Phó Thống đốc: Hệ thống ngân hàng xử lý 100 triệu giao dịch thanh toán mỗi ngày

Phát biểu tại Hội thảo và Triển lãm Smart Banking 2026, ông Đào Minh Tú, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký, Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam, cho biết trong 8 tháng đầu năm nay, giao dịch thanh toán không dùng tiền mặt tiếp tục tăng trưởng mạnh, trong đó, giao dịch qua Internet đạt hơn 4,4 tỷ lượt, với giá trị 81,1 triệu tỷ đồng, tăng lần lượt 46,57% về số lượng và 21,77% về giá trị.

Giao dịch qua điện thoại di động đạt 14 tỷ lượt, với giá trị 58,4 triệu tỷ đồng, tăng 35,33% về số lượng và 2,39% về giá trị. Đáng chú ý, thanh toán mã QR code đạt 311 triệu giao dịch, với giá trị 274.000 tỷ đồng. So với cùng kỳ năm 2025, số lượng giao dịch tăng 6,66%, trong khi giá trị tăng 25,85%.

Ông Đào Minh Tú nhấn mạnh 3 trụ cột trọng tâm gồm: Thúc đẩy đổi mới sáng tạo dựa trên trí tuệ nhân tạo (AI) có trách nhiệm và an toàn; củng cố niềm tin khách hàng làm trung tâm phát triển và nâng cao khả năng chống chịu số và hạ tầng an toàn mạng.

Ông Phạm Tiến Dũng, Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước, cho biết hệ thống ngân hàng hiện xử lý khoảng 100 triệu giao dịch thanh toán mỗi ngày, với tổng giá trị khoảng 1,2 triệu tỷ đồng. Quy mô này đặt ra yêu cầu ngày càng cao đối với hiệu quả vận hành, bảo vệ tài sản khách hàng và bảo đảm an toàn hệ thống.

Nếu giai đoạn trước, chuyển đổi số chủ yếu tập trung vào số hóa quy trình và đưa dịch vụ lên môi trường số, thì giai đoạn tiếp theo phải hướng tới khai thác dữ liệu, AI và phát triển các mô hình hoạt động thông minh.

“Lợi thế cạnh tranh không còn nằm ở việc ngân hàng nào ứng dụng nhiều công nghệ hơn, mà ở khả năng biến dữ liệu thành giá trị, biến công nghệ thành năng suất, hiệu quả hoạt động và củng cố niềm tin của khách hàng”, ông Dũng nhấn mạnh.

Theo Phó Thống đốc, điều quan trọng không phải là ngân hàng đã ứng dụng AI hay chưa, mà là công nghệ này giải quyết vấn đề gì và tạo ra giá trị như thế nào. AI chỉ thực sự có ý nghĩa khi giúp khách hàng được phục vụ tốt hơn, ngân hàng vận hành hiệu quả hơn và các rủi ro được nhận diện sớm hơn.

Vì vậy, ứng dụng AI phải gắn với chiến lược phát triển tổng thể của tổ chức, từ dữ liệu, quy trình nghiệp vụ đến nguồn nhân lực và mô hình quản trị. Đây không chỉ là công việc của bộ phận công nghệ, mà còn là vấn đề chiến lược, mô hình kinh doanh và trách nhiệm quản trị của mỗi ngân hàng.

Ngân hàng Nhà nước cũng đã ban hành các quy định tăng cường an toàn đối với ứng dụng ngân hàng, trong đó có yêu cầu nhận diện thiết bị bị can thiệp, phá vỡ cơ chế bảo mật và phát hiện nguy cơ dịch ngược ứng dụng. Các tổ chức tín dụng được yêu cầu cung cấp tính năng để khách hàng chủ động thiết lập biện pháp bảo vệ tài khoản, bao gồm cơ chế thiết lập thời gian chờ đối với giao dịch chuyển tiền lần đầu, có thể lên tới 24 giờ trước khi người nhận được tiền.

Tuy nhiên, các phương thức, thủ đoạn của tội phạm công nghệ cao liên tục thay đổi, đòi hỏi ngân hàng phải thường xuyên cập nhật giải pháp bảo vệ. Tại một số ngân hàng, trên 95% giao dịch đã được thực hiện qua các kênh số, khiến yêu cầu bảo đảm an toàn giao dịch và dữ liệu càng trở nên cấp thiết.

“Với quy mô và giá trị giao dịch rất lớn, niềm tin của khách hàng chính là tài sản quan trọng nhất mà hệ thống ngân hàng phải tiếp tục gìn giữ và củng cố”, ông Dũng nhấn mạnh.

Lãnh đạo Ngân hàng Nhà nước yêu cầu các tổ chức tín dụng bắt buộc phải vận hành song song hai cấp độ: giám sát an ninh mạng và giám sát giao dịch nghiệp vụ.

Cục Công nghệ thông tin (Ngân hàng Nhà nước) được giao nhiệm vụ tổng hợp danh sách các đơn vị chấp hành chưa nghiêm túc để tiến hành thanh tra, kiểm tra đột xuất. Đồng thời, Phó Thống đốc đưa ra cảnh báo đanh thép về khả năng chống chịu và đảm bảo hoạt động liên tục của toàn hệ thống: "Ra biển lớn gặp sóng to nhưng lại không chuẩn bị phao cứu sinh, thuyền có thể đắm bất cứ lúc nào".

Kết luận bài phát biểu, Phó Thống đốc nhấn mạnh giai đoạn tiếp theo của chuyển đổi số sẽ phụ thuộc vào sự kết hợp hài hòa của 4 yếu tố: công nghệ phải đủ mạnh, dữ liệu phải đủ tốt, quản trị phải đủ chặt và con người phải đủ năng lực.