Thứ sáu, 19/03/2010 - 13:33

“Chỉ số giá tăng không có gì đặc biệt!”

Dân trí

Bộ trưởng Tài chính Vũ Văn Ninh cho rằng, việc tăng giá thời gian qua “không có gì đặc biệt” so với các năm. Tuy nhiên, Chủ nhiệm UB Tài chính - Ngân sách Phùng Quốc Hiển vẫn “băn khoăn”, chỉ số giá tháng 3 tăng có là một báo hiệu về CPI đột biến?

Mở đầu phiên chất vấn Bộ trưởng Tài chính sáng nay 19/3, Chủ nhiệm UB Tài chính - Ngân sách của Quốc hội Phùng Quốc Hiển nêu vấn đề, chỉ số giá tiêu dùng tăng lên khá nhanh và theo dự báo, quý I có thể lên tới 4%, đạt gần 60% chỉ tiêu Quốc hội cho phép.
 
Nguyên nhân của việc này theo ông Hiển là do chính sách tài khoá chưa hợp lí và ông đề nghị thắt chặt chi tiêu công.
 
Đáp lại, Bộ trưởng Vũ Văn Ninh cho rằng, chỉ số giá tháng 1 và tháng 2 năm nay có nhích hơn hoặc giảm hơn một chút so với các năm gần đây (trừ các biến động bất thường của 2008, 2009) nên không có gì đặc biệt.
 
Cũng theo ông Ninh, chỉ số giá tháng 3 của 2 thành phố lớn tăng không nhiều (Hà Nội khoảng 0,3 - 0,4%, còn TPHCM thấp hơn) và dự báo tháng này cả nước tăng khoảng 0,5 - 0,6%. Như vậy, chỉ số giá của 3 tháng chiếm khoảng 50% chỉ tiêu Quốc hội đề ra. “Trước đây chúng tôi trình với Quốc hội lạm phát khoảng 7% và có khả năng chúng ta khống chế được ở mức cho phép”, ông Ninh tin tưởng.
 
Về vấn đề chi tiêu công, ông Ninh cho rằng, năm 2009 bội chi cao nhưng là bội chi cho đầu tư phát triển, chứ không phát hành tiền để chi tiêu ngân sách. Với năm 2010, ngay từ đầu năm triển khai nhiệm vụ, Chính phủ đã phấn đấu bội chi năm nay xuống dưới mức Quốc hội giao (6,2%) để kiểm soát chặt chẽ tiền từ ngân sách ra.
 
“Chỉ số giá tăng không có gì đặc biệt!” - 1
Giá tháng 3 tăng có là bất thường?
 
“Bộ trưởng nói vẫn đang kiểm soát được và không có gì đặc biệt nhưng theo chúng tôi thống kê, tháng 1, tháng 2 giá tăng do nhu cầu tiêu dùng tăng, nhưng tháng 3 thường giảm. Tháng 3 năm nay tăng như vậy có phải là dấu hiệu báo CPI năm nay tăng đột biến?”, ông Phùng Quốc Hiển tiếp tục đeo bám.
 
Bộ trưởng Vũ Văn Ninh cho rằng, 2 tháng đầu năm chủ yếu tăng giá lương thực, thực phẩm và đến tháng 3 giá thực phẩm đã giảm. Do tác động của việc điều chỉnh giá xăng dầu, giá điện nên CPI tháng 3 giá có “nhích” một chút. Hiện Chính phủ đang tiến hành nhiều biện pháp để đảm bảo mặt bằng giá.
 
“Đánh” tiếp giá mặt hàng cụ thể là giá xăng dầu, ông Hiển nêu lên việc Chính phủ ban hành Nghị định 84 cho phép cơ sở kinh doanh xăng dầu được phép quyết định giá. Thực tiễn, Petrolimex chiếm tới 70% trên thị trường và mỗi khi doanh nghiệp này này tăng giá tất cả các doanh nghiệp khác cũng đồng loạt tăng giá.
 
“Nghị định 84 có tạo nên tình trạng vừa độc quyền vừa tự quyết định giá hay không? Cơ chế hiện nay có đảm bảo công khai, minh bạch về giá không?”, ông Hiển gay gắt.
 
Bộ trưởng Ninh lí giải, Nghị định 84 cho phép doanh nghiệp điều chỉnh giá trong khung, theo điều kiện và có sự giám sát nhà nước. Còn vấn đề độc quyền, theo ông Ninh không phải cứ chiếm thị phần lớn là độc quyền mà độc quyền là phải xem có bán phá giá không.
 
