Châu Âu và Iran chuẩn bị cho kịch bản xấu nhất của Tổng thống Mỹ

Nếu kịch bản xấu nhất xảy ra, giới chuyên gia lo ngại nguy cơ một cuộc khủng hoảng mới trong quan hệ giữa Mỹ với các đồng minh Châu Âu.
>>Hàng tỉ USD treo lơ lửng quanh thỏa thuận hạt nhân Iran

Tổng thống Mỹ Donald Trump đêm 8/5 (theo giờ Việt Nam) sẽ công bố quyết định liệu có rút Mỹ ra khỏi thỏa thuận hạt nhân Iran ký năm 2015 hay không, tức là sớm hơn 4 ngày so với thời hạn ban đầu đưa ra là ngày 12/5.


Iran và Châu Âu chuẩn bị kịch bản xấu nhất từ phía Mỹ. Ảnh: CNN.

Iran và Châu Âu chuẩn bị kịch bản xấu nhất từ phía Mỹ. Ảnh: CNN.

Nếu kịch bản xấu nhất xảy ra, giới chuyên gia lo ngại nguy cơ một cuộc khủng hoảng mới trong quan hệ giữa Mỹ với các đồng minh Châu Âu và thậm chí là có thể khiến Iran quay lại chương trình hạt nhân, từng gây căng thẳng các mối quan hệ quốc tế trong hàng thập kỷ như trước đây.

Trên trang mạng cá nhân Twitter, Tổng thống Donald Trump hôm 7/5 viết: “Tôi sẽ thông báo quyết định về thỏa thuận hạt nhân Iran ngay vào lúc 14h ngày 8/5” (tức 1h sáng ngày 9/5 giờ Hà Nội). Nếu kịch bản “một sự quay lưng dứt khoát” của Mỹ xảy ra cũng đồng nghĩa với một sự kết thúc ngay lập tức những nỗ lực cuối cùng của các đồng minh Châu Âu nhằm duy trì văn kiện, vốn vẫn đang trong thời gian có hiệu lực.

Dù các thanh sát viên quốc tế thường xuyên xác nhận Iran tôn trọng các điều khoản của thỏa thuận, song các nước Châu Âu cũng không thể che giấu được sự bi quan trong trường hợp Mỹ rút ra. Bộ Ngoại giao Pháp mới đây cho biết, Tổng thống Emmanuel Macron tin rằng, thế giới đang bị hướng tới một quyết định tiêu cực và Pháp cũng đã sẵn sàng chuẩn bị cho một sự rút lui “một phần hoặc hoàn toàn”.

Đến Nhà Trắng cách đây 2 tuần, Tổng thống Pháp đã tìm cách thuyết phục người đồng cấp Mỹ không rút khỏi thỏa thuận, đồng thời đề xuất đàm phán với Iran về một thỏa thuận mới bao gồm những lo ngại của Mỹ. Thủ tướng Đức Merkel vài ngày sau đó cũng ủng hộ ý tưởng này.

Tổng thống Donald Trump luôn chỉ trích thỏa thuận hạt nhân Iran là một văn kiện tồi tệ nhất mà Mỹ từng ký kết, với quá nhiều thiếu sót, đặc biệt liên quan điều khoản: từ năm 2025 sẽ dỡ bỏ dần một số hạn chế đối với chương trình hạt nhân Iran, cũng như việc văn kiện không “tấn công trực tiếp” các vụ thử tên lửa đạn đạo của Iran, cũng như các hoạt động mà nước này cho là “gây bất ổn” của Iran tại Trung Đông.

