Có sai lầm khi cúng ông Công ông Táo bằng cá Koi của Nhật Bản?

Dân trí Theo nhiều chuyên gia, việc cúng ông Công ông Táo bằng cá Koi của Nhật Bản là không đúng với nghi lễ truyền thống của người Việt. Việc làm này sẽ có thể tạo ra một hình thức nghi lễ mới xa lạ với văn hóa dân tộc.
>>Cá chép cúng ông Công ông Táo: Hàng về nhiều, giá giảm nhẹ
>>Hội chị em khoe ảnh mâm cúng ông Công ông Táo "vừa chuẩn vừa đẹp"
>>Gợi ý mâm cúng ông Công ông Táo đầy đủ và đẹp mắt nhất

Từ bao đời nay, cứ đến ngày 23 tháng Chạp hàng năm, người Việt lại mua cá chép về cúng ông Công ông Táo. Tuy nhiên, vài năm trở lại đây, trên thị trường lại xuất hiện loại cá Koi của Nhật Bản. Mặc dù giá cả cao gấp ba lần cá chép Việt Nam nhưng nhiều người dân thấy lạ nên sẵn sàng rước loại cá này về phục vụ cho lễ cúng 23 tháng Chạp. Điều này đã tạo nên nhiều tranh luận trái chiều trên một số diễn đàn.

Có sai lầm khi cúng ông Công ông Táo bằng cá Koi của Nhật Bản? - 1

Cá Koi của Nhật được bán khá phổ biến trên thị trường trong ngày cúng ông Công ông Táo.

Nhiều người cho rằng, việc cúng ông Công ông Táo nên thực hiện theo tục lệ truyền thống mà ông cha bao đời truyền lại. Mọi yếu tố ngoại lai đều không phù hợp và có thể khiến cho yếu tố truyền thông bị phai mờ.

Nhiều người lại cho rằng, việc cúng cá chép và đốt vàng mã trong ngày cúng ông Công ông Táo chỉ mang tính biểu tượng tâm linh. Vì thế, cá chép Việt Nam hay cá Koi của Nhật đều được. Tuỳ vào điều kiện và sự thành tâm của gia chủ.

Nhà nghiên cứu văn hoá dân gian Nguyễn Hùng Vĩ cho rằng, cá Koi không đúng truyền thống và tâm linh trong lễ 23 tháng Chạp bởi không gắn với quan niệm dân gian nào của người Việt. Thậm chí, thời của ông bà ta xưa còn chưa biết cá Koi là gì.

PGS.TS Bùi Hoài Sơn - Viện trưởng Viện Văn hoá Nghệ thuật Quốc gia Việt Nam cho rằng: “Việc cúng cái Koi của Nhật Bản thay cá chép Việt Nam xuất phát từ nhận thức của người dân. Có thể họ cho rằng cá Koi cũng là cá chép, khác chăng là cá chép Nhật.

Phú quý sinh lễ nghĩa nên giờ gia đình có điều kiện hơn nên thay vì dùng cá chép ta, chúng ta có thể dùng cá chép Nhật cho đẳng cấp. Đây là quan niệm của người dân nên khó có thể phán xét đúng - sai hay khoa học hay không được.

Tuy vậy, thực hiện đúng nghi lễ truyền thống vẫn là cách tốt nhất, không chỉ có ý nghĩa đối với việc giữ gìn văn hóa dân tộc, mà còn phù hợp với thói quen của từng gia đình, tránh tình trạng tạo ra một hình thức nghi lễ mới xa lạ với văn hóa dân tộc”.

Có sai lầm khi cúng ông Công ông Táo bằng cá Koi của Nhật Bản? - 2

Từ bao đời nay, người Việt vẫn duy trì nghi lễ cúng ông Công ông Táo bằng cá chép Việt.

Theo PGS Bùi Hoài Sơn, mọi người cần phải hiểu rằng, tuân theo nghi lễ truyền thống của cha ông chính là một nguyên tắc đạo đức, không chỉ trong cách ứng xử với tổ tiên mà còn đối với cả văn hóa dân tộc.