Cũng theo ông Ninh, qua việc xem lại việc điều chỉnh giá vừa qua, Bộ Tài chính thấy doanh nghiệp điều chỉnh phù hợp với pháp luật và giá của thị trường!... Ông Ninh cũng trấn an đại biểu, Bộ đã yêu cầu, từ nay đến tháng 6 mỗi lần doanh nghiệp điều chỉnh phải báo cáo cơ quan nhà nước, kỳ điều chỉnh phải giãn cách.
 
Chuyển sang vấn đề thua lỗ của hãng hàng không Jetstar Pacific, đại biểu Nguyễn Văn Tuyết đặt ra Trách nhiệm của Bộ trưởng Tài chính với việc doanh nghiệp này thua lỗ đến 14 năm, với số lỗ không nhỏ, nhưng Bộ vẫn đề nghị cho cơ cấu lại.
 
“Bộ trưởng nói đáng ra phải cho phá sản, nhưng tại sao chúng ta không làm theo cái đáng ra? Nếu doanh nghiệp này tiếp tục lỗ thì sao? Tại sao thua lỗ mà lương của lãnh đạo và nhân viên tại đây vẫn rất cao?”, ông Tuyết nêu câu hỏi.
 
Đại biểu Lê Quang Bình “bồi” thêm, Luật phá sản đã có nhưng nhiều công ty chết vẫn không chôn mà vẫn cứu?
 
Bộ trưởng Vũ Văn Ninh phân trần, năm 2005 khi Công ty này thua lỗ nặng đúng ra phải giải thể. Tuy nhiên, Chính phủ muốn thị trường hàng không có cạnh tranh, trong khi Pacific Airline lúc đó cũng là một thương hiệu. Hơn nữa, giá trị của Công ty này cũng có thể tái cơ cấu được.
 
Khi đó đề xuất trị giá là 166 triệu USD và Quantas cũng chấp nhận giá trị đó để liên doanh. Những năm sau, “lẽ ra” doanh nghiệp này đã lãi, nếu như không có việc ký mua trước xăng dầu với giá khá cao vào năm 2008, nhưng sau đó giá giảm mạnh nên bị lỗ tới 31 triệu USD.
 
Tuy nhiên, Bộ trưởng vẫn chỉ ra những “mặt được” của Công ty lỗ nặng này là từ chỗ không có máy bay, nay hãng đã có 6 máy bay, chiếm 20% thị phần… “Hãng vẫn có triển vọng phát triên tiếp và nếu bán vẫn có nhiều anh mua”, Bộ trưởng Ninh lạc quan.
 
Cũng theo ông Ninh, Bộ không thể can thiệp trực tiếp vào Jetstar, nhưng thông qua SCIC và thông qua đại diện tại hãng này, Bộ đã có ý kiến giảm chi phí, nhất là giảm lương. Hãng này đã giảm được 6 triệu USD chi phí và mấy tháng vừa qua đã bắt đầu có lãi (không tính lỗ cũ).
 
Đại biểu Trần Ngọc Vinh chất vấn Thống đốc Ngân hàng nhà nước về việc các ngân hàng cho vay theo lãi suất thoả thuận lên tới 15 – 18%, trong khi lãi suất tiền gửi không tăng (trần là 10,5%) - liệu tới đây có huy động được tiền gửi?
 
Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Nguyễn Văn Giàu cho rằng, Ngân hàng nhà nước đã có hướng dẫn cho vay lãi suất thoả thuận đối với các khoản vay trung và dài hạn. Qua thời gian ngắn thực hiện, các chuyên gia ủng hộ hình thức này do có tác dụng trả lại cung cầu theo thị trường.
 
Ông Giàu cho biết, vừa qua các ngân hàng thương mại nhà nước cho vay lãi suất thoả thuận ở mức 14 - 15%, trong khi các ngân hàng thương mại cổ phần phổ biến ở mức 16 - 17%, cá biệt có ngân hàng cho vay với lãi suất 18% và có những dự án vay với lãi suất 19 - 20%...
 
Theo ông Giàu, năm nay Quốc hội đặt chỉ tiêu giá tiêu dùng không  quá 7% và Ngân hàng nhà nước sẽ cố gắng đưa lãi suất của xã hội bám sát chỉ tiêu định hướng này của Quốc hội. Ngân hàng nhà nước đang có các giải pháp đưa lãi suất xuống, kể cả huy động và cho vay.
 
Thống đốc Ngân hàng nhà nước cũng thông báo, tính đến ngày 16/3 năm nay tiền gửi của người dân tăng 8% so với cùng quý 2009.
 
Cấn Cường