100 doanh nghiệp Trung Quốc đến TPHCM tìm mua sầu riêng

Không chỉ tìm kiếm đơn hàng, các nhà mua còn trao đổi những yêu cầu của thị trường Trung Quốc về truy xuất nguồn gốc, chất lượng và tiêu chuẩn hóa chuỗi cung ứng nhằm hướng tới phát triển bền vững trong tương lai.

Doanh nghiệp Việt - Trung kết nối tiêu thụ sầu riêng

Sáng 14/7, hội thảo Sầu riêng Châu Á lần thứ 2 và Kết nối thương mại cung cầu sầu riêng Việt Nam - Trung Quốc được khai mạc tại TPHCM, thu hút hơn 500 đại biểu là đại diện cơ quan quản lý, chuyên gia, hợp tác xã và doanh nghiệp Việt Nam - Trung Quốc.

Chương trình do Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) Chi nhánh khu vực TPHCM phối hợp cùng iFresh Asia Fruit và Công ty TNHH DAKAGO tổ chức.

Điểm nhấn của sự kiện là sự tham gia của hơn 100 doanh nghiệp Trung Quốc đến TPHCM với mục tiêu tìm kiếm đối tác và ký kết hợp tác thu mua sầu riêng Việt Nam.

Phát biểu tại chương trình, bà Cai Jianfei - Nhà sáng lập iFresh Asia Fruit - nền tảng dịch vụ B2B hàng đầu trong ngành trái cây Trung Quốc - cho rằng, các doanh nghiệp tham dự đều mang theo nhu cầu thu mua thực tế và những đơn hàng cụ thể.

Danh sách nhà mua quy tụ nhiều hệ thống phân phối lớn tại Trung Quốc như Pagoda, Xianfeng Fruit, Chengxin Zhiyuan, Shouheng Group, JD Fresh, Goodfarmer Group cùng nhiều doanh nghiệp bán lẻ, bán buôn, xuất nhập khẩu và phân phối trái cây khác.

Theo ban tổ chức, sau phiên hội thảo, các doanh nghiệp hai nước sẽ bước vào chương trình kết nối giao thương B2B theo mô hình trực tiếp. Các đơn vị cung ứng của Việt Nam sẽ làm việc cố định tại bàn giao dịch, trong khi các nhà mua Trung Quốc sẽ chủ động di chuyển để gặp gỡ, trao đổi với từng doanh nghiệp.

Không dừng lại ở đó, đoàn doanh nghiệp hai nước cũng sẽ khảo sát thực tế vùng sản xuất sầu riêng tại Buôn Ma Thuột (Đắk Lắk) nhằm tìm hiểu trực tiếp vùng nguyên liệu, quy trình sản xuất và kết nối sâu hơn với chuỗi cung ứng.

Theo bà Cai Jianfei, thương mại sầu riêng giữa Việt Nam và Trung Quốc đang bước sang một giai đoạn phát triển mới.

Nếu trước đây thị trường chủ yếu quan tâm đến nguồn cung thì nay người tiêu dùng Trung Quốc chú trọng nhiều hơn đến thương hiệu, chất lượng, tiêu chuẩn phân hạng và tính minh bạch của sản phẩm.

"Thời kỳ phát triển vàng trong tương lai sẽ thuộc về những đối tác nghiêm túc tuân thủ quy định pháp luật, kiên định với chất lượng sản phẩm và theo đuổi tầm nhìn hợp tác dài hạn", bà Cai Jianfei nhận định.

Xuất khẩu tăng mạnh nhưng áp lực tiêu chuẩn ngày càng lớn

Ông Trần Ngọc Liêm - Phó Tổng thư ký Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam, Giám đốc VCCI Chi nhánh khu vực TPHCM - nhận định rằng, sầu riêng đang trở thành một trong những câu chuyện thành công nổi bật nhất của nông nghiệp Việt Nam.

Nếu năm 2015 cả nước mới sản xuất khoảng 366.000 tấn sầu riêng thì đến năm 2024 sản lượng đã vượt 1,5 triệu tấn với gần 180.000ha trồng, tập trung chủ yếu tại Tây Nguyên, Đông Nam Bộ và Đồng bằng sông Cửu Long.

