Đào tạo nghề theo “đặt hàng” của doanh nghiệp

Gắn kết doanh nghiệp (DN) với hoạt động giáo dục nghề nghiệp (GDNN) đã được đặt ra lâu nay nhưng làm sao để sự bắt tay này thực sự hiệu quả, chặt chẽ thay vì chỉ là “bắt tay trên giấy”? Vẫn còn nhiều việc phải làm, trong đó trách nhiệm của nhà trường phải là: Chuyển mạnh theo hướng đào tạo nghề nghiệp gắn với DN, theo địa chỉ đặt hàng và thị trường lao động.

Đào tạo nghề theo “đặt hàng” của doanh nghiệp - 1

(Ảnh minh họa)

Những tín hiệu vui

Theo TS Nguyễn Hồng Minh - Tổng cục trưởng Tổng cục GDNN, Bộ Lao động Thương binh và xã hội (LĐTB&XH) - thời gian qua, sự gắn kết giữa GDNN với thị trường lao động và việc làm bền vững đã có nhiều chuyển biến tích cực. Cơ chế phối hợp giữa ba bên: Nhà nước - nhà trường - DN đang bắt đầu hình thành, vận hành tốt trong thực tiễn. Các địa phương đã quan tâm hơn đến hoạt động gắn kết với DN. Các cơ sở GDNN đã chủ động hơn, thuận lợi hơn khi tìm đến DN. Các DN đã tích cực hơn trong việc tiếp cận, tìm đến các nhà trường. Các kết quả hoạt động trên bước đầu đã tạo nên sự chuyển biến về chất lượng GDNN, gắn đào tạo với việc làm, thị trường lao động.

Theo thống kê, tính trung bình, năm 2018, tỷ lệ học sinh, sinh viên tốt nghiệp trình độ cao đẳng (CĐ), trung cấp (TC) có việc làm ngay sau khi tốt nghiệp đạt khoảng 85%, trong đó tỷ lệ sinh viên CĐ ra trường có việc làm đạt 87%, TC 82%. Còn trên thực tế, nhiều cơ sở GDNN hiện nay khi tuyển sinh đều cam kết sinh viên sau khi đào tạo sẽ được giải quyết việc làm. Điều này cho thấy nhà trường hoàn toàn tự tin với chất lượng đào tạo của mình đáp ứng được yêu cầu của thị trường lao động cũng như nhà tuyển dụng.

Theo ông Đồng Văn Ngọc - Hiệu trưởng Trường CĐ Cơ điện Hà Nội - để có được sự tự tin đó, cần xác định rõ mục đích của nhà trường đào tạo nguồn nhân lực cho xã hội nói chung, nhưng đối tượng chính là các DN; nhà trường phải liên tục có những điều chỉnh để phù hợp với sự điều chỉnh của DN. Muốn vậy, cần hướng đến mấy mục tiêu: Cùng nhau xây dựng chương trình để đào tạo; nhà trường và DN sẽ cùng xây dựng kế hoạch để đào tạo; nhà trường cũng sẽ cùng DN đào tạo cho sinh viên những kỹ năng mềm, các kỹ năng liên quan để sinh viên khi tốt nghiệp ra trường có thể làm việc được ngay. Hiện Trường CĐ Cơ điện Hà Nội ký kết hợp tác với 160 DN, trong đó có tới 70% DN hợp tác thường xuyên. Bắt đầu từ năm 2018, nhà trường đã ký cam kết 100% sinh viên có việc làm ngay sau khi tốt nghiệp ra trường. Và hiệu trưởng ký cam kết trực tiếp với sinh viên, nếu không có việc làm, hiệu trưởng sẽ chịu trách nhiệm và trả lại tiền học phí do sinh viên đóng.

Giải bài toán lợi ích

Để nâng tầm kỹ năng lao động Việt Nam, Thứ trưởng Bộ LĐTB&XH Lê Quân cho rằng: Liên kết DN và trường nghề là khâu đột phá. Mọi giải pháp từ nâng cao chất lượng, đẩy mạnh tự chủ trong đào tạo giáo dục nghề nghiệp đều nhằm đáp ứng yêu cầu nhân lực của DN. Muốn vậy, phải có sự tham gia của DN.

