Hành trình 4 ngày ôm bình oxy tìm sự sống và món quà cuối cùng của nữ sinh
(Dân trí) - Sau hành trình từ TPHCM ra Hà Nội cùng những bình oxy, người đàn ông 59 tuổi mắc xơ phổi giai đoạn cuối đã được ghép phổi thành công. Món quà vô giá đến từ một nữ sinh 22 tuổi hiến tạng sau chết não.
Ngày 20/7, Bệnh viện Phổi Trung ương thông báo thực hiện thành công ca ghép phổi thứ 15 cho bệnh nhân nam 59 tuổi (TPHCM). TS.BS Đinh Văn Lượng, Giám đốc Bệnh viện Phổi Trung ương đánh giá đây là ca ghép phổi thành công nhất tại bệnh viện. Ông cũng gọi ca ghép này là một phép màu.
Thời gian sống chỉ còn tính bằng tháng
Tháng 1/2025, ông Đ.Đ.T. được chẩn đoán suy hô hấp mạn tính - xơ phổi vô căn (IPF) trên bệnh lý nền rối loạn lipid máu. Bệnh tiến triển nhanh, hơn một năm qua, ông phải thở oxy liên tục 24/24 giờ. Suốt thời gian đó, ông gần như không thể nằm ngủ, phải ngủ trong tư thế ngồi vì mỗi lần nằm xuống là khó thở.
“Trước đó, vào tháng 6/2024 chồng tôi chỉ có biểu hiện ho, mệt nhưng vẫn đi làm, tập thể dục bình thường. Chồng tôi cũng điều trị theo phác đồ của bác sĩ nhưng tình trạng bệnh không khá hơn mà ngày một xấu đi. Lúc đó, thực sự tôi cảm thấy rất bất lực”, bà Hoa, vợ bệnh nhân chia sẻ.
Các y bác sĩ cúi đầu tri ân người hiến tạng trước khi thực hiện phẫu thuật (Ảnh: BV).
Theo các bác sĩ, cơ hội sống duy nhất của bệnh nhân là được ghép phổi, nếu không thời gian sống chỉ còn tính bằng tháng.
Sau khi tìm hiểu thông tin, tháng 4, hai vợ chồng bà quyết định ra Hà Nội với hy vọng chồng bà sẽ được cứu.
“Chồng tôi không đủ sức khỏe để đi máy bay nên phải đi ô tô suốt 4 ngày. Trên xe lúc nào cũng có bình oxy 40 lít phải thay hằng ngày, nhiều bình oxy nhỏ và cả máy tạo oxy. Chúng tôi biết chỉ còn ghép phổi mới có hy vọng”, bà Hoa xúc động nhớ lại hành trình tìm sự sống cho chồng.
Tại Bệnh viện Phổi Trung ương (Hà Nội), chồng bà được nhập viện, điều trị và theo dõi trong danh sách chờ ghép. Trong quãng thời gian chờ đợi đó, hai vợ chồng vừa điều trị, vừa kiên trì tập phục hồi chức năng theo hướng dẫn của bác sĩ với hy vọng giữ được chức năng hô hấp trong thời gian chờ ghép.
Gia đình hiểu rằng không phải cứ đăng ký là sẽ có phổi để ghép. Một lần, hai lần, rồi đến lần thứ ba, phép màu cuối cùng đã xuất hiện. Ngày 17/7, bà được bệnh viện thông báo đã tìm được phổi ghép phù hợp.
Món quà cuối cùng của nữ sinh 22 tuổi
Ngày 17/7, Bệnh viện Phổi Trung ương nhận tin từ Trung tâm Điều phối ghép tạng Quốc gia về nguồn tạng hiến của một nữ sinh viên 22 tuổi, đang theo học tại một trường đại học ở TPHCM.
Sau khi đánh giá kỹ tình trạng người hiến và người nhận, bệnh viện nhanh chóng huy động toàn bộ lực lượng chuyên môn. Hai lá phổi được lấy, bảo quản và vận chuyển bằng đường hàng không từ TPHCM ra Hà Nội.
