Ăn cơm chủ thì không thể khởi kiện

Khởi kiện doanh nghiệp nợ BHXH chậm là do vướng mắc về pháp lý, một số quy định của pháp luật còn bất cập, nhận thức của người lao động và tâm lý e ngại của chính tổ chức Công đoàn khi khởi kiện chủ doanh nghiệp.
>>Hỗ trợ công nhân ở doanh nghiệp có chủ “biệt tích” khởi kiện ra tòa
>>Sửa luật để công đoàn khởi kiện
>>Hà Tĩnh: Nợ BHXH lớn, công đoàn gặp khó trong khởi kiện

Là một chuyên gia trong lĩnh vực quan hệ lao động và luôn theo dõi sát sao hoạt động Công đoàn (CĐ), trước thềm Đại hội XII CĐ Việt Nam, luật sư Đặng Anh Đức, Giám đốc Công ty Luật TNHH Đức và cộng sự đã có bài viết gởi riêng cho Báo Người Lao động trình bày quan điểm về vai trò của CĐ trong đại diện, bảo vệ quyền lợi người lao động, đặc biệt là khởi kiện nợ BHXH

Luật BHXH năm 2014 có hiệu lực từ ngày 1-1-2016 quy định rõ tổ chức CĐ cơ sở có quyền: "Khởi kiện ra Tòa án đối với hành vi vi phạm pháp luật về bảo hiểm xã hội gây ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hợp pháp của người lao động, tập thể người lao động" (Điều 14).

Tuy nhiên qua gần 2 năm pháp luật trao quyền cho tổ chức CĐ để bảo vệ quyền lợi của người lao động việc thực hiện quy định này vẫn gặp rất nhiều khó khăn, bất cập.

Nguyên nhân chính là do vướng mắc về pháp lý, một số quy định của pháp luật còn bất cập, nhận thức của NLĐ và tâm lý e ngại của chính tổ chức CĐ khi khởi kiện chủ doanh nghiệp (DN).

Người lao động yếu thế

NLĐ tại các DN thường là những người yếu thế, chưa hiểu hết các quyền của bản thân theo quy định. Ở một số DN, chỉ có DN và cơ quan BHXH mới biết việc đóng BHXH cho NLĐ như thế nào và ít khi thông tin đến được với NLĐ.

Do vậy, trong nhiều trường hợp, NLĐ không biết quyền của mình bị xâm hại để đứng ra viết đơn để tự mình khởi kiện hoặc ủy quyền cho tổ chức CĐ cơ sở trong DN khởi kiện để bảo vệ quyền lợi cho mình.

Rất nhiều trường hợp, khi NLĐ nghỉ việc thì không thể rút sổ BHXH, thì lúc này họ mới biết DN đang còn nợ BHXH. Nhiều DN hiện nay tuyển dụng lao động thường ngắn hạn, ký kết hợp đồng thời vụ và sẵn sàng sa thải nếu NLĐ vi phạm, do đó việc tích lũy thời gian đóng BHXH thường không lớn, lợi ích mang lại không nhiều nên một số trường hợp khi NLĐ chấm dứt hợp đồng lao động thì bỏ luôn sổ BHXH.

Chính vì sự thờ ơ của NLĐ cho nên nhiều DN không đóng BHXH cho NLĐ hoặc có đóng một thời gian nhưng sau đó thì chây ỳ, nợ BHXH và viện nhiều lý do khác nhau.

Công nhân một doanh nghiệp tại TP HCM hoang mang khi chủ doanh nghiệp bỏ trốn, nợ lương và BHXH
Công nhân một doanh nghiệp tại TP HCM hoang mang khi chủ doanh nghiệp bỏ trốn, nợ lương và BHXH

Tâm lý e ngại của công đoàn cơ sở

Các tổ chức CĐ cơ sở được hình thành ở các DN, có mối quan hệ chặt chẽ với DN trong việc phối hợp, bảo vệ và chăm lo đời sống cho NLĐ. Tuy nhiên, lương của cán bộ CĐ cơ sở là do DN chi trả. Chính sự phụ thuộc này mà họ e ngại khi viết đơn khởi kiện theo sự ủy quyền của NLĐ. Mặt khác, không phải DN nào cũng thành lập tổ chứcCĐ cơ sở nên việc khởi kiện các DN nợ BHXH là rất khó khăn.