Về phía DN, ông Quân phân tích: “DN cần nhân lực, thì việc phát triển, đào tạo nguồn nhân lực là trách nhiệm, quyền lợi của họ. Chỉ khi DN chủ động hợp tác với trường nghề để chuẩn bị nhân lực cho mình, lúc đó DN sẽ hài lòng. Nếu DN chỉ đứng ngoài để tuyển dụng, sẽ gặp rất nhiều khó khăn, thậm chí không tuyển được. Chỉ khi nhà trường và DN cùng có động lực, áp lực thì mới bắt tay hiệu quả được, không thể có hợp tác trên giấy, mang tình hình thức. Hợp tác phải găn với lợi ích. Nếu không có lợi ich, chúng ta không có hợp tác thực chất”. Cung cấp thêm số liệu, ông Quân cho biết tại Việt Nam, có 55 triệu lao động, trong đó, 24% qua đào tạo, 35% làm việc ở khu vực nông nghiệp, và một lượng lớn phải đào tạo lại. Do đó, DN và trường nghề phải hợp tác đào tạo thật tốt, thực chất, không phải để cấp chứng chỉ.

Nhìn nhận từ phía DN, bà Vi Thị Hồng Minh - Phó Giám đốc Văn phòng giới sử dụng lao động, Phòng Thương mại và công nghiệp Việt Nam (VCCI) - cho rằng hiện có một số quy định hạn chế sự tham gia của DN vào hoạt động GDNN. Đơn cử như quy định người hướng dẫn tại DN có chứng chỉ nghiệp vụ sư phạm sẽ làm khó DN khi tham gia hoạt động này. Cũng ít DN tận dụng được ưu đãi về thuế. Vì vậy, cần kiến nghị để sửa đổi, thay thế những quy định này trong thời gian tới. Cụ thể, đại diện VCCI kiến nghị, cần tiếp tục sửa đổi các bộ luật liên quan, tạo hành lang pháp lý rõ ràng, khuyến khích DN tham gia GDNN.…

Hướng tới mô hình đào tạo khép kín, đào tạo kép

Ông Nguyễn Xuân Lanh (Công ty Esuhai) cho biết, DN của ông hiện đang liên kết đào tạo và tuyển chọn sinh viên sau tốt nghiệp đi làm việc tại Nhật Bản với 22 trường ĐH, CĐ, TC trên cả nước. Các ngành nghề công ty tập trung chủ yếu là công nghiệp phụ trợ (kỹ thuật, chế tạo…), ứng dụng công nghệ cao (chế biến thực phẩm, nông nghiệp…), dịch vụ (nhà hàng, khách sạn)… Đây đồng thời cũng là những nhóm ngành nghề có nhu cầu lớn và có tiềm năng phát triển tại Việt Nam trong tương lai. Ngoài khó khăn về ngôn ngữ và hòa nhập văn hóa tại bản xứ, người lao động Việt Nam sang Nhật Bản còn gặp phải hạn chế lớn nhất là thiếu các kỹ năng làm việc trong môi trường Nhật Bản như: 5S, Horenso, Kaizen, làm việc tập thể, và kỹ năng quản lý… Vì vậy, ông Lanh đề xuất một số kiến nghị nhằm nâng cao hiệu quả liên kết đào tạo giữa nhà trường và DN, theo đó, các DN phối hợp với các trường ĐH, CĐ, TC xây dựng mô hình đào tạo khép kín từ tuyển sinh đầu vào, đào tạo chuyên môn, đào tạo ngoại ngữ, trang bị kỹ năng tác phong làm việc đáp ứng yêu cầu tuyển dụng và cử sinh viên sau tốt nghiệp đi làm việc tại nước ngoài cho đến tạo việc làm cho người lao động khi về nước hoặc hỗ trợ khởi nghiệp phát triển sự nghiệp tại Việt Nam.

