Tổng thống Trump có thể “vượt mặt” Quốc hội ra lệnh tấn công Syria?

Dân trí Việc Tổng thống Donald Trump đưa ra những cảnh báo cứng rắn sau khi cáo buộc chính quyền Syria đứng sau vụ tấn công hóa học khiến hàng chục người thiệt mạng, nhiều người hoài nghi liệu nhà lãnh đạo Mỹ có thể phát lệnh tấn công Syria mà không cần thông qua Quốc hội như cách ông từng làm cách đây 1 năm hay không.
>>Tàu chiến Mỹ mang theo 60 tên lửa tiến sát Syria
>>Mỹ dọa hành động chống Syria không cần thông qua Liên Hợp Quốc
>>Nga: Mỹ sẽ chịu hậu quả khủng khiếp nếu tấn công Syria

Tổng thống Donald Trump (Ảnh: Reuters)
Tổng thống Donald Trump (Ảnh: Reuters)

Phát biểu với báo giới sau cuộc họp nội các hôm 9/4, Tổng thống Donald Trump cho biết ông sẽ sớm đưa ra quyết định quan trọng trong vòng từ 24-48 giờ tới về phản ứng của Mỹ đối với Syria sau vụ tấn công nghi bằng vũ khí hóa học tại thị trấn Douma, Đông Ghouta, Syria khiến ít nhất 70 người thiệt mạng và hàng trăm người khác bị thương. Trước đó, nhà lãnh đạo Mỹ cũng cảnh báo chính quyền Syria, Nga và Iran sẽ phải “trả giá đắt” sau vụ tấn công hóa học tại Douma, song không nói rõ cụ thể đó là “giá” nào.

Giới chuyên gia vẫn đang để ngỏ một trong những biện pháp mà Tổng thống Trump có thể triển khai đối với Syria vào lúc này là tấn công quân sự. Vào tháng 4 năm ngoái, ông Trump cũng từng ra lệnh cho hai tàu khu trục USS Porter và USS Ross của Mỹ ở Địa Trung Hải phóng tổng cộng 59 tên lửa Tomahawk vào căn cứ Shayrat của Syria sau khi cáo buộc chính quyền Tổng thống Syria Bashar al-Assad gây ra vụ tấn công bằng vũ khí hóa học khiến ít nhất 80 người thiệt mạng.

Trong cuộc tấn công bằng tên lửa, vốn không được công bố trước, cách đây một năm nhằm vào Syria, Tổng thống Trump được cho là từng bỏ qua vai trò của Quốc hội và động thái này của ông chủ Nhà Trắng đã vấp phải nhiều ý kiến trái chiều từ các thành viên trong cả Thượng viện và Hạ viện Mỹ.

Theo Huffington Post, nếu Tổng thống Trump thực sự muốn triển khai biện pháp quân sự với Syria, ông có thể tiến hành mà không cần sự phê chuẩn của Quốc hội theo yêu cầu của Hiến pháp.

Vai trò của Quốc hội

Theo Hiến pháp Mỹ, thẩm quyền của Quốc hội là thông qua bất kỳ hành động quân sự nào của nước này. Tuy nhiên vấn đề ở đây là các nghị sĩ Mỹ phần lớn bỏ qua thẩm quyền này kể từ năm 2001 khi họ phê chuẩn Luật Ủy quyền sử dụng lực lượng quân sự (AUMF), cho phép cựu Tổng thống George W. Bush tấn công bất kỳ lực lượng nào có dính líu tới tổ chức khủng bố quốc tế al-Qaeda ở bất cứ đâu và vào bất cứ thời điểm nào. Luật này ra đời sau vụ tấn công khủng bố ngày 11/9/2001 và cho phép Mỹ can thiệp quân sự tại Afghanistan.

AUMF là luật không có thời hạn. Trong nhiều năm, cựu Tổng thống Barack Obama đã tìm cách kéo dài thời hạn của AUMF với lập luận rằng điều đó sẽ cho phép ông có các hành động quân sự nhằm chống lại tổ chức Nhà nước Hồi giáo tự xưng (IS) - tổ chức khủng bố được xem là một nhánh của al-Qaeda.

Như vậy, xét trong bối cảnh hiện tại, Tổng thống Trump cũng có thể phát lệnh ném bom Syria nếu ông chứng minh được rằng các mục tiêu của IS hoặc al-Qaeda đang hiện diện tại quốc gia này.

