Chủ nhật 13/09/2015 - 15:01

Hệ thống bảo tàng ở Việt Nam, "nàng công chúa" ngủ... mãi trong rừng!

PGS.TS Nguyễn Văn Huy, chuyên gia về bảo tàng, đánh giá, ở Hà Nội có một số bảo tàng như Bảo tàng Mỹ thuật, Bảo tàng Lịch sử quân sự Việt Nam, chất lượng dịch vụ tốt nhưng vị trí đặt không chuẩn nên phá vỡ cảnh quan đẹp của di tích.
>>Bảo tàng Hà Nội sau 5 năm khánh thành vẫn… trưng bày tạm

Tết Trung thu này, người dân lại loay hoay tìm chỗ cho trẻ em chơi. Thiếu chỗ chơi nhưng không mấy ai nghĩ tới bảo tàng. Trong khi đó, nhìn ra thế giới thì bảo tàng lại có vị trí đặc biệt, vừa là nơi vui chơi, vừa là nơi học tập, tìm hiểu văn hoá, khoa học, nền văn minh nhân loại. Vào bất kỳ thời điểm nào, các bảo tàng cũng đều đáp ứng nhu cầu đa dạng cho công chúng.

Ở Việt Nam, chính sự đánh giá chưa toàn diện, tư duy cũ và cả lối làm bảo tàng sáo mòn nên mới dẫn đến cuộc tranh luận gay gắt về việc nên hay không nên xây dựng một bảo tàng quốc gia nghìn tỷ. Cả nước có hơn 120 bảo tàng lớn nhỏ nhưng hoạt động èo uột. Vậy làm sao khơi dậy được tiềm năng, đánh thức một lĩnh vực đang được coi là “nàng công chúa ngủ trong rừng”?.

Người nước ngoài đến du lịch một quốc gia, muốn tìm hiểu về lịch sử, về nền văn hóa của dân tộc đó người ta tìm đến bảo tàng. Khi đến Việt Nam cũng vậy, người ta luôn bắt gặp hình ảnh người nước ngoài chăm chú tìm hiểu, lắng nghe câu chuyện của các hiện vật, trong khi công chúng trong nước dường như chỉ lướt qua, mà số lượng cũng không nhiều. Đáng buồn thay, mỗi khi có kỳ nghỉ hay vào dịp lễ, Tết, nơi quá tải khách tham quan, vui chơi lại là các trung tâm thương mại, là siêu thị... Bảo tàng chưa tạo ấn tượng và sự cuốn hút trong lòng công chúng.

Quán bia đông khách, bảo tàng đìu hiu

Tôi tìm đến Bảo tàng Lịch sử quốc gia vào một buổi chiều thứ 6. Cơn mưa bất chợt níu chân khách ở lại lâu hơn. Thế nhưng, trong toàn bộ khuôn viên rộng với nhiều gian trưng bày chỉ có lác đác vài vị khách nước ngoài tham quan. Tôi là người Việt Nam duy nhất tham quan bảo tàng lúc này. Thực ra, đây là một trong những bảo tàng quốc gia có số lượng khách tham quan khá đông. Những đoàn khách đông thường là các trường học tổ chức cho học sinh đi tham quan, tìm hiểu và là buổi dã ngoại để bổ sung kiến thức trong trường học. Ngoài ra, lượng khách lẻ vào tham quan chưa nhiều.

Khác với không khí đìu hiu bên trong bảo tàng ngày không có đoàn khách tham quan, quán bia hơi Lan Chín chạy dọc Bảo tàng Lịch sử quốc gia phía mặt phố Tràng Tiền lại hấp dẫn khá đông thực khách Hà Nội. Đây là phần diện tích tận dụng khoảng không gian giữa bảo tàng và hàng rào, được làm mái che, bên ngoài có rèm sơn cùng màu với hàng rào xanh để tạo sự kín đáo. Tuy nhiên, người ta vẫn nhìn thấy có cái gì đó gợn gợn, chưa đẹp mắt của quán ăn này từ bên ngoài.

