Thị trường dịch thuật "đi thuê, lại đi thuê lại"

Dân trí Nhiều nhà sách thuê công ty dịch thuật làm mảng dịch thuật. Nhưng chính các công ty dịch thuật cũng chỉ nhận "thầu" rồi đi thuê lại bên ngoài, chất lượng khó đảm bảo.

Vấn đề được bà Trần Thị Khuyên, Phó GĐ Alpha Books đề cập tại tọa đàm “Hiện trạng và tầm quan trọng của công việc biên dịch đối với sự phát triển toàn diện và hội nhập của Việt Nam” do Quỹ Hòa bình và Phát triển TPHCM (HPDF) và CLB Biên phiên dịch Sài Gòn tổ chức cuối tuần qua. 

Thị trường dịch thuật đi thuê, lại đi thuê lại - 1

Tọa đàm về “Hiện trạng và tầm quan trọng của công việc biên dịch đối với sự phát triển toàn diện và hội nhập của Việt Nam”

Bà Trần Thị Khuyên cho hay, sản phẩm của công ty là dòng sách chuyên sâu, nhất là những sách về tri thức tiên tiến, sách mới trên thế giới. Công ty thuê ngoài 100% mảng dịch thuật với mong muốn tận dụng được đội ngũ dịch giả không chỉ giỏi ngoại ngữ mà có hiểu biết đa dạng cũng như kiến thức chuyên ngành. 

"Tuy nhiên thị trường dịch tình trạng vàng thau lẫn lộn, nhiều công ty dịch thuật chỉ nhận “thầu” rồi thuê lại và dùng dịch giả không có kinh nghiệm, năng lực để giảm thiểu chi phí, nên chất lượng bản dịch kém", bà Khuyên nói và cho rằng, nhiều dịch giả trẻ coi đây là một nghề tay trái để kiếm thêm chứ không có tình yêu với sách. Điều này làm cho tình trạng chất lượng dịch thuật không đảm bảo.

Ông Nguyễn Thành Nam, Phó Giám đốc NXB Trẻ đánh giá, đội ngũ dịch giả hiện nay vừa thừa vừa thiếu. Thừa vì nhiều trường có ngành đào tạo biên dịch, đội ngũ dịch giả trẻ ngày càng đông, song đa số ở mảng sách văn học. Những đề tài khó như sách khoa học, chuyên ngành lại rất thiếu dịch giả. Về ngôn ngữ, dịch giả tiếng Anh hiện đang thừa, trong khi ngôn ngữ hiếm như tiếng Tây Ban Nha, Bồ Đào Nha... đốt đuốc tìm không ra. 

Dịch thuật là một công việc khó khăn, đòi hỏi đầu tư nhiều công sức, song theo ông Nam, thù lao còn thấp nên dịch giả khó sống bằng nghề; ít người cống hiến cuộc đời mình cho công việc này mà chỉ coi đó là nghề phụ nên khó có được thành tựu, tên tuổi trong công việc này. 

 Từ góc độ dịch giả, một số ý kiến bày tỏ chất lượng dịch thấp là do thù lao dịch thuật hiện khá thấp và không đủ nuôi sống dịch giả.

Về khía cạnh này, bà Tôn Nữ Thị Ninh, Chủ tịch Quỹ HPDF đặt câu hỏi, dịch giả kêu ca về mức thù lao thấp, song vấn đề là “họ bán thứ gì?”. Nhiều người trẻ sẵn sàng “bán” những sản phẩm chất lượng thấp và điều này góp phần tạo nên một thị trường tạp nham, vàng thau lẫn lộn.

Thị trường dịch thuật đi thuê, lại đi thuê lại - 2

Công việc dịch thuật không chỉ đòi hỏi về ngoại ngữ mà còn phải có sự am hiểu, vốn sống cũng như kiến thức chuyên ngành (Ảnh minh họa)

Một thị trường với sản phẩm chất lượng thấp không thể phát triển được, đương nhiên lại không thoát ra được vòng luẩn quẩn là thù lao thấp. Bà Ninh tin rằng, làm nghề phải yêu nghề và làm một cách đàng hoàng và tử tế thì vẫn sống được bằng nghề.

Đồng tình với quan điểm này, dịch giả văn học Nga, ông Hoàng Thúy Toàn lên tiếng, dịch thuật phải làm sao để "dịch thật", làm thật chứ không thể làm bừa, làm ẩu như nhiều dịch giả trẻ hiện nay. 