Kim ngạch xuất khẩu cũng tăng trưởng ngoạn mục. Từ hơn 277 triệu USD năm 2022 - thời điểm sầu riêng tươi được xuất khẩu chính ngạch sang Trung Quốc - giá trị xuất khẩu đã tăng lên hơn 3,2 tỷ USD năm 2024 và đạt khoảng 4 tỷ USD trong năm 2025, giữ vị trí dẫn đầu trong nhóm hàng rau quả.

Đà tăng trưởng tiếp tục được duy trì trong năm 2026. Theo số liệu của Cục Hải quan, 5 tháng đầu năm nay, xuất khẩu sầu riêng đạt 562,4 triệu USD, tăng 45,2% so với cùng kỳ năm trước.

Trong đó, sầu riêng tươi đạt 483,1 triệu USD, tăng 43,4%; sầu riêng đông lạnh đạt 77,9 triệu USD, tăng tới 60,3%, cho thấy dư địa phát triển lớn của ngành chế biến và bảo quản sâu.

Trung Quốc tiếp tục là thị trường lớn nhất khi nhập khẩu khoảng 492 triệu USD sầu riêng Việt Nam, tăng 76,7% và chiếm tới 87,5% tổng kim ngạch xuất khẩu của ngành hàng.

Ngoài Trung Quốc, nhiều thị trường như Mỹ, Nhật Bản, Hàn Quốc, Australia hay Papua New Guinea cũng ghi nhận mức tăng trưởng từ 12-262%, mở ra cơ hội đa dạng hóa thị trường cho sầu riêng Việt Nam.

Tuy nhiên, theo ông Trần Ngọc Liêm, phía sau những con số tăng trưởng là hàng loạt thách thức mà ngành sầu riêng phải đối mặt.

Diện tích trồng tăng quá nhanh khiến nguồn cung nhiều thời điểm vượt khả năng hấp thụ của thị trường, kéo theo áp lực giảm giá tại nhiều địa phương.

Đáng chú ý hơn, lượng sầu riêng đáp ứng đầy đủ các yêu cầu về mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói, kiểm dịch thực vật và tiêu chuẩn của thị trường nhập khẩu vẫn chưa theo kịp tốc độ tăng sản lượng. Điều này từng dẫn đến tình trạng thông quan chậm, chi phí kiểm nghiệm tăng và phát sinh các cảnh báo vi phạm.

Theo ông Liêm, trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng gay gắt với Thái Lan cùng các quốc gia đang mở rộng xuất khẩu như Malaysia, Indonesia, Philippines, Campuchia và Lào, ngành sầu riêng Việt Nam không thể tiếp tục cạnh tranh chủ yếu bằng sản lượng và giá bán.

"Chúng ta phải chuyển sang cạnh tranh bằng chất lượng, tiêu chuẩn và thương hiệu nếu muốn phát triển bền vững", ông nhấn mạnh.

Một trong những thay đổi quan trọng là từ ngày 1/7/2026, hệ thống truy xuất nguồn gốc sầu riêng đã được triển khai trên toàn quốc. Đây được xem là bước chuyển quan trọng trong quản lý mã số vùng trồng, kiểm soát chất lượng và minh bạch chuỗi xuất khẩu, đặc biệt đối với thị trường Trung Quốc.

Theo ban tổ chức, hội thảo lần này không chỉ hướng tới kết nối giao thương mà còn tập trung thúc đẩy doanh nghiệp Việt Nam chuyển đổi mô hình kinh doanh theo hướng chuyên nghiệp hơn.

Các nội dung trọng tâm gồm thiết lập kênh hợp tác bền vững giữa vùng nguyên liệu và các chuỗi phân phối Trung Quốc; hướng dẫn doanh nghiệp thực hiện quy định về kiểm dịch, truy xuất nguồn gốc và thông quan; khuyến khích nâng cấp nhà máy, bao bì, xây dựng thương hiệu; đồng thời ứng dụng công nghệ số trong quản lý sản xuất và bảo quản sau thu hoạch…