Vì sao cựu Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine tới Mỹ sau khi bị cách chức?

Một nguồn tin thân cận với cựu Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine Mykhailo Fedorov tiết lộ với hãng tin Reuters rằng ông sẽ tới Mỹ để huy động vốn cho các dự án công nghệ quốc phòng mới.

Nguồn tin bác bỏ các thông tin trước đó trên truyền thông rằng, ông Fedorov tới Mỹ để tìm kiếm sự ủng hộ chính trị cho lời kêu gọi tổ chức bầu cử tổng thống tại Ukraine.

Nguồn tin cũng cho biết vị cựu bộ trưởng am hiểu công nghệ và có tư tưởng cải cách này sẽ không gặp các chính trị gia hoặc quan chức Mỹ.

“Ông Fedorov đang lên kế hoạch triển khai một loạt dự án liên quan đến cuộc chiến và các công ty khởi nghiệp Ukraine”, nguồn tin cho biết, nhưng không tiết lộ thời điểm cụ thể.

Theo nguồn tin, một trong những dự án nằm trong kế hoạch của ông Fedorov sẽ là một quỹ đầu tư.

Hiện vẫn chưa rõ ông Fedorov dự định gặp ai tại Mỹ. Tuy nhiên, ông vẫn duy trì liên lạc chặt chẽ với CEO SpaceX Elon Musk về khả năng sử dụng các thiết bị vệ tinh Starlink.

Ông Fedorov ủng hộ các công nghệ quân sự mới và tác chiến bằng máy bay không người lái kể từ khi Nga tiến hành chiến dịch quân sự tại Ukraine vào năm 2022. Do vậy, ông có quan hệ gần gũi với các công ty Mỹ như SpaceX và Palantir.

Một lời kêu gọi cá nhân mà ông từng gửi tới tỷ phú Elon Musk, chủ sở hữu SpaceX, đã dẫn đến việc các dịch vụ Starlink được kích hoạt tại Ukraine vào thời điểm đầu cuộc chiến.

Hàng chục nghìn thiết bị đầu cuối internet vệ tinh của SpaceX hiện đóng vai trò huyết mạch đối với hoạt động liên lạc trên chiến trường của Ukraine cũng như trong hoạt động điều khiển máy bay không người lái.

Chuyến thăm Mỹ diễn ra trong bối cảnh ông Fedorov đang tìm kiếm những hướng đi mới sau khi rời khỏi vị trí lãnh đạo Bộ Quốc phòng Ukraine.

Kyiv Independent dẫn nguồn thạo tin từ các quan chức Mỹ và Ukraine cho biết, chuyến thăm Mỹ của ông Fedorov có thể diễn ra sớm nhất vào tuần tới.

Ông Fedorov từng là một trong những quan chức chính phủ nhận được sự ủng hộ lớn nhất tại Ukraine trong thời gian tại nhiệm, nhờ việc giám sát các cuộc cải cách lớn và những sáng kiến quan trọng nhằm củng cố quân đội. Các đề xuất của ông nhận được sự ủng hộ rộng rãi từ công chúng Ukraine.

Tuy nhiên, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky bất ngờ cách chức ông vào giữa tháng 7. Ông Zelensky chưa từng lý giải cho quyết định bãi nhiệm ông Fedorov, mà chỉ đề cập đến mâu thuẫn được cho là giữa cựu Bộ trưởng 35 tuổi này với Tư lệnh Quân đội khi đó là ông Oleksandr Syrskyi.

Vào ngày 21/7, ông Zelensky cho biết ông đã đề nghị giao cho ông Fedorov "một vị trí quan trọng trong chính phủ" tập trung vào việc củng cố ngành công nghệ của Ukraine.

Theo đề xuất này, ông Fedorov sẽ được bổ nhiệm làm Phó Thủ tướng phụ trách đổi mới quân sự hoặc lãnh đạo tập đoàn quốc phòng nhà nước Ukroboronprom của Ukraine. Ông Fedorov từ chối đề xuất và cho biết chỉ chấp nhận phương án phục chức.

Tuy nhiên, Tổng thống Zelensky đầu tuần này đã chính thức đề cử Quyền Bộ trưởng Quốc phòng Yevhen Khmara đảm nhận vị trí sau nhiều tuần nổ ra các cuộc biểu tình đòi phục chức cho ông Fedorov. 

Trong một động thái rạn nứt với Tổng thống Zelensky, vào ngày 18/8, ông Fedorov trở thành chính trị gia cấp cao đầu tiên của Ukraine kêu gọi tổ chức bầu cử trong thời chiến, điều vốn bị Hiến pháp Ukraine cấm.

Ông Fedorov lập luận rằng bầu cử không đơn thuần là việc bỏ phiếu, mà là cơ hội để công dân đánh giá những người nắm quyền và quyết định xem liệu họ có tiếp tục dành sự tin tưởng hay không.

Ông Fedorov nhấn mạnh Ukraine cần một "cơ chế pháp lý, an toàn và thực tế" để tổ chức bầu cử trong điều kiện chiến sự kéo dài, đồng thời bảo đảm quyền cử tri cho quân nhân, công dân Ukraine ở nước ngoài và người dân tại các khu vực tiền tuyến.