Sức hút khiến các tập đoàn Nhật Bản liên tiếp mở rộng đầu tư tại Việt Nam

Từ hôm nay 11/11, AEON MALL Hạ Long (Quảng Ninh) bắt đầu đón khách và chính thức khai trương vào sáng 14/11. Một tháng trước, đại gia bán lẻ Nhật Bản này đã khai trương hai trung tâm thương mại. AEON Hải Dương (phường Thạch Khôi, TP Hải Phòng) và AEON MALL Thanh Hóa.

Đại gia bán lẻ mở rộng "cứ điểm"

Theo kế hoạch kinh doanh giai đoạn 2026-2030, Việt Nam được AEON xác định là thị trường ưu tiên hàng đầu tại ASEAN, dự kiến nhận khoảng 60% vốn đầu tư của tập đoàn tại khu vực.

Tập đoàn đặt mục tiêu doanh thu hoạt động tại Việt Nam tăng trưởng kép khoảng 25%/năm, đạt hơn 300 tỷ yen vào năm tài chính 2030, gấp khoảng 3 lần mức hơn 100 tỷ yen của năm 2025; lợi nhuận hoạt động tăng khoảng 4 lần. Riêng mạng lưới siêu thị, gồm cả MaxValu, dự kiến tăng từ khoảng 60 lên 300 cửa hàng.

Không chỉ AEON, các nhà bán lẻ Nhật Bản khác như FamilyMart, FujiMart cũng đang lên kế hoạch mở rộng mạng lưới tại Việt Nam.

FamilyMart hiện có khoảng 200 cửa hàng tại Việt Nam và mở các điểm bán đầu tiên ở Hà Nội từ tháng 8. Theo Nikkei Asia, chuỗi này hướng tới mốc 300 cửa hàng riêng tại Hà Nội vào năm tài chính 2031. FujiMart cũng lên kế hoạch nâng số điểm bán lên 50 điểm trong vài năm tới.

Các chuyên gia nhận định, dòng vốn Nhật Bản vào Việt Nam đang ghi nhận những chuyển động đáng chú ý với sự xuất hiện của nhiều dự án mới, cũng như kế hoạch mở rộng hoạt động của các doanh nghiệp đã hiện diện lâu năm.

Một trong những dự án có quy mô lớn gần đây là Nhà máy sản xuất, chế tạo vi mạch điện tử Meiko Yên Quang của Meiko Electronics tại Phú Thọ, với tổng vốn đầu tư khoảng 500 triệu USD.

Khởi công ngày 12/6, đây là nhà máy thứ 6 của doanh nghiệp này tại Việt Nam, dự kiến tạo việc làm cho khoảng 1.200-2.000 lao động và đạt doanh thu khoảng 530 triệu USD/năm.

Hay như Fujiya, thương hiệu bánh kẹo lâu đời của Nhật Bản, đã đưa nhà máy đầu tiên tại Việt Nam vào hoạt động ở Tây Ninh từ tháng 11/2025. Đây cũng là cơ sở sản xuất ở nước ngoài đầu tiên của dòng bánh Country Ma’am. Nhà máy không chỉ phục vụ thị trường Việt Nam mà còn hướng đến xuất khẩu sang 12 thị trường, trong đó có Nhật Bản.

Dòng vốn Nhật Bản chuyển từ gia công sang công nghệ cao

Theo số liệu của Cục Đầu tư nước ngoài (Bộ Tài chính), trong 9 tháng đầu năm, vốn đăng ký từ Nhật Bản đạt 2,65 tỷ USD, đứng thứ 7 trong các quốc gia và vùng lãnh thổ đầu tư vào Việt Nam. 

Hiện có khoảng 2.000 doanh nghiệp Nhật Bản hoạt động tại Việt Nam. Khảo sát năm 2025 của Tổ chức Xúc tiến thương mại Nhật Bản (Jetro), công bố cuối tháng 1, cho thấy 56,9% doanh nghiệp Nhật Bản hoạt động tại Việt Nam có kế hoạch mở rộng kinh doanh trong 1-2 năm tới, cao nhất ASEAN năm thứ hai liên tiếp.

TS Lê Duy Bình, Giám đốc Economica Việt Nam, nhận định dòng vốn từ Nhật Bản giai đoạn trước chủ yếu là hỗ trợ ODA giúp Việt Nam tái thiết trong hạ tầng giao thông, bệnh viện, trường học... Gần đây, dòng vốn này chuyển dần sang đầu tư với chất lượng vốn nâng cao, hướng tới các mảng sản xuất, bán lẻ, chế biến chế tạo, công nghệ mới. Trong đó, Việt Nam được định vị là một mắt xích quan trọng trong chuỗi cung ứng toàn cầu của các tập đoàn Nhật.

Trao đổi với Dân trí, ông Trương Hiền Phương, Giám đốc cấp cao Công ty Cổ phần Chứng khoán KIS Việt Nam, nhận định một trong những lý do khiến doanh nghiệp Nhật ngày càng quan tâm đến thị trường Việt Nam là người tiêu dùng trong nước có thiện cảm và ưa chuộng hàng hóa Nhật Bản, đặc biệt là các sản phẩm điện, điện tử. Bản thân doanh nghiệp Nhật cũng có cam kết mạnh mẽ trong việc duy trì chất lượng sản phẩm tại những thị trường mà họ đầu tư, kinh doanh.

Ông Phương dự báo trong những năm tới, dòng vốn đầu tư từ Nhật Bản sẽ tiếp tục tăng trưởng mạnh tại Việt Nam. Lý giải triển vọng trên, ông cho rằng yếu tố đầu tiên là cơ sở hạ tầng. Khi quyết định đầu tư, doanh nghiệp nước ngoài thường quan tâm đến khả năng vận chuyển hàng hóa, chi phí logistics, sự thuận lợi của hệ thống giao thông, cảng biển và cảng hàng không.

Tại Việt Nam, hệ thống giao thông đang ngày càng hoàn thiện, hoạt động logistics được cải thiện, giúp doanh nghiệp giảm chi phí vận chuyển và nâng cao hiệu quả hoạt động.

Yếu tố thứ hai là thủ tục hành chính. Những cải thiện như cơ chế một cửa, một dấu, luồng xanh, cải tiến thủ tục hải quan, cho xuất trước, kiểm sau… có ý nghĩa đáng kể đối với nhà đầu tư. Những thay đổi này giúp doanh nghiệp thuận lợi hơn trong quá trình triển khai hoạt động, từ đó mạnh dạn tìm đến Việt Nam.

Thứ ba, Việt Nam là một trong những quốc gia có chi phí nhân công ở mức chấp nhận được so với nhiều nước trong khu vực. Lực lượng lao động trong nước có tay nghề ngày càng cao, khả năng ngoại ngữ được cải thiện, góp phần giúp hoạt động vận hành của doanh nghiệp thuận lợi hơn.

“Sự ổn định của hệ thống chính trị, cùng các chính sách ngày càng thông thoáng và có nhiều cải thiện trong hỗ trợ nhà đầu tư, là yếu tố giúp doanh nghiệp an tâm hơn khi quyết định rót vốn vào Việt Nam”, ông Phương nhận định.