Mặt tối nơi công sở Nhật Bản: Làm 80 tiếng/tuần, bị ép nghỉ việc khi mang thai

Những phụ nữ trẻ ngày nay ở Nhật Bản kỳ vọng rằng họ sẽ là thế hệ đầu tiên vừa có sự nghiệp vừa có gia đình riêng.
>>Nhật Bản đau đầu với tình trạng chết do công việc - karoshi
>>Nhật Bản: Văn phòng tư vấn qua điện thoại đối với lao động quá sức
>>Dịch vụ cho thuê người thân ở Nhật Bản

 
Mặt tối nơi công sở Nhật Bản: Làm 80 tiếng/tuần, bị ép nghỉ việc khi mang thai - 1

Yuko, 25 tuổi đang làm việc cho một trong những công ty lớn nhất Nhật Bản 

Mỗi tuần, Yuko thường tới đây vài lần cùng với các đồng nghiệp. Phía sau cô là nhiều công chức đang ngồi ở quầy bar. Tuyến phố này là nơi đóng đô của rất nhiều doanh nghiệp huyền thoại nhất Nhật Bản.

Họ trả lương cao cho nhân viên, ký hợp đồng vĩnh viễn cùng với các phúc lợi hào phóng khác. Nhưng đổi lại, những người làm công ăn lương như Yuko phải làm việc như con thiêu thân. Những quán rượu đêm chính là nơi để họ giải trí sau giờ làm.

Càng ngày những phụ nữ như Yuko càng phổ biến giữa đám đàn ông mặc vest đen. Họ là những nữ công chức trẻ có tham vọng rằng họ sẽ là thế hệ đầu tiên có được cả 2 thứ: sự nghiệp thành công và gia đình vẹn toàn.

Ngày càng nhiều phụ nữ Nhật Bản chọn đi làm thay vì chỉ ở nhà nội trợ. Con số này được ước tính là khoảng 70% - tăng một chút kể từ năm 2000. Đó cũng là kết quả của việc thay đổi định kiến, nhu cầu về thu nhập và nỗ lực của chính phủ trong việc tăng cường sự tham gia của phụ nữ vào thị trường lao động. Tuy nhiên, định kiến về giới vẫn ăn sâu trong xã hội Nhật Bản.

Yuko bắt đầu ngày mới vào lúc 6 giờ 30 phút sáng trong khu nhà ở dành riêng cho những phụ nữ độc thân của công ty. ‘Tất cả chúng tôi đều có căn hộ riêng rất đẹp và rẻ. Đó là một phúc lợi tốt’ - cô nói. Sau đó, họ ăn sáng trong phòng ăn chung, rồi bắt chuyến tàu mất hàng giờ đồng hồ để tới văn phòng.

Yuko làm việc đến 8 giờ tối thì nghỉ. Sau khi tan làm, cô thường đi chơi với các đồng nghiệp, có thể là tới nửa đêm mới ngủ. Dù vậy, cô không than phiền. Cô vẫn còn trẻ và tràn đầy năng lượng. Và bởi vì một số quản lý nam cho rằng phụ nữ có khả năng chịu áp lực và năng suất làm việc kém hơn nên cô phải cố gắng theo kịp mọi người trong tất cả các lĩnh vực.

Mặt tối nơi công sở Nhật Bản: Làm 80 tiếng/tuần, bị ép nghỉ việc khi mang thai - 2
Sau những giờ làm dài đằng đẵng là thời gian rượu chè ở những quán bar cho tới nửa đêm

80 giờ làm việc mỗi tuần là thời gian làm việc phổ biến ở đất nước này. ‘Karoshi’ là khái niệm được sử dụng để miêu tả cái chết do làm việc quá sức.

Số liệu vào năm 2017 cho biết có 190 người Nhật Bản chết do làm việc quá sức, hoặc tự tử vì những giờ làm việc mệt mỏi.