PGS.TS Trần Lâm Biền cho rằng: “Khi người ta có tiền và có tuệ (trí tuệ) sẽ phú quý sinh lễ nghĩa, còn có tiền mà không có tuệ hoặc tuệ hơi yếu thì no hơi ấm cật dậm giật chân tay. Việc cúng ông Công ông Táo bằng cá chép Việt từ bao đời nay đã thành một nét truyền thống.

Bây giờ cúng bằng Koi của Nhật là đi ngược với văn hoá truyền thống. Có thể nó làm cho người ta thoả mãn về sở thích hoặc khẳng định được đẳng cấp của người có tiền nhưng không có ý nghĩa về mặt tâm linh”.

Theo PGS. Trần Lâm Biền phong tục cúng ông Công ông Táo của dân tộc ta không phải là một hủ tục mê tín dị đoan. Đó là một tín ngưỡng văn hóa dân gian có nguồn gốc từ ba vị thần Thổ Công, Thổ Địa, Thổ Kỳ của Lão giáo Trung Quốc nhưng được Việt hóa thành huyền tích “2 ông 1 bà” - vị thần Đất, vị thần Nhà, vị thần Bếp núc. Tín ngưỡng này thờ cúng các vị thần cai quản việc bếp núc trong mỗi gia đình, theo dõi những việc làm tốt của gia chủ. Tín ngưỡng này giàu ý nghĩa nhân văn, hướng con người tích cực làm việc tốt, sống lương thiện.

Việc “tiễn” ông Công ông Táo “chầu trời” bằng cá chép bởi dân gian quan niệm cá chép sẽ hóa thành rồng, sau đó rồng sẽ bay được lên trời. Ở một số vùng quê hiện nay, người dân vẫn dùng cá chép giấy (tức là đồ mã) thay cho cá chép thật.

Có sai lầm khi cúng ông Công ông Táo bằng cá Koi của Nhật Bản? - 3

Nhiều nơi vẫn "tiễn" ông Công ông Táo chầu trời bằng cá chép giấy.

TS. Nguyễn Thị Hồng - Học viện Báo chí và Tuyên truyền cho biết, nguồn gốc việc cúng cá chép trong ngày này là vì cá chép là một trong 3 thứ tam sinh, tượng trưng cho phú quý.

Đồng thời, quan niệm dân gian cho rằng cá chép có thể vượt vũ môn hóa rồng. Rồng có khả năng gọi mưa nên rất cần cho cư dân nông nghiệp lúa nước. Ngoài ra, cá chép còn đại diện cho sự phát triển và khả năng sinh sôi rất lớn. Điều này tượng trưng cho tín ngưỡng phồn thực, cầu mong sự sinh sôi, phát triển của người Việt xưa.

Hà Tùng Long

MỚI NHẤT
Tranh quý trị giá 1.500 tỷ đồng “tự ra đi, tự trở về” sau 23 năm
Tranh quý trị giá 1.500 tỷ đồng “tự ra đi, tự trở về” sau 23 năm

(Dân trí) - Bức “Chân dung một quý bà” của danh họa người Áo Gustav Klimt (1862-1918) đã bị đánh cắp khỏi triển lãm cách đây 23 năm. Tác phẩm có giá trị tương đương hơn 1.500 tỷ đồng đã bất ngờ xuất hiện trở lại trong… một hốc tường của triển lãm, do tình cờ một người làm vườn tìm thấy.

Chủ nhật, 19/01/2020 - 07:37

Độc đáo “bách khoa toàn thư" về Tết Canh Tý cùng ứng dụng “9999 Tết”
Độc đáo “bách khoa toàn thư" về Tết Canh Tý cùng ứng dụng “9999 Tết”

(Dân trí) - Tiếp nối thành công từ Tết Kỷ Hợi 2019, mới đây Công ty CP Tiến bộ Quốc tế (AIC) tiếp tục triển khai ứng dụng “9999 Tết” phiên bản Tết Canh Tý 2020 với nhiều nội dung phong phú và thiết thực nhằm cung cấp “Bách khoa toàn thư điện tử về Tết hữu ích cho người dùng”.

Thứ bảy, 18/01/2020 - 07:42

Ra mắt mạng xã hội Việt kết nối “trái tim” yêu ẩm thực
Ra mắt mạng xã hội Việt kết nối “trái tim” yêu ẩm thực

(Dân trí) - Ứng dụng mới mang tên Hatto chính thức ra mắt phiên bản thử nghiệm chiều 17/1, Hatto trở thành mạng xã hội chuyên sâu thuần túy về ẩm thực tại Việt Nam.

