Bạn có tự “phỉnh” mình?

Dân trí Trong công việc có bao giờ bạn tự dối mình? Câu trả lời của hầu hết mọi người là “có”. Một giáo sư tâm lý đã lý giải tại sao khi làm việc, chúng ta lại có thói quen thích tự dối mình như vậy.

 

 

 

“Người ta luôn thích tự dối mình như vậy. Chúng ta luôn vin vào những điều phù hợp với sự tự nhận thức về bản thân và nuôi dưỡng một hình ảnh về chính mình thường nghiêng về hướng tích cực hơn là chính xác”.

 

Trên thực tế, vị giáo sư này đã vạch ra 6 cách phổ biến chúng ta thường dùng để tự “phỉnh phờ” mình, khiến bản thân có cảm giác dễ chịu hơn. Mặc dù tác giả cho rằng một số thủ pháp kiểu AQ này khá hiệu quả trong việc giúp ta thoát khỏi tình trạng trầm cảm hay quỵ luỵ trước người khác, nhưng cũng có khi, điều đó lại gây ra một số vấn đề. Chúng ta sẽ thử cùng nhìn nhận từng phương pháp một dưới đây:

 

1. Hợp thức hoá

 

Thường đi kèm với thái độ phủ nhận, hợp thức hoá thường là cách chúng ta khoả lấp điều gì đó ta nghĩ là không đúng. Chẳng hạn khi người làm sếp nộp những hoá đơn giả kèm theo các giấy tờ thanh toán chi phí để có thêm thu nhập hàng tháng rồi tự nhủ với mình rằng: “Ai chẳng làm vậy và hơn nữa, công ty cũng có trả lương cho mình thoả đáng đâu cơ chứ”. Cũng như vậy khi các ứng viên tìm việc nói dối trong bản CV của họ để được tới phỏng vấn và viện cho mình mọi lý do cho hành động gian dối đó là: “các điều kiện đặt ra cho ứng viên của họ là không thiết thực… đó là cách duy nhất để tôi có cơ hội chứng tỏ rằng mình là người phù hợp với công việc”.

 

Nói tóm lại, hợp thức hóa là cách chúng ta tự cho phép mình đi những lối tắt, tránh phải nhận thêm công việc và “kiếm chác” các nguồn lợi vật chất.

 

Câu hỏi đặt ra: Gần đây bạn đã bao giờ tự hợp thức hoá điều gì đó để thấy thoải mái hơn về mọi lựa chọn hay mọi quyết định tại thời điểm đó, dù rằng bạn cũng thấy bất hợp lý hay không?

 

2. Coi mình giỏi hơn người khác

 

Vị giáo sư cũng chia sẻ một ví dụ khá thú vị về vấn đề này. Ông ấy thường hỏi các sinh viên của mình về việc họ thấy những kỹ năng xã hội của họ ở mức độ nào. Các mức độ được chia theo nấc từ 1-10, trong đó mức 1 là mức gần như không có khả năng hoà nhập xã hội và mức 10 là mức tốt nhất. Dưới đây là những chia sẻ của ông: “Khi tôi hỏi các sinh viên về vấn đề này, câu trả lời của họ thường ở mức 8 hoặc 9. Ngay cả khi tôi yêu cầu họ so sánh họ trong phạm vi các sinh viên cùng trường thì vẫn có rất nhiều sinh viên khẳng định kỹ năng quan hệ xã hội của họ tốt hơn mức bình thường. Bạn hỏi tôi có ấn tượng về điều đó không hả, không hề. Hoặc là tôi là giáo sư may mắn nhất ở trường này hoặc đa số các sinh viên đó đã tự phỉnh phờ chính họ”.

 

Theo ông, tâm lý “tôi giỏi hơn người khác” khá phổ biến. Ông này cũng trích dẫn một nghiên cứu cho thấy có tới 86% số nhà quản lý tin rằng họ đúng mực hơn những người cùng nắm giữ cương vị như họ. Hãy thử trung thực với nhau nhé, đã bao nhiêu lần bạn có ý nghĩ này: “Mình tốt hơn các đồng nghiệp khác”. Hoặc hơn thế, lần cuối cùng bạn cho rằng mình giỏi hơn sếp của bạn là khi nào?

 

Câu hỏi đặt ra: Trong công việc của mình, bạn có thực sự giỏi giang như bạn nghĩ không?

