Kiếm tiền triệu mỗi ngày từ tiếng gõ dò "quả tỷ đô"

Sầu riêng ở Gia Lai đang bước vào mùa thu hoạch. Đây cũng là thời điểm những người thợ chuyên gõ sầu riêng tất bật, rong ruổi khắp các vùng tìm mua trái đạt chuẩn.

Bằng kinh nghiệm tích lũy qua nhiều năm, họ có thể xác định độ già của trái chỉ qua tiếng gõ. Công việc này giúp những người thợ lành nghề kiếm được tiền triệu mỗi ngày. 

Trời vừa hửng sáng, anh Tô Xuân Anh, trú tại xã Ea Phê, tỉnh Đắk Lắk đã chất lên xe máy cũ 2 chiếc sọt lớn, men theo những con đường đất đỏ dẫn vào các vườn sầu riêng ở xã Ia Ko, tỉnh Gia Lai.

Khi vào vườn của người dân, sau vài câu trao đổi với chủ nhà, anh Xuân Anh nhanh nhẹn trèo lên cây sầu riêng cao hàng chục mét để thu hoạch trái. Đứng trên cành, anh dùng cán dao gõ nhẹ vào từng trái, lắng nghe âm thanh phát ra.

Anh Xuân Anh cho biết những người thợ có tay nghề sẽ vào gõ để kiểm tra chất lượng trái. Nếu trái đủ tuổi thu hoạch, họ sẽ thương lượng với chủ vườn để thu mua lại và chở đến nhập cho thương lái để kiếm lời. 

Theo anh Xuân Anh, người mới vào nghề nghe tiếng nào cũng giống nhau, làm lâu năm mới phân biệt được. Nếu tiếng phát ra bộp bộp, nghe rỗng là trái đủ già, thu hoạch được. Ngoài tiếng gõ, người thợ còn quan sát màu sắc, hình dáng bên ngoài của quả để đoán tuổi thu hoạch.

“Khi trái sầu riêng đạt độ chín sinh lý, phần cơm bên trong co lại, tạo khoảng hở với lớp vỏ nên phát ra âm thanh đặc trưng. Đây là dấu hiệu quan trọng để quyết định thời điểm thu hoạch”, anh Xuân Anh cho hay.

Với kinh nghiệm dày dặn của mình, mỗi ngày sau khi gõ kiểm tra, anh Xuân Anh thu mua 7-8 tạ sầu riêng về nhập lại cho thương lái. Với mức lợi nhuận 200.000-300.000 đồng/tạ, anh có thể thu về hơn 1 triệu đồng/ngày.

Anh Xuân Anh cho hay kinh nghiệm gõ trái để xác định độ già và chất lượng sầu riêng là yếu tố quyết định đối với người làm nghề thu mua. Gần 10 năm gắn bó với công việc này, anh từng không ít lần trả giá vì những sai sót do thiếu kinh nghiệm.

"Những ngày mới vào nghề, tôi từng gõ kiểm tra và cắt nhầm những trái chưa đủ tuổi thu hoạch. Do vậy, sầu riêng bị non, sượng cơm khiến tôi thiệt hại hàng chục triệu đồng", anh Xuân Anh kể.

Chị Hoàng Tố Hiền, trú tại xã Chư Sê, Gia Lai đã có hơn 10 năm gắn bó với nghề thu mua sầu riêng. Trước khi đến Gia Lai, chị từng rong ruổi qua nhiều vùng trồng sầu riêng lớn ở Đồng Nai và các tỉnh miền Tây để mưu sinh. Vào cao điểm mùa vụ, mỗi ngày chị thu mua hơn một tấn sầu riêng.

"Nghề này chủ yếu dựa vào kinh nghiệm. Ngoài nghe tiếng gõ, người làm nghề còn phải quan sát màu vỏ, cuống trái. Khi cuống chuyển màu sẫm, vỏ ngả vàng và tiếng gõ phát ra âm thanh rỗng thì có thể thu hoạch", chị Hiền chia sẻ.

Theo chị Hiền, nghề gõ sầu riêng không chỉ đòi hỏi kinh nghiệm mà còn tiềm ẩn nhiều rủi ro. Chỉ cần đánh giá sai độ già của trái, người thu mua có thể cắt phải sầu riêng non, bị sượng cơm, dẫn đến việc thương lái từ chối thu mua hoặc ép giá.

"Dù vậy, thu nhập từ nghề gõ sầu riêng khá hấp dẫn. Tùy sản lượng và quy mô thu mua, mỗi người có thể kiếm từ vài trăm nghìn đồng đến tiền triệu mỗi ngày", chị Hiền nói.