Thứ bảy, 18/01/2020 - 07:33

“Táo Quân vi hành” khiến người xem chưa kịp cười đã vội khóc
“Táo Quân vi hành” khiến người xem chưa kịp cười đã vội khóc

(Dân trí) - Nhiều ý kiến trái chiều đã được đưa ra ngay sau khi “Táo Quân vi hành” được phát sóng. Phần lớn đều cho rằng, chương trình chuyển tải nhiều thông điệp ý nghĩa về cộng đồng người Việt ở nước ngoài nhưng hình thức thể hiện chưa hấp dẫn.

Thứ bảy, 18/01/2020 - 11:54

NSND Thanh Hoa: “Ăn Tết ở làng quê sướng lắm!”
NSND Thanh Hoa: “Ăn Tết ở làng quê sướng lắm!”

(Dân trí) - Rời bỏ thành phố ồn ào, gia đình NSND Thanh Hoa mua một mảnh đất ở phố Cát, Hòa Lạc, Quốc Oai để được sống gần gũi với thiên nhiên và đồng quê. “Xúc động hơn là có những người chỉ biết đến mình, đến ca sĩ Việt Hòa, họ cũng đến nhà chúc Tết. Người đến chúc Tết đông, vui lắm”, bà chia sẻ.

Thứ bảy, 18/01/2020 - 09:14

Clip: Hài hước hình ảnh người đàn ông... dắt chim đi dạo
Clip: Hài hước hình ảnh người đàn ông... dắt chim đi dạo

(Dân trí) - Nếu những ngày cuối năm, bạn thấy mình đang rơi vào tình cảnh bận “tít mù”, hãy xem clip dưới đây để được... tiếp thêm năng lượng.

Thứ bảy, 18/01/2020 - 08:53

Ốc Thanh Vân chia sẻ từng ăn cơm chan nước mắt vào ngày Tết
Ốc Thanh Vân chia sẻ từng ăn cơm chan nước mắt vào ngày Tết

(Dân trí) - Nữ nghệ sĩ nghẹn ngào kể về sự mất mát lớn nhất trong ngày Tết 2018, khi mâm cơm đầy ắp nhưng cô không nuốt nổi vì người cha kính yêu đã qua đời...

Thứ bảy, 18/01/2020 - 08:15

Clip: Thú vị phản ứng của mèo và hổ khi “đụng độ”
Clip: Thú vị phản ứng của mèo và hổ khi “đụng độ”

(Dân trí) - Đoạn clip dưới đây cho thấy phản ứng thú vị của mèo và hổ khi nhìn thấy nhau qua một tấm kính ngăn cách trong vườn thú.

Thứ bảy, 18/01/2020 - 06:09

Nữ diễn viên 63 tuổi gây choáng ngợp bởi diện mạo trẻ trung khó tin
Nữ diễn viên 63 tuổi gây choáng ngợp bởi diện mạo trẻ trung khó tin

(Dân trí) - Nữ diễn viên Đài Loan - Trần Mỹ Phượng gây sửng sốt đối với cộng đồng mạng bởi vẻ đẹp sắc vóc, diện mạo trẻ trung đến khó tin sau 40 năm giành chiến thắng tại một cuộc thi nhan sắc.

Thứ bảy, 18/01/2020 - 06:09

Hài Tết 2020: Vì sao đặc sản lại biến thành “cơm nguội”?
Hài Tết 2020: Vì sao đặc sản lại biến thành “cơm nguội”?

(Dân trí) - Chỉ còn hơn 1 tuần lễ nữa là đến Tết Nguyên đán Canh Tý. Nếu vào những năm trước, thị trường hài tết đã rất rôm rả và nhộn nhịp thì năm nay lại đìu hiu đến “không tưởng”. Sản phẩm hài ít ỏi đã đành, người xem có vẻ cũng thờ ơ “chả thiết”. Đây là điều chưa từng có trong “lịch sử” thị trường hài tết.