Đồng tình quan điểm này, ông Lê Đình Kha - Hiệu trưởng Trường CĐ kỹ thuật Cao Thắng (TPHCM), cho rằng: Không chỉ tập trung trang bị kiến thức, kỹ năng, thái độ, tính sáng tạo cho sinh viên, các trường nghề cần tập trung vào việc giáo dục định hướng việc làm cho sinh viên. Để DN hợp tác chặt chẽ với trường nghề, cần sự chủ động của nhà trường trong việc chủ động kết nối với DN, lắng nghe yêu cầu về nhân sự của DN. Kinh nghiệm của trường CĐ Kỹ thuật Cao Thắng là xây dựng website giúp DN đăng tải tuyển dụng sẽ là một kênh hữu hiệu để quảng bá nhà trường, tạo cơ hội việc làm cho sinh viên và DN tìm được ứng cử viên thích hợp; tích cực liên hệ để đưa sinh viên đi tham quan, học tập công nghệ mới tại DN.

Bà Vi Thị Hồng Minh cho rằng, cần đổi mới hơn nữa phương thức đào tạo gắn liền với DN. Cụ thể, nghiên cứu và áp dụng mô hình “đào tạo kép” phối hợp chặt chẽ giữa đào tạo tại trường và đào tạo tại DN; thường xuyên mời các chuyên gia từ DN đến trường chia sẻ nghề nghiệp; kết hợp giảng dạy chính khóa với các hoạt động ngoại khóa.

Kiến nghị thêm, ông Nguyễn Xuân Lanh cho rằng cần có chính sách vay vốn tín chấp cho sinh viên tốt nghiệp các cơ sở đào tạo nghề đi làm việc ở nước ngoài. Nhà nước mở rộng đối tượng cho vay 100% chi phí đi làm việc tại một số nước đến đối tượng sinh viên tốt nghiệp các trường nghề, TC, CĐ, ĐH khi tham gia chương trình, xem xét phương thức phối hợp giữa nhà trường – DN – ngân hàng để hỗ trợ thủ tục cho vay phù hợp giúp sinh viên khi tốt nghiệp dễ tiếp cận nguồn vốn.

Theo Thu Hương

Đại Đoàn Kết

MỚI NHẤT
Không công bố đề thi minh họa thi THPT quốc gia 2020: Bộ Giáo dục nói gì?
Không công bố đề thi minh họa thi THPT quốc gia 2020: Bộ Giáo dục nói gì?

(Dân trí) - Trao đổi với PV Dân trí sáng 10/12, ông Mai Văn Trinh, Cục trưởng Cục Quản lý chất lượng giáo dục (Bộ GD&ĐT) cho biết, giáo viên và học sinh sẽ dựa vào đề thi minh họa năm 2019 để ôn tập.

Thứ ba, 10/12/2019 - 11:32

Quảng Bình: Gần 1.500 học sinh được tư vấn “chọn học đúng nghề, thành công tương lai”
Quảng Bình: Gần 1.500 học sinh được tư vấn “chọn học đúng nghề, thành công tương lai”

(Dân trí) - Gần 1.500 học sinh một số trường THCS, THPT trên địa bàn TP Đồng Hới (Quảng Bình) đã được thông tin đa dạng về những ngành, nghề, tư vấn hướng nghiệp để lựa chọn ngành, nghề phù hợp với năng lực, sở trường và nguyện vọng của bản thân, gia đình cũng như đáp ứng nhu cầu lao động của xã hội.

Thứ hai, 09/12/2019 - 03:26

Thi THPT quốc gia 2020: Giáo viên, học sinh chờ đề minh họa
Thi THPT quốc gia 2020: Giáo viên, học sinh chờ đề minh họa

Thời điểm này năm ngoái, Bộ GD&ĐT đã công bố đề minh họa kỳ thi THPT quốc gia để học sinh, giáo viên dựa vào đó ôn tập. Tuy nhiên lãnh đạo Bộ GD&ĐT mới đây thông tin, kỳ thi THPT quốc gia năm nay giữ ổn định như năm ngoái nên Bộ sẽ không công bố đề minh họa các môn.

Thứ hai, 09/12/2019 - 09:03

Kiểm tra các khóa đào tạo về cấp chứng chỉ ngoại ngữ, ứng dụng công nghệ thông tin
Kiểm tra các khóa đào tạo về cấp chứng chỉ ngoại ngữ, ứng dụng công nghệ thông tin

(Dân trí) - Đó là một trong những nội dung quan trọng mà Bộ GD&ĐT yêu cầu các đơn vị giáo dục thẩm định điều kiện tổ chức cấp chứng chỉ ngoại ngữ và chứng chỉ ứng dụng công nghệ thông tin (CNTT).

