“Tôi là nhà giáo yêu nước”

Với những đóng góp to lớn cho giáo dục nước nhà, GS.TS. Lê Quang Long được Bộ trưởng Bộ GD-ĐT Phạm Vũ Luận đề xuất đặc cách phong tặng danh hiệu Nhà giáo Nhân dân khi ông bước qua tuổi 90.
>>Tân PGS nhiều tuổi nhất năm 2014 say nghiệp truyền nghề cho giáo viên tương lai
>>Dự định lớn năm 2015 của tân PGS trẻ nhất Việt Nam

Khi được hỏi về cuộc đời của mình, NGND.GS.TS Lê Quang Long như trẻ lại với những hồi ức năm tháng theo cách mạng và quãng đời dạy học của mình.
 
Yêu nước và yêu nghề

Yêu nước và yêu nghề

NGND Lê Quang Long có ông ngoại là vua Thành Thái, cậu ruột là vua Duy Tân, đều là những vị vua yêu nước. Cha ông sinh được 7 người con thì chỉ riêng ông theo cách mạng.

Sau khi đỗ Tú tài toàn phần ở Huế, Lê Quang Long theo học Trường Y tại Hà Nội, Nhật đảo chính Pháp, trường đóng cửa, Lê Quang Long trở về Huế và theo học “Trường Thanh Niên Tiền Tuyến”.

Cách mạng Tháng Tám thành công, hầu hết học sinh trường này đều cuốn theo dòng thác cách mạng trở thành tướng lĩnh và cán bộ cao cấp trong quân đội Việt Nam. Lê Quang Long cùng 4 bạn khác được biệt phái sang Lào. Ông bị thương khi đang làm cố vấn quân sự cho Hoàng thân Xuphanuvông.

Tuổi cao nhưng khi nói về cuộc đời làm nghề dạy học của mình, NGND Lê Quang Long, với chất giọng đặc xứ Huế vẫn rõ ràng và mạch lạc:

Sau khi từ Lào trở về, tôi được cử đi học một lớp đào tạo giáo viên Văn cấp tốc và được tuyển chọn vào dạy ở Trường Quốc học Huế. Thật vinh dự khi được đứng trong đội ngũ các giáo viên phổ thông đầu tiên của nước Việt Nam Dân chủ cộng hòa.

Sau khi trải qua dạy các môn Văn, Pháp văn, Anh văn, dạy vẽ, cuối cùng dừng lại là giảng viên môn Sinh học ở Trường Đại học Sư phạm Hà Nội. Đây cũng là quãng thời gian tôi gắn bó và có nhiều đóng góp nhất cho ngành Giáo dục.

Ở cương vị này, với lòng yêu nghề và trí sáng tạo ông đã truyền dạy cho nhiều thế hệ học trò, trong số đó nhiều người trở thành những nhà quản lý, nhà khoa học lớn và chính trị gia.

Ông cũng là người có công lao không nhỏ trong việc khôi phục nền đại học Campuchia. Vì những đóng góp của mình, GS. TS Lê Quang Long đã được Thủ tướng Hun Sen ký tặng Huân chương Hữu nghị Việt Nam - Campuchia.

Học thuật là phục vụ cuộc sống

Là một trong ba phó tiến sĩ đầu tiên của Việt Nam tại Liên Xô, khi nhận được góp ý của Bác Hồ tại một cuộc triển lãm, rằng: “…Cần nghiên cứu vấn đề hiện đại nhất, nhưng phải thiết thực nhất”. Từ gợi mở đó, một năm sau ông đã nghiên cứu thành công phương pháp nuôi cá trê năng suất cao.

Đất nước thống nhất, nhiều nông trường được thành lập ở ven biển đều lúng túng trong việc nuôi vịt và cá quả, ông lại nghiên cứu và tìm ra giải pháp là nuôi cá rô phi ở nước lợ.

Cá sinh sản nhiều đến nỗi cá quả không ăn hết, khi thủy triều lên, cá rô phi tràn vào đồng và mắc cạn, nông trường chỉ việc lùa vịt tới ăn cá.