Sau Tổng thống Pháp Macron và Thủ tướng Đức Merkel, Ngoại trưởng Anh Boris Johnson hôm 7/5 đã trở thành “thuyết khách” mới nhất, cũng như đánh dấu nỗ lực cuối cùng của Châu Âu nhằm thuyết phục người đứng đầu nước Mỹ. Phát biểu ngày 7/5 tại thủ đô Washington sau cuộc gặp với Người đồng cấp Mỹ Mike Pompeo, ông Boris Johnson tuyên bố, Tổng thống Donald Trump có lý khi chỉ ra những thiếu sót và muốn cộng đồng thế giới chú ý đến điều này. Tuy nhiên, Anh cho rằng “ném chuột đừng nên vỡ bình”, vẫn có giải pháp vừa có thể giải quyết những lo ngại của Mỹ mà không làm mất đi những thứ quý giá mà quốc tế khó khăn lắm mới đạt được:

“Tổng thống Mỹ đã đặt ra mục tiêu vào tháng 1 vừa qua sẽ cố gắng giải quyết nhiều vấn đề liên quan chương trình hạt nhân Iran như cố gắng ngăn Iran phát triển tên lửa đạn đạo. Chúng tôi cho rằng, chúng ta có thể giải quyết những vấn đề này thông qua phối hợp với các đối tác Châu Âu. Tôi nghĩ chúng ta có thể mạnh tay hơn với Iran song không bỏ đi cái cốt lõi của thỏa thuận vốn được cho là nhằm ngăn chặn Iran phát triển vũ khí hạt nhân".

Ngoại trưởng Pháp Jean Yves Le Drian và Ngoại trưởng Đức Heiko Maas cũng đang tích cực vận động cho thỏa thuận, coi đây là cách tốt nhất để tránh cho Iran không sở hữu vũ khí hạt nhân.

Theo Ngoại trưởng Pháp, Châu Âu quyết tâm cứu văn kiện bởi đây là cánh cửa giúp bảo vệ thế giới trước nguy cơ phổ biến hạt nhân: “Cùng với các đối tác Anh, chúng tôi quyết định cứu thỏa thuận hạt nhân bởi văn kiện là sự bảo đảm chống lại nguy cơ phổ biến hạt nhân và là con đường đúng đắn nhằm ngăn chặn Iran sở hữu vũ khí hạt nhân. Chúng tôi đang chờ đợi quyết định của Mỹ.”

Người đứng đầu ngành ngoại giao Đức thì cho rằng, thế giới sẽ trở nên kém an toàn hơn nếu không có thỏa thuận hạt nhân Iran và bất kỳ một thất bại nào cũng có thể dẫn tới một sự leo thang tại Trung Đông.

Theo chuyên gia Robert Einhorn, thuộc Viện Brookings, Châu Âu tin vào một sự rút lui của Mỹ ngay cả khi họ đã đạt được nhiều bước tiến trong các cuộc đàm phán về một thỏa thuận nhằm đáp ứng những yêu cầu của Tổng thống Donald Trump. Còn ông Robert Malley, một trong số các nhà đàm phán với Iran dưới thời cựu Tổng thống Mỹ Obama cũng cho rằng, Tổng thống sẽ quyết định “khai tử” văn kiện ký năm 2015 này. Theo ông, điều Châu Âu cần làm hiện nay là giữ chân Iran ở lại văn kiện dù điều này sẽ rất khó khăn.

Điều dư luận quan tâm lúc này là trong kịch bản xấu nhất là Mỹ rút khỏi thỏa thuận, hành động của Iran sẽ như thế nào? Cho tới nay, câu trả lời của Iran vẫn là chưa rõ ràng. Trong khi những người theo đường lối cứng rắn như một số cố vấn của Thủ lĩnh tinh thần tối cao Iran, Đại giáo chủ Ali Khamenei cho rằng, nước này nên từ bỏ văn kiện nếu Mỹ rút, thì lập trường của Tổng thống Hassan Rouhani hay Ngoại trưởng nước này Javad Zarif lại có phần khó dự đoán hơn.

Trong một phát biểu ngày 7/5, Tổng thống Rouhani khẳng định, Iran có thể ở lại với điều kiện Châu Âu có thể đảm bảo những yêu cầu nước này, sau khi chỉ trước đó một ngày cảnh báo, Mỹ sẽ phải “hối tiếc mãi mãi” nếu rút khỏi.

Theo Thu Hoài

VOV

MỚI NHẤT
Triều Tiên có thể thả 3 công dân Mỹ ngay hôm nay
Triều Tiên có thể thả 3 công dân Mỹ ngay hôm nay

(Dân trí) - Triều Tiên có thể sẽ thả tự do cho 3 công dân Mỹ vào hôm nay 9/5 sau khi Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo tới thảo luận với giới chức Triều Tiên, Yonhap dẫn lời một quan chức thuộc Văn phòng Tổng thống Hàn Quốc cho biết.