Nhấn mạnh vai trò của công việc dịch thuật và vấn nạn chất lượng dịch thuật "lửng lơ" như hiện nay, nhiều ý kiến tại tọa đàm đặt ra, nên có một quỹ dịch thuật của nhà nước, nhằm hỗ trợ công việc biên dịch. Bên cạnh đó, cần các cơ chế phù hợp để thu hút thêm nhiều đơn vị tư nhân tham gia vào việc đưa các tri thức mới của thế giới về Việt Nam.

Đề xuất dịch giả cần có chứng chỉ hành nghề 

Theo bà Trần Thị Khuyên, để khắc phục tình trạng chất lượng dịch thuật, dịch thuật phải được coi là một nghề nghiệp, có quy tắc ứng xử, quy tắc đạo đức như các nghề khác. Dịch thuật, nhất là dịch sách không chỉ đơn thuần là chuyển ngữ nên người dịch cần hiểu biết sâu về chuyên môn để đồng sáng tạo với tác giả.

Dịch giả cần có chứng chỉ hành nghề như một cách đảm bảo cả chất lượng chuyên môn và đạo đức nghề nghiệp như trong các ngành nghề khác.

Hoài Nam 

MỚI NHẤT
Con gái Bill Gates tiết lộ cuộc sống trong gia đình “giàu bậc nhất”
Con gái Bill Gates tiết lộ cuộc sống trong gia đình “giàu bậc nhất”

(Dân trí) - Con gái lớn của tỷ phú Bill Gates - cô Jennifer Gates (24 tuổi) - đã vừa tiết lộ về cuộc sống bên trong ngôi nhà của tỷ phú giàu có hàng đầu thế giới.

Thứ tư, 01/07/2020 - 06:07

Cô gái sửng sốt nhận ra bộ phim kể về cuộc bắt cóc của chính mình
Cô gái sửng sốt nhận ra bộ phim kể về cuộc bắt cóc của chính mình

(Dân trí) - Cô gái 26 tuổi này đã từng bị bắt cóc lúc mới chào đời. Mới đây khi xem một bộ phim truyền hình, cô đã sửng sốt nhận ra đó chính là bộ phim kể về những ngày đầu đời của mình.

Thứ tư, 01/07/2020 - 06:04

Nhạc sĩ Phú Quang đã qua cơn hiểm nghèo
Nhạc sĩ Phú Quang đã qua cơn hiểm nghèo

(Dân trí) - Người thân của nhạc sĩ Phú Quang cho biết, dù vẫn đang phải dùng máy thở và lọc thận nhưng nhạc sĩ đã tỉnh táo, có thể nhận ra người thân. Hiện tại, sức khỏe của ông đã qua giai đoạn hiểm nghèo.

Thứ ba, 30/06/2020 - 07:31

Cô gái trẻ sống như nữ quý tộc ở thế kỷ 19
Cô gái trẻ sống như nữ quý tộc ở thế kỷ 19

(Dân trí) - Cô gái 25 tuổi này sống trong một tòa lâu đài được xây dựng từ thế kỷ 19, cô chỉ mặc những bộ váy cổ điển với phong cách như một tiểu thư quý phái.

Thứ ba, 30/06/2020 - 06:10

Sự thật đằng sau cảnh nóng “suýt chết” của điệp viên 007
Sự thật đằng sau cảnh nóng “suýt chết” của điệp viên 007

(Dân trí) - Trên phim trường “Die Another Day” (Hẹn chết ngày khác - 2002), nam diễn viên vào vai điệp viên 007 - Pierce Brosnan đã cứu sống nữ diễn viên Halle Berry ngay giữa... cảnh nóng.

Thứ ba, 30/06/2020 - 06:09

Beyonce gây sốt với hình ảnh đẹp “mãn nhãn” trong album visual mới
Beyonce gây sốt với hình ảnh đẹp “mãn nhãn” trong album visual mới

(Dân trí) - Sau khi nữ ca sĩ tung ra trailer giới thiệu, công chúng liền “phát sốt” với vẻ đẹp hình ảnh của album visual “Black Is King”.

Thứ ba, 30/06/2020 - 06:09

Đêm nhạc Trịnh 2020 - “Cánh vạc Kinh Bắc” tại VSIP Bắc Ninh
Đêm nhạc Trịnh 2020 - “Cánh vạc Kinh Bắc” tại VSIP Bắc Ninh

(Dân trí) - Công ty TNHH VSIP Bắc Ninh và Công ty CP Việt Nhân cùng phối hợp với gia đình cố nhạc sỹ Trịnh Công Sơn tổ chức đêm nhạc “Cánh vạc Kinh Bắc” vào 19h tối thứ Bảy ngày 18/7/2020 tại đường Hữu Nghị, Khu Công nghiệp Đô thị và Dịch vụ VSIP Bắc Ninh.