Chủ nhật, 08/12/2019 - 10:22

Đào tạo thạc sĩ theo hướng ứng dụng: Vẫn còn nghịch lý
Đào tạo thạc sĩ theo hướng ứng dụng: Vẫn còn nghịch lý

Các chuyên gia cho rằng, chương trình đào tạo (CTĐT) trình độ thạc sĩ theo định hướng ứng dụng là việc quan trọng, cấp bách và cần thiết. Tuy nhiên thực tế cho thấy, chương trình này chưa thực sự bài bản và hiệu quả.

Chủ nhật, 08/12/2019 - 07:36

“Phép thuật” thay đổi lực học ở trường có điểm đầu vào đội sổ
“Phép thuật” thay đổi lực học ở trường có điểm đầu vào đội sổ

(Dân trí) - Tại ngôi trường cấp 3 thường xuyên "đội sổ" về điểm đầu vào ở Hà Tĩnh, nhờ sự nỗ lực không ngừng trong việc dạy và học, tập thể nhà trường và những cá nhân xuất sắc đã tạo nên “phép thuật” để cải thiện lực học của học sinh.

Thứ sáu, 06/12/2019 - 02:35

Tỉnh đầu tiên công bố chỉ tiêu vào lớp 10 công lập
Tỉnh đầu tiên công bố chỉ tiêu vào lớp 10 công lập

(Dân trí) - Sở GD-ĐT Bình Dương vừa công bố chỉ tiêu dự kiến năm học 2020-2021 vào lớp 10 của 28 trường THPT công lập.

Thứ năm, 05/12/2019 - 02:16

Hà Nội: Tăng học phí trường chất lượng cao lên mức 5,5 triệu đồng/tháng
Hà Nội: Tăng học phí trường chất lượng cao lên mức 5,5 triệu đồng/tháng

(Dân trí) - Từ năm học 2020-2021, mức trần học phí cấp Tiểu học và THPT công lập chất lượng cao trên địa bàn thành phố Hà Nội được điều chỉnh tăng 400.000 đồng/học sinh/tháng.

Thứ năm, 05/12/2019 - 06:28

Bình Dương: 30% học sinh lớp 9 sẽ “rớt” lớp 10 công lập
Bình Dương: 30% học sinh lớp 9 sẽ “rớt” lớp 10 công lập

(Dân trí) - Theo kế hoạch tuyển sinh năm học 2020-2021 của tỉnh Bình Dương, chỉ tiêu tuyển 70% học sinh tốt nghiệp THCS đủ điều kiện vào lớp 10 qua hình thức thi tuyển.

Thứ tư, 04/12/2019 - 11:00

Tranh cãi quy định sinh viên mặc đồng phục suốt tuần, không được cạo trọc đầu
Tranh cãi quy định sinh viên mặc đồng phục suốt tuần, không được cạo trọc đầu

(Dân trí) - Tuần qua, Trường ĐH Công nghiệp Thực phẩm TP.HCM công bố quyết định về ban hành nội quy học đường với các quy định về tác phong của sinh viên như phải mặc đồng phục, đi giày dép có quai hậu, không được cạo trọc đầu… Quyết định này nhận được nhiều ý kiến tranh luận của sinh viên.

Thứ ba, 03/12/2019 - 02:42

Chứng chỉ Ngoại ngữ trong xét tuyển đại học
Chứng chỉ Ngoại ngữ trong xét tuyển đại học

Theo quy định của Bộ GDĐT, kỳ thi THPT quốc gia các năm gần đây đều gồm 5 bài thi. Trong đó có 3 bài thi độc lập, bắt buộc là Toán, Ngữ văn và Ngoại ngữ. Thí sinh có thể tự chọn 1 trong 1 hoặc chọn cả 2 bài thi tổ hợp khoa học xã hội (gồm các môn thành phần Lịch sử, Địa lý, Giáo dục công dân) và khoa học tự nhiên (gồm các môn Sinh học, Vật lý, Hóa học).

