Di tích Viện Pasteur 134 tuổi ở TPHCM bị "vây" bởi biển quảng cáo, rác thải
(Dân trí) - TPHCM sẽ tháo dỡ bảng quảng cáo đặt tại các góc đường quanh khu vực di tích Viện Pasteur do các biển quảng cáo cỡ lớn làm ảnh hưởng đến cảnh quan văn hóa của công trình 134 năm tuổi này.
Sở Văn hóa và Thể thao vừa có báo cáo gửi UBND TPHCM về tình trạng các biển quảng cáo bao vây di tích Viện Pasteur 134 tuổi, đồng thời ghi nhận tình trạng rác thải gây mất mỹ quan xung quanh khu vực này.
Theo báo cáo của Sở Văn hóa và Thể thao, hiện có 3 vị trí lắp đặt biển quảng cáo xung quanh Viện Pasteur. Cụ thể, tại giao lộ Pasteur - Võ Thị Sáu, một trụ màn hình LED đã được UBND TPHCM chấp thuận cho Công ty TNHH Đầu tư và Phát triển Bất động sản Bình Minh lắp đặt nhằm hỗ trợ kinh phí cho Câu lạc bộ Bóng đá TPHCM.
Tại góc giao lộ Võ Thị Sáu - Nam Kỳ Khởi Nghĩa, Công ty Cổ phần Thương mại Quảng cáo Hoa Sen cũng được chấp thuận lắp đặt màn hình LED để phục vụ tuyên truyền chính trị và quyền lợi nhà tài trợ chương trình chiếu 3D Mapping. Ghi nhận vào chiều 4/12 cho thấy, biển quảng cáo mỹ phẩm tại đây đã được tháo dỡ và thay thế bằng pano khẩu hiệu tuyên truyền.
Viện Pasteur TPHCM, được xếp hạng di tích kiến trúc nghệ thuật cấp thành phố vào năm 2015, đang đối mặt với tình trạng mất mỹ quan nghiêm trọng.
Khu vực xung quanh di tích bị lấn chiếm làm bãi đổ rác trộm, gây ô nhiễm và ảnh hưởng đến cảnh quan.
Bà N.T.L, một người dân địa phương, bức xúc chia sẻ: "Khu vực này xung quanh di tích lớn nhưng thường xuyên có người tới đổ rác, đi vệ sinh không đúng nơi quy định gây mất mỹ quan, hôi thối".
Đây là khu vực nằm trong hành lang giao thông đường bộ, do Sở Xây dựng quản lý. Ngoài ra, một số khu vực vỉa hè trên đường Nam Kỳ Khởi Nghĩa cũng bị bong tróc, xuống cấp.
Năm 1891, nhà Khoa học Louis Pasteur và học trò của ông Albert Calmette đã lên ý tưởng xây dựng Viện Pasteur Sài Gòn (L'Institut Pasteur de Sai Gon). Đây là Viện Pasteur duy nhất tại Đông Dương và là chi nhánh đầu tiên đặt ngoài nước Pháp thời bấy giờ. Năm 1976 Viện đổi tên thành Viện Dịch tễ học. Năm 1979 thì đổi tên thành Viện Pasteur TPHCM (Ảnh: Trần Đạt).
Với kiến trúc một trệt, một lầu và một tầng hầm, Viện được thiết kế theo hình chữ U với 3 dãy nhà bao quanh khuôn viên rộng khoảng 5.000m2, với nhiều cây cổ thụ trăm tuổi và thảm cỏ xanh được chăm sóc công phu (Ảnh: Bảo Quyên - Trần Đạt).
Điểm nổi bật nhất trong kiến trúc của Viện Pasteur đó là thiết kế bán hầm. Phần hầm này không nằm dưới lòng đất mà nửa ở trên, nửa dưới đất. Phần nổi của tầng hầm xây bằng đá kiên cố. Thêm vào đó, hầm vẫn được trang bị cửa sổ hỗ trợ lấy ánh sáng và gió. Lối vào hầm nằm ở mặt sau chứ không phải ở mặt trước tòa nhà. Tầng hầm này hiện nay vẫn được sử dụng.
Căn hầm không sợ bị nước ngập và ẩm thấp là do Viện nằm ở vùng đất cao. Người Pháp làm bán hầm là vì thiết kế này giúp hầm có nhiệt độ ổn định và mát mẻ hơn tầng trệt. Nơi đây phù hợp với việc đặt các máy móc, lưu trữ các mẫu vật và tài liệu khoa học (Ảnh: Trần Đạt).
Theo Luật Di sản 2024, việc đặt bảng quảng cáo lớn tại vỉa hè quanh di tích có thể ảnh hưởng đến cảnh quan văn hóa của di tích. Do đó, Sở Văn hóa và Thể thao đã đề nghị các đơn vị, doanh nghiệp tháo dỡ và không tiếp tục lắp đặt trụ, bảng tại các vị trí xung quanh Viện Pasteur. Tiếp thu ý kiến, Công ty Cổ phần Thương mại Quảng cáo Hoa Sen và Công ty Dịch vụ Thiết kế Quảng cáo Sao Vàng đã cam kết tháo dỡ không điều kiện và sẽ báo cáo trong thời gian sớm nhất
Vị trí Viện Pasteur TPHCM (Đồ hoạ: Bảo Quyên)