Nỗ lực nhằm xây dựng lại đất nước sau chiến tranh cùng với tinh thần luôn đặt lợi ích của tập thể lên trên lợi ích của cá nhân đã tạo nên một nền văn hoá khắc nghiệt, trong đó người lao động phải phải ngủ ít hơn, làm việc nhiều hơn và tỷ lệ người tử vong do làm việc quá sức nhiều hơn bất cứ quốc gia nào trên thế giới.

Nhà kinh tế học Naohiro Yashiro nhận xét, hiện tại phụ nữ Nhật Bản đã tham gia lực lượng lao động nhiều hơn. Họ đang bị đặt vào một thế khó, đó là chọn lựa giữa sự nghiệp và gia đình.

Thực tế là khoảng ¾ phụ nữ độc thân làm ở cấp quản lý cho rằng sự thành công trong sự nghiệp sẽ làm họ khó tìm chồng hơn, theo một khảo sát được công bố vào năm 2018 bởi Hiệp hội Các nhà hoạch định tài chính Nhật Bản.

Mặt tối nơi công sở Nhật Bản: Làm 80 tiếng/tuần, bị ép nghỉ việc khi mang thai - 3
Văn hoá 'giao tiếp' sau giờ làm khiến những phụ nữ có gia đình khó trụ nổi ở môi trường công sở

Yuko cũng có bạn trai. Cô muốn anh trở thành chồng mình, nhưng hiện anh ta đang làm việc ở nước ngoài trong thời hạn 2 năm. Bạn trai cũng làm cùng công ty với Yuko và cô cũng phải sang nước ngoài làm việc một khoảng thời gian tương tự như bạn trai. Đó cũng chính là thời điểm mà cô muốn lập gia đình.

Trước đây, công ty của cô có chính sách cho phép vợ chồng cùng làm việc ở nước ngoài, nhưng chính sách này áp dụng với nữ trợ lý kết hôn với nam quản lý. Yuko đang cố gắng thuyết phục ‘sếp’ của mình thực hiện lại chính sách này, đồng thời mở rộng chính sách với đối tượng nữ quản lý. Cô lập luận rằng, nếu không thực hiện chính sách này công ty sẽ có nguy cơ mất đi những lao động toàn thời gian có năng lực như cô. Nhưng cho đến giờ, vẫn chẳng có gì thay đổi.

Có những doanh nghiệp gây áp lực để phụ nữ phải nghỉ việc ngay khi họ có bầu. Một bài viết mới đây của New York Times tiết lộ, thậm chí cả những lao động đang có nhu cầu cao ở Nhật Bản cũng bị ép phải nghỉ việc khi họ trở thành mẹ.

‘Thế hệ già hơn không thực sự hiểu điều gì đã thay đổi và những phụ nữ trẻ muốn gì. Điều đó thực sự làm tôi bực mình’ - Yuko cười gượng để làm dịu đi cảm xúc của mình.

Trước áp lực công việc quá khủng khiếp, nhiều phụ nữ giải quyết vấn đề bằng cách chọn làm bán thời gian. Giải pháp này không giúp họ giữ được công việc một cách chắc chắn, không nhận được các phúc lợi và lương bổng tốt, nhưng nó giúp họ vẫn có thời gian dành cho gia đình.

Theo số liệu từ Bộ Nội vụ Nhật Bản, hơn một nửa số phụ nữ đang làm việc theo hình thức bán thời gian.

Nhờ các chính sách tạo điều kiện cho phụ nữ có nhiều thời gian chăm sóc con cái hơn của Thủ tướng Shinzo Abe, khoảng 2/3 phụ nữ trẻ đang đi làm cho biết họ muốn tiếp tục đi làm trở lại sau khi có con – tăng 11% so với năm 2014.

Mới đây, hơn 25.000 phụ nữ đã ký vào một bản kiến nghị yêu cầu bỏ quy định phụ nữ phải đi giày cao gót ở nơi làm việc. Tuy nhiên, Bộ trưởng Bộ Y tế Takumi Nemoto đã bác bỏ kiến nghị này và cho rằng quy định đi giày cao gót là ‘cần thiết và phù hợp về mặt văn hoá.