Thứ ba, 03/12/2019 - 07:36

ĐH Quốc gia Hà Nội: Mở chương trình đào tạo đồng cấp bằng với trường đại học nước ngoài
ĐH Quốc gia Hà Nội: Mở chương trình đào tạo đồng cấp bằng với trường đại học nước ngoài

(Dân trí) - Khoa Quốc tế - Đại học Quốc gia Hà Nội (ĐHQGHN) vừa tổ chức Lễ Phát động các chương trình đồng cấp bằng - Cử nhân ngành Marketing và Cử nhân ngành Quản lí.

Thứ hai, 02/12/2019 - 01:28

ĐÁNG QUAN TÂM
Nguyên Thủ tướng Hàn Quốc: Giáo dục ĐH phải thúc đẩy sáng tạo và tư duy phản biện của sinh viên
Nguyên Thủ tướng Hàn Quốc: Giáo dục ĐH phải thúc đẩy sáng tạo và tư duy phản biện của sinh viên

(Dân trí) - “Muốn đi trước, đi đầu thì phải đòi hỏi sự sáng tạo, do đó cần phải dạy cho sinh viên, học sinh sự sáng tạo cũng như khơi dậy tiềm năng sáng tạo trong mỗi con người. Làm được như thế thì nền giáo dục mới đuổi theo kịp sự thay đổi của thế giới”.

Thứ bảy, 30/11/2019 - 11:05

Kỳ thi Đánh giá năng lực của ĐH Quốc gia TPHCM mở rộng địa điểm thi trong năm 2020
Kỳ thi Đánh giá năng lực của ĐH Quốc gia TPHCM mở rộng địa điểm thi trong năm 2020

(Dân trí) - Theo Ban Giám đốc ĐH Quốc gia TPHCM, trong năm 2020, ĐH này tiếp tục tổ chức kỳ thi đánh giá năng lực (ĐGNL) như năm 2019. Dự kiến, kỳ thi vẫn được tổ chức thi 2 đợt nhưng mở rộng địa điểm thi ở 4 tỉnh, thành.

Thứ sáu, 29/11/2019 - 12:17

Hà Nội: Đề xuất tăng học phí trường chất lượng cao từ năm học 2020- 2021
Hà Nội: Đề xuất tăng học phí trường chất lượng cao từ năm học 2020- 2021

(Dân trí) - Từ năm học 2020- 2021, các trường chất lượng cao của Hà Nội có thể sẽ tăng học phí sau quyết định của thành phố dự kiến được ban hành vào tháng 12/2019.

Thứ năm, 28/11/2019 - 06:38

ĐH Quốc gia TP.HCM tăng 58 bậc trong bảng xếp hạng QS châu Á
ĐH Quốc gia TP.HCM tăng 58 bậc trong bảng xếp hạng QS châu Á

(Dân trí) - Rạng sáng 27/11, tổ chức giáo dục Quacquarelli Symonds (QS) của vương quốc Anh đã công bố kết quả bảng xếp hạng QS Asia 2019-2020 cho gần 600 cơ sở giáo dục ĐH hàng đầu châu Á. Theo đó, ĐH Quốc gia TP.HCM được xếp thứ hạng 143, tăng 58 bậc so với năm 2016.

Thứ tư, 27/11/2019 - 10:57

Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam: "Đại học phải là nơi tạo ra tri thức, sáng tạo ra công nghệ"
Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam: "Đại học phải là nơi tạo ra tri thức, sáng tạo ra công nghệ"

(Dân trí) - “Đại học không chỉ là nơi phổ biến tri thức, đại học phải là nơi tạo ra tri thức. Đại học không chỉ là nơi dạy cho mọi người biết cách tiếp thu công nghệ mà phải là nơi góp phần sáng tạo ra công nghệ”.

Thứ ba, 26/11/2019 - 03:18

Trường đại học công đầu tiên đào tạo bác sỹ đa khoa đạt chuẩn châu Âu
Trường đại học công đầu tiên đào tạo bác sỹ đa khoa đạt chuẩn châu Âu

(Dân trí) - Lần đầu tiên, một đại học y khoa của Việt Nam có được một chương trình đào tạo được kiểm tra chất lượng trực tiếp, xếp hạng tương đương với trình độ của châu Âu về chất lượng đào tạo bác sĩ y khoa.

