Ukraine báo động tính năng đáng gờm mới trên "sát thủ không chiến" của Nga

Thế hệ tiếp theo của các UAV tấn công như Shahed của Nga sẽ được trang bị trí tuệ nhân tạo (AI), cho phép UAV tự nhận diện mục tiêu và tự quyết định tấn công, theo nhận định của một trong những chuyên gia UAV hàng đầu Ukraine.

“Phân tích mục tiêu theo mức độ ưu tiên, lựa chọn mục tiêu và tự động đưa ra quyết định tấn công chắc chắn là tương lai gần của toàn bộ dòng UAV tấn công”, ông Serhii "Flash" Beskrestnov, cố vấn của Bộ Quốc phòng Ukraine, nhận định.

Bài đăng của ông tập trung vào Shahed, loại UAV mà Nga sử dụng công nghệ của Iran để sản xuất. Mỗi tháng, Moscow chế tạo hàng nghìn phiên bản Shahed của riêng mình, mang tên Geran, rồi phóng theo từng đợt với số lượng hàng trăm chiếc nhằm vào các mục tiêu của Ukraine.

Nga thường lập trình sẵn đường bay cho các UAV này, nhưng liên tục bổ sung các nâng cấp như thiết bị chống chế áp điện tử, camera phía sau để phát hiện và tránh các phương tiện đánh chặn, cùng những bộ phận cho phép người điều khiển điều khiển UAV từ xa.

Ông Beskrestnov cho biết Nga hiện đã sở hữu công nghệ cho phép UAV nhận diện và đánh dấu mục tiêu thông qua các camera tiên tiến.

“Camera có thể phát hiện mục tiêu và liên tục bám theo mục tiêu đó. Điều này giờ không còn là điều gì đặc biệt nữa", ông Beskrestnov viết.

Tuy nhiên, giai đoạn hỗ trợ AI tiếp theo, cho phép mô hình AI tự động lựa chọn mục tiêu và quyết định phát động cuộc tấn công,  hiện vẫn “chỉ mới trải qua những giai đoạn thử nghiệm chiến đấu đầu tiên” ở cả phía Ukraine lẫn Nga, ông cho biết thêm.

Dẫn đường giai đoạn cuối cho UAV, tức để AI điều khiển đạn tuần kích lao vào mục tiêu, là nhiệm vụ khó khăn hơn đối với các nền tảng cánh cố định như Shahed", Beskrestnov viết.

“Tuy nhiên, tính năng này đã được triển khai trên UAV của cả chúng tôi lẫn đối phương. Để dẫn đường giai đoạn cuối hoạt động trên Shahed, chức năng này phải được tích hợp vào giao diện của bộ điều khiển bay. Về mặt kỹ thuật, điều đó hoàn toàn khả thi", ông nhấn mạnh.

Ông Beskrestnov cho biết các lực lượng Nga đã đăng tải nhiều video cho thấy UAV của họ sử dụng AI để nhận diện mục tiêu và hỗ trợ tấn công.

Kết hợp lại, 3 yếu tố AI mà ông Beskrestnov đề cập sẽ cho phép UAV hoạt động độc lập trên chiến trường. Đây được xem là bước đệm cho điều mà các nhà phân tích quân sự và nhiều chỉ huy cấp cao trên thế giới nhận định là tương lai của chiến tranh UAV: Công nghệ bầy đàn.

AI cũng khiến việc vô hiệu hóa UAV bằng tác chiến điện tử trở nên khó khăn hơn rất nhiều. Trước đây, các biện pháp chế áp điện tử thường dựa vào việc cắt đứt liên kết vô tuyến giữa UAV và người điều khiển hoặc đánh lừa tín hiệu định vị vệ tinh của UAV.

Tuy nhiên, nếu UAV có thể tự hoạt động bằng AI, nó có thể tự ra quyết định, khóa mục tiêu và lao vào mà không cần người điều khiển. Điều này có thể khiến việc áp dụng tác chiến điện tử trở nên không còn nhiều ý nghĩa.