Thứ tư, 09/05/2018 - 10:29

Dàn vũ khí hùng hậu sắp phô diễn sức mạnh trong lễ diễu binh Nga
Dàn vũ khí hùng hậu sắp phô diễn sức mạnh trong lễ diễu binh Nga

(Dân trí) - Máy bay chiến đấu Su-57 hay tên lửa siêu thanh Kinzhal là hai trong số những khí tài quân sự được công chúng chờ đón trong lễ diễu binh mừng Ngày Chiến thắng của Nga hôm nay 9/5.

Thứ tư, 09/05/2018 - 08:54

Sau nhậm chức, Tổng thống Putin giải bài toán kinh tế thế nào?
Sau nhậm chức, Tổng thống Putin giải bài toán kinh tế thế nào?

(Dân trí) - Nền kinh tế Nga dường như đang gặp những khó khăn nhất định bởi các lệnh cấm vận từ phương Tây. Trong nhiệm kỳ thứ 4, Tổng thống Nga Vladimir Putin có thể sẽ phải vận dụng những chiến lược đa dạng nhằm đối phó với những tác động này.

Thứ tư, 09/05/2018 - 08:01

Syria bị tấn công tên lửa ngay sau khi Mỹ rút khỏi thỏa thuận hạt nhân Iran
Syria bị tấn công tên lửa ngay sau khi Mỹ rút khỏi thỏa thuận hạt nhân Iran

(Dân trí) - Hệ thống phòng không của Syria đã đánh chặn ít nhất 2 quả tên lửa nhằm vào khu vực lân cận thủ đô Damascus, chỉ vài giờ sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố rút khỏi thỏa thuận hạt nhân Iran.

Thứ tư, 09/05/2018 - 07:36

Tân Ngoại trưởng Mỹ bất ngờ tới Triều Tiên
Tân Ngoại trưởng Mỹ bất ngờ tới Triều Tiên

(Dân trí) - Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo, người vừa nhậm chức hôm 2/5, hôm qua đã có chuyến thăm bất ngờ tới Triều Tiên nhằm sắp xếp hội nghị thượng đỉnh sắp tới giữa Tổng thống Donald Trump và nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un.

Thứ tư, 09/05/2018 - 07:06

Đại sứ Nga tại Bồ Đào Nha đột tử
Đại sứ Nga tại Bồ Đào Nha đột tử

(Dân trí) - Đại sứ Nga tại Bồ Đào Nha Oleg Belous đã đột ngột qua đời tại thủ đô Lisbon ở tuổi 66, hãng thông tấn TASS đưa tin hôm nay.

Thứ tư, 09/05/2018 - 06:40

Ông Trump tuyên bố Mỹ rút khỏi thỏa thuận hạt nhân Iran
Ông Trump tuyên bố Mỹ rút khỏi thỏa thuận hạt nhân Iran

(Dân trí) - Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 8/5 chính thức tuyên bố Mỹ rút khỏi thỏa thuận hạt nhân với Iran. Quyết định này làm dấy lên lo ngại sẽ khiến xung đột Trung Đông leo thang, làm phật lòng các đồng minh châu Âu và gây bất ổn giá dầu.

Thứ tư, 09/05/2018 - 06:39

Video máy bay nghi chở ông Kim Jong-un cất cánh tại Trung Quốc
Video máy bay nghi chở ông Kim Jong-un cất cánh tại Trung Quốc

(Dân trí) - Một máy bay VIP được cho là đã chở nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un tới thành phố Đại Liên trong chuyến công du tới Trung Quốc trong tuần này.

Thứ ba, 08/05/2018 - 10:16

Bãi biển nhân tạo, hồ bơi dưới lòng đất dành riêng cho giới siêu giàu London
Bãi biển nhân tạo, hồ bơi dưới lòng đất dành riêng cho giới siêu giàu London

(Dân trí) - Hàng nghìn dự án xây dựng tầng ngầm "khủng" dưới lòng đất London Anh dành riêng cho giới siêu giàu đã được cấp phép tại những khu vực sang trọng nhất, mang lại những tiện ích đẳng cấp như rạp chiếu phim, bể bơi, thậm chí bãi biển nhân tạo.