Gan, tim và 2 quả thận của cô gái đã mang lại sự sống cho 4 người ở TPHCM, còn lá phổi được vận chuyển ra ngoài Hà Nội (Ảnh: B.V).
9h ngày 18/7, ca ghép chính thức bắt đầu. Sau 8 giờ phẫu thuật liên tục, ca ghép kết thúc thành công. Bệnh nhân chỉ phải truyền khoảng 1,2 lít máu. Hiện người bệnh đã được rút nội khí quản, cai máy thở và tiếp tục được theo dõi, phục hồi chức năng hô hấp.
Gần một ngày sau ca ghép, bà Hoa được vào thăm chồng. Nhìn thấy chồng đã tỉnh táo, dù chưa thể nói được nhưng với bà đây đã là niềm hạnh phúc lớn lao.
“Câu đầu tiên anh viết cho tôi là “Vợ khỏe không? Em đừng khóc, anh không chịu nổi””, vợ bệnh nhân chia sẻ.
Bà cũng xin gửi lời cảm ơn sâu sắc đến gia đình nữ sinh đã hiến tạng. Vì nếu không có nghĩa cử cao đẹp ấy, chồng bà đã không có cơ hội sống tiếp.
Ghép phổi - kỹ thuật ghép tạng khó bậc nhất
Hiện bệnh nhân đã được rút ống nội khí quản, cai thở máy (Ảnh: N.P).
TS.BS Đinh Văn Lượng, Giám đốc Bệnh viện Phổi Trung ương, cho biết, một trong những khâu rất quan trọng là phục hồi chức năng cho phổi người hiến tạng. Phổi là cơ quan thông khí bên ngoài nên là tạng khó bảo tồn nhất. Thống kê cho thấy, cứ 4-5 ca chết não hiến tạng mới có một trường hợp có phổi đủ tiêu chuẩn để ghép.
Mỗi năm, Việt Nam có khoảng 1.000-2.000 người đủ chỉ định ghép phổi. Tuy nhiên, số người được tiếp cận kỹ thuật này còn rất ít do thiếu nguồn tạng hiến.
Theo Bệnh viện Phổi Trung ương, thành công của ca ghép lần này là kết quả phối hợp của nhiều chuyên gia đầu ngành trong lĩnh vực ghép tạng, đồng thời mở thêm hy vọng cho những bệnh nhân suy hô hấp giai đoạn cuối đang chờ đợi cơ hội được hồi sinh.
TS.BSCC Đinh Văn Lượng, Giám đốc Bệnh viện Phổi Trung ương, cho biết, trong tương lai, Bệnh viện Phổi Trung ương mong muốn sẽ xây dựng, phát triển trung tâm ghép phổi vùng. Đồng thời, trở thành địa chỉ tiếp nhận, quản lý và triển khai kỹ thuật ghép phổi cho người bệnh Việt Nam và các nước khác trong khu vực.
Đặc biệt, Bệnh viện Phổi Trung ương đã triển khai chương trình đào tạo, chuyển giao kỹ thuật ghép phổi và chăm sóc, điều trị sau ghép cho Bệnh viện Bạch Mai và Bệnh viện Đại học Y Dược TPHCM ngay trong, sau ca phẫu thuật.
Điều này nhằm từng bước đưa kỹ thuật ghép phổi, một trong những kỹ thuật ngoại khoa phức tạp và hiện đại, đến gần hơn với người bệnh trên cả nước, giúp nhiều bệnh nhân có thêm cơ hội được tiếp cận, điều trị và phẫu thuật ngay tại Việt Nam với chất lượng chuyên môn như các nước phát triển.
Thực tế, ghép phổi vẫn là một thách thức lớn với nền y học. Theo đánh giá, ghép phổi khó nhất bởi tính phức tạp, khẩn trương, đòi hỏi kỹ thuật chuyên sâu, phối hợp, điều phối chặt chẽ.