Thế là vừa nuôi được cá lại có thức ăn cho vịt lớn nhanh và đẻ nhiều trứng. Hàng loạt đề tài nghiên cứu của ông đều đem lại nguồn lợi cho người nông dân được đánh giá cao.

GS.TS Lê Quang Long cũng là tác giả, chủ biên nhiều cuốn sách. Chỉ tính từ năm 1970 - 2009, ông đã viết gần 100 đầu sách, trong đó 50 đầu sách được viết trong những năm về hưu. Đó là những giáo trình đại học, sách giáo khoa phổ thông, sách tham khảo, chuyên đề sau đại học và từ điển.

Ông cũng đảm nhiệm chức danh chủ tịch, phản biện hoặc ủy viên của 72 hội đồng quốc gia chấm luận án phó tiến sĩ, thạc sĩ ở các trường đại học. 

Ông còn được cử làm Phó Chủ tịch, Ủy viên Ban cố vấn biên tập kỷ yếu cho 4 hội thảo quốc tế tại Hà Nội về Sinh học (năm 2000); Bảo vệ môi trường (năm 2002); Kinh tế tri thức (năm 2004); Tâm lý - Giáo dục (năm 2005).

Ấn tượng lớn về GS.TS Lê Quang Long với sinh viên, ngoài trí tuệ uyên bác và lòng yêu nghề còn là phương pháp truyền thụ.

GS.TS Trần Kiên, một trong những học trò của ông: Thầy luôn có cách khơi gợi tính tò mò của sinh viên, cái hay trong bài giảng của ông là nghệ thuật dẫn dắt, kích thích tính tò mò, làm cho sinh viên muốn khám phá ra và những khám phá đó lại chính là trọng tâm của bài giảng.

Khi được hỏi vì sao sinh viên hết sức hứng thú trước các bài giảng của thầy, GS Long tươi cười nói: Muốn sinh viên học tốt thì nên truyền cho họ cảm hứng học tập. Thế nên, tôi luôn bắt đầu bài giảng bằng những câu chuyện.

Ví dụ khi dạy sinh viên về nhân bản vô tính, tôi bắt đầu bằng câu “Mưa lâm thâm ướt dầm lá hẹ, anh thương một người có mẹ không cha”. 

Cả lớp đang bàn tán thì tôi hỏi: Trong thực tế có hay không có một người có mẹ mà lại không có cha? Sinh viên còn ngơ ngác thì tôi đưa chuyện cừu Doly khiến các em hết sức thích thú.

Đã bước qua tuổi 90, NGND.GS.TS Lê Quang Long vẫn miệt mài với công việc “chèo đò”. Khách của ông là những sinh viên, học viên cao học đến hỏi bài thầy. Mong sao thầy mãi khỏe để tiếp tục chèo lái con thuyền chữ nghĩa, rèn giũa thêm nhiều thế hệ học trò tài danh mới.
 
Theo Giáo dục & Thời đại
 
MỚI NHẤT
Giáo dục dân tộc đã đổi thay nhưng vẫn còn nhiều khó khăn
Giáo dục dân tộc đã đổi thay nhưng vẫn còn nhiều khó khăn

(Dân trí) - Trong những năm qua, chính sách giáo dục dân tộc đã được Đảng và Nhà nước đặc biệt quan tâm. Tuy nhiên, công tác giáo dục dân tộc vẫn còn gặp rất nhiều khó khăn. Thứ trưởng Bộ GDĐT Nguyễn Thị Nghĩa – phụ trách công tác giáo dục dân tộc đã có những chia sẻ với báo Dân trí.