Thứ ba, 08/05/2018 - 09:19

Ông Kim Jong-un thăm Trung Quốc lần thứ 2 trong vòng 40 ngày
Ông Kim Jong-un thăm Trung Quốc lần thứ 2 trong vòng 40 ngày

(Dân trí) - Nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un đã có chuyến công du thứ hai tới Trung Quốc và gặp mặt Chủ tịch Tập Cận Bình trong tuần này, các hãng truyền thông nhà nước đưa tin hôm nay 8/5.

Thứ ba, 08/05/2018 - 08:52

Dàn xe “khủng” phục vụ các đời Tổng thống Nga
Dàn xe “khủng” phục vụ các đời Tổng thống Nga

(Dân trí) - Các nhà lãnh đạo Liên Xô thường sử dụng các dòng xe chống đạn được sản xuất nội địa, song thói quen này đã thay đổi từ giữa thập niên 90 khi Điện Kremlin bắt đầu chuộng các xe của Đức.

Thứ ba, 08/05/2018 - 08:42

Lầu Năm Góc chi tiền huấn luyện quân nhân cách hẹn hò
Lầu Năm Góc chi tiền huấn luyện quân nhân cách hẹn hò

(Dân trí) - Lầu Năm Góc đã chi khoảng 700.000 USD nhằm thuê các chuyên gia mở các khóa đào tạo cho quân nhân cách bắt đầu và duy trì mối quan hệ tình cảm, cách hẹn hò nhằm nâng cao nhận thức về vấn nạn xâm hại tình dục trong quân ngũ.

Thứ ba, 08/05/2018 - 04:24

ĐÁNG QUAN TÂM
Bài toán chuyển giao quyền lực khó khăn của ông Putin sau 4 nhiệm kỳ
Bài toán chuyển giao quyền lực khó khăn của ông Putin sau 4 nhiệm kỳ

(Dân trí) - Từ khi lên nắm quyền vào năm 2000, Tổng thống Vladimir Putin đã nỗ lực hồi phục sức mạnh vĩ đại của Nga sau sự sụp đổ của Liên Xô. Hiện tại, nhà lãnh đạo Nga phải đối mặt với thách thức khó khăn nhất, đó là củng cố những thành tựu này ngay cả khi ông rời khỏi Điện Kremlin.

Thứ ba, 08/05/2018 - 03:41

Công ty Trung Quốc tìm cách thâu tóm bất động sản Triều Tiên sau hội nghị liên Triều
Công ty Trung Quốc tìm cách thâu tóm bất động sản Triều Tiên sau hội nghị liên Triều

(Dân trí) - Triển vọng hòa bình trên bán đảo Triều Tiên đã kéo theo việc nhiều nhà đầu cơ Trung Quốc tìm cách thâu tóm bất động sản ở Bình Nhưỡng và nhiều nơi khác ở Triều Tiên, báo The Times của Anh cho biết.

Thứ ba, 08/05/2018 - 03:16

Pháp cảnh báo tiếp tục không kích Syria nếu phát hiện tấn công hóa học
Pháp cảnh báo tiếp tục không kích Syria nếu phát hiện tấn công hóa học

(Dân trí) - Bộ trưởng Quốc phòng Pháp cảnh báo sẽ có hành động quân sự với Syria nếu xuất hiện cáo buộc Damascus sử dụng vũ khí hóa học.

Thứ ba, 08/05/2018 - 02:28

Rộ tin đồn ông Kim Jong-un bí mật thăm Trung Quốc lần 2
Rộ tin đồn ông Kim Jong-un bí mật thăm Trung Quốc lần 2

(Dân trí) - Sự xuất hiện của một máy bay chở quan chức cấp cao Triều Tiên tới thành phố Đại Liên, Trung Quốc làm dấy lên đồn đoán rằng nhà lãnh đạo Kim Jong-un có thể đã bí mật tới thăm quốc gia láng giềng lần thứ hai, báo chí Hàn Quốc đưa tin.

