Giáo sư Việt tại Mỹ: Thi trắc nghiệm THPT quốc gia cần chuẩn bị kỹ lưỡng khâu ra đề thi

Dân trí GS Toán học Vũ Hà Văn (Đại học Yale) và GS.TS Hóa học Trương Nguyện Thành (Đại học Utah) đều cho rằng, thi trắc nghiệm có nhiều ưu điểm, vốn rất thông dụng ở Mỹ. Nhưng Việt Nam sẽ rất khó thành công với phương án này nếu không có sự chuẩn bị đáng kể về ngân hàng câu hỏi và thiết kế đề thi.
>>GS Ngô Bảo Châu: Một số nước có xu thế thi trắc nghiệm Toán
>>Cần bỏ điểm trung bình kết quả học tập lớp 12 trong xét tốt nghiệp năm 2017

Thi trắc nghiệm đòi hỏi ở thí sinh một số kỹ năng mới

Trước phương án thi 2017 Bộ GD&ĐT vừa công bố, giáo viên, phụ huynh và cả học sinh có nhiều băn khoăn về mức độ đánh giá năng lực, tính khả thi của việc áp dụng thi trắc nghiệm 100%, đặc biệt là đối với môn Toán và tổ hợp Khoa học tự nhiên (các môn Vật lí, Hóa học, Sinh học).

Với kinh nghiệm gần 20 năm giảng dạy tại nước ngoài, GS Toán học hàng đầu thế giới Vũ Hà Văn (hiện đang giảng dạy tại Đại học Yale, Mỹ) khẳng định, thi trắc nghiệm đòi hỏi ở thí sinh một số kỹ năng mới, khác với cuộc thi truyền thống.

“Chẳng hạn, thay bằng giải tìm ra lời giải chính xác, nhiều khi chỉ cần ước lượng là đủ. Ví dụ có 4 câu trả lời là: A (0), B(1), C(2), D(3). Nếu thí sinh ước lượng được đáp số là giữa 1.5 và 2.5, thì lời giải đúng là C, không cần phải giải bài toán một cách chính xác (một việc làm có thể tốn nhiều thời gian hơn)”, ông nói.

Giáo sư Việt tại Mỹ: Thi trắc nghiệm THPT quốc gia cần chuẩn bị kỹ lưỡng khâu ra đề thi - 1

GS Vũ Hà Văn - ĐH Yale, Mỹ

Ngay sau khi Bộ GD&ĐT công bố phương án thi mới, một luồng ý kiến quan ngại rằng, nếu thi trắc nghiệm Toán học, thứ tự trình bày lời giải bài toán được thay bằng “thủ thuật” làm sao tốn ít thời gian để có kết quả nhanh nhất làm như vậy mất đi tính sư phạm của nền giáo dục. Nói về vấn đề này, GS Vũ Hà Văn đánh giá: “Kỹ năng loại bỏ những lời giải trông quá vô lý cũng quan trọng, vì khi bài toán quá khó, thí sinh phải đoán, thì ít nhất cũng tăng được khả năng đoán trúng một cách đáng kể. Các kỹ năng này trong cuộc sống quan trọng không kém kỹ năng giải được bài toán một cách trọn vẹn”.

“Mặc khác thi trắc nghiệm có lợi thế là tổ chức và chấm thi đơn giản gọn nhẹ, tránh sai sót. Thi trắc nghiệm rất thông dụng ở Mỹ, chẳng những trong những cuộc thi đại trà như SAT, mà cả trong rất nhiều cuộc thi cho học sinh năng khiếu”, GS Văn chia sẻ.

Công bằng và khách quan, tiêu chí hàng đầu của kỳ thi năng lực quốc gia

Theo GS.TS hóa học Trương Nguyện Thành, giảng dạy và nghiên cứu tại trường Đại học Utah (Mỹ), đồng thời là Viện trưởng Khoa học Viện Khoa học và Công nghệ tính toán, TP. HCM thì mỗi phương án thi (trắc nghiệm, tự luận) đều có ưu, khuyết điểm riêng. Tuy nhiên, áp dụng cho kỳ thi THPT cấp quốc gia với số lượng rất lớn thí sinh thì tiêu chuẩn quan trọng nhất để lựa chọn phương án nào là tính công bằng và khách quan.

