Ngân hàng phải trả lời rõ vì sao doanh nghiệp chưa được vay vốn

Số liệu mới nhất của Ngân hàng Nhà nước cho thấy tính đến ngày 13/7, dư nợ tín dụng toàn nền kinh tế đạt gần 20,1 triệu tỷ đồng, tăng 7,86% so với cuối năm 2025.

Tại TPHCM, Ngân hàng Nhà nước chi nhánh Khu vực 2 thông tin tăng trưởng tín dụng trên địa bàn đạt 7,45% so với cuối năm 2025.

Dù tăng trưởng tín dụng tích cực nhưng không ít doanh nghiệp vẫn than thở còn gặp khó trong tiếp cận vốn khi lãi suất tăng, điều kiện vay siết chặt. Phóng viên báo Dân trí đã trao đổi với bà Trần Thị Ngọc Liên, Phó giám đốc Ngân hàng Nhà nước chi nhánh Khu vực 2, về những giải pháp khơi thông dòng vốn cho doanh nghiệp.

Không ít doanh nghiệp nhỏ và vừa, doanh nghiệp khởi nghiệp vẫn phản ánh khó tiếp cận vốn, chi phí vay còn cao, bức tranh này ở TPHCM ra sao thưa bà?

- Theo quy định tại Điều 7, Luật các Tổ chức tín dụng số 32/2024/QH15, các tổ chức tín dụng có quyền tự chủ trong hoạt động kinh doanh và tự chịu trách nhiệm về kết quả hoạt động của mình.

 Căn cứ theo quy định pháp luật, tổ chức tín dụng phải xây dựng và thực hiện theo các quy định/quy trình nội bộ trong cấp tín dụng (trong đó có việc đánh giá tình hình tài chính, doanh thu, dòng tiền và hiệu quả của từng phương án vay,…) nhằm bảo đảm khả năng thu hồi vốn. Từ đó đảm bảo an toàn trong hoạt động kinh doanh.

Vì vậy, việc một hồ sơ vay chưa được ngân hàng thương mại chấp thuận không đồng nghĩa với việc doanh nghiệp bị “từ chối tiếp cận”, mà phản ánh kết quả sàng lọc theo chuẩn mực an toàn tín dụng.

Như một doanh nghiệp nhỏ và vừa mới hoạt động, chưa có dữ liệu báo cáo tài chính ổn định, hoặc chưa có cơ sở dữ liệu để tổ chức tín dụng đánh giá độ tin cậy của dòng tiền thu về… Điều này dẫn đến việc ngân hàng thận trọng trong quyết định cấp tín dụng nhằm bảo toàn nguồn vốn.

Cần lưu ý rằng một doanh nghiệp bị một ngân hàng từ chối cho vay nhưng có thể lại được ngân hàng khác chấp thuận, do mỗi ngân hàng có “khẩu vị rủi ro” khác nhau tùy theo chiến lược kinh doanh, cơ cấu danh mục và mức độ chấp nhận rủi ro của ngân hàng đó.

Vậy giải pháp của Ngân hàng Nhà nước chi nhánh Khu vực 2 trong kết nối, hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận tín dụng thuận lợi hơn là gì?

- Ngành ngân hàng TPHCM triển khai giải pháp linh hoạt nhằm hỗ trợ doanh nghiệp. Các tổ chức tín dụng đăng ký gói tín dụng tham gia hỗ trợ doanh nghiệp. Trong năm 2026, đã có 19 thương hiệu ngân hàng đăng ký gói tín dụng với quy mô 591.733 tỷ đồng, tăng 14,44% so với năm trước.

Ngân hàng Nhà nước chi nhánh Khu vực 2 đã ban hành văn bản đề nghị các sở, ngành, Hiệp hội Doanh nghiệp TPHCM (HUBA) và chính quyền địa phương cung cấp danh sách doanh nghiệp gặp khó khăn trong tiếp cận vốn ngân hàng.

Trên cơ sở đó, chúng tôi đề nghị các tổ chức tín dụng xem xét, trả lời theo quy định để doanh nghiệp hiểu rõ đâu là nguyên nhân dẫn đến việc chưa được chấp thuận/hoặc không chấp thuận cho doanh nghiệp vay vốn. Từ đó giải đáp thắc mắc của doanh nghiệp, hỗ trợ đẩy nhanh quá trình tiếp cận vốn trong những lần giao dịch tiếp theo.

Quy trình phối hợp 3 bước tại địa phương cũng được thực hiện khi ngành ngân hàng phối hợp với các phường/xã/đặc khu để nắm bắt sát nhu cầu vốn ngay từ cơ sở, giúp xử lý các kiến nghị một cách trực tiếp, không để tồn đọng hồ sơ.

Doanh nghiệp cũng lo lắng lãi suất đang tăng, đẩy chi phí vay vốn cao hơn, ngành ngân hàng TPHCM có giải pháp gì để hỗ trợ, góp phần thúc đẩy các động lực tăng trưởng kinh tế?

- Khi đề cập đến “chi phí vay”, không đơn thuần chỉ gồm lãi suất cho vay, mà còn bao gồm các yếu tố khác (như phí dịch vụ ngân hàng).

Riêng yếu tố lãi suất, hiện mặt bằng lãi suất trong nước còn chịu tác động trực tiếp từ biến động của kinh tế toàn cầu, diễn biến lạm phát, tỷ giá và thị trường ngoại hối. Việc điều hành các công cụ chính sách tiền tệ vĩ mô nhằm kiểm soát lạm phát và giữ ổn định kinh tế trước những biến động của thị trường trong và ngoài nước thuộc thẩm quyền của Ngân hàng Nhà nước.

Thời gian qua, Ngân hàng Nhà nước đã ban hành các văn bản đôn đốc, kiểm tra việc giảm mặt bằng lãi suất. Với vai trò là đơn vị thực thi chính sách tại địa phương, Ngân hàng Nhà nước chi nhánh Khu vực 2 đã bám sát chỉ đạo để triển khai đồng bộ các biện pháp; tăng cường công tác thanh tra, giám sát để bảo đảm ngân hàng thương mại nghiêm túc thực hiện chỉ đạo giảm lãi suất.

Để khơi thông dòng vốn, cơ quan quản lý còn yêu cầu các ngân hàng thương mại chủ động trực tiếp tham dự các buổi đối thoại, tiếp cận ngay các vướng mắc của doanh nghiệp trong tiếp cận vốn để tư vấn, tháo gỡ trực tiếp.

Tính đến tháng 6 năm nay, Ngân hàng Nhà nước chi nhánh Khu vực 2 đã tiếp nhận và xử lý dứt điểm 100% các trường hợp vướng mắc (lũy kế 33 trường hợp) do các phường, xã và HUBA chuyển đến, không để tồn đọng.

Đồng thời, đơn vị vận hành 24/32 dịch vụ công trực tuyến toàn trình, áp dụng cho các lĩnh vực trong phạm vi thẩm quyền của Ngân hàng Nhà nước chi nhánh Khu vực 2 về thủ tục hành chính tại địa bàn thành phố. Qua đó, việc số hóa toàn trình quy trình tiếp nhận và trả kết quả giúp doanh nghiệp, tổ chức tín dụng tiết giảm đáng kể thời gian và chi phí phát sinh.

Xin cám ơn bà!