 

3. Ảo tưởng về khả năng kiểm soát tình huống

 

Đó là khi chúng ta nghĩ rằng, ngay cả trong các tình huống xung đột, chúng ta vẫn có khả năng kiểm soát được mọi hậu quả của tình huống. Chẳng hạn, không ít nhân viên nghĩ rằng chỉ cần họ làm việc tốt và chỉn chu nơi công sở thì họ có thể giữ mãi được công việc của mình. Trong thời kỳ khủng hoảng kinh tế vừa qua, hẳn nhiều người đã nhận ra rằng, chẳng có cái gọi là sự ổn định có thể kiểm soát được trong công việc.

 

Câu hỏi đặt ra: Bạn có nghĩ rằng những nỗ lực vất vả của bạn trong công việc sẽ giúp bạn đảm bảo vị trí của mình lâu dài như mong muốn hay không?

 

4. Thích ánh sáng của vinh quang

 

Có thể nói đây là cách tự “phỉnh” ưa thích nhất của tôi và nó lý giải cho ta thấy tại sao chúng ta thường bị thu hút vào những người đã gặt hái được những thành công lớn trong công việc. “Con người là các sinh vật xã hội, chúng ta dành khá nhiều thời gian trong đời để tìm kiếm và tạo mối quan hệ với những người khác. Do đó, sẽ không có gì ngạc nhiên khi ta cố gắng tự cảm thấy thoải mái về bản thân, cố nhớ lại những mối quan hệ với những người nổi tiếng và đắm chìm trong ảnh hưởng vinh quang của họ”. Nói chung, chúng ta thích khoe khoang về những quen biết giữa mình với những người nổi tiếng. Điều đó đúng lắm, đó chẳng phải là lý do cho thấy, người ta thích chia sẻ các cuộc trò chuyện của họ với những người nổi tiếng như một cách thức tạo dựng giá trị của chính mình hay sao? Thêm nữa, tại sao chúng ta rất nhiệt tình nói về sự tham gia của mình vào các dự án thành công ở nơi làm việc nhưng lại có xu hướng lờ đi việc có mặt ở những phần việc thất bại?

 

Câu hỏi đặt ra: Bạn thường thích khoác lác về ai hoặc về điều gì khi muốn nâng cao uy tín trong công việc của mình?

 

5. Nhìn xuống để thấy mình hơn người

 

Chuyện gì sẽ xảy ra khi ai đó vốn lâu nay ta coi là bình đẳng đột nhiên trở nên thành công hơn ta? Chúng ta sẽ phản ứng như thế nào khi phải đối diện với một thực tế là ta thực ra chẳng giỏi giang hơn người khác? Đơn giản lắm. Chúng ta bắt đầu so sánh mình với những người kém thành công nhất mà ta biết. Đôi khi chính những khó khăn, trở ngại của người khác lại làm cho ta cảm thấy vui vẻ hơn trong cảnh ngộ của mình. Chẳng hạn, ta sẽ thấy những thiếu thốn về vật chất của mình xem ra cũng không quá tệ nếu so sánh với người đang bị ngân hàng tịch thu tài sản vì thiếu nợ, v.v…

 

Câu hỏi đặt ra: Khi ai đó vốn được bạn coi là “ngang phân” với mình (một đồng nghiệp chẳng hạn) lại thành công hơn bạn trong công việc, bạn có phản ứng bằng cách dành nhiều thời gian hơn với những người mà bạn luôn cảm thấy họ kém cạnh bạn?

 

6. Tự đánh mất khả năng thực sự của mình

 

Một sự “phỉnh phờ” nữa cũng khá phổ biến là chúng ta thường chọn cách tự phá hỏng khả năng thực sự của mình để bảo vệ cái tôi cá nhân. Ví dụ tiêu biểu nhất của điều này là việc các sinh viên thường không ở nhà vào buổi đêm trước ngày thi. Nếu trượt, họ đã có lý do để biện bạch, nếu đỗ họ lại được dịp khoác lác về thành công của mình bất kể việc chẳng học hành gì. Trong thế giới công sở, người ta vẫn thường làm như vậy. Bất cứ ai đã từng trì hoãn những phần việc “xương xẩu” đến phút chót hẳn sẽ cảm thấy có lỗi vì điều này. Trên thực tế, rõ ràng, việc tự phá hỏng khả năng thực sự của mình chính là cách thường thấy khi người ta kéo lùi sự tiến bộ của họ trong sự nghiệp.