Không chỉ bị đối xử thiếu công bằng ở nơi công sở, khi về nhà, phụ nữ Nhật Bản vẫn bị đè nặng bởi công việc nhà - thứ mà họ phải làm nhiều gấp 6,5 lần ông chồng.

Trong khi đó, các doanh nghiệp thích tuyển nhân viên nam hơn vì họ không phải về sớm để chăm sóc con cái. Nếu một người đàn ông đề nghị được về sớm để chăm em bé, anh ta có thể bị coi là người ‘khó làm việc cùng’.

Một khảo sát mới đây của chính phủ cho biết, 1/3 người lao động Nhật Bản đã trải qua cái gọi là ‘quấy rối quyền lực’ -  tức là ‘sử dụng quyền lực để hạ bệ hoặc gây đau đớn về thể xác hoặc tinh thần cho người khác’.

Định nghĩa về ‘quấy rối quyền lực’ bao gồm cả việc xâm phạm quyền riêng tư của nhân viên. Nhưng điều này rất khó tránh khi ranh giới giữa công việc và sự riêng tư đã bị xoá mờ.

Mặt tối nơi công sở Nhật Bản: Làm 80 tiếng/tuần, bị ép nghỉ việc khi mang thai - 4
Thế hệ trẻ Nhật Bản đang hi vọng vào một sự thay đổi

Hiroki Tachibana, 28 tuổi là mẫu đàn ông sẵn sàng chia sẻ việc nhà với vợ. Bây giờ, gần như mỗi tối anh đều đi ăn cùng đồng nghiệp, một phần bởi vì khu nhà ở của anh không có phòng ăn. Anh không phiền khi phải thức đêm ở quán rượu, nhưng anh không thích việc ở lại công sở muộn chỉ để trông có vẻ bận rộn.

Tachibana hi vọng mọi thứ sẽ thay đổi.

Nhưng điều gì có thể khiến văn hoá làm việc ở đất nước này thay đổi?

Phải chăng là sự cạnh tranh để giành lấy những nhân sự chất lượng cao từ các doanh nghiệp mới - những nơi mang lại sự cân bằng cuộc sống tốt hơn cho người trẻ Nhật Bản?

Norie Konishi, 30 tuổi đang là nhân viên tư vấn thương hiệu cho Amazon Nhật Bản. Trước đó, cô làm việc cho một công ty về công nghệ của Nhật Bản.

Khi tới Amazon, cô rất ngạc nhiên trước số lượng lớn các nữ quản lý. Chưa kể, ở đây, họ đề cao sự đa dạng về giới tính và sắc tộc. Công ty cũng thường xuyên tổ chức các sự kiện giúp mọi người lại gần nhau hơn.

Trong khi đó, chỉ có 5% vị trí quản lý cấp cao là nữ trong các doanh nghiệp Nhật Bản.

Konishi cũng rất thích các chính sách của công ty, ví dụ như cho phép nhân viên tự quyết định giờ làm việc của mình, hoặc làm việc ở nhà. ‘Mọi người coi trọng thời gian riêng tư của mình. Cũng không có những áp lực như sau giờ làm phải ra ngoài uống rượu’.

Yuko - người phụ nữ vừa muốn có con vừa muốn có sự nghiệp thì cho rằng thay đổi đang diễn ra từ từ. ‘Hình ảnh người phụ nữ truyền thống đã ăn sâu vào trong văn hoá, vì thế nó gây ảnh hưởng tới chúng tôi mà chúng tôi không hề nhận ra điều đó’.

Theo Nguyễn Thảo/Vietnamnet.vn, The Lily

MỚI NHẤT
Lương tối thiểu bao giờ đáp ứng đủ mức sống tối thiểu?
Lương tối thiểu bao giờ đáp ứng đủ mức sống tối thiểu?

(Dân trí) - “Đồng lương của người lao động không đủ sống kéo theo nhiều vấn đề bủa vây: Tiền thuê nhà chưa trả hoặc trả một nửa, nợ một nửa. Ngay cả khi bị ốm, họ cũng không dám nghỉ ngơi và chỉ cố gắng chi tiêu ở mức dè xẻn, tối thiểu..."