Tôi có anh bạn ở ngoại tỉnh phía Bắc thường xuyên về Hà Nội. Hỏi chuyện anh có biết Bảo tàng Lịch sử quốc gia không. Anh bảo không biết. Thế nhưng khi tôi nhắc: “Có quán bia hơi Lan Chín ở đầu phố Tràng Tiền ấy”. Anh ngượng nghịu: “À, à, nhớ ra rồi”.

Nhìn tấm biển hiệu và khách khứa ra vào đông kín buổi trưa thì đủ biết quán này chủ yếu dành cho dân nhậu. Mới đây, tấm biển quảng cáo bia hơi đã được thay đổi cho phù hợp với không gian bảo tàng thành: “Khu dịch vụ phục vụ khách tham quan – Nhà hàng Lan Chín”. Chữ “bia hơi” gắn với quán ăn này hàng chục năm nay đã được thay thế bằng chữ “nhà hàng”.

Quán cà phê trong khuôn viên Bảo tàng Lịch sử quân sự làm xấu cảnh quan Cột Cờ Hà Nội.
Quán cà phê trong khuôn viên Bảo tàng Lịch sử quân sự làm xấu cảnh quan Cột Cờ Hà Nội.

Và mới đây, tận dụng nốt không gian hở phía góc đường Tôn Đản - Tràng Tiền, một quán phở, quán cà phê mới được mọc lên. Rất may, quán phở và quán cà phê này có hình thức và thẩm mỹ bắt mắt, tạo thêm không gian sang trọng cho bảo tàng chứ không chướng mắt như quán bia hơi kín bưng, phải bật đèn suốt ngày ở bên cạnh.

Ở một địa điểm khác, dưới chân cột cờ Hà Nội trong khuôn viên Bảo tàng Lịch sử quân sự có một quán cà phê khá hấp dẫn khách. Quán cà phê này được trổ riêng một cửa để khách không cần qua cổng bảo tàng cũng có thể vào uống cà phê. Từ phía bên ngoài đường Điện Biên Phủ, tôi loay hoay tìm các góc độ để chụp trọn vẹn được cột cờ. Nhưng, dù đứng trong cả khuôn viên của vườn hoa phía đối diện, những bức ảnh của tôi vẫn bị những chiếc ô màu đỏ choán mất phần lớn khung hình.

Dịch vụ là cần thiết, nhưng phải văn minh

Tôi đem câu chuyện dịch vụ ở các bảo tàng hiện nay trò chuyện với PGS.TS Nguyễn Văn Huy, chuyên gia về bảo tàng, ông bảo: “Câu chuyện dịch vụ ở bảo tàng là cũ rích”. Ông đánh giá, ở Hà Nội có một số bảo tàng như Bảo tàng Mỹ thuật, Bảo tàng Lịch sử quân sự Việt Nam, chất lượng dịch vụ tốt nhưng vị trí đặt không chuẩn nên phá vỡ cảnh quan đẹp của di tích.

Ví dụ như ở Bảo tàng Lịch sử quân sự, quán cà phê Highland chất lượng dịch vụ tốt nhưng làm hỏng mất cảnh quan của Cột Cờ. Người ta ngắm Cột Cờ thì phải ngắm từ chân cột lên, phải nhìn từ xa để ngắm toàn diện. Nếu muốn chụp ảnh đẹp thì phải nhìn từ xa. “Còn tại Bảo tàng Lịch sử quốc gia, quán bia hơi tồn tại khoảng hơn 20 năm nay rồi, đó là lịch sử để lại. Có thể, họ giải quyết được nhiều phúc lợi cho CBNV nhưng nên chọn một góc khác để làm dịch vụ”.

Cũng bàn về vấn đề trên, PGS.TS Phạm Văn Lực, Chủ tịch Hội đồng khoa học Bảo tàng Thiên nhiên Việt Nam thì đưa ra quan điểm: “Dịch vụ phục vụ khách tham quan bảo tàng là cần thiết, nhưng đưa bia hơi vào bảo tàng là... không ổn”.