 

Câu hỏi đặt ra: Đã bao giờ bạn khỏa lấp cho việc không thể thăng tiến trong sự nghiệp bằng một tác nhân bên ngoài chưa?

 

Vậy là giờ đây bạn đã hiểu những cách thức chúng ta vẫn thường tự “phỉnh phờ” mình. Câu hỏi đặt ra là: “Chúng ta nên làm gì với cái thói lảng tránh sự thật ấy?” Vị giáo sư tâm lý cho rằng, mặc dù chúng ta cần hiểu rõ khía cạnh tiêu cực của thói quen ấy, nhưng chúng ta cũng cần nắm được mặt tích cực của nó: “Nhiệm vụ của chúng ta, về mặt tâm lý mà nói, không phải là loại bỏ tất cả những thói quen tự “phỉnh phờ” đó mà hãy biến nó thành có ích với mỗi người. Hãy “lôi” chúng ra làm vũ khí khi chúng ta cảm thấy mình bị đe doạ và loại bỏ chúng đi khi ta đã sẵn sàng đối diện với thực tế. Chúng ta có cần lúc nào cũng phải đánh giá bản thân trong mối liên hệ với những kỹ năng kém cỏi không? Không, chúng ta cần nuôi dưỡng thái độ tự mãn và thúc đẩy cảm giác phóng đại về khả năng của mình. Nhưng đôi khi, một chút so sánh với những người kém cỏi hơn ta nhiều lại là cái ta cần để thoát khỏi cảm giác thất bại, hoặc có khi thái độ coi mình là hơn hết thảy lại có tác dụng nào đó, hoặc thêm một chút hợp thức hoá nữa”.

 

Đỗ Dương
Theo Careerealism

Tag :
CÁC BÀI MỚI
Xảy ra hiện tượng trái ngược trên thị trường lao động
Xảy ra hiện tượng trái ngược trên thị trường lao động

(Dân trí) - Trên 1.000 doanh nghiệp hiện đang gặp khó khăn trong sản xuất kinh doanh. Tuy nhiên, hiện tượng thiếu lao động lại xảy ra cục bộ tại một số địa phương.

Thứ ba, 09/06/2009 - 03:35

Chị em công sở gặp “nạn” vì váy
Chị em công sở gặp “nạn” vì váy

Mỗi ngày đến công ty, phái đẹp lại đua nhau diện những bộ đồ mùa hè thoáng mát, đủ màu sắc và cánh mày râu lại có dịp “mát mắt” ngay tại công ty. Tuy nhiên không ít chị em đã rơi vào những chuyện dở khóc dở cười vì… váy.

Thứ ba, 09/06/2009 - 10:46

Phạt người lao động “lờ” thiết bị bảo hộ
Phạt người lao động “lờ” thiết bị bảo hộ

(Dân trí) - UBND TPHCM vừa có kiến nghị cho phép người sử dụng lao động được phạt người lao động không chấp hành quy định an toàn khi làm việc.

Thứ ba, 09/06/2009 - 09:08

“Thương” đồng nghiệp không đúng cách
“Thương” đồng nghiệp không đúng cách

(Dân trí) - Là người cởi mở, vui vẻ, lại có tính hay giúp đỡ người khác nên Mai luôn được các đồng nghiệp cùng phòng “nhờ vả” để ... nói dối với sếp hộ khi họ có việc riêng đi ra ngoài, đến công ty muộn hay thậm chí cùng nhau đi shopping cả trong giờ làm.

Thứ hai, 08/06/2009 - 03:08

Khi nhà là công sở
Khi nhà là công sở

(Dân trí) - Xu hướng của các bạn trẻ hiện nay là chọn làm việc tại nhà thay cho 8 tiếng làm tại công sở. Nhà là công sở có nhiều cái được, nhưng mất cũng không ít.

Thứ hai, 08/06/2009 - 09:53

2.000 việc làm tại Trung tâm Dịch vụ việc làm TPHCM
2.000 việc làm tại Trung tâm Dịch vụ việc làm TPHCM

(Dân trí) - Tin từ Trung tâm Dịch vụ việc làm TPHCM (thuộc Sở Lao động - Thương binh & Xã hội TP) cho biết: trong tuần này, các doanh nghiệp đăng ký tuyển dụng tại trung tâm gần 2.000 lao động.