Thứ tư, 10/07/2019 - 07:18

Góc tối chết người sau ngành công nghiệp tỷ đô Anime của Nhật Bản
Góc tối chết người sau ngành công nghiệp tỷ đô Anime của Nhật Bản

Các loạt phim anime kinh điển thế giới như Thủy thủ mặt trăng, One Peace (Đảo hải tặc), Pokémon đã mang lại doanh thu hơn 19 tỉ đô la mỗi năm cho ngành công nghiệp này trong giai đoạn 2002-2017.

Thứ tư, 10/07/2019 - 07:01

Đừng hỏi vì sao bạn mãi không được tiến cử, tăng lương nếu có 6 đặc điểm này
Đừng hỏi vì sao bạn mãi không được tiến cử, tăng lương nếu có 6 đặc điểm này

Trong một thế giới lý tưởng, tiềm năng thăng tiến của chúng ta sẽ ít liên quan đến tính cách mà nó sẽ liên quan đến khả năng làm việc của bạn nhiều hơn.

Thứ tư, 10/07/2019 - 06:57

Thua lỗ triền miên, ngân hàng lớn nhất châu Âu sa thải 18.000 nhân viên
Thua lỗ triền miên, ngân hàng lớn nhất châu Âu sa thải 18.000 nhân viên

Deutsche Bank tuyên bố cắt giảm 18.000 nhân viên và tiết kiệm 7,4 tỷ Euro chi phí mỗi năm...

Thứ tư, 10/07/2019 - 06:51

Lương tối thiểu năm 2020 sẽ được chốt đề xuất tăng vào hôm 11/7?
Lương tối thiểu năm 2020 sẽ được chốt đề xuất tăng vào hôm 11/7?

(Dân trí) - “Tỷ lệ doanh nghiệp trả lương thực tế cao hơn mức lương tối thiểu năm 2019 đạt khá nhiều. Mức lương tối thiểu chỉ còn là “sàn” để hạn chế việc trả lương quá thấp cho người lao động. Vì vậy, tăng lương tối thiểu sẽ không ảnh hưởng nhiều tới nhóm doanh nghiệp đã trả lương cao hơn lương tối thiểu”.

Thứ tư, 10/07/2019 - 06:04

TP.HCM: Xe ôm, giúp việc được hỗ trợ 50% phí tham gia bảo hiểm y tế
TP.HCM: Xe ôm, giúp việc được hỗ trợ 50% phí tham gia bảo hiểm y tế

Từ năm 2019, nhiều lao động tự do thuộc 24 quận, huyện của TP.HCM đã được hỗ trợ phí bảo hiểm y tế (BHYT) khi gia nhập công đoàn.

Thứ ba, 09/07/2019 - 03:13

Bốn bài học thành công tỷ phú Warren Buffett gửi đến cổ đông Berkshire
Bốn bài học thành công tỷ phú Warren Buffett gửi đến cổ đông Berkshire

Tỷ phú Buffett đề cao các mối quan hệ kinh doanh hơn lợi nhuận...

Thứ ba, 09/07/2019 - 07:50

Nhanh tay, tinh mắt cầm đèn đi vạch đá săn cua đặc sản ở đảo An Bình
Nhanh tay, tinh mắt cầm đèn đi vạch đá săn cua đặc sản ở đảo An Bình

Dụng cụ chỉ cần đèn soi, một đoạn cây tre, gỗ to bằng ngón tay cái là có thể hành nghề. Tuy nhiên, để đi săn cua thì còn đòi hỏi người đi bắt phải tinh mắt và nhanh tay dùng que, tay chặn túm lấy trước khi con vật này lẩn trốn nhanh vào sâu phía trong kẻ đá.

Thứ ba, 09/07/2019 - 07:18

Nam giới 53 tuổi đã đủ điều kiện hưởng lương hưu?
Nam giới 53 tuổi đã đủ điều kiện hưởng lương hưu?

Bố của tôi tính đến năm 2016 là 53 tuổi, đóng BHXH được 35 năm, có nguyện vọng nghỉ hưu sớm vì lý do sức khỏe. Vậy, bố của tôi có được nghỉ hưởng chế độ hưu do suy giảm khả năng lao động 61% không?