Các nhà nghiên cứu về bảo tàng cho rằng, ở nhiều bảo tàng tiên tiến trên thế giới đều chú trọng dịch vụ phục vụ khách tham quan nên chúng ta cần khuyến khích bảo tàng mở dịch vụ phục vụ khách tham quan, đặc biệt là có nơi ngồi nghỉ, giải khát. Bởi, các gia đình đưa nhau đến bảo tàng để chơi, xem, giao lưu, thậm chí người ta còn hẹn nhau đến bảo tàng để ăn và đi xem. Tại châu Âu, thậm chí khách còn đặt bàn trước. Dịch vụ đáp ứng nhu cầu cho khách tham quan ăn, chơi, nghỉ là một trong những chức năng của bảo tàng.

Có một thời gian chúng ta không khuyến khích dịch vụ trong bảo tàng vì nhận thức sai lầm, cho rằng việc kinh doanh ăn uống trong khuôn viên bảo tàng là không phù hợp. Nhưng, quan niệm đó đã được sửa chữa. Dịch vụ ăn uống giải khát trong bảo tàng là nên có và tất yếu.

Nhưng dịch vụ gì và nên như thế nào để giữ được bảo tàng là cơ quan văn hoá, người ta đến bảo tàng là trau dồi văn hoá, thưởng thức nghệ thuật, giải trí nên cần có dịch vụ tốt, chuẩn chứ không thể xô bồ giống như cửa hàng ở vỉa hè, mà phải là cửa hàng mẫu mực, văn minh. Cách bố trí, sắp xếp dịch vụ trong các bảo tàng chưa hợp lý đã tác động đến tâm lý người dân nhận thức về bảo tàng. Đó chính là một trong những nguyên nhân khiến bảo tàng “mất điểm” trong mắt du khách.

Phục vụ khách là mục tiêu quan trọng của bảo tàng. Giữ được khách ở lại bảo tàng càng lâu càng thành công. Nếu không chú trọng chất lượng dịch vụ ăn uống thì bảo tàng mất điểm. Tôi đi nhiều bảo tàng trên thế giới chứng kiến bảo tàng có dịch vụ ăn uống rất tốt. Chúng ta nên học kinh nghiệm của các đồng nghiệp trên thế giới để hoạt động tốt hơn.

Cách khai thác bảo tàng hiện chưa ổn. Để đạt được chỉ tiêu đề ra trong ngành giáo dục, các trường học tổ chức cho học sinh đi tham quan bảo tàng thành các nhóm hàng trăm em một lần, giới thiệu lướt qua. Với số đông như thế đương nhiên là ầm ĩ, nhốn nháo. Đó là cách giáo dục truyền thống phi giáo dục, không hiệu quả.

PGS.TS Nguyễn Văn Huy, nguyên Giám đốc Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam, Giám đốc Bảo tàng Nguyễn Văn Huyên.

Theo Việt Hà
Công an nhân dân

Hệ thống bảo tàng ở Việt Nam, "nàng công chúa" ngủ... mãi trong rừng! - 2
MỚI NHẤT
Danh sách bài thi đạt giải tuần 3 cuộc thi “Con cảm ơn Bố Mẹ”
Danh sách bài thi đạt giải tuần 3 cuộc thi “Con cảm ơn Bố Mẹ”

“Cuộc sống bon chen nơi thành thị càng làm cho con ao ước có vòng tay ấm của mẹ lúc này, để con ngã vào ngủ một giấc dài trong êm đềm… Con cảm ơn cuộc đời đã cho con được làm con của mẹ”- là lời chia sẻ của một trong 3 bài đoạt giải cuộc thi “Con cảm ơn Bố Mẹ” tuần 3.