Thủ tục khởi kiện phức tạp

Thủ tục khởi kiện hiện nay theo quy định của Bộ Luật Tố tụng dân sự rất rườm rà, cứng nhắc, do đó, đa số các hồ sơ khởi kiện doanh nghiệp nợ BHXH đều bị Tòa án trả lại vì không đủ điều kiện để thụ lý. Để có thể thụ lý vụ việc khởi kiện cần phải có đầy đủ các tài liệu, chứng cứ chứng minh kèm theo như văn bản hòa giải về giải quyết lao động tập thể; giấy ủy quyền các tổ chức công đoàn cơ sở; ...

Việc ủy quyền này cũng không hề đơn giản nếu như DN có tới hàng ngàn người bị vi phạm quyền lợi BHXH. Chưa kể tới việc liên hệ với từng NLĐ trong suốt quá trình tố tụng khi mà nhiều người đã đi làm việc ở nơi khác.

Luật BHXH và Luật CĐ cũng quy định: CĐcơ sở hoặc công đoàn cấp trên trực tiếp (với những đơn vị, DN chưa thành lập tổ chức CĐ cơ sở) có trách nhiệm đại diện cho tập thể NLĐ khởi kiện ra tòa (phải có giấy ủy quyền của NLĐ). Trên thực tế, việc triển khai ủy quyền khởi kiện không đơn giản.

Theo thủ tục, NLĐ muốn ủy quyền cho CĐ cơ sở hay CĐ cấp trên khởi kiện thì phải làm thủ tục xin xác nhận của UBND xã, phường hoặc cơ quan công chứng, đóng lệ phí 130.000 đồng/người. Như vậy, với những DN có hàng nghìn người bị vi phạm quyền lợi BHXH thì phải cần tới hàng nghìn lao động ủy quyền với CĐ sẽ phức tạp. Và khi đó, việc tranh chấp sẽ được coi là tranh chấp cá nhân. Tòa án sẽ phải xử từng vụ một, có nghĩa là phải thụ lý hàng nghìn vụ án nhỏ.

Trao thêm quyền khởi kiện cho CĐ cấp trên

Từ những vướng mắc bất cập như trên cần thiết phải sửa đổi hành lang pháp lý liên quan để tạo điều kiện cho tổ chức CĐ cơ sở có thể tiến hành khởi kiện DN nợ BHXH mà không cần tới sự ủy quyền của NLĐ. Thủ tục, hồ sơ khởi kiện cần đơn giản hóa, nhanh gọn, vì nhiều cán bộ CĐ cơ sở và NLĐ nhận thức pháp luật còn hạn chế, khó có thể hoàn tất đầy đủ giấy tờ khởi kiện theo yêu cầu của Tòa án.

Đồng thời nên trao thêm quyền khởi kiện DN nợ BHXH cho tổ chức CĐ cơ sở cấp trên. Phương án này sẽ tránh được tâm lý e ngại của CĐ cơ sở cấp dưới khi phải trực tiếp khởi kiện DN vì thực tế là cán bộ CĐ cơ sở đang nhận lương từ chính DN.

Bên cạnh đó cần nâng cao kiến thức, hiểu biết của NLĐ về quyền được DN đóng bảo, trả sổ BHXH khi chấm dứt hợp đồng lao động. Mỗi DN cần thực hiện nghiêm việc niêm yết công khai thông tin đóng BHXH để NLĐ và CĐ cơ sở nắm bắt, có cơ sở để bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp; nghiêm cấm các hành vi trù dập, sa thải NLĐ đã đứng ra khởi kiện DN nợ BHXH. Có như vậy, mới hạn chế tình trạng các DN BHXH xâm phạm nghiêm trọng quyền và lợi ích hợp pháp của NLĐ như hiện nay.

Theo Báo Người lao động

MỚI NHẤT
Tiếp nhận 350 hồ sơ của ứng viên sang lao động kết hợp kỳ nghỉ tại Australia
Tiếp nhận 350 hồ sơ của ứng viên sang lao động kết hợp kỳ nghỉ tại Australia

(Dân trí) - Đúng 10h ngày 25/9, Cục Quản lý lao động ngoài nước (Bộ LĐ-TB&XH) sẽ mở Cổng thông tin điện tử tiếp nhận hồ sơ của công dân Việt Nam tham gia chương trình Lao động kết hợp kỳ nghỉ tại Australia, trong năm tài khóa 2018 - 2019 của Australia.