Thứ ba, 17/02/2015 - 07:00

Ngôi làng có hơn 50 giáo sư và phó giáo sư
Ngôi làng có hơn 50 giáo sư và phó giáo sư

(Dân trí) - Làng Nguyệt Viên là một trong những làng có truyền thống hiếu học bậc nhất ở xứ Thanh. Xưa kia làng có 11 người đỗ khoa bảng được ghi danh ở Văn Miếu. Hiện nay, làng có 7 giáo sư, 47 phó giáo sư và tiến sỹ, hơn 100 sinh viên đang theo học tại các trường ĐH-CĐ…

Thứ ba, 17/02/2015 - 06:20

Khuyến học, khuyến tài nơi địa đầu Tổ quốc
Khuyến học, khuyến tài nơi địa đầu Tổ quốc

(Dân trí) - Năm học 2014-2015, xã Yên Khoái (Lộc Bình, Lạng Sơn) huy động được 100% tỷ lệ học sinh trong độ tuổi đi học đến trường. Hàng năm tỷ lệ lên lớp đạt 98%. Phong trào “Hũ gạo tình thương” và “Hũ gạo phổ cập” đã giúp nhiều học sinh nghèo nơi địa đầu Tổ quốc được đến trường.

Thứ ba, 17/02/2015 - 12:43

Chuyện của “thần đồng” Piano 10 tuổi
Chuyện của “thần đồng” Piano 10 tuổi

Mới 10 tuổi nhưng Quách Hoàng Nhi, học sinh lớp 5B, trường Tiểu học Nam Thành Công (Hà Nội) đã sở hữu trong tay gần chục giải thưởng danh giá tại các cuộc thi Piano trong nước và quốc tế.

Thứ hai, 16/02/2015 - 11:05

Ngỡ ngàng thư pháp trên... dưa hấu của bạn trẻ Cần Thơ
Ngỡ ngàng thư pháp trên... dưa hấu của bạn trẻ Cần Thơ

(Dân trí) - Nhóm 5 bạn trẻ ở TP Cần Thơ cùng đam mê nghệ thuật điêu khắc đã tập hợp lại để khắc chữ thư pháp lên quả dưa hấu kiếm tiền tiêu Tết. Sản phẩm khá độc đáo nên thu hút đông đảo người dân đến tham quan, mua sắm ở gian hàng này.

Thứ hai, 16/02/2015 - 02:00

10 sự thật bất ngờ về người đàn ông giàu nhất Trung Quốc
10 sự thật bất ngờ về người đàn ông giàu nhất Trung Quốc

Từ một giáo viên tiếng Anh, Jack Ma trở thành người đàn ông giàu nhất Trung Quốc với số tài sản lên tới 21,9 tỷ USD.

Thứ hai, 16/02/2015 - 01:16

Chuyện cổ tích về học sinh giỏi toán
Chuyện cổ tích về học sinh giỏi toán

Thật lạ là cuộc thi học sinh giỏi toán toàn miền Bắc trứ danh một thời, giờ như hầu không thể tìm thấy môt chút thông tin nào từ Internet, mặc dù miền Bắc bắt đầu tổ chức thi học sinh giỏi toán từ năm 1962.

Thứ hai, 16/02/2015 - 01:10

Học trò vùng cao và những ao ước ngày tết
Học trò vùng cao và những ao ước ngày tết

(Dân trí) - Nằm trên vách núi cao dựng đứng, nơi chỉ cách biên giới Việt - Lào nửa ngày đường đi bộ, dòng sông Đắc Pring chảy ngang qua, ôm lấy ngôi trường Phổ thông cơ sở liên xã Đắc Pring - Đắc Pree xã Đắc Pring, huyện Nam Giang, tỉnh Quảng Nam.

Thứ hai, 16/02/2015 - 01:02

Suốt đời vì sự nghiệp trồng người
Suốt đời vì sự nghiệp trồng người

(Dân trí) - Đó là ông Trịnh Trọng Thủy, sinh năm 1940, hiện đang trú quán tại xóm Đức Long xã Khôi Kỳ, huyện Đại Từ, tỉnh Thái Nguyên, đã có cống hiến hơn 52 năm cho sự nghiệp trồng người và cho phong trào khuyến học của huyện huyện Đại Từ.