GS.TS Trương Nguyện Thành phân tích: “Nếu lời giải cho câu hỏi chỉ có đúng hoặc sai, đồng nghĩa với được trọn điểm hoặc điểm 0 thì có tính khách quan. Còn nếu lời giải có thể có một phần số điểm tối đa và có nhiều người chấm bài thì khó đảm bảo tính công bằng và khách quan. Do đó các cuộc có số lượng lớn thí sinh ở Mỹ và nhiều nơi trên thế giới đều dùng phương án trắc nghiệm. Phương án trắc nghiệm không những dùng cho những cuộc thi cấp quốc gia mà còn thường dùng cho các lớp ở Đại học có lượng lớn sinh viên. Ví dụ, lớp Hóa đại cương với 300 sinh viên thì tôi phải phải cho thi trắc nghiệm còn lớp Hóa - Lý trình độ cao học với 20 sinh viên thì dùng phương án “giải bài”.

Có nguy cơ “thất bại” nếu không chuẩn bị kỹ về đề thi

Đều đồng tình rằng phương án thi trắc nghiệm có những ưu điểm không thể phủ nhận cũng là hình thức phổ biến của nhiều cuộc thi đánh giá năng lực quy mô lớn tại Mỹ và nhiều nền giáo dục tiên tiến, song cả hai vị giáo sư gốc Việt cũng nhận định về những khó khăn và nguy cơ “thất bại” của phương án này nếu không có sự chuẩn bị kỹ lưỡng đặc biệt ở khâu ra đề thi.

GS Vũ Hà Văn nhấn mạnh: “Cái khó đầu tiên của việc tổ chức thi trắc nghiệm ở Việt Nam, theo tôi, là khâu ra đề. Đây là cả một ngành công nghiệp, và ở Mỹ có những trung tâm lớn chuyên sản xuất đề bài cho các cuộc thi trắc nghiệm, sao cho nó phủ được những kiến thức cơ bản nhất học sinh cần có, mà vẫn đòi hỏi thí sinh một khả năng tư duy nhất định, tránh được nạn học vẹt. Sẽ rất khó tổ chức thành công thi trắc nghiệm, nếu không có sự chuẩn bị đáng kể về mặt này”.

GS.TS Trương Nguyện Thành đóng góp: “Để cho đề thi trắc nghiệm THPT đạt được yêu cầu thì mỗi môn cần có đội ngũ chuyên nghiệp đưa ra tiêu đề đánh giá. Danh sách tiêu đề (learning objectives) là những kiến thức cần thiết mà học sinh cần biết và danh sách này được phổ biến rộng rãi. Từ đó thiết kế câu hỏi và những câu trả lời làm sao để có thể phân biệt trình độ của thí sinh.

Giáo sư Việt tại Mỹ: Thi trắc nghiệm THPT quốc gia cần chuẩn bị kỹ lưỡng khâu ra đề thi - 2

GS.TS Trương Nguyện Thành - ĐH Utah, Mỹ.

Thí dụ, một câu hỏi trắc nghiệm có 4 câu trả lời thì trong đó có 1 câu trả lời rất dễ để thấy nó sai với một ít kiến thức, một câu trả lời hơi có lý nhưng sai hoặc thói quen sai lầm, 2 câu trả lời rất gần nhau và có thể đều đúng và đòi hỏi thí sinh phải suy nghĩ kỹ lưỡng và có lập luận chặt chẽ để chọn câu trả lời chính xác nhất”.

