Hạt tiêu có thể hỗ trợ giảm mỡ, nhưng nhóm người nào cần lưu ý?
(Dân trí) - Từ gia vị xuất khẩu trị giá hàng trăm triệu USD đến vị thuốc quen thuộc trong Đông y, hạt tiêu được ghi nhận có nhiều lợi ích cho tiêu hóa và chuyển hóa.
Theo báo cáo của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, trong tháng 4, Việt Nam xuất khẩu khoảng 29.000 tấn hạt tiêu, thu về 183,6 triệu USD.
Tính chung 4 tháng đầu năm, tổng khối lượng đạt 95.100 tấn, với giá trị 614,4 triệu USD. Mỹ là thị trường nhập khẩu lớn nhất và chấp nhận mức giá cao hơn trung bình.
Vị thuốc trong Đông y
Không chỉ là gia vị, trong Đông y, hạt tiêu từ lâu đã được sử dụng như một vị thuốc. Theo bác sĩ Đông y Trương Văn Quân, hạt tiêu có vị cay, tính nóng, đi vào các kinh Tỳ, Vị, Phế và Đại Tràng.
“Trong y học cổ truyền, hạt tiêu thường được dùng để làm ấm tỳ vị, tán hàn, hỗ trợ tiêu hóa. Những người hay lạnh bụng, đầy hơi, ăn uống khó tiêu có thể cải thiện khi dùng một lượng nhỏ hạt tiêu trong bữa ăn”, BS Quân cho biết.

Hạt tiêu có nhiều giá trị sức khỏe (Ảnh: Getty).
Không dừng lại ở đó, vị bác sĩ này phân tích thêm, hạt tiêu còn có khả năng kích thích tiết dịch tiêu hóa, giúp thức ăn được phân giải tốt hơn, từ đó giảm tình trạng chướng bụng, khó tiêu sau ăn.
Ở góc độ dinh dưỡng hiện đại, hoạt chất piperin trong hạt tiêu đóng vai trò quan trọng. Piperin có thể giúp tăng hấp thu một số vi chất như vitamin và khoáng chất tại ruột non. Điều này khiến hạt tiêu không chỉ là gia vị tạo vị cay mà còn góp phần nâng cao hiệu quả hấp thu dinh dưỡng của bữa ăn.
“Một số nghiên cứu cũng cho thấy piperin có thể hỗ trợ chuyển hóa năng lượng, góp phần giảm tích tụ mỡ nếu kết hợp với chế độ ăn và vận động hợp lý”, BS Quân nói.

Thông tin sức khỏe về hạt tiêu (Đồ họa: Minh Nhật).
Lượng piperine có trong hạt tiêu đen có thể làm giảm nguy cơ mắc bệnh tim do tác động tăng cường lượng cholesterol trong máu một cách tự nhiên.
Các nhà khoa học đã chứng minh rằng Piperine có trong hạt tiêu đen đặc biệt làm giảm cholesterol LDL (xấu) hay chất béo trung tính trong máu đồng thời làm tăng cholesterol HDL (tốt).
Như đã biết, sự tích tụ của cholesterol xấu và chất béo trung tính trong máu dẫn đến sự hình thành các mảng bám trên thành động mạch của bạn, dẫn đến các cơn đột quỵ hay đau tim. Trong khi đó, cholesterol tốt HDL lại có trách nhiệm loại bỏ cholesterol LDL qua thành động mạch.
Ngoài ra, hạt tiêu còn được ghi nhận có đặc tính kháng khuẩn tự nhiên, giúp ức chế một số vi sinh vật có hại trong đường tiêu hóa. Trong Đông y, tiêu cũng thường được dùng để hỗ trợ giảm đau nhẹ, đặc biệt trong các trường hợp đau bụng do lạnh hoặc rối loạn tiêu hóa.
Một tác dụng khác ít được chú ý là khả năng làm ấm cơ thể. Với những người hay bị lạnh tay chân, cơ thể suy nhược, việc bổ sung một lượng nhỏ tiêu trong khẩu phần ăn có thể giúp cải thiện cảm giác lạnh.
Lưu ý khi sử dụng
Tuy nhiên, BS Quân nhấn mạnh, chính vì tính cay nóng, hạt tiêu không phù hợp với tất cả mọi người.
“Người bị viêm loét dạ dày, trào ngược dạ dày thực quản, hay nóng trong, nổi mụn, táo bón do nhiệt nên hạn chế. Nếu dùng nhiều, tiêu có thể gây kích ứng niêm mạc dạ dày, làm tình trạng bệnh nặng hơn”, bác sĩ cảnh báo.
Ngoài ra, hoạt chất piperin có thể ảnh hưởng đến chuyển hóa thuốc và quá trình đông máu nếu dùng liều cao. Người chuẩn bị phẫu thuật, người dùng thuốc chống đông hoặc người mắc bệnh mạn tính cần thận trọng.
Bác sĩ cũng lưu ý phụ nữ mang thai, trẻ nhỏ hoặc người có bệnh lý nền không nên tự ý dùng các chế phẩm chứa piperin liều cao.
Trong bữa ăn hàng ngày, cách dùng an toàn nhất là sử dụng hạt tiêu như một gia vị với lượng vừa phải, không lạm dụng.
“Tốt nhất nên xem hạt tiêu là gia vị hỗ trợ, không phải thực phẩm chính hay thuốc chữa bệnh. Dùng đúng lượng, đúng đối tượng thì lợi ích mới phát huy”, BS Quân khuyến cáo.