Thứ hai, 16/02/2015 - 09:00

Trung Quốc: Bỏ nghìn đô cho con theo học trường tư
Trung Quốc: Bỏ nghìn đô cho con theo học trường tư

(Dân trí) - Cảm thấy hệ thống giáo dục công đang xuống dốc, nhiều bậc cha mẹ Trung Quốc đã quyết định đầu tư một số tiền lớn cho con theo học ở những trường tư thục áp dụng phương pháp giáo dục kiểu Tây phương.

Thứ hai, 16/02/2015 - 07:30

Cậu học trò xứ Thanh yêu môn Lịch Sử
Cậu học trò xứ Thanh yêu môn Lịch Sử

(Dân trí) - Một trong 4 gương mặt xuất sắc giành giải Nhất cuộc thi "Em yêu Lịch Sử Việt Nam" là em Nguyễn Hoàng Tùng - học sinh Trường THPT Chuyên Lam Sơn (Thanh Hóa). Quan điểm của Tùng là học Lịch Sử giúp ta biết quá khứ, hiểu hiện tại và đoán định tương lai…

Thứ hai, 16/02/2015 - 06:08

Sinh viên trường Công nghiệp cùng sẻ chia đón Tết
Sinh viên trường Công nghiệp cùng sẻ chia đón Tết

(Dân trí) - Các bạn trẻ trường Công nghiệp vừa tổ chức các hoạt động ca hát chào mừng Tết đến, vừa tiến hành hoạt động thiện nguyện giúp đỡ người vô gia cư.

Thứ hai, 16/02/2015 - 02:00

ĐÁNG QUAN TÂM
681 ngành đào tạo Cao đẳng không có sinh viên, không đủ giáo viên
681 ngành đào tạo Cao đẳng không có sinh viên, không đủ giáo viên

(Dân trí) - Bộ GD-ĐT vừa công bố kết quả khảo sát các ngành đào tạo ở 147 trường Cao đẳng. Theo đó, có 681 ngành đào tạo không đảm bảo điều kiện như không có sinh viên trong 3 năm; không đủ 4 thạc sĩ…

Chủ nhật, 15/02/2015 - 03:34

Lớp học đặc biệt tại trại giam Phú Sơn
Lớp học đặc biệt tại trại giam Phú Sơn

(Dân trí) - Ở Trại giam Phú Sơn 4 (Tổng cục 8, Bộ Công an), ngoài các lớp học xóa mù chữ và lớp học mẫu giáo, còn có một lớp học đặc biệt được mở cửa từ ngày 9-9-2014. Lớp học ấy là Phòng đọc thư viện dành cho 1.400 phạm nhân đang chấp hành cải tạo ở Phân trại số I.

Chủ nhật, 15/02/2015 - 03:00

Cải cách, chớ cưỡi ngựa xem hoa!
Cải cách, chớ cưỡi ngựa xem hoa!

Có một nghịch lý mà nhiều nhà giáo dục và quản lý không thể không thừa nhận: Sự chậm bước của giáo dục ĐH trước những đổi thay về chương trình và sách giáo khoa phổ thông các cấp hiện nay.

Chủ nhật, 15/02/2015 - 02:55

Lo Tết như sếp trường vùng khó
Lo Tết như sếp trường vùng khó

Đã định chọn một vấn đề gì “vui vẻ trẻ trung” cho đề tài Tết nhà giáo, chợt nhận điện thoại của thầy hiệu trưởng thân quen ở một trường liên cấp ven biên thuộc xã vùng sâu huyện Cao Lộc (Lạng Sơn), hỏi thăm tình hình tết nhất ở Thủ đô.

Chủ nhật, 15/02/2015 - 02:49

Gặp gỡ thầy giáo 9X của ĐH Bách khoa
Gặp gỡ thầy giáo 9X của ĐH Bách khoa

(Dân trí) - Vừa tốt nghiệp đại học được vài tháng nhưng Dương Văn Lạc đã quen với vai trò giảng viên tại Trường ĐH Bách khoa Hà Nội và gần hoàn tất chương trình thạc sĩ của mình. Với anh, để có kết quả như hiện tại, đó là cả một quá trình nỗ lực và không ngại khó khăn, thất bại.

