AI khiến thợ điện tại Mỹ trở thành nghề "nóng", thu nhập 200.000 USD/năm

Mỗi ngày, Tyler Shelton, thợ điện thực tập 29 tuổi tại thành phố Detroit (Mỹ), vẫn làm công việc bảo trì hệ thống điện trong những hố kỹ thuật chật hẹp. Nhưng gần đây, anh chứng kiến nhiều đồng nghiệp lần lượt chuyển sang làm tại các công trường xây dựng trung tâm dữ liệu phục vụ AI, nơi mức lương và chế độ đãi ngộ hấp dẫn hơn đáng kể.

Shelton cũng đang cân nhắc gia nhập một dự án trung tâm dữ liệu quy mô lớn của OpenAI tại bang Michigan. Dự án cần hàng trăm thợ điện làm việc liên tục để đáp ứng tiến độ xây dựng.

AI càng phát triển, nhu cầu lao động kỹ thuật càng tăng

Theo New York Times và Bloomberg, sự bùng nổ của AI không chỉ làm tăng nhu cầu về kỹ sư phần mềm mà còn kéo theo cơn khát lao động kỹ thuật.

Nguyên nhân là các mô hình AI cần những trung tâm dữ liệu khổng lồ để vận hành. Mỗi trung tâm dữ liệu chứa hàng chục nghìn máy chủ, đòi hỏi hệ thống cấp điện, làm mát, đường ống và kết cấu xây dựng phức tạp. Điều này khiến nhu cầu tuyển dụng thợ điện, thợ mộc, thợ sửa ống nước và nhiều ngành nghề xây dựng khác tăng mạnh.

Theo dữ liệu của nền tảng tuyển dụng Indeed, mức lương theo giờ của các vị trí lắp đặt và bảo trì tại trung tâm dữ liệu cao hơn khoảng 42% so với những công việc tương đương ở các lĩnh vực khác.

Tại những khu vực phát triển trung tâm dữ liệu sôi động như Dallas hay Bắc Virginia (Mỹ), các doanh nghiệp liên tục đưa ra tiền thưởng gia nhập, hỗ trợ chỗ ở và nhiều khoản phụ cấp để thu hút lao động. Nhờ đó, thu nhập của một số thợ điện hoặc thợ sửa ống nước có thể đạt tới 200.000 USD mỗi năm.

Từng phát biểu tại Diễn đàn Kinh tế Thế giới ở Davos, Giám đốc điều hành Nvidia Jensen Huang cho rằng làn sóng đầu tư hạ tầng AI trị giá hàng nghìn tỷ USD sẽ giúp nhiều lao động kỹ thuật đạt mức thu nhập 6 con số mỗi năm. Theo ông, trong kỷ nguyên AI, không phải ai cũng cần trở thành kỹ sư hay có bằng tiến sĩ khoa học máy tính để có một công việc với thu nhập cao.

Nhiều lãnh đạo doanh nghiệp công nghệ khác cũng cho rằng sự phát triển của AI đang làm gia tăng nhu cầu đối với các nghề lao động tay nghề cao, đặc biệt là thợ điện và các ngành phục vụ xây dựng trung tâm dữ liệu.

Các ông lớn công nghệ đổ tiền đào tạo nhân lực

Nguồn cung lao động không theo kịp tốc độ xây dựng trung tâm dữ liệu buộc các tập đoàn công nghệ phải trực tiếp đầu tư vào đào tạo nghề. Google tài trợ 50 triệu USD cho chương trình hợp tác với Công đoàn Thợ điện Quốc tế nhằm tăng số lượng học viên nghề điện mới lên khoảng 30.000 người mỗi năm.

Meta cũng đầu tư 115 triệu USD trong năm đầu tiên cho chương trình đào tạo công nhân xây dựng, đồng thời hỗ trợ chi phí học tập và sinh hoạt để nhanh chóng bổ sung nhân lực cho các dự án trung tâm dữ liệu. Microsoft cũng duy trì mạng lưới đào tạo kỹ thuật viên phục vụ ngành này trong nhiều năm qua.

Tuy nhiên, cách làm của các doanh nghiệp công nghệ cũng gây tranh luận. Đại diện Liên minh Công đoàn Xây dựng Bắc Mỹ cho rằng các khóa đào tạo ngắn hạn khó có thể thay thế chương trình học nghề bài bản kéo dài nhiều năm. Dù vậy, việc các tập đoàn công nghệ cam kết sử dụng lao động công đoàn đã góp phần thúc đẩy nhiều dự án trung tâm dữ liệu được triển khai thuận lợi hơn.

Cơ hội lớn nhưng vẫn còn nhiều dấu hỏi

Sự bùng nổ xây dựng trung tâm dữ liệu đang kéo lao động kỹ thuật từ nhiều lĩnh vực khác, khiến ngành xây dựng truyền thống đối mặt nguy cơ thiếu nhân lực. Theo các chuyên gia của Oxford Economics, nguồn lao động và quỹ đất đều có giới hạn. Nếu quá nhiều nguồn lực dồn vào các dự án AI, những lĩnh vực như nhà ở, bệnh viện hay hạ tầng dân sinh có thể bị ảnh hưởng.

Ngay cả những người trong nghề cũng không hoàn toàn lạc quan. Mức thu nhập cao hiện nay chủ yếu đến từ khối lượng tăng ca lớn, trong khi cường độ làm việc kéo dài khiến nhiều người lo ngại về sự cân bằng giữa công việc và cuộc sống.

Một câu hỏi khác cũng được đặt ra là điều gì sẽ xảy ra khi làn sóng xây dựng trung tâm dữ liệu kết thúc. Khi các dự án hoàn thành, nhu cầu lao động sẽ giảm mạnh vì trung tâm dữ liệu vận hành không cần nhiều nhân sự trực tiếp như giai đoạn xây dựng. Khi đó, thị trường có thể phải đối mặt với tình trạng dư thừa lao động kỹ thuật và áp lực giảm lương.

Dù vậy, ở thời điểm hiện tại, AI đang tạo ra một nghịch lý đáng chú ý khi công nghệ được kỳ vọng thay thế nhiều công việc của con người lại đang khiến những nghề lao động tay nghề cao trở nên khan hiếm và có giá hơn bao giờ hết.