Do đó, theo GS.TS Trương Nguyện Thành, việc thiết kế bài thi trắc nghiệm để có thể đánh giá lập luận cũng như khả năng phân tích khó hơn nhiều lần so với đề thi theo dạng ra đề bài. Do đó, khi mới chuyển sang thi trắc nghiệm thì chất lượng câu hỏi có thể chưa được tốt lắm. Với thời gian, khi đã có kho câu hỏi chất lượng và kinh nghiệm của đội ngũ thiết kế bài thi cao thì phương án trắc nghiệm cho các kỳ thi lớn vẫn là phương án tốt nhất.

“Nhiều phê bình cho rằng thi trắc nghiệm khó đánh giá được khả năng giải quyết vấn đề. Phê bình này chỉ đúng một phần. Như giải thích ở trên, thiết kế những câu trả lời rất quan trọng trong việt đánh giá khả năng này. Nếu thí sinh giải quyết và lập luận đúng thì có câu trả lời đúng.

Đương nhiên tổ chức cuộc thi cấp quốc gia theo phương án nào cũng có khó khăn riêng của nó. Thi trắc nghiệm trên máy vi tính qua mạng thì cũng sẽ có những khó khăn riêng như bảo mật kho câu hỏi và khả năng thí sinh dùng những công nghệ di động để quay chép câu hỏi. Tuy nhiên những khó khăn này có thể khắc phục được.

Thêm nữa, cần có lộ trình phát triển phương án này rõ ràng và chu đáo. Thí dụ thiết kế hệ thống, cho thí điểm nhiều nơi và mô phỏng lượng truy cập, v.v. để đảm bảo hệ thống hoạt động tốt khi triển khai vào thực tế”, GS.TS Trương Nguyện Thành nhận định.

Lệ Thu

Mọi ý kiến đóng góp về giáo dục tới báo Dân trí, xin gửi về hộp thư: giaoduc@dantri.com.vn. Trân trọng cám ơn!

MỚI NHẤT
Hội Toán học đưa ra 3 lý do phản đối thi trắc nghiệm môn Toán
Hội Toán học đưa ra 3 lý do phản đối thi trắc nghiệm môn Toán

(Dân trí) - Chiều 12/9, Hội Toán học Việt Nam đã có buổi gặp gỡ báo chí nêu quan điểm của Hội về việc chưa nên tổ chức thi trắc nghiệm môn Toán vào năm sau cũng như một số năm tới.

Thứ hai, 12/09/2016 - 05:04

Trường ĐH Tân Tạo tăng học phí 40%, sinh viên hoảng hồn
Trường ĐH Tân Tạo tăng học phí 40%, sinh viên hoảng hồn

(Dân trí) - Các sinh viên đang theo học tại trường ĐH Tân Tạo (Long An) hoảng hồn khi trường công bố mức học phí áp dụng cho năm học 2016-2017. Trong đó mức tăng học phí “khủng” nhất là ngành Y đa khoa tới hơn 40 triệu đồng.

Thứ hai, 12/09/2016 - 04:14

Đề thi trắc nghiệm môn Toán trên mạng không phải của Bộ GD&ĐT
Đề thi trắc nghiệm môn Toán trên mạng không phải của Bộ GD&ĐT

(Dân trí) - Chiều ngày 12/9, Bộ GD&ĐT khẳng định: Các đề thi trắc nghiệm môn Toán đang lan truyền trên mạng xã hội không phải là đề thi minh họa của Bộ”

Thứ hai, 12/09/2016 - 04:07

Tuyển sinh ĐH 2017: Vẫn dành chỉ tiêu xét tuyển theo khối thi A, B, C, D, A1
Tuyển sinh ĐH 2017: Vẫn dành chỉ tiêu xét tuyển theo khối thi A, B, C, D, A1

(Dân trí) - Đối với các khối thi truyền thống A, A1, B, C, D, khi điều chỉnh quy chế tuyển sinh sắp tới Bộ sẽ có quy định yêu cầu các trường dành chỉ tiêu thích hợp để xét tuyển đảm bảo quyền lợi của thí sinh đã ôn tập theo khối thi từ trước.