Thứ sáu, 17/01/2020 - 04:48

Tác giả ca khúc “Tuổi trẻ thế hệ Bác Hồ” qua đời
Tác giả ca khúc “Tuổi trẻ thế hệ Bác Hồ” qua đời

(Dân trí) - Nhạc sĩ Triều Dâng, tác giả của ca khúc “Tuổi trẻ thế hệ Bác Hồ”, đã qua đời rạng sáng nay, ngày 17/1, hưởng thọ 88 tuổi.

Thứ sáu, 17/01/2020 - 03:37

“Mẹ chồng” Lan Hương: “Ngày con dâu lớn mới về chưa biết gói bánh chưng, giờ gói tốt rồi”
“Mẹ chồng” Lan Hương: “Ngày con dâu lớn mới về chưa biết gói bánh chưng, giờ gói tốt rồi”

(Dân trí) - NSND Lan Hương, người thủ vai mẹ chồng ấn tượng trong bộ phim “Sống chung với mẹ chồng” chia sẻ gia đình mình vẫn giữ phong tục gói bánh chưng ngày Tết. Và cũng nhờ thế, cô con dâu lớn từ không biết gói bánh nay đã gói thành thạo…

Thứ sáu, 17/01/2020 - 12:57

ĐÁNG QUAN TÂM
MC chảy máu trong bản tin trực tiếp vì lỡ... cạo râu ngay trước khi lên sóng
MC chảy máu trong bản tin trực tiếp vì lỡ... cạo râu ngay trước khi lên sóng

(Dân trí) - MC chuyên về mảng tin tức kinh tế - anh Simon Jack của bản tin “News at One” (truyền hình Anh) đã gặp phải sự cố bi hài khi chảy máu ở cằm lúc đang lên sóng trực tiếp. Nguyên nhân là bởi ngay trước khi lên sóng, Simon Jack đã cạo râu và bị một vết thương nhỏ.

Thứ sáu, 17/01/2020 - 09:40

Vì sao bạn không thích người trốn quá giỏi trong trò chơi trốn tìm? (kỳ 2)
Vì sao bạn không thích người trốn quá giỏi trong trò chơi trốn tìm? (kỳ 2)

(Dân trí) - Một chiều thứ Bảy tháng Mười, mấy đứa trẻ hàng xóm đang nhốn nháo chơi trò trốn tìm. Bao lâu rồi tôi không chơi trốn tìm nhỉ? Năm mươi năm, có thể hơn. Nhưng tôi vẫn còn nhớ cách chơi. Nếu lũ trẻ rủ rê, tôi sẽ tham gia không ngần ngại. Người lớn không ai chơi trốn tìm cả. Chơi cho vui thôi, cũng không. Thật là tệ!

Thứ sáu, 17/01/2020 - 09:39

Lần đầu tiên trong 100 năm, hiệu sách ế không bán nổi một quyển
Lần đầu tiên trong 100 năm, hiệu sách ế không bán nổi một quyển

(Dân trí) - Lần đầu tiên trong 100 năm tồn tại của hiệu sách lâu đời, không một cuốn sách nào được bán ra, nhân viên của tiệm buồn rầu đăng “tút” lên mạng xã hội, điều kỳ diệu liền tới ngay lập tức.

Thứ sáu, 17/01/2020 - 07:08

Bỗng nhiên nhiều sao nữ thích cột tóc gọn gàng
Bỗng nhiên nhiều sao nữ thích cột tóc gọn gàng

(Dân trí) - Những ngôi sao nữ đình đám bỗng nhiên thích thú với kiểu tóc buộc gọn gàng khi xuất hiện trên thảm đỏ trong mùa trao giải năm nay. Kiểu tóc buộc cao giúp khoe trọn vẻ đẹp gương mặt và còn tạo hiệu ứng trẻ trung như thể vừa nâng cơ mặt.

Thứ sáu, 17/01/2020 - 07:07

Sắp phát sóng phim “Việt Nam Thời đại Hồ Chí Minh - Biên niên sử truyền hình”
Sắp phát sóng phim “Việt Nam Thời đại Hồ Chí Minh - Biên niên sử truyền hình”

(Dân trí) - Chiều 16/1 tại Hà Nội, Ban Tuyên giáo Trung ương phối hợp báo Nhân Dân đã tổ chức họp báo giới thiệu về phim tài liệu “Việt Nam Thời đại Hồ Chí Minh - Biên niên sử truyền hình”.