Thứ ba, 15/09/2015 - 12:12

Cuộc sống một ngày 4 mũi tiêm của danh hài Minh Vượng
Cuộc sống một ngày 4 mũi tiêm của danh hài Minh Vượng

Gặp NSƯT Minh Vượng tại rạp Đại Nam của Nhà hát Chèo Hà Nội khi chị đang dựng vở diễn “Quan của dân nghèo”. Mặc dù đã khá lâu không xuất hiện trên truyền hình và truyền thông, nhưng Minh Vượng vẫn không thay đổi là mấy. Có chăng là chị đã trải lòng hơn về cuộc sống của mình, điều mà trước đây chị rất kiệm lời.

Thứ ba, 15/09/2015 - 12:00

Những tác phẩm văn học thiếu nhi hay nhất mọi thời đại
Những tác phẩm văn học thiếu nhi hay nhất mọi thời đại

(Dân trí) - Dưới đây là những tác phẩm văn học thiếu nhi hay nhất mọi thời đại. Khi đọc những tác phẩm này, các độc giả nhí sẽ tìm thấy những giá trị văn chương đích thực, những bài học lớn lao, ý nghĩa được truyền đạt một cách giản đơn, ý vị.

Thứ ba, 15/09/2015 - 11:00

“Người trở về” không còn là phim lịch sử “đắp chiếu”?
“Người trở về” không còn là phim lịch sử “đắp chiếu”?

(Dân trí) - Trước “Người trở về”, hầu hết các bộ phim lịch sử sản xuất theo đơn đặt hàng đều chỉ chiếu một đôi lần rồi lần lượt xếp kho, "đắp chiếu"!

Thứ ba, 15/09/2015 - 07:20

Hệ thống bảo tàng Việt Nam: "Nàng công chúa" nhưng chưa xinh đẹp!
Hệ thống bảo tàng Việt Nam: "Nàng công chúa" nhưng chưa xinh đẹp!

Người dân Việt Nam tìm đến bảo tàng tham quan chủ yếu là trong các dịp sinh hoạt tổ chức đoàn thể hoặc các ngày kỷ niệm lớn! Còn, để người dân tự tìm đến các bảo tàng, đưa gia đình đến vui chơi vào ngày nghỉ, có lẽ ở Hà Nội giờ vẫn chỉ có Bảo tàng Dân tộc học.

Thứ hai, 14/09/2015 - 03:42

Ngã ngửa vì những thương vụ mua bán 'thần tượng' Việt
Ngã ngửa vì những thương vụ mua bán 'thần tượng' Việt

Lần theo lời mời từ nam sinh viên đại học TĐT, chúng tôi nhanh chóng có tên trong danh sách được trả tiền làm fan hâm mộ của nữ nghệ sĩ T và đi từ ngạc nhiên này đến bất ngờ khác khi "ông chủ" trả tiền để có được cái vote từ chúng tôi.

Thứ hai, 14/09/2015 - 03:00

Những kỷ lục Guinness kỳ lạ nhất trong năm
Những kỷ lục Guinness kỳ lạ nhất trong năm

(Dân trí) - Những Kỷ lục Guinness Thế giới dưới đây là những kỷ lục đặc biệt nhất trong năm qua, có những kỷ lục ấn tượng nhất và cả… kỳ cục nhất.

Thứ hai, 14/09/2015 - 11:10

Sở VHTTDL Hải Phòng cấp phép Karaoke “tra tấn” người cao tuổi!
Sở VHTTDL Hải Phòng cấp phép Karaoke “tra tấn” người cao tuổi!

Mặc dù gia đình hai ông bà cụ gần 80 tuổi chưa bao giờ ký vào văn bản đồng ý cho hai hộ liền kề kinh doanh karaoke, thế nhưng khi các ban ngành kiểm tra hoạt động thì 2 cơ sở kinh doanh này lại có đầy đủ Giấy phép kinh doanh karaoke do Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch (VHTTDL) TP Hải Phòng cấp?!

Thứ hai, 14/09/2015 - 10:00

Những MC siêu đẳng nhất thế giới
Những MC siêu đẳng nhất thế giới

(Dân trí) - Những địa danh mà họ phải phát âm dài tới mức… không tưởng! Ví dụ như ngôi làng Llanfairpwllgwyllgogerychwyrndrobwllllantysiliogogogoch!