Thứ năm, 20/09/2018 - 06:01

Cả nước có 126.900 cử nhân, thạc sĩ thất nghiệp
Cả nước có 126.900 cử nhân, thạc sĩ thất nghiệp

(Dân trí) - Số người thất nghiệp có trình độ đại học trở lên còn 126.900 người, giảm 15.400 người so với quý trước đó. Tuy nhiên, số người có trình độ đại học có việc làm mới đúng với trình độ hay không vẫn còn là câu hỏi để ngỏ.

Thứ tư, 19/09/2018 - 06:51

Hội nghị ASSA 35: Bảo hiểm xã hội VN nhận giải thưởng về CNTT
Hội nghị ASSA 35: Bảo hiểm xã hội VN nhận giải thưởng về CNTT

(Dân trí) - Sáng 19/9, tại Nha Trang, Ban tổ chức Hội nghị ASSA 35 đã trao giải thưởng với 8 hạng mục cho 17 tổ chức thành viên. Bảo hiểm xã hội Việt Nam vinh dự được nhận giải thưởng về ứng dụng công nghệ thông tin hiệu quả.

Thứ tư, 19/09/2018 - 05:14

Nhóm sinh viên hầu tòa vì môi giới bằng giả
Nhóm sinh viên hầu tòa vì môi giới bằng giả

Sau khi mua bằng giả để được xét tốt nghiệp, các bị cáo tham gia luôn vào đường dây môi giới bằng, chứng chỉ giả và vướng vòng lao lý

Thứ tư, 19/09/2018 - 05:04

“Chỉ hơn 1 % lao động di cư tham gia bảo hiểm xã hội”
“Chỉ hơn 1 % lao động di cư tham gia bảo hiểm xã hội”

(Dân trí) - “Lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài thuộc nhóm đối tượng tham gia BHXH tự nguyện. Việt Nam hiện có 231.000 người tham gia BHXH tự nguyện, còn rất thấp so với 18 triệu lao động phi chính thức. Mới chỉ có 1 % lao động di cư tham gia bảo hiểm xã hội…”

Thứ tư, 19/09/2018 - 04:47

AI và robot sẽ tạo ra nhiều việc làm hơn là "cướp đi"
AI và robot sẽ tạo ra nhiều việc làm hơn là "cướp đi"

Dù công nghệ mới sẽ tạo ra nhiều việc làm hơn, nhưng bản chất các công việc này sẽ thay đổi đáng kể và có thể không còn những vị trí cố định toàn thời gian...

Thứ tư, 19/09/2018 - 08:53

Trợ cấp thất nghiệp: Hơn 200.000 người đăng ký, tăng 70 % so với quý trước
Trợ cấp thất nghiệp: Hơn 200.000 người đăng ký, tăng 70 % so với quý trước

(Dân trí) - “Trong quý 2/2018, cả nước có hơn 202.000 người nộp hồ sơ đề nghị hưởng trợ cấp thất nghiệp, tăng 7,4% so với cùng kỳ năm 2017. Đặc biệt, số lượng trên tăng tới 70%, tương ứng với 83.264 người, so với quý 1/2018. Điều này cho thấy tình hình sử dụng lao động có nhiều biến động”.

Thứ tư, 19/09/2018 - 08:49

Nhân viên chế tác lĩnh 12 năm tù vì trộm vàng của ông chủ
Nhân viên chế tác lĩnh 12 năm tù vì trộm vàng của ông chủ

Ngày 18/9, TAND TP Hà Nội đã đưa bị cáo Nguyễn Văn Tuyên (SN 1992, trú ở xã Hồng Thái, Kiến Xương, Thái Bình) ra xét xử và tuyên phạt bị cáo Tuyên 12 năm tù về tội “Trộm cắp tài sản”.

Thứ tư, 19/09/2018 - 08:07

8X “bỏ túi” 200 triệu đồng mỗi năm từ trồng nấm
8X “bỏ túi” 200 triệu đồng mỗi năm từ trồng nấm

Học nhiều ngành nghề, thế nhưng anh Phan văn Hùng (SN 1985, quê Quảng Nam, trú thôn Cẩm Toại Đông, xã Hòa Phong, huyện Hòa Vang, Đà Nẵng) lại chuyển sang trồng nấm, mỗi năm "bỏ túi" 200 triệu đồng.