Thứ năm, 16/01/2020 - 06:44

Á hậu Tú Anh: “Mẹ chồng tôi không gây áp đặt gì cho con dâu”
Á hậu Tú Anh: “Mẹ chồng tôi không gây áp đặt gì cho con dâu”

(Dân trí) - “Tôi vừa lập gia đình đã có em bé rồi. Vợ chồng tôi đều trẻ, cả hai đều chưa tưởng tượng ra có em bé, cuộc sống phức tạp như thế nào. Thế cho nên, nghĩ lại 3 tháng đầu sau khi sinh con tôi vẫn còn cảm thấy sợ…”, Á hậu Việt Nam 2012 chia sẻ.

Thứ năm, 16/01/2020 - 04:56

Người mẹ ứng xử ra sao sau khi ra lệnh cho con “Không được”?  (kỳ 1)
Người mẹ ứng xử ra sao sau khi ra lệnh cho con “Không được”?  (kỳ 1)

(Dân trí) - Đó là một buổi trưa trong công viên trung tâm ở thành phố New York. Sau cơn mưa, bầu trời chan hòa sắc xuân ngọt ngào, khiến những con người bận rộn cũng tạm lánh phố phường tấp nập đến thả hồn nơi ghế đá công viên.

Thứ năm, 16/01/2020 - 02:40

Nhiều hoạt động thú vị và đặc sắc trong dịp Tết Nguyên đán Canh Tý
Nhiều hoạt động thú vị và đặc sắc trong dịp Tết Nguyên đán Canh Tý

(Dân trí) - Hướng tới kỷ niệm 90 năm Ngày thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam và chào đón Xuân Canh Tý - 2020, hàng loạt sự kiện văn hoá nghệ thuật đặc sắc sẽ được diễn ra.

Thứ năm, 16/01/2020 - 09:50

Diễn viên “Harry Potter” Daniel Radcliffe được cho 5 USD vì bị tưởng nhầm là... vô gia cư
Diễn viên “Harry Potter” Daniel Radcliffe được cho 5 USD vì bị tưởng nhầm là... vô gia cư

(Dân trí) - Nam diễn viên Daniel Radcliffe vừa chia sẻ một câu chuyện hài hước rằng vì anh không cắt tóc, cạo râu lâu ngày nên khi xuống phố đã bị một người đàn ông lầm tưởng là người vô gia cư. Người đàn ông tốt bụng đưa cho anh 5 USD và nói: “Mời anh một cốc cà phê nhé, anh bạn!”.

Thứ năm, 16/01/2020 - 09:17

Lễ hội quà tặng hoàng gia – Ngàn món quà trao trọn tri ân
Lễ hội quà tặng hoàng gia – Ngàn món quà trao trọn tri ân

(Dân trí) - Không chỉ góp phần lưu giữ một nét đẹp văn hóa truyền thống, tặng quà ngày Tết còn là sự thể hiện lòng tri ân, tình cảm giữa những người thân, bạn bè, đồng nghiệp… Chính vì thế, một món quà Tết khiến cả người trao và người nhận tâm đắc sẽ vừa chuyển tải niềm vui vừa giúp mối quan hệ thêm bền chặt.

Thứ năm, 16/01/2020 - 07:30

Lời tiên đoán định mệnh của người anh trai quá cố dành cho tài tử “Joker”
Lời tiên đoán định mệnh của người anh trai quá cố dành cho tài tử “Joker”

(Dân trí) - “Em sẽ trở thành một diễn viên thành công hơn anh, em sẽ nổi tiếng hơn anh”, người anh trai quá cố đoản mệnh - River Phoenix từng nói với tài tử Joaquin Phoenix như vậy trước khi ra đi ở tuổi 23.

Thứ năm, 16/01/2020 - 07:28

Brad Pitt có nụ hôn đầu năm... lớp 4
Brad Pitt có nụ hôn đầu năm... lớp 4

(Dân trí) - Tài tử Brad Pitt tiết lộ rằng anh đã có nụ hôn đầu khi học lớp 4, dù chỉ là một nụ hôn ngây thơ của thời tiểu học, nhưng Brad Pitt cho biết anh đã vô cùng lo lắng.

Thứ năm, 16/01/2020 - 07:28