Thứ hai, 14/09/2015 - 10:00

Ảnh về Trường Sa vào chung kết giải thưởng ảnh của Anh
Ảnh về Trường Sa vào chung kết giải thưởng ảnh của Anh

(Dân trí) - Những bức ảnh mang tên Ước vọng hoà bình cho Trường Sa (Wishing Peace for Truong Sa) của họa sĩ Nguyễn Thu Thuỷ đã lọt vào vòng chung kết cuộc thi ảnh Worldwide Photography Gala Awards (Giải thưởng Nhiếp ảnh quốc tế) giành cho các nữ tác giả mang tên Julia Margaret Cameron lần thứ 7 tại Anh.

Thứ hai, 14/09/2015 - 09:10

Xòe Thái trở thành Di sản Văn hóa phi vật thể cấp Quốc gia
Xòe Thái trở thành Di sản Văn hóa phi vật thể cấp Quốc gia

(Dân trí) - Tối 12/9, tại Thị xã Nghĩa Lộ, Yên Bái đã tưng bừng diễn ra lễ khai mạc tuần lễ Văn hóa - du lịch Mường Lò với màn biểu diễn Đại xòe đón nhận Xòe Thái Mường Lò trở thành Di sản Văn hóa phi vật thể cấp quốc gia.

Thứ hai, 14/09/2015 - 09:00

LHP Toronto 2015: Báo hiệu kỷ nguyên vàng của điện ảnh Arab
LHP Toronto 2015: Báo hiệu kỷ nguyên vàng của điện ảnh Arab

LHP Toronto (TIFF) lần thứ 40, kéo dài tới 20/9, sẽ trình chiếu nhiều tác phẩm điện ảnh xuất chúng từ khắp thế giới. Tuy nhiên, các bộ phim của Trung Đông và châu Phi nhiều khả năng sẽ sáng chói nhất tại LHP năm nay.

Thứ hai, 14/09/2015 - 06:40

ĐÁNG QUAN TÂM
Điều ít biết về tài năng của chị gái thiên tài Mozart
Điều ít biết về tài năng của chị gái thiên tài Mozart

Maria Anna Mozart cũng là một thần đồng như em trai Wolfgang Amadeus Mozart, nhưng sự nghiệp âm nhạc của cô đã nhanh chóng kết thúc khi cô mới chỉ đến tuổi 18.

Chủ nhật, 13/09/2015 - 02:00

Hà Nội nồng ấm đón chào Peabo Bryson trong đêm trở gió
Hà Nội nồng ấm đón chào Peabo Bryson trong đêm trở gió

(Dân trí) - Đón Peabo Bryson đến biểu diễn tại Hà Nội có những tràng pháo tay nồng nhiệt của khán giả, những giọt nước mắt của Văn Mai Hương, giọng ca truyền cảm của Uyên Linh và cả một cậu nhóc khiến ông phải vừa hát vừa “vật lộn” trên sân khấu.

Chủ nhật, 13/09/2015 - 12:00

Bán sức trên phim trường: Ăn bờ ngủ bụi
Bán sức trên phim trường: Ăn bờ ngủ bụi

Có vô vàn cảnh tượng và chuyện bi hài, cười ra nước mắt về việc ăn uống, ngủ nghỉ ở phim trường của đoàn phim

Chủ nhật, 13/09/2015 - 11:05

Áo dài Việt trình diễn tại Malaysia
Áo dài Việt trình diễn tại Malaysia

(Dân trí) - Buổi trình diễn áo dài với chủ đề “Hương sắc Việt Nam” nằm trong khuôn khổ chương trình ký kết hợp tác xúc tiến thương mại giữa hai quốc gia, Việt Nam- Malaysia, đã nhận được nhiều lời khen ngợi.

Chủ nhật, 13/09/2015 - 10:00

“Bạn sẽ làm gì khi biết người thân của mình từng gây tội ác?”
“Bạn sẽ làm gì khi biết người thân của mình từng gây tội ác?”