Thứ tư, 19/09/2018 - 07:46

Không thực hiện 2 lần liên tiếp nâng lương trước thời hạn
Không thực hiện 2 lần liên tiếp nâng lương trước thời hạn

Bà Mai Phương (Thanh Hóa) sinh tháng 9/1963, tháng 10/2018 bà sẽ nghỉ hưu. Trong quá trình làm việc từ năm 2011 đến năm 2017 bà liên tục được tặng bằng khen, chiến sỹ thi đua cấp cơ sở.

Thứ tư, 19/09/2018 - 07:38

Thu nhập của lao động làm công ăn lương đạt 5,62 triệu đồng/tháng
Thu nhập của lao động làm công ăn lương đạt 5,62 triệu đồng/tháng

(Dân trí) - “Thu nhập bình quân tháng từ việc làm chính của lao động làm công hưởng lương là 5,62 triệu đồng trong quý 2/2018, giảm 166.000 đồng so với quý 1/2018 và tăng 223.000 đồng so với cùng kỳ năm 2017”.

Thứ ba, 18/09/2018 - 03:18

Bộ trưởng Đào Ngọc Dung: Vẫn còn tình trạng trục lợi chính sách giảm nghèo
Bộ trưởng Đào Ngọc Dung: Vẫn còn tình trạng trục lợi chính sách giảm nghèo

Bộ trưởng Bộ Lao động - Thương binh & Xã hội cho biết điều này tại phiên họp của Ủy ban Thường vụ Quốc hội sáng 17/9.

Thứ ba, 18/09/2018 - 09:19

ĐÁNG QUAN TÂM
Tai nạn nghề nghiệp khiến chủ lò mổ chó "xanh mặt"
Tai nạn nghề nghiệp khiến chủ lò mổ chó "xanh mặt"

Trong một lần bắt chó cho vào rọ sắt, người mua chó bị con vật này bất ngờ nhảy lên ngoạm thẳng vào mặt. Tai nạn khiến anh ám ảnh đến mức bỏ nghề.

Thứ ba, 18/09/2018 - 07:52

Khám bệnh ở tỉnh khác có được quyền lợi BHYT như đúng tuyến?
Khám bệnh ở tỉnh khác có được quyền lợi BHYT như đúng tuyến?

Nếu tôi thường xuyên di chuyển đến các địa phương để khám, chữa bệnh ở tuyến bệnh viện cấp tương đương (không có giấy chuyển viện hoặc giấy giới thiệu..) thì có được hưởng chế độ thanh toán như nơi đăng ký khám, chữa bệnh ban đầu không? Khi đang điều trị tại địa phương khác mà bệnh nặng phải chuyển lên tuyến trên thì có được hưởng chế độ như nơi đăng ký khám, chữa bệnh ban đầu không?

Thứ ba, 18/09/2018 - 07:46

Bộ trưởng Đào Ngọc Dung: 4 lý do khiến BHXH tự nguyện không phát triển
Bộ trưởng Đào Ngọc Dung: 4 lý do khiến BHXH tự nguyện không phát triển

(Dân trí) - “Chính sách BHXH tự nguyện chỉ thực hiện 2 chế độ là hưu trí và tử tuất. Đây là các chế độ dài hạn, thời gian đóng tới 20 năm để được hưởng lương hưu hàng tháng. Điều này đã tạo nên tạo tâm lý không muốn tham gia, bởi không thấy được những lợi ích trước mắt…”

Thứ hai, 17/09/2018 - 05:28

“Tham gia ASSA giúp VN xử lý sức ép an sinh, việc làm tốt hơn”
“Tham gia ASSA giúp VN xử lý sức ép an sinh, việc làm tốt hơn”

(Dân trí) - “Lực lượng lao động VN tăng khoảng 1,28% mỗi năm, tương ứng 723.000 người/năm. Quy mô lực lượng lao động tăng sẽ đạt 62 triệu người vào năm 2025. Nền kinh tế sẽ cần thêm khoảng 650.000 việc làm… Chính vì vậy, ASSA 35 sẽ mang tới nhiều chia sẻ hữu ích nhằm giải quyết bài toán trên”.

