Khung giờ ăn sáng liên quan đến nguy cơ tử vong và tuổi thọ

Với nhiều người, bữa sáng thường bị trì hoãn vì công việc bận rộn, thói quen ngủ muộn hoặc không có cảm giác đói sau khi thức dậy. Một số người thậm chí bỏ qua bữa sáng và chỉ bắt đầu ăn khi đã gần đến giờ nghỉ trưa.

Thói quen tưởng chừng đơn giản này đang được các nhà khoa học quan tâm khi ngày càng có nhiều nghiên cứu tìm hiểu mối liên hệ giữa thời điểm ăn uống và sức khỏe lâu dài.

Nguy cơ tử vong tăng gần 30% nếu ăn sáng sau buổi trưa.

Một nghiên cứu công bố trên tạp chí khoa học European Journal of Clinical Nutrition năm 2026 đã phân tích dữ liệu của 31.044 người trưởng thành từ 40 tuổi trở lên tại Mỹ.

Dữ liệu được thu thập từ Khảo sát Sức khỏe và Dinh dưỡng Quốc gia Mỹ (NHANES) trong giai đoạn 1999-2018. Các nhà khoa học xác định thời điểm ăn uống dựa trên thông tin về những thực phẩm, đồ uống mà người tham gia sử dụng trong 24 giờ.

Trong quá trình theo dõi kéo dài trung bình khoảng 8,6 năm, các nhà nghiên cứu ghi nhận 7.129 trường hợp tử vong.

Khi so sánh thời điểm ăn bữa đầu tiên trong ngày, nhóm nghiên cứu phát hiện sự khác biệt đáng chú ý về nguy cơ tử vong.

Cụ thể, những người bắt đầu ăn trong khoảng 8h-10h có nguy cơ tử vong do mọi nguyên nhân cao hơn khoảng 10% so với nhóm ăn 7h-8h sáng.

Ở nhóm ăn 10h-12h, mức chênh lệch tăng lên 19%. Đáng chú ý, những người chỉ bắt đầu ăn sau 12h có nguy cơ tử vong cao hơn khoảng 29% so với nhóm ăn sớm nhất.

Các nhà khoa học cũng ghi nhận mối liên hệ giữa việc ăn bữa đầu tiên muộn và nguy cơ tử vong do bệnh tim mạch.

Từ dữ liệu trên, nhóm tác giả tiếp tục ước tính tuổi thọ của những người có thời điểm ăn uống khác nhau.

Kết quả cho thấy, tính từ tuổi 50, nhóm ăn bữa đầu tiên sau 12h có tuổi thọ kỳ vọng thấp hơn trung bình khoảng 2,46 năm so với những người ăn 7h-8h.

Vì sao thời điểm ăn sáng có thể ảnh hưởng đến sức khỏe?

Theo các nhà nghiên cứu, mối liên hệ giữa thời điểm ăn uống và nguy cơ tử vong có thể được giải thích một phần thông qua hoạt động của đồng hồ sinh học.

Đây là hệ thống giúp cơ thể điều chỉnh các hoạt động theo chu kỳ khoảng 24 giờ, bao gồm giấc ngủ, quá trình tiết hormone và chuyển hóa năng lượng.

Bên cạnh đồng hồ sinh học trung tâm trong não, các cơ quan như gan, ruột và tuyến tụy cũng có nhịp hoạt động riêng. Thời điểm ăn uống là một trong những tín hiệu giúp các cơ quan này điều chỉnh quá trình tiêu hóa, hấp thu và sử dụng chất dinh dưỡng.

Khi giờ ăn không phù hợp với nhịp sinh học, hoạt động chuyển hóa có thể bị ảnh hưởng.

Không chỉ quan tâm đến bữa ăn đầu tiên, nhóm nghiên cứu còn phân tích thời điểm kết thúc ăn uống trong ngày.

Kết quả cho thấy những người ăn bữa cuối sau nửa đêm có nguy cơ tử vong do mọi nguyên nhân cao hơn khoảng 27% so với nhóm kết thúc bữa ăn trong khoảng 19h-20h.

Dù vậy, các tác giả nhấn mạnh đây là nghiên cứu quan sát, chưa thể xác định quan hệ nguyên nhân và kết quả.

Người có thói quen ăn muộn có thể đồng thời ngủ muộn, làm việc theo ca hoặc mắc những bệnh lý ảnh hưởng đến giờ giấc sinh hoạt. Những yếu tố này cũng có khả năng tác động đến sức khỏe và tuổi thọ.

Đối với bữa sáng, khoảng 7h-8h là khung giờ được sử dụng làm mốc so sánh và ghi nhận nguy cơ tử vong thấp hơn các nhóm ăn muộn hơn.

Dù vậy, kết quả không có nghĩa đây là thời điểm ăn sáng lý tưởng cho tất cả mọi người. Giờ ăn phù hợp còn phụ thuộc vào lịch sinh hoạt và tình trạng sức khỏe của từng cá nhân.

Các nhà khoa học cho rằng cần có thêm nghiên cứu để làm rõ tác động của việc thay đổi thời điểm ăn uống đối với nguy cơ tử vong và tuổi thọ.