Thứ ba, 30/06/2020 - 05:09

Khánh thành tu sửa mái vòm cổng công trình bằng đá độc nhất vô nhị
Khánh thành tu sửa mái vòm cổng công trình bằng đá độc nhất vô nhị

(Dân trí) - Ngày 29/6, tại Di sản Văn hóa thế giới Thành nhà Hồ, huyện Vĩnh Lộc, UBND tỉnh Thanh Hóa tổ chức lễ khánh thành dự án tu sửa mái vòm và bảo tồn cổng thành phía nam Thành nhà Hồ.

Thứ hai, 29/06/2020 - 06:30

Hơn 3.000 nghệ nhân, nghệ sỹ tham gia lễ hội đường phố
Hơn 3.000 nghệ nhân, nghệ sỹ tham gia lễ hội đường phố

(Dân trí) - Hàng loạt những nghệ sỹ tên tuổi như NSND Thu Hà, NSND Công Lý, NSND Minh Hoà và nhiều nghệ sĩ khác cũng tham trình diễn các màn nghệ thuật vô cùng đặc sắc, rực rỡ và sôi động...

Thứ hai, 29/06/2020 - 05:37

Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế lên tiếng về 2 cổng thành vừa phát lộ
Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế lên tiếng về 2 cổng thành vừa phát lộ

(Dân trí) - Thời gian vừa qua đã xuất hiện thông tin 2 cổng thành nhỏ tại Huế được phát lộ khi cư dân ở Thượng thành giải tỏa ra khỏi khu vực di tích, Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế đã lên tiếng.

Thứ hai, 29/06/2020 - 03:34

Hôn nhân đặc biệt của NSND Trần Hiếu với người vợ kém 18 tuổi
Hôn nhân đặc biệt của NSND Trần Hiếu với người vợ kém 18 tuổi

(Dân trí) - Nhiều người cho rằng, nghệ sĩ Trần Hiếu không chỉ là “hiện tượng lạ” của làng nhạc mà còn là nghệ sĩ có cuộc hôn nhân thật sự đặc biệt.

Thứ hai, 29/06/2020 - 12:17

“Thanh Lam dữ dội ở đâu? Tôi chỉ thấy dịu dàng!”
“Thanh Lam dữ dội ở đâu? Tôi chỉ thấy dịu dàng!”

“Thú thực là lúc đầu, tôi đến với Thanh Lam chủ yếu là vì tò mò về một người nổi tiếng, thậm chí cả… điều tiếng, và phải nói là không hẳn nghiêm túc....”.

Thứ hai, 29/06/2020 - 10:29

ĐÁNG QUAN TÂM
NSND Trà Giang cùng dàn người mẫu trình diễn 1000 mẫu áo dài tại Văn Miếu
NSND Trà Giang cùng dàn người mẫu trình diễn 1000 mẫu áo dài tại Văn Miếu

(Dân trí) - Tối 28/6 tại Văn Miếu – Quốc Tử Giám, NSND Trà Giang, NSƯT Thanh Loan, NSƯT Thanh Tú... cùng dàn người mẫu đã trình diễn 1000 mẫu áo dài của 21 nhà thiết kế.

Thứ hai, 29/06/2020 - 09:49

Robot thông minh xinh đẹp đóng vai nữ chính trong phim điện ảnh
Robot thông minh xinh đẹp đóng vai nữ chính trong phim điện ảnh

(Dân trí) - Trong phim, cô robot thông minh xinh đẹp Erica sẽ bỏ trốn cùng với nhà khoa học đã sáng tạo ra mình.

Thứ hai, 29/06/2020 - 07:15

Vẻ đẹp trai khỏe khoắn của con trai tài tử Jude Law
Vẻ đẹp trai khỏe khoắn của con trai tài tử Jude Law

(Dân trí) - Rafferty Law, chàng thanh niên 23 tuổi, đã thừa hưởng được diện mạo đẹp và khả năng diễn xuất từ cha - tài tử Jude Law.