Thứ bảy, 06/06/2009 - 01:32

Để “nhảy việc” thành công
Để “nhảy việc” thành công

(Dân trí) - Bạn muốn tìm cho mình một công việc tốt hơn. Bạn đang tìm kiếm một nghề nghiệp phù hợp hơn với kỹ năng, sở thích, giá trị và các kế hoạch cho tương lai của bạn? Nếu vậy, hãy lên kế hoạch "nhảy việc" ngay từ hôm nay.

Thứ bảy, 06/06/2009 - 11:20

Hàn Quốc tìm kiếm lao động chất lượng cao tại Việt Nam
Hàn Quốc tìm kiếm lao động chất lượng cao tại Việt Nam

(Dân trí) - Chương trình “Kết nối Hàn Quốc” là dự án nhằm thu hút người lao động có chuyên môn, kinh nghiệm và tay nghề cao tại Việt Nam sang làm việc tại Hàn Quốc.

Thứ bảy, 06/06/2009 - 09:59

Lợi và hại của việc làm thêm giờ
Lợi và hại của việc làm thêm giờ

(Dân trí) - Làm thêm giờ với người nhiệt tình trong công việc là chuyện bình thường. Họ cũng làm thêm giờ vì nhiều lý do khác như cải thiện thu nhập, để hoàn thành đúng tiến độ công việc... Nhưng hình như họ chưa nhận ra cái hại khi làm thêm giờ.

Thứ sáu, 05/06/2009 - 02:21

79% lao động mất việc tìm được việc làm mới
79% lao động mất việc tìm được việc làm mới

(Dân trí) - Theo báo cáo của Sở Lao động - Thương binh và Xã hội TPHCM, tính đến hết tháng 5, toàn thành phố có khoảng 22 ngàn lao động mất việc; 79% trong số đó tìm được việc làm khác.

Thứ sáu, 05/06/2009 - 11:27

2009, số người thất nghiệp sẽ tiếp tục tăng
2009, số người thất nghiệp sẽ tiếp tục tăng

(Dân trí) - Ông Phạm Minh Huân, Thứ trưởng Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội cho biết, riêng quý I năm 2009 đã có 65.000 người bị mất việc làm và khoảng 39.000 người thiếu việc làm; chưa kể hàng ngàn lao động làm việc ở nước ngoài phải về nước.

Thứ năm, 04/06/2009 - 11:22

Công cụ trực tuyến: Bí quyết mới cho người tìm việc
Công cụ trực tuyến: Bí quyết mới cho người tìm việc

(Dân trí) - Nếu bạn đang thất nghiệp và phải cạnh tranh với một lượng hồ sơ xin việc khổng lồ trong thời buổi kinh tế khó khăn như hiện nay thì ngay lúc này, bạn có thể tìm thấy những cơ hội việc làm thực sự thông qua các công cụ trực tuyến.

Thứ năm, 04/06/2009 - 09:46

CÙNG CHUYÊN MỤC
Đồng nghiệp tốt chưa chắc là bạn tốt
Đồng nghiệp tốt chưa chắc là bạn tốt

(Dân trí) - Ngân và Mai được xem là cặp đôi hoàn hảo của công ty bởi hễ hai người cùng hợp tác trong dự án nào thì “phi vụ” ấy đều thành công tốt đẹp. Mọi người tin rằng ngoài năng lực chuyên môn vững chắc, họ phải rất hiểu và thân thiết với nhau.

Thứ tư, 03/06/2009 - 01:29

Hơn 75.000 người nước ngoài đang lao động tại Việt Nam
Hơn 75.000 người nước ngoài đang lao động tại Việt Nam

(Dân trí) - Theo báo cáo mới nhất của Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội (LĐ-TB&XH), tính đến ngày 30/5, số lao động nước ngoài đang làm việc tại Việt Nam lên đến hơn 75.000 người.

Thứ tư, 03/06/2009 - 10:34

10 cảnh báo việc làm thêm không an toàn
10 cảnh báo việc làm thêm không an toàn

(Dân trí) - 10 cảnh báo dưới đây cho một công việc không nên tin tưởng, sẽ giúp các bạn sinh viên không bị “dính” bẫy khi làm thêm dịp hè.