Thứ ba, 26/11/2019 - 06:52

GS Đỗ Đức Thái: Thi trắc nghiệm nhiều lựa chọn “giết chết” sự sáng tạo
GS Đỗ Đức Thái: Thi trắc nghiệm nhiều lựa chọn “giết chết” sự sáng tạo

(Dân trí) - "Tôi khẳng định rằng đánh giá trắc nghiệm bằng multiple choice (nhiều lựa chọn -PV) không đo được năng lực tư duy và lập luận, không đo được năng lực giải quyết vấn đề, không đo được khả năng giao tiếp. Nó chỉ khuyến khích học sinh nhận biết bản chất thông qua dấu hiệu bên ngoài, đó là vô cùng tai hại”.

Thứ hai, 25/11/2019 - 09:19

Đại học Quốc gia HN tiếp tục dùng kết quả thi THPT quốc gia để xét tuyển năm 2020
Đại học Quốc gia HN tiếp tục dùng kết quả thi THPT quốc gia để xét tuyển năm 2020

(Dân trí) - Tại Hội nghị tổng kết công tác tuyển sinh đại học chính quy năm 2019 và phương hướng tuyển sinh năm 2020, lãnh đạo ĐH Quốc gia Hà Nội khẳng định tiếp tục dùng kết quả thi THPT quốc gia để xét tuyển trong năm tới.

Thứ bảy, 23/11/2019 - 07:05

“Thành thạo ứng dụng CNTT là “chìa khoá vàng” để thành công”
“Thành thạo ứng dụng CNTT là “chìa khoá vàng” để thành công”

(Dân trí) - “Trong “thế giới phẳng”, tôi tin rằng, thành thạo ứng dụng Công nghệ thông tin để tự học ngay từ khi còn ngồi trên ghế nhà trường và tự học suốt đời chắc chắn là một chiếc “chìa khoá vàng” mở cánh cửa quan trọng để thành công”.

Thứ sáu, 22/11/2019 - 06:33

Trường ĐH Đại Nam đạt kiểm định chất lượng cơ sở giáo dục theo tiêu chuẩn mới
Trường ĐH Đại Nam đạt kiểm định chất lượng cơ sở giáo dục theo tiêu chuẩn mới

(Dân trí) - Ngày 20/11, Trường ĐH Đại Nam chính thức nhận Giấy Chứng nhận kiểm định chất lượng cơ sở giáo dục, trở thành trường đại học thứ 23 trên tổng số 60 trường đại học ngoài công lập đạt chuẩn kiểm định chất lượng cơ sở giáo dục. Đây là trường đại học thứ 8 được công nhận theo bộ tiêu chuẩn đánh giá mới của Bộ GD&ĐT.

Thứ năm, 21/11/2019 - 03:22

Vingroup tài trợ ĐH Công nghệ Nanyang 5 triệu đô la Singapore cấp học bổng cho người Việt
Vingroup tài trợ ĐH Công nghệ Nanyang 5 triệu đô la Singapore cấp học bổng cho người Việt

(Dân trí) - Ngày 20/11/2019, Tập đoàn Vingroup và Đại học Công nghệ Nanyang, Singapore (NTU) ký thỏa thuận tài trợ học bổng toàn phần cho tài năng Việt Nam theo học chương trình sau đại học trong các ngành khoa học công nghệ (KHCN) tại NTU. Đây là bước đi quan trọng đầu tiên, đặt nền tảng cho việc hợp tác giữa Vingroup, Dự án Đại học VinUni và NTU trong tương lai.

Thứ năm, 21/11/2019 - 10:28

“Rụng” học sinh trường chuyên, TPHCM lại tuyển bổ sung
“Rụng” học sinh trường chuyên, TPHCM lại tuyển bổ sung

(Dân trí) - "Đến hẹn lại lên", như nhiều năm gần đây, cuối học kỳ 1 của năm học, TPHCM lại tổ chức kỳ thi bổ sung học sinh cho trường chuyên thế vào chỗ bị "rụng".

Thứ năm, 21/11/2019 - 09:55