Thứ hai, 29/06/2020 - 07:13

Khi nghệ sĩ đối diện tai ương bệnh tật và thử thách của số phận
Khi nghệ sĩ đối diện tai ương bệnh tật và thử thách của số phận

(Dân trí) - Nhạc sĩ Phó Đức Phương, ca sĩ Ý Lan, MC Hạnh Phúc... đều đã hoặc đang trải qua những thử thách khắc nghiệt của số phận, đến từ những biến cố sức khỏe.

Thứ hai, 29/06/2020 - 07:11

NSND Trung Anh chia sẻ những điều chưa bao giờ tiết lộ về vợ và hai con
NSND Trung Anh chia sẻ những điều chưa bao giờ tiết lộ về vợ và hai con

(Dân trí) - Theo NSND Trung Anh, càng thành đạt, người ta lại càng ý thức hơn trong việc xây đắp một gia đình bền vững và hạnh phúc.

Chủ nhật, 28/06/2020 - 05:38

Ninh Dương Lan Ngọc: "Tôi ngưỡng mộ gia đình NSND Lê Khanh, NSND Hồng Vân"
Ninh Dương Lan Ngọc: "Tôi ngưỡng mộ gia đình NSND Lê Khanh, NSND Hồng Vân"

(Dân trí) - “Tôi từng không tin vào hôn nhân vì thấy quá nhiều người tan vỡ. Đến khi tiếp xúc với cô Lê Khanh, cô Hồng Vân tôi mới có niềm tin”, “gái già lắm chiêu” Ninh Dương Lan Ngọc chia sẻ.

Chủ nhật, 28/06/2020 - 11:37

Giọng hát của người đàn ông Mông Cổ khiến người nghe “sởn gai ốc”
Giọng hát của người đàn ông Mông Cổ khiến người nghe “sởn gai ốc”

(Dân trí) - Âm nhạc có thể khiến người ta rung cảm vượt lên trên những giới hạn của ngôn ngữ, ca từ. Đó là điều mà một người đàn ông đến từ Mông Cổ - anh Bukhu Ganburged đã làm được.

Chủ nhật, 28/06/2020 - 10:48

Bật cười với cuộc đối thoại phi ngôn ngữ giữa bác nông dân và... con dê
Bật cười với cuộc đối thoại phi ngôn ngữ giữa bác nông dân và... con dê

(Dân trí) - Niềm vui của bác nông dân xuất hiện trong đoạn clip dưới đây khi có một cuộc đối thoại “phi ngôn ngữ” với chú dê của mình sẽ khiến bạn phải bật cười.

Chủ nhật, 28/06/2020 - 10:42

Trao 25 giải Vàng, 65 giải Bạc tại Liên hoan Phát thanh toàn quốc 2020
Trao 25 giải Vàng, 65 giải Bạc tại Liên hoan Phát thanh toàn quốc 2020

(Dân trí) - Tại bế mạc Liên hoan Phát thanh toàn quốc 2020, BTC đã trao 25 giải Vàng, 65 giải Bạc, 80 giải Đồng, 55 Bằng khen và 6 giải dành cho người dẫn chương trình xuất sắc.

Chủ nhật, 28/06/2020 - 10:42

“Nhăn mặt” trước những động tác uốn dẻo của “người không xương”
“Nhăn mặt” trước những động tác uốn dẻo của “người không xương”

(Dân trí) - Nhóm nhảy Bonebreakers thực hiện những động tác uốn dẻo, xoắn vặn cơ thể khiến người xem sửng sốt.

Chủ nhật, 28/06/2020 - 07:27

Chiếc bình cổ vốn làm đồ chơi cho mèo bất ngờ có giá… 9 triệu USD
Chiếc bình cổ vốn làm đồ chơi cho mèo bất ngờ có giá… 9 triệu USD

(Dân trí) - Chiếc bình nằm phủ bụi trong góc nhà suốt 60 năm, chỉ có những con mèo là hay quẩn quanh bên nó. Chiếc bình ấy sắp được rao bán với giá 9 triệu USD (tương đương 209 tỷ đồng).

Chủ nhật, 28/06/2020 - 06:27

Ảo thuật gia gây choáng với những lá bài ma thuật
Ảo thuật gia gây choáng với những lá bài ma thuật

(Dân trí) - Ảo thuật gia Winston đưa vào tiết mục của mình nhiều sự kịch tính. Những lá bài “không biết từ đâu ra”, bất ngờ xuất hiện trong tay, trong miệng và trên mái tóc của Winston.

Thứ bảy, 27/06/2020 - 12:00