Thứ tư, 03/06/2009 - 10:01

3 nguyên nhân “nhảy” việc của bạn trẻ
3 nguyên nhân “nhảy” việc của bạn trẻ

(Dân trí) - Ngày nay, để tìm được công việc ưng ý và gắn bó lâu dài đã trở thành chuyện hiếm có đối với các bạn trẻ... Những người trụ được lâu năm cho biết muốn như vậy cần sự kiên nhẫn, đôi khi phải nhịn nhục để được một chỗ làm ổn định.

Thứ ba, 02/06/2009 - 11:37

10 công việc thú vị trong hè này
10 công việc thú vị trong hè này

(Dân trí) - Mùa hè là mùa của những kỳ nghỉ thú vị nhưng cũng là thời điểm để bạn tìm một công việc thời vụ tuyệt vời. Bạn có thể vừa tận hưởng mùa hè vừa có thêm một khoản thu nhập kha khá.

Thứ ba, 02/06/2009 - 11:19

“Dũng khí” để từ chối làm thêm giờ
“Dũng khí” để từ chối làm thêm giờ

(Dân trí) - Là nhân viên, rất ít người có đủ “dũng khí” để thẳng thừng từ chối những lời đề nghị hoặc nhiệm vụ từ cấp trên, kể cả việc phải làm thêm giờ. Vậy muốn nói “không” mà chẳng sợ làm mất lòng sếp hay tổn hại đến vị trí của bạn thì làm thế nào?

Thứ ba, 02/06/2009 - 10:08

Công nhân thất nghiệp đi đâu?
Công nhân thất nghiệp đi đâu?

(Dân trí) - Thị trường lao động phổ thông tại TPHCM trong 2 tháng gần đây đang diễn biến theo một xu hướng rất lạ: nhiều công nhân bị thất nghiệp, nhưng doanh nghiệp chẳng tuyển được người.

Thứ ba, 02/06/2009 - 09:50

Hai thí sinh VN đoạt giải nhì cuộc thi phục vụ nhà hàng quốc tế
Hai thí sinh VN đoạt giải nhì cuộc thi phục vụ nhà hàng quốc tế

(Dân trí) - Đoàn Thị Tố Nhân (nhân viên khách sạn Park Hyat - TPHCM) và Hồ Tuấn Minh (học sinh trường Trung cấp DL&KS TPHCM) đã cùng đoạt giải nhì trong 2 nội dung chuyên nghiệp và học sinh của cuộc thi kỹ năng tay nghề Geogres Baptiste quốc tế do VN đăng cai.

Chủ nhật, 31/05/2009 - 11:26

Thêm cơ hội tìm việc cho người lao động
Thêm cơ hội tìm việc cho người lao động

(Dân trí) - Sáng hôm qua 30/5, tại TP Thanh Hóa, Sở LĐ - TB & XH phối hợp với Trung tâm giới thiệu việc làm đã tổ chức khai trương sàn giao dịch việc làm Thanh Hóa lần thứ nhất.

Chủ nhật, 31/05/2009 - 10:57

VCCorp tuyển nhân viên nghiên cứu & phát triển sản phẩm Product Search
VCCorp tuyển nhân viên nghiên cứu & phát triển sản phẩm Product Search

Công ty Cổ phần truyền thông Việt Nam (Vietnam Communications Corporation) cần tuyển 01 nhân viên nghiên cứu & phát triển sản phẩm Product Search.

Thứ sáu, 29/05/2009 - 05:22

Nói “không” khéo léo với đồng nghiệp
Nói “không” khéo léo với đồng nghiệp

(Dân trí) - Công việc của bạn đang ngập đầu, sếp hối thúc, khách hàng hỏi thăm liên tục mà đồng nghiệp lại nhờ bạn làm giúp họ một vài việc. Bạn nên làm sao để từ chối mà không “sứt mẻ” tình đồng nghiệp?

Thứ sáu, 29/05/2009 - 10:52

5 nghề “thân thiện” với người có gia đình
5 nghề “thân thiện” với người có gia đình

(Dân trí) - Bất kỳ ông bố bà mẹ nào cũng nói rằng con cái là phần thưởng lớn nhất đời họ và họ luôn muốn dành thật nhiều thời gian cho chúng. Tuy nhiên, sức ép và trách nhiệm công việc khiến họ không thể cân bằng để dạy dỗ và chăm sóc con cái được.

Thứ năm, 28/05/2009 - 12:14