Thứ hai, 12/09/2016 - 02:39

Bộ GD&ĐT giải đáp “nóng” về áp dụng thi trắc nghiệm năm 2017
Bộ GD&ĐT giải đáp “nóng” về áp dụng thi trắc nghiệm năm 2017

(Dân trí) - Chuyển từ hình thức thi tự luận sang thi trắc nghiệm, học sinh phải thay đổi cách học như thế nào? trắc nghiệm môn Toán có kiểm tra được tư duy logic, sáng tạo của thí sinh không? Bài thi Khoa học tự nhiên và bài thi Khoa học xã hội là bài thi tích hợp hay bài thi tổ hợp?...

Thứ hai, 12/09/2016 - 02:16

Tình yêu đặc biệt với môn Văn của nữ thủ khoa trường Sư phạm
Tình yêu đặc biệt với môn Văn của nữ thủ khoa trường Sư phạm

(Dân trí) - Với tình yêu đối với môn Văn học và niềm mong mỏi được nhận những giá trị bền vững của nghề giáo, Nguyễn Thanh Nguyệt đã liên tục nỗ lực thời sinh viên, trở thành thủ khoa tốt nghiệp xuất sắc trường ĐH Sư phạm Hà Nội.

Thứ hai, 12/09/2016 - 11:27

Nhắc phụ huynh nộp tiền thông qua học sinh: Nên hay không nên?
Nhắc phụ huynh nộp tiền thông qua học sinh: Nên hay không nên?

(Dân trí) - Con tôi bước vào năm học mới hơn một tháng nay. Cháu học lớp 3. Đầu năm học, tôi trực tiếp đi họp phụ huynh và thống nhất với khoản nộp của con như tiền bảo hiểm y tế, tiền mua trang phục, tiền học bán trú... và đã nộp đầy đủ số này cho giáo viên chủ nhiệm.

Thứ hai, 12/09/2016 - 11:21

Không nên ra đề thi tổ hợp kiểu đánh đố
Không nên ra đề thi tổ hợp kiểu đánh đố

(Dân trí) - “Đến thời điểm hiện tại, tôi vẫn chưa biết bài thi tổ hợp nghĩa là tích hợp các kiến thức hay kiến thức đơn lẻ của từng môn nhưng gộp vào trong một bài thi? Nếu làm bài thi tổng hợp theo hướng tích hợp, học sinh phải được dạy theo hướng tích hợp kiến thức liên môn”.

Thứ hai, 12/09/2016 - 10:43

Quay cuồng với học thêm, trò quen “bám” vào thầy
Quay cuồng với học thêm, trò quen “bám” vào thầy

(Dân trí) - Các nhà giáo dục, quản lý của TPHCM tiếp tục trao đổi về vấn đề dạy thêm học thêm trong buổi đối thoại “Lắng nghe và trao đổi” do HĐND TPHCM tổ chức ngày 11/9.

Thứ hai, 12/09/2016 - 10:00

“Không quá quan tâm tới TT30 sửa đổi vì con học ra sao, tôi tự biết”
“Không quá quan tâm tới TT30 sửa đổi vì con học ra sao, tôi tự biết”

(Dân trí) - Tôi không quá quan tâm tới sự thay đổi của Thông tư 30 (TT30). Tôi vẫn dõi theo quá trình học tập của con, cái gì mình biết thì mình hướng dẫn con và nắm rõ lực học của con, theo sát con từng tuần học.

Thứ hai, 12/09/2016 - 08:03

Phương án thi 2017: Đề xuất của giáo viên về bài thi tự chọn, xét tuyển
Phương án thi 2017: Đề xuất của giáo viên về bài thi tự chọn, xét tuyển

(Dân trí) - Trong dự thảo phương án thi năm 2017 vừa mới được Bộ công bố chính thức, tôi đa số tán thành các quan điểm của Bộ GD&ĐT, tuy nhiên tôi mạnh dạn nói ra những suy nghĩ, những ý kiến góp ý mà tôi thiết nghĩ nó sẽ một phần giảm bớt áp lực cho người học, đồng thời cũng góp phần tạo điều kiện thuận lợi cho các trường ĐH,CĐ trong vấn đề tuyển sinh.