Chủ nhật, 15/02/2015 - 08:22

Hà Nội xây dựng kế hoạch giúp học sinh khai thác hiệu quả internet
Hà Nội xây dựng kế hoạch giúp học sinh khai thác hiệu quả internet

Hà Nội xây dựng kế hoạch phối hợp tổ chức các hoạt động giáo dục, hướng dẫn cách sử dụng, khai thác thông tin trên internet cho thanh, thiếu niên trong trường học phục vụ việc nghiên cứu, học tập, giải trí lành mạnh, thiết thực.

Chủ nhật, 15/02/2015 - 08:09

Lo con quên chữ ngày Tết, bố mẹ giao bài làm thêm
Lo con quên chữ ngày Tết, bố mẹ giao bài làm thêm

Theo thông báo của ngành giáo dục, Tết nguyên đán Ất Mùi học sinh sẽ được nghỉ 10 ngày. Thời gian nghỉ khá dài khiến nhiều phụ huynh băn khoăn sợ con "quên chữ".

Chủ nhật, 15/02/2015 - 08:04

Gakushuin - trường học Hoàng gia Nhật Bản
Gakushuin - trường học Hoàng gia Nhật Bản

(Dân trí) - Trong suốt nhiều thập kỷ qua, tất cả các thành viên Hoàng gia Nhật đều được giáo dục tại một ngôi trường duy nhất từ bậc tiểu học cho đến bậc đại học. Đó là ngôi trường danh giá Gakushuin nằm ở thủ đô Tokyo.

Chủ nhật, 15/02/2015 - 07:01

Mưa huy chương, lộc đất nước
Mưa huy chương, lộc đất nước

Năm 2014, giáo dục Việt Nam tiếp tục “hái vàng”, “gặt bạc” với những tấm huy chương đỉnh cao trên trường quốc tế - gieo niềm tin vững chắc về thành công đổi mới giáo dục sẽ tiếp tục nảy lộc, đâm chồi.

Chủ nhật, 15/02/2015 - 12:36

Xin lỗi, tôi không có bằng Tiến sĩ
Xin lỗi, tôi không có bằng Tiến sĩ

Anh bạn tôi không có TS, nên không thể là Phó Giáo sư hay Giáo sư. Nhưng bằng năng lực thật và những đóng góp chuyên môn nên rất được quí mến, coi trọng. Trong khi nhiều TS, Phó GS, GS cùng ngành chẳng ai biết.

Thứ bảy, 14/02/2015 - 04:12

Xếp hạng Webometrics 2015: ĐH Quốc gia Hà Nội xếp hạng thứ 20 Đông Nam Á
Xếp hạng Webometrics 2015: ĐH Quốc gia Hà Nội xếp hạng thứ 20 Đông Nam Á

(Dân trí) - Theo công bố mới nhất của Cybermetrics Lab, bảng xếp hạng Webometrics tháng 02/2015, ĐH Quốc gia Hà Nội xếp hạng thứ 20 Đông Nam Á, thứ 212 Châu Á và thứ 894 thế giới trong tổng số 23.887 cơ sở giáo dục đại học tham gia xếp hạng.

Thứ bảy, 14/02/2015 - 01:40

Hàng loạt sai phạm về đào tạo của trường ĐH Y Dược Hải phòng
Hàng loạt sai phạm về đào tạo của trường ĐH Y Dược Hải phòng

(Dân trí) - Ngày 13/2, Thanh tra Bộ GD-ĐT đã chính thức công bố kết luận thanh tra về hoạt động tuyển sinh, đào tạo, liên kết đào tạo của Trường ĐH Y Dược Hải phòng từ năm 2010 đến nay.

Thứ bảy, 14/02/2015 - 11:07