Thứ ba, 09/07/2019 - 07:13

Cần nhiều tác phẩm hay viết về BHXH, BHYT
Cần nhiều tác phẩm hay viết về BHXH, BHYT

(Dân trí) - “Mỗi tác phẩm dự thi cần phản ánh hơi thở thực tiễn của ngành BHXH, tiếp tục nhân lên những giá trị nhân văn tốt đẹp của chính sách BHXH, BHYT…”

Thứ ba, 09/07/2019 - 07:08

Giải quyết tiền lương của 327 lao động ra sao khi chủ nhà máy người Ấn độ "mất hút"?
Giải quyết tiền lương của 327 lao động ra sao khi chủ nhà máy người Ấn độ "mất hút"?

(Dân trí) - Lãnh đạo tỉnh Bình Định cùng nhiều cơ quan chức năng liên quan đã nhiều lần họp giải quyết chế độ lương, bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp. Thế nhưng, suốt 1 năm qua, quyền lợi của hàng trăm công nhân vẫn bị “treo” vì ...chủ nhà máy người Ấn Độ đã rời khỏi Việt Nam.

Thứ ba, 09/07/2019 - 06:46

Ban hành hướng dẫn điều chỉnh lương hưu, trợ cấp BHXH từ tháng 7/2019
Ban hành hướng dẫn điều chỉnh lương hưu, trợ cấp BHXH từ tháng 7/2019

(Dân trí) - Bộ LĐ-TB&XH vừa ban hành Thông tư 10/2019/TT-BLĐTBXH hướng dẫn điều chỉnh lương hưu, trợ cấp BHXH và trợ cấp hàng tháng từ ngày 1/7. Theo đó, mức hưởng sẽ tăng thêm 7,19 % so với mức của tháng 6/2019.

Thứ hai, 08/07/2019 - 11:16

ĐÁNG QUAN TÂM
Sỹ quan CAND qua đời được hưởng chính sách BHXH ra sao?
Sỹ quan CAND qua đời được hưởng chính sách BHXH ra sao?

Chiến sĩ CAND đang công tác mà từ trần thì thân nhân được hưởng chế độ bảo hiểm xã hội theo quy định của pháp luật về BHXH và được hưởng trợ cấp một lần.

Thứ hai, 08/07/2019 - 07:06

Tình trạng vượt biên đi lao động 'chui' và hệ lụy nhiều mặt
Tình trạng vượt biên đi lao động 'chui' và hệ lụy nhiều mặt

Lao động vượt biên trái phép sang nước bạn tiềm ẩn nhiều rủi ro, tuy nhiên, do cuộc sống mưu sinh, nhiều lao động vẫn bất chấp mọi nguy hiểm, mong có ngày được “đổi đời.”

Thứ hai, 08/07/2019 - 06:03

Lập Facebook ảo lừa đảo chiếm tiền người đi lao động nước ngoài
Lập Facebook ảo lừa đảo chiếm tiền người đi lao động nước ngoài

Từng là lao động thời vụ tại Nhật Bản, Trần Văn Luật biết một số người Việt ở đây thường có thói quen chuyển/nhận tiền từ người quen chứ ít khi ra ngân hàng nên đã lợi dụng lừa đảo chiếm đoạt tài sản.

Thứ hai, 08/07/2019 - 06:02

Đến năm 2025: Giảm 180 cơ quan báo chí
Đến năm 2025: Giảm 180 cơ quan báo chí

Thực hiện quy hoạch báo chí, từ nay đến 2025 sẽ giảm 180 cơ quan báo chí với hơn 8.000 nhân sự bị ảnh hưởng.

Chủ nhật, 07/07/2019 - 10:11

Thợ sửa xe trộm tiền của ông chủ để mở…tiệm riêng
Thợ sửa xe trộm tiền của ông chủ để mở…tiệm riêng

Sau khi trộm 2 con heo đất bên trong có 75 triệu đồng, Sơn lấy 5 triệu đồng đi đặt cọc mặt bằng mở tiệm sửa xe.

