Nếu vi phạm giao thông khi chở người cấp cứu, tài xế có bị xử phạt không?

Như Dân trí thông tin, tối 26/9, tài xế Lê Quang Tùng nhận chuyển chở hai cha con từ khu vực phường Tây Nha Trang, tỉnh Khánh Hòa, đến Bệnh viện Đa khoa tỉnh Khánh Hòa. 

Trên đường đi, khi thấy bé trai có biểu hiện mệt, thở mạnh, lịm đi và có dấu hiệu nguy kịch, anh Tùng đã bật đèn cảnh báo, chủ động xin các phương tiện phía trước nhường đường để nhanh chóng đưa cháu đến cơ sở y tế. Kết thúc chuyến xe, nam tài xế đăng bài lên mạng xã hội để gửi lời xin lỗi tới những người tham gia giao thông bị ảnh hưởng hoặc làm phiền bởi việc chạy xe của mình. 

Về phía lực lượng chức năng, lãnh đạo Đội CSGT đường bộ phụ trách địa bàn Nha Trang (Phòng CSGT Công an tỉnh Khánh Hòa) cho biết đối với những trường hợp chở người đi cấp cứu, lực lượng làm nhiệm vụ sẽ tạo điều kiện để phương tiện nhanh chóng tiếp cận cơ sở y tế.

“Nếu phương tiện bị hệ thống giám sát ghi nhận hành vi vi phạm, lực lượng chức năng sẽ xác minh cụ thể hoàn cảnh trước khi đưa ra hướng xử lý theo quy định”, vị lãnh đạo cho hay. 

Câu chuyện của anh Tùng đặt ra câu hỏi về việc đối với những trường hợp như trên, dưới góc độ pháp lý, tài xế có bị xử phạt hay không? 

Luật sư Trần Hoàng Linh (Đoàn Luật sư TP Hà Nội) cho biết theo Điều 27 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ 2024, các loại xe ưu tiên được quy định với mức độ ưu tiên giảm dần như sau: Xe chữa cháy của Cảnh sát phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ và xe chữa cháy của các lực lượng khác được huy động đi làm nhiệm vụ chữa cháy; Xe của lực lượng quân sự, công an và kiểm sát đi làm nhiệm vụ khẩn cấp; Đoàn xe có xe Cảnh sát giao thông dẫn đường; Xe cứu thương đi làm nhiệm vụ cấp cứu; Xe hộ đê đi làm nhiệm vụ; Xe đi làm nhiệm vụ cứu nạn, cứu hộ, khắc phục sự cố thiên tai, dịch bệnh hoặc xe đi làm nhiệm vụ trong tình trạng khẩn cấp theo quy định của pháp luật; Đoàn xe tang.

Như vậy, trước tiên cần làm rõ xe dịch vụ cá nhân dù chở người bệnh đi cấp cứu cũng không phải phương tiện ưu tiên và không được hưởng các đặc quyền của phương tiện ưu tiên. Do đó, tài xế vẫn phải tuân thủ đầy đủ quy định pháp luật và các quy tắc an toàn khi tham gia giao thông. 

Tuy nhiên, trong trường hợp tài xế vi phạm hành chính, việc xử lý có thể được xem xét theo quy định tại Điều 11 Luật Xử lý vi phạm hành chính 2012, sửa đổi bổ sung năm 2025. 

Cụ thể, Điều luật này quy định không xử phạt vi phạm hành chính nếu hành vi vi phạm thuộc các trường hợp gồm vi phạm trong tình thế cấp thiết, do phòng vệ chính đáng, do sự kiện bất ngờ hoặc do sự kiện bất khả kháng. 

Trong đó, theo khoản 11 Điều 2 Luật này, "tình thế cấp thiết" được hiểu là tình thế của cá nhân, tổ chức vì muốn tránh một nguy cơ đang thực tế đe dọa lợi ích của Nhà nước, của tổ chức, quyền, lợi ích chính đáng của mình hoặc của người khác mà không còn cách nào khác là phải gây một thiệt hại nhỏ hơn thiệt hại cần ngăn ngừa.

Đối với tình huống chở người bệnh đi cấp cứu, nguy cơ đe dọa, gây thiệt hại tới tính mạng của con người rõ ràng lớn hơn rất nhiều so với thiệt hại về hành chính đơn thuần, mà cụ thể là xâm phạm trật tự quản lý Nhà nước trong lĩnh vực giao thông đường bộ. Bởi vậy, nếu người bệnh trên xe thực sự trong trạng thái nguy hiểm tới tính mạng và tài xế buộc phải vi phạm hành chính trong lĩnh vực giao thông đường bộ để ngăn ngừa thiệt hại lớn hơn có thể xảy ra, đây có thể coi là "tình thế cấp thiết" theo quy định pháp luật. 

Trong trường hợp này, nếu tài xế có dấu hiệu vi phạm hành chính, lực lượng chức năng sẽ tiến hành xác minh, đánh giá mức độ nghiêm trọng đối với tình trạng của bé trai để xác định việc vi phạm do chở người đi cấp cứu có phải xảy ra do tình thế cấp thiết hay không. Nếu thuộc trường hợp vi phạm do tình thế cấp thiết, trách nhiệm pháp lý của tài xế có thể được miễn trừ.