(Dân trí) - Đó là câu hỏi từng xảy ra với biết bao người thuộc thế hệ của nhà văn Bernhard Schlink - tác giả của cuốn tiểu thuyết Đức nổi tiếng - “Người đọc” (The Reader). Có mặt tại Hà Nội để giao lưu với độc giả, tác giả đã chia sẻ rất nhiều điều đằng sau cuốn sách.

Chủ nhật, 13/09/2015 - 07:00

Việt Nam giành giải Nhì tranh trừu tượng Quốc tế
Việt Nam giành giải Nhì tranh trừu tượng Quốc tế

Đó là bức Mùa thu vàng của họa sĩ Phạm An Hải (sinh năm 1967), một họa sĩ Hà Nội đã theo đuổi trường phái trừu tượng từ cách đây 20 năm.

Chủ nhật, 13/09/2015 - 06:00

Tối nay, danh ca Peabo Bryson sẽ hát trên sân khấu Thủ đô
Tối nay, danh ca Peabo Bryson sẽ hát trên sân khấu Thủ đô

(Dân trí) - Tối nay (12/9) tại Trung tâm Hội nghị Quốc gia sẽ diễn ra chương trình ca nhạc “Peabo Bryson In The Spotlight”. Trước khi chương trình diễn ra, hãy cùng nghe lại những nhạc phẩm nổi tiếng gắn liền với giọng ca Peabo Bryson.

Thứ bảy, 12/09/2015 - 02:39

Suýt chết vì tái hiện màn ảo thuật nguy hiểm nhất lịch sử
Suýt chết vì tái hiện màn ảo thuật nguy hiểm nhất lịch sử

(Dân trí) - Tiết mục ảo thuật trốn thoát này đòi hỏi ảo thuật gia bị… chôn sống dưới lớp đất dày và phải tự tìm cách “đội mồ sống dậy”. Trước nay chỉ có ảo thuật gia lừng danh Harry Houdini thực hiện thành công. Mới đây, một ảo thuật gia trẻ đã suýt mất mạng vì dám thử sức.

Thứ bảy, 12/09/2015 - 02:00

Cuộc đời truân chuyên khó tin của chàng cảnh sát hình sự Võ Hoài Nam
Cuộc đời truân chuyên khó tin của chàng cảnh sát hình sự Võ Hoài Nam

Khán giả biết đến Võ Hoài Nam như một diễn viên tài năng, để rồi đột nhiên anh rút khỏi màn ảnh nhỏ, để lại nhiều tiếc nuối...

Thứ bảy, 12/09/2015 - 01:00

Khánh Ly tìm đến phố Trịnh Công Sơn
Khánh Ly tìm đến phố Trịnh Công Sơn

Về nước chuẩn bị cho show diễn tại Đà Nẵng, dù chỉ có mấy giờ đồng hồ ghé thăm Hà Nội nhưng từ sân bay, ca sĩ Khánh Ly đã về thẳng con phố mới mang tên cố nhạc sĩ Trịnh Công Sơn với nhiều cảm xúc.

Thứ bảy, 12/09/2015 - 09:00

Tái hiện cuộc sống sinh hoạt đời thường của đồng bào vùng Đông Bắc
Tái hiện cuộc sống sinh hoạt đời thường của đồng bào vùng Đông Bắc

(Dân trí) - Trong không gian Ngày hội Văn hóa, Thể thao và Du lịch các dân tộc vùng Đông Bắc 2015, tại nhà Văn hóa tỉnh Bắc Kạn đã diễn ra triển lãm trưng bày, trình diễn nghi lễ sinh hoạt văn hóa và lễ hội truyền thống của các dân tộc trong vùng.

Thứ bảy, 12/09/2015 - 08:30

Ăn gì để được như… Điệp viên 007?
Ăn gì để được như… Điệp viên 007?

(Dân trí) - James Bond rất biết thưởng thức ẩm thực, vest đẹp, siêu xe và tình ái. 007 thường hay ăn gì để có thể làm một siêu điệp viên?

Thứ bảy, 12/09/2015 - 08:00