Thứ hai, 12/09/2016 - 07:51

Giao tiếp tiếng Anh hiệu quả 99% với phương pháp đa giác quan
Giao tiếp tiếng Anh hiệu quả 99% với phương pháp đa giác quan

Phương pháp Đa giác quan được biết đến rộng rãi như một phương thức tuyệt vời để phát triển trí thông minh ngôn ngữ cho trẻ nhỏ. Tuy nhiên với người lớn, phương pháp này nếu biết cách sử dụng đúng sẽ mang đến hiệu quả cao trong học tập và giao tiếp tiếng Anh, phá bỏ mọi rào cản ám ảnh, nắm vững và sử dụng tiếng Anh tự tin đầy bứt phá.

Thứ hai, 12/09/2016 - 07:30

ĐÁNG QUAN TÂM
Giáo sư Vũ Đình Cự - “Nhà thông thái” của giới khoa học Việt Nam
Giáo sư Vũ Đình Cự - “Nhà thông thái” của giới khoa học Việt Nam

(Dân trí) - Cách đây 43 năm, lần đầu tiên tôi được biết đến tên tuổi của Giáo sư Vũ Đình Cự (1936-2011) qua lời kể của anh trai tôi với niềm tự hào khôn tả. Sau này nhờ có lần được gặp ông và qua sưu tầm tài liệu, tôi mới biết đôi nét về vị giáo sư, nhà vật lý lừng danh này...

Chủ nhật, 11/09/2016 - 06:25

GS Ngô Bảo Châu: Một số nước có xu thế thi trắc nghiệm Toán
GS Ngô Bảo Châu: Một số nước có xu thế thi trắc nghiệm Toán

(Dân trí) - "Gần đây, một số nước trên thế giới đã thi trắc nghiệm môn Toán, chẳng hạn như ở Mỹ. Bản thân tôi cũng đã làm trắc nghiệm Toán và thấy hơi dở”, trên đây là chia sẻ của GS Ngô Bảo Châu tại buổi nói chuyện sáng ngày 11/9 trong khuôn khổ Hội sách Mùa thu 2016 khi khán giả hỏi ông về dự kiến có thể thi trắc nghiệm môn Toán trong thời gian tới.

Chủ nhật, 11/09/2016 - 06:23

Khi buổi họp phụ huynh chỉ xoay quanh chuyện đóng tiền
Khi buổi họp phụ huynh chỉ xoay quanh chuyện đóng tiền

(Dân trí) - Mỗi năm ba kỳ họp phụ huynh vào đầu, giữa và cuối năm học. Nếu bạn có hai đứa con đang tuổi đến trường, việc tham gia vài chục cuộc họp phụ huynh là chuyện bình thường. Và bỗng nặng lòng khi lắm lúc trọng tâm buổi họp chỉ xoay quanh chuyện tiền bạc.

Chủ nhật, 11/09/2016 - 11:49

Chuyện chưa kể về cô gái người Dao đỗ học bổng thạc sĩ tiền tỉ của Đức
Chuyện chưa kể về cô gái người Dao đỗ học bổng thạc sĩ tiền tỉ của Đức

(Dân trí) - Bằng nỗ lực, khát khao cháy bỏng, một bước ngoặt mới mở ra cũng là bước tiến cho ước mơ bảo vệ rừng quê hương của Chảo Thị Yến, em chính thức nhận được học bổng để theo học thạc sĩ ngành quản lý tài nguyên rừng bền vững của trường ĐH Gottingen (CHLB Đức) trong vòng 2 năm trị giá 47.000 Euro (gần 1,2 tỷ đồng).