Thứ hai, 17/09/2018 - 03:26

Chuyên gia tư vấn đóng BHXH bắt buộc hay tự nguyện?
Chuyên gia tư vấn đóng BHXH bắt buộc hay tự nguyện?

Qua Hệ thống tiếp nhận, trả lời kiến nghị của doanh nghiệp, Ban quản lý dự án thành phần “Tăng cường thể chế và thực thi” (Hà Nội) đề nghị cơ quan có thẩm quyền giải đáp vướng mắc về quy định đóng BHXH của các chuyên gia tư vấn phục vụ hoạt động của Ban quản lý dự án.

Thứ hai, 17/09/2018 - 06:03

Độc đáo nghề làm khuôn gỗ giữa phố cổ mùa trông trăng
Độc đáo nghề làm khuôn gỗ giữa phố cổ mùa trông trăng

Một chiều mưa phố cổ, tôi tìm đến gặp ông Phạm Văn Quang trong cửa hàng nhỏ nhắn ở 59 phố Hàng Quạt (Hà Nội). Trong không gian toàn những khuôn bánh cá chép, hoa hồng… gắn với Tết Trung thu cổ tích của tuổi thơ, người thợ già với kinh nghiệm hơn 40 năm làm khuôn bánh Trung thu bằng gỗ đã chân tình chia sẻ về nghề đang dần mai một của mình.

Thứ hai, 17/09/2018 - 06:02

Độc đáo robot cô Ba phục vụ cà phê
Độc đáo robot cô Ba phục vụ cà phê

Mời quý vị đến xem robot cô Ba vô cùng xinh đẹp và tiện ích, được ứng dụng vào hoạt động kinh doanh ở một quán cà phê tại TP.HCM.

Thứ hai, 17/09/2018 - 06:02

11 cách để giao tiếp với “người không chịu nổi” trong đời sống công sở
11 cách để giao tiếp với “người không chịu nổi” trong đời sống công sở

Một lúc nào đó, chúng ta đều sẽ phải tương tác với người mà ta không thích, nên hãy sẵn sàng cho lần tiếp theo tình huống này xảy ra.

Thứ hai, 17/09/2018 - 06:01

FrieslandCampina Việt Nam vào Top “Những nơi làm việc tốt nhất Châu Á 2018”
FrieslandCampina Việt Nam vào Top “Những nơi làm việc tốt nhất Châu Á 2018”

(Dân trí) - FrieslandCampina Việt Nam vinh dự có mặt trong danh sách Top 20 “Nơi làm việc tốt nhất Châu Á 2018” do tạp chí HR Asia tổ chức và trao giải. Đây là năm đầu tiên HR Asia khảo sát tại Việt Nam nhằm vinh danh  những doanh nghiệp có những thành tích vượt trội trong việc tiếp cận nguồn lực lao động.

Chủ nhật, 16/09/2018 - 02:30

Câu chuyện đằng sau người đàn ông chuyên đi lấp “ổ gà”
Câu chuyện đằng sau người đàn ông chuyên đi lấp “ổ gà”

Với một cái xẻng, cát và sỏi thu thập từ các công trình xây dựng, ông Dadarao Bilhore ngày ngày rong ruổi trên khắp đường phố Mumbai để… lấp “ổ gà” và cầu nguyện cho người con trai đã khuất vì tai nạn liên quan đến “ổ gà”.

Chủ nhật, 16/09/2018 - 08:17

Đi theo tiếng rao "ai bánh khúc đây" rong ruổi phố đêm Hà Nội
Đi theo tiếng rao "ai bánh khúc đây" rong ruổi phố đêm Hà Nội

Một nghề vất vả, luôn phải thức khuya dậy sớm nhưng ngày nào những người phụ nữ bán bánh khúc cũng rong ruổi trên chiếc xe cà tàng, len lỏi vào từng ngõ nhỏ để rao "ai bánh khúc đây!".

Chủ nhật, 16/09/2018 - 08:06

Việt Nam sẽ mất 1,8 triệu việc làm trong 10 năm tới
Việt Nam sẽ mất 1,8 triệu việc làm trong 10 năm tới

Theo báo cáo Công nghệ và tương lai việc làm của ASEAN do Cisco phối hợp với Oxford Economics thực hiện, 1,8 triệu việc làm tại Việt Nam sẽ biến mất trong 10 năm tới.

Chủ nhật, 16/09/2018 - 08:03