Nhiều người trẻ ở TPHCM đột ngột nhồi máu cơ tim cấp: Cảnh báo từ lối sống

Nhiều người trẻ bất ngờ nhồi máu cơ tim

Anh C. (35 tuổi, ngụ TPHCM) làm công việc kinh doanh, thường xuyên phải thức khuya, chỉ ngủ 3-4 giờ mỗi ngày và ít có thời gian nghỉ ngơi. Để duy trì sự tỉnh táo, người đàn ông có thói quen hút thuốc lá và sử dụng cà phê thường xuyên. Công việc kinh doanh nhiều áp lực cũng khiến anh luôn trong trạng thái căng thẳng.

Khoảng 2 ngày trước khi nhập viện, bệnh nhân xuất hiện tình trạng đau đầu, nôn ói và đau tức ngực, nhưng nghĩ là triệu chứng đau dạ dày nên chủ quan không đi khám. Ngay trước thời điểm nhập viện, người đàn ông đột ngột xuất hiện cơn đau thắt ngực dữ dội phía sau xương ức, cảm giác đè nén, đau lan lên cổ và ra sau lưng.

Sau đó, anh C. mất ý thức, tay chân co cứng, vã mồ hôi nhiều. Gia đình lập tức đưa bệnh nhân đi cấp cứu.

Tại bệnh viện, bệnh nhân đau ngực trái dữ dội. Điện tâm đồ ghi nhận hình ảnh đoạn ST chênh lên, nghĩ đến tình trạng nhồi máu cơ tim cấp. Đây là tình trạng cấp cứu khẩn cấp, bởi thời gian cơ tim bị thiếu máu càng kéo dài thì nguy cơ tổn thương, hoại tử cơ tim và biến chứng càng cao.

Đáng chú ý, ngoài các yếu tố nguy cơ liên quan đến lối sống, bệnh nhân còn có tiền sử 4 người thân trong gia đình, họ hàng từng mắc nhồi máu cơ tim và qua đời vì bệnh lý này. Gia đình anh cũng có người mắc rối loạn mỡ máu.

Trước tình trạng khẩn cấp, ê-kíp Can thiệp tim mạch tiến hành chụp động mạch vành, ghi nhận động mạch liên thất trước (LAD) của bệnh nhân bị tắc nghẽn và nhanh chóng can thiệp tái thông, khôi phục dòng máu nuôi tim. 

Sau can thiệp, tình trạng đau ngực của người đàn ông cải thiện, nhưng vẫn còn khó thở và có dấu hiệu suy tim. Người bệnh tiếp tục được điều trị tích cực, kiểm soát suy tim và điều chỉnh huyết áp. Sau 4 ngày điều trị, các triệu chứng của bệnh nhân cải thiện tốt và trở lại sinh hoạt bình thường.

Một trường hợp khác là nam thanh niên tên K. (30 tuổi) bị đau ngực nhiều ngày nhưng nghĩ do làm việc quá sức nên cũng không đi kiểm tra ngay. Đến khi đau dữ dội và khó thở, bệnh nhân mới đi bệnh viện cấp cứu.

Qua thăm khám, các bác sĩ ghi nhận bệnh nhân không có tiền sử tăng huyết áp, đái tháo đường hay bệnh tim mạch, nhưng có thói quen hút 1-2 bao thuốc lá mỗi ngày trong 4 năm qua.

BS.CKI Bùi Văn Duy, khoa Cấp cứu, cho biết nếu chỉ dựa vào tuổi và tiền sử bệnh, rất dễ nhầm bệnh nhân mắc bệnh lý tiêu hóa hoặc đau cơ. Tuy nhiên do tính chất cơn đau, bác sĩ Duy quyết định khảo sát nguy cơ nhồi máu cơ tim.

Kết quả điện tâm đồ ghi nhận hình ảnh điển hình của hội chứng Wellen - cảnh báo nguy cơ nhồi máu cơ tim cấp do tổn thương đoạn gần động mạch vành. Kết hợp với kết quả xét nghiệm máu xác định men tim tăng cao, bác sĩ chẩn đoán bệnh nhân nhồi máu cơ tim cấp.