Chủ nhật, 07/07/2019 - 08:27

Sinh viên sư phạm sẽ phải trả lại học phí nếu làm trái ngành
Sinh viên sư phạm sẽ phải trả lại học phí nếu làm trái ngành

Sau 2 năm từ khi tốt nghiệp nếu không công tác trong ngành giáo dục hoặc công tác không đủ thời gian, sinh viên sư phạm phải hoàn trả toàn bộ học phí.

Chủ nhật, 07/07/2019 - 08:10

Tăng lương cơ sở từ 1/7, có bổ sung thêm 1 ngày nghỉ lễ trong năm?
Tăng lương cơ sở từ 1/7, có bổ sung thêm 1 ngày nghỉ lễ trong năm?

(Dân trí) - Lương cơ sơ tăng thêm 100.000 đồng từ 1/7, liên thông bảo hiểm y tế với bảo hiểm thương mại, có bổ sung thêm 1 ngày nghỉ sau khi rút đề xuất chọn Ngày 27/7, thực hư việc doanh nghiệp không tuyển dụng sinh viên ĐH Huế…là những thông tin việc làm hấp dẫn tuần qua.

Chủ nhật, 07/07/2019 - 07:59

Điều kiện cộng nối thời gian công tác để tính chế độ hưu
Điều kiện cộng nối thời gian công tác để tính chế độ hưu

Bà Nguyễn Thị Kim Hồng (Quảng Nam) làm nhân viên phục vụ cho công an huyện từ tháng 12/1993-9/1995. Sau đó bà nghỉ việc, chuyển làm kế toán trường học. Nay bà đến tuổi nghỉ hưu, vậy thời gian bà làm nhân viên phục vụ tại công an huyện có được cộng với thời gian công tác để tính chế độ hưu không?

Chủ nhật, 07/07/2019 - 07:43

Thực hư việc Công ty Điện lực Thừa Thiên Huế không tuyển sinh viên học tại Huế?
Thực hư việc Công ty Điện lực Thừa Thiên Huế không tuyển sinh viên học tại Huế?

(Dân trí) - Thời gian qua, Công ty Điện lực Thừa Thiên Huế vừa có thông báo thực hiện theo chỉ đạo của Tổng Công ty Điện lực miền Trung về việc tuyển dụng lao động, trong đó chỉ tuyển các sinh viên đã tốt nghiệp tại 3 trường ĐH ở TP Hồ Chí Minh, Hà Nội và Đà Nẵng gây xôn xao dư luận.

Thứ bảy, 06/07/2019 - 01:03

Một nửa lương toàn cầu "rơi vào tay" 10% lực lượng lao động
Một nửa lương toàn cầu "rơi vào tay" 10% lực lượng lao động

Một lao động trong tốp 10% thu nhập cao nhất có mức lương 7.445 USD/tháng, trong khi một lao động trong tốp 10% có mức lương thấp nhất có thu nhập chỉ 22 USD/tháng.

Thứ bảy, 06/07/2019 - 08:12

Khởi nghiệp từ trồng sen
Khởi nghiệp từ trồng sen

Đó là câu chuyện về chàng trai Lã Xuân Khánh (thôn Liễu Trì, xã Mê Linh, huyện Mê Linh) với mong muốn phát triển kinh tế nhờ trồng hoa sen. Dù vẫn còn đang ngồi trên ghế giảng đường, thế nhưng Khánh đã cùng cha mẹ triển khai trồng hơn 50 hecta hoa sen các loại, đưa lại hiệu quả kinh tế lớn cho gia đình.

Thứ bảy, 06/07/2019 - 07:54

Việt Nam vào top 10 nước tốt nhất cho lao động nước ngoài
Việt Nam vào top 10 nước tốt nhất cho lao động nước ngoài

Việt Nam chiếm vị trí thứ 10 trong một xếp hạng chất lượng cuộc sống và công việc tốt nhất cho người ngoại quốc...

Thứ bảy, 06/07/2019 - 07:44