Thứ ba, 08/05/2018 - 02:26

Đệ nhất phu nhân Brazil lao xuống hồ nước cứu chó cưng
Đệ nhất phu nhân Brazil lao xuống hồ nước cứu chó cưng

(Dân trí) - Đệ nhất phu nhân Brazil Marcela Temer đã không ngần ngại nhảy xuống hồ nước để cứu chú chó cưng của gia đình đang chấp chới, BBC cho biết.

Thứ ba, 08/05/2018 - 02:23

Điều ít biết về những chuyến công du hiếm hoi của ông Kim Jong-un
Điều ít biết về những chuyến công du hiếm hoi của ông Kim Jong-un

(Dân trí) - Chỉ đến gần đây, những thông tin hiếm hoi về các chuyến công du của nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un mới được hé lộ khi ông lần đầu tiên công du nước ngoài kể từ khi nhậm chức hơn 6 năm trước.

Thứ ba, 08/05/2018 - 02:13

Sau Mỹ, Paraguay sẽ chuyển đại sứ quán tại Israel tới Jerusalem
Sau Mỹ, Paraguay sẽ chuyển đại sứ quán tại Israel tới Jerusalem

(Dân trí) - Paraguay sẽ trở thành nước thứ 3 sau Mỹ và Guatemala chuyển đại sứ quán tại Israel từ thành phố Tel Aviv tới Jerusalem.

Thứ ba, 08/05/2018 - 11:45

Ông Kim Jong-un ca ngợi mô hình mở cửa kinh tế của Việt Nam
Ông Kim Jong-un ca ngợi mô hình mở cửa kinh tế của Việt Nam

(Dân trí) - Nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un được cho là đã ca ngợi mô hình mở cửa của Việt Nam trong cuộc trò chuyện với Tổng thống Hàn Quốc Moon Jae-in hôm 27/4, mạng tin Pulse News dẫn lời giới chức cấp cao giấu tên của Hàn Quốc cho biết.

Thứ ba, 08/05/2018 - 11:40

Cựu Bí thư Trùng Khánh lĩnh án tù chung thân vì tham nhũng 27 triệu USD
Cựu Bí thư Trùng Khánh lĩnh án tù chung thân vì tham nhũng 27 triệu USD

(Dân trí) - Cựu Bí thư Trùng Khánh, cựu ủy viên Bộ Chính trị Trung Quốc Tôn Chính Tài đã bị kết án tù chung thân sau khi ông này thừa nhận ăn hối lộ 27 triệu USD.

Thứ ba, 08/05/2018 - 11:32

"Vũ khí thần chết" xuất kích tiêu diệt phiến quân IS tại Syria
"Vũ khí thần chết" xuất kích tiêu diệt phiến quân IS tại Syria

(Dân trí) - Tàu sân bay USS Harry Truman mang theo máy bay chiến đấu F/A-18, vốn được mệnh danh là “vũ khí thần chết”, đã có mặt ở phía đông Địa Trung Hải để thực hiện nhiệm vụ tiêu diệt khủng bố tại Syria.

Thứ ba, 08/05/2018 - 11:01

Rác thải nhựa đe dọa các vùng biển Việt Nam
Rác thải nhựa đe dọa các vùng biển Việt Nam

(Dân trí) - Rác thải nhựa đã và đang trở thành hiểm họa đối với môi trường biển quốc tế nói chung và môi trường biển Việt Nam nói riêng. Điều này đòi hỏi sự chung tay của cộng đồng nhằm duy trì tài nguyên quý giá này.

Thứ ba, 08/05/2018 - 10:45

Hàng tỉ USD treo lơ lửng quanh thỏa thuận hạt nhân Iran
Hàng tỉ USD treo lơ lửng quanh thỏa thuận hạt nhân Iran

Giá dầu vượt qua cột mốc mới khi lần đầu tiên kể từ tháng 11-2014 nhảy vọt lên hơn 70 USD/thùng trong phiên giao dịch sáng 7-5 ở châu Á.

Thứ ba, 08/05/2018 - 10:34