Chủ nhật, 11/09/2016 - 09:33

Cần bỏ điểm trung bình kết quả học tập lớp 12 trong xét tốt nghiệp năm 2017
Cần bỏ điểm trung bình kết quả học tập lớp 12 trong xét tốt nghiệp năm 2017

(Dân trí) - Bộ GD&ĐT cần thay đổi phương thức tính điểm xét tốt nghiệp: Bỏ điểm trung bình kết quả học tập lớp 12 như trong dự thảo ( chiếm 50% số điểm xét tốt nghiệp ), chỉ lấy điểm của 4 bài thi làm điểm xét tốt nghiệp.

Chủ nhật, 11/09/2016 - 09:29

Tai hại khi học trò quá lệ thuộc vào học thêm
Tai hại khi học trò quá lệ thuộc vào học thêm

(Dân trí) - Lười động não, tư duy, bài tập nào khó là chờ giải quyết ở lớp học thêm thay vì tự mày mò, tìm hiểu - có những em học sinh đang mất khả năng tự học và giải quyết vấn đề khi quá lệ thuộc vào việc học thêm.

Chủ nhật, 11/09/2016 - 08:28

"Xã hội hoá và quốc tế hoá là xu hướng phát triển lớn của giáo dục VN"
"Xã hội hoá và quốc tế hoá là xu hướng phát triển lớn của giáo dục VN"

(Dân trí) - TS. Lê Trường Tùng - Hiệu trưởng đầu tiên trường đại học FPT nhận xét: "10 năm tới thách thức cho cho các trường đại học sẽ không nằm ở trong nước mà còn vươn ra bản đồ giáo dục của khu vực và toàn cầu. Các trường đại học của Việt Nam cũng sẽ đi cùng dòng chảy và gặp cùng những thách thức này, chỉ là nhanh hay chậm thôi”.

Chủ nhật, 11/09/2016 - 07:50

Gặp người hết lòng với công tác khuyến học-khuyến tài
Gặp người hết lòng với công tác khuyến học-khuyến tài

(Dân trí) - Gần 8 năm gắn bó, say mê với công tác khuyến học - khuyến tài của địa phương, ông Nguyễn Văn Chân (làng Hà Nhuận, xã Duy Phước, Duy Xuyên, Quảng Nam) được nhiều người yêu mến, nể phục.

Chủ nhật, 11/09/2016 - 07:40

Thầy giáo và lời gợi ý cho trò đi học thêm
Thầy giáo và lời gợi ý cho trò đi học thêm

(Dân trí) - Trong buổi nói chuyện với thầy giáo đang dạy con mình, ông bố đã nghe lời “gợi ý” một cách thẳng thừng: “Hè này anh nên cho cháu đi học thêm, tôi dạy. Không thì phí lắm!”...

Chủ nhật, 11/09/2016 - 05:00

Phụ huynh lo canh cánh tiền đóng góp đầu năm học mới
Phụ huynh lo canh cánh tiền đóng góp đầu năm học mới

Nhiều bậc phụ huynh lại canh cánh một nỗi lo đóng các khoản tiền, lạm thu… trong khi điều kiện, hoàn cảnh nhiều gia đình rất khó khăn.

Thứ bảy, 10/09/2016 - 02:23

Nếu môn Toán thi trắc nghiệm sẽ nảy sinh 5 nhược điểm
Nếu môn Toán thi trắc nghiệm sẽ nảy sinh 5 nhược điểm

(Dân trí) - Môn toán là nền tảng cho các môn học khác, được xem như là bộ não của con người. Do đó, môn toán có nên thi trắc nghiệm không?

Thứ bảy, 10/09/2016 - 09:47

Khoản thu trường học: Đừng lấy học sinh làm “bức bình phong”!
Khoản thu trường học: Đừng lấy học sinh làm “bức bình phong”!

(Dân trí) - Con em đi học, học phí thì chừng mực theo quy định nhưng “phụ phí” rất nhiều. Đầu năm học, các khoản đóng góp ngoài học phí thực sự là nỗi sợ của nhiều phụ huynh.

Thứ bảy, 10/09/2016 - 08:13