Tổng thống Trump: Thỏa thuận hòa bình với Iran "phần lớn đã đàm phán xong”

"Một thỏa thuận phần lớn đã được đàm phán xong, chỉ còn chờ hoàn thiện giữa Mỹ, Iran và một số quốc gia khác. Các khía cạnh và chi tiết cuối cùng của thỏa thuận đang được thảo luận và sẽ sớm được công bố", Tổng thống Mỹ Donald Trump viết trên mạng xã hội Truth Social ngày 23/5 theo giờ địa phương.

Ông tiết lộ thỏa thuận này sẽ bao gồm việc mở cửa eo biển Hormuz, tuyến đường huyết mạch cho nguồn cung dầu toàn cầu mà Tehran đã phong tỏa phần lớn kể từ khi cuộc chiến bắt đầu cách đây khoảng 3 tháng.

Ông không đề cập đến chương trình hạt nhân của Iran, dù trước đó đã liên tục nhấn mạnh trong suốt cuộc chiến rằng Iran sẽ không được phép sở hữu vũ khí hạt nhân hoặc về kho dự trữ uranium làm giàu đến mức 60%.

Nhà lãnh đạo Mỹ nói thêm rằng ông đã có cuộc điện đàm rất tốt đẹp với Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu về thỏa thuận này. Tương tự, ông cho biết một cuộc điện đàm với các nhà lãnh đạo Trung Đông liên quan đến thỏa thuận cũng diễn ra tốt đẹp.

"Tôi đang ở Phòng Bầu dục tại Nhà Trắng, nơi chúng tôi vừa có một cuộc điện đàm rất tốt đẹp với lãnh đạo của các quốc gia trong khu vực, và mọi thứ đều liên quan đến một bản ghi nhớ gắn liền với hòa bình”, ông Trump đăng trên mạng xã hội Truth Social.

Theo một nguồn tin được tóm tắt về cuộc thảo luận, các nhà lãnh đạo khu vực đã khuyến khích ông Trump chấp nhận khung thỏa thuận đề xuất với Iran trong cuộc gọi, đồng thời mô tả cuộc hội thoại này là đầy khích lệ. Một nguồn tin khu vực khác cũng đánh giá các cuộc đối thoại là tích cực.

"Cuộc gọi rất tích cực. Tiến triển tốt đang được thực hiện. Các nhà lãnh đạo khu vực đều ủng hộ tiến trình này và bước đột phá mà Tổng thống Trump đã đạt được thông qua các cuộc hội đàm", một nhà ngoại giao khu vực tham gia cuộc gọi chia sẻ.

Tuy nhiên, theo một số nguồn tin, hiện có những mối quan ngại sâu sắc tại Israel đối với các điều khoản của thỏa thuận, và ông Netanyahu đã triệu tập các nhà lãnh đạo liên minh cùng các giám đốc an ninh để thảo luận về vấn đề này.

Một nguồn tin từ Israel cho biết, mối quan ngại chính của Israel là sẽ có một thỏa thuận tạm thời gia hạn lệnh ngừng bắn, mở cửa eo biển Hormuz và giảm dần các lệnh trừng phạt đối với Iran, trong khi không giải quyết được các điểm cốt lõi nhất đối với Israel đó là chương trình hạt nhân của Tehran và uranium đã được làm giàu.

Về phía Iran, Bộ Ngoại giao Iran cho biết Tehran đang tập trung vào việc hoàn thiện một bản ghi nhớ ghi nhớ thông qua các cuộc hội đàm do Pakistan làm trung gian.

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Esmail Baghaei hôm 23/5 cho biết bản ghi nhớ đó sẽ tập trung vào việc kết thúc xung đột, chấm dứt lệnh phong tỏa hải quân của Mỹ đối với Iran và giải phóng các tài sản bị phong tỏa của Tehran ở nước ngoài, chứ không bao gồm chương trình hạt nhân của nước này.

"Các lệnh trừng phạt chắc chắn là một phần của các chủ đề đàm phán, nhưng vì chúng tôi không thảo luận về vấn đề hạt nhân ở giai đoạn này, nên cũng sẽ không có cuộc đàm phán nào về các chi tiết của việc dỡ bỏ trừng phạt", ông Baghaei nói.

Ông Baghaei cho biết các khung thời gian 30 ngày và 60 ngày đã được đưa vào văn bản của bản ghi nhớ, nhưng nó vẫn chưa được hoàn thiện.

"Trong tuần qua, các quan điểm đã xích lại gần nhau hơn. Chúng ta phải chờ xem điều gì sẽ xảy ra trong 3-4 ngày tới", ông nhấn mạnh.

Ông Baghaei tuyên bố bất kỳ cơ chế nào liên quan đến eo biển Hormuz nên được đồng thuận giữa Iran, Oman và các quốc gia giáp ranh với tuyến đường thủy này, và Mỹ "không liên quan" đến vấn đề đó.