Ê-kíp cấp cứu kích hoạt quy trình báo động đỏ xử trí nhồi máu cơ tim cấp, thiết lập đường truyền, sử dụng thuốc chống đông, kháng kết tập tiểu cầu, trong khi ê-kíp tim mạch chuẩn bị phòng DSA (can thiệp tim mạch). Khoảng 30 phút sau khi nhập viện, anh K. được chụp mạch vành ghi nhận đoạn gần của nhánh liên thất trước gần như tắc hoàn toàn.

Bệnh nhân sau đó được đặt stent tái thông mạch máu tim bị tắc, thoát khỏi cơn nguy kịch và được xuất viện sau 3 ngày điều trị.

Cảnh báo hệ lụy từ lối sống không lành mạnh

BSCKI Trương Vũ Nam, chuyên khoa can thiệp tim mạch, chia sẻ, bên cạnh các yếu tố nguy cơ không thể thay đổi như tiền sử gia đình và yếu tố di truyền, nhồi máu cơ tim ở người trẻ còn liên quan đến các yếu tố lối sống không lành mạnh như hút thuốc lá, thiếu ngủ kéo dài, căng thẳng, ít vận động, chế độ ăn uống không hợp lý.

Các bệnh lý chuyển hóa như tăng huyết áp, đái tháo đường, rối loạn lipid máu… cũng có thể làm gia tăng nguy cơ tổn thương hệ thống mạch máu và bệnh tim mạch từ sớm.

GS.TS.BS Võ Thành Nhân, Giám đốc Trung tâm Tim mạch can thiệp ở TPHCM phân tích, nhồi máu cơ tim xảy ra khi lưu lượng máu đến một phần cơ tim bị giảm hoặc ngừng hoàn toàn, do lòng mạch vành bị thu hẹp theo thời gian. Nguyên nhân thường do chất béo tích tụ và mảng xơ vữa phát triển trong lòng mạch, dần dần gây tắc và làm chết tế bào cơ tim.

Theo giáo sư Nhân, nhồi máu cơ tim trước đây chủ yếu gặp ở người trên 50 tuổi, nhưng nay ngày càng trẻ hóa, xuất hiện cả ở người ngoài 20-30 tuổi. Hút thuốc lá là yếu tố nguy cơ quan trọng, do làm tổn thương thành mạch, thúc đẩy xơ vữa và tắc động mạch vành.

Ngoài ra, việc thức khuya, căng thẳng, ít vận động, ăn nhiều chất béo, lạm dụng rượu bia, chất kích thích và kiểm soát kém bệnh nền cũng làm tăng nguy cơ mắc bệnh.

Các bác sĩ khuyến cáo người trẻ không chủ quan với cơn đau ngực kéo dài, khó thở khi gắng sức.

Việc phòng ngừa bệnh lý tim mạch cần bắt đầu từ những thay đổi tưởng như đơn giản nhưng có ý nghĩa lâu dài, như bỏ thuốc lá, hạn chế rượu bia và các chất kích thích, duy trì thời gian ngủ hợp lý, tăng cường vận động, ăn nhiều rau xanh và hạn chế thực phẩm chứa nhiều đường, muối, chất béo không lành mạnh.

Bên cạnh đó, cần chủ động kiểm tra huyết áp, đường huyết, mỡ máu và các yếu tố nguy cơ tim mạch định kỳ, đặc biệt với những người có tiền sử gia đình mắc bệnh tim mạch.

Khi xuất hiện cơn đau hoặc tức ngực, cảm giác đè nặng sau xương ức, đau lan lên cổ, hàm, vai hoặc cánh tay, khó thở, vã mồ hôi, buồn nôn, choáng váng... người bệnh cần nghĩ đến nguy cơ nhồi máu cơ tim để nhanh chóng đến cơ sở y tế có khả năng can thiệp tim mạch, tránh để tổn thương cơ tim tiến triển nặng do chậm trễ điều trị.