Tàu Hải quân Mỹ bắn tên lửa hành trình Tomahawk từ Địa Trung Hải vào căn cứ ở Syria (Ảnh: US Navy)
Tàu Hải quân Mỹ bắn tên lửa hành trình Tomahawk từ Địa Trung Hải vào căn cứ ở Syria (Ảnh: US Navy)

Thực chất, Quốc hội có thể phát lệnh chiến tranh, nhưng trên thực tế, cơ quan này có rất ít thẩm quyền trong việc ngăn Tổng thống Trump tự mình ra quyết định tấn công Syria nếu nhà lãnh đạo Mỹ quyết tâm muốn làm việc này. Lý do là vì Tổng thống Trump có quyền hạn của một tổng tư lệnh quân đội, và điều này sẽ cho phép ông ra quyết định tấn công Syria nếu ông cho rằng đó là cách để bảo vệ Mỹ khỏi những mối đe dọa hiện hữu.

Quốc hội có thể thông qua một đạo luật, trong đó cấm Tổng thống Trump sử dụng vũ lực đối với Syria hoặc dừng cấp ngân sách cho các hoạt động của quân đội Mỹ nếu hoạt động đó liên quan tới vấn đề Syria. Tuy nhiên, theo các chuyên gia về pháp lý và an ninh, chính quyền Tổng thống Trump vẫn có quyền hành động quân sự trong vòng ít nhất 60 ngày nếu cho rằng an ninh của nước Mỹ đang bị đe dọa.

“Hiến pháp Mỹ trao quyền hạn rất lớn cho Tổng thống Mỹ để Tổng thống có thể tự ra quyết định hành động. Xét theo cả quy định của Hiến pháp cũng như trên thực tế, đã có rất nhiều tổng thống tiền nhiệm quyết định hành động quân sự sau khi họ xác định rằng an ninh quốc gia của Mỹ đang gặp nguy hiểm”, Roger Zakheim, cựu trợ lý Ủy ban Quân vụ Hạ viện, cho biết.

Mâu thuẫn từ giới lập pháp

Viễn cảnh Tổng thống Trump có thể đơn phương hành động quân sự đang vấp phải sự phản đối từ một số nhà lập pháp ở cả hai đảng. Họ cho rằng đã đến lúc cần loại bỏ luật AUMF năm 2001 và thay thế bằng luật mới với những giới hạn cụ thể hơn về quy mô, thời hạn và kinh phí của hành động quân sự. Các nghị sĩ này cho rằng luật AUMF cũ đang cho phép các Tổng thống “tự do” trong việc đưa nước Mỹ vào các cuộc chiến tranh triền miên.

Nhiều nghị sĩ đã hối thúc lãnh đạo các đảng trong nhiều năm qua để thông qua luật AUMF mới, nhưng chưa có bất kỳ tiến triển nào. Hầu hết các thành viên của Quốc hội chỉ đơn giản là không muốn tiến hành một cuộc bỏ phiếu khó khăn về thẩm quyền phát động chiến tranh.

“Mỹ chắc chắn phải phản ứng với việc sử dụng vũ khí hóa học. Tuy nhiên nếu phản ứng đó bao gồm sử dụng vũ lực quân sự, tổng thống Mỹ nên xin phép Quốc hội trước trước khi sử dụng vũ lực”, Thượng nghị sĩ đảng Cộng hòa Mike Lee cho biết.

“Nếu Tổng thống Trump xem xét hành động quân sự tại Syria, ông ấy cần xin ý kiến Quốc hội trước. Quốc hội, chứ không phải Nhà Trắng, chịu trách nhiệm thảo luận và cho phép tiến hành chiến tranh. Chủ tịch Hạ viện Paul Ryan cần cho phép chúng ta tham gia cuộc tranh luận trước khi cuộc xung đột này tiếp tục leo thang cao hơn”, Hạ nghị sĩ đảng Dân chủ Barbara Lee viết trên mạng xã hội Twitter.

“Trước khi Tổng thống Trump thậm chí nghĩ đến việc đưa Mỹ vào con đường hành động quân sự đơn phương, người dân Mỹ cần có câu trả lời. Chính quyền này đang hy vọng kết thúc điều gì? Có phải chúng ta đang chuyển từ chống IS sang chống (tổng thống) Assad”, Thượng nghị sĩ đảng Dân chủ Jim McGovern đặt câu hỏi.

Thành Đạt

Tổng hợp

MỚI NHẤT
Nga phản pháo việc phương Tây định "đổi đời" cho cha con cựu điệp viên
Nga phản pháo việc phương Tây định "đổi đời" cho cha con cựu điệp viên

(Dân trí) - Nga nói rằng bất cứ hành động nào nhằm thay đổi thân phận, tìm nơi ở mới cho cha con cựu điệp viên hai mang Sergei Skripal sẽ bị coi là "bắt cóc".

Thứ tư, 11/04/2018 - 08:02

Cần kỳ vọng thực tế với chiến lược Ấn Độ-Thái Bình Dương
Cần kỳ vọng thực tế với chiến lược Ấn Độ-Thái Bình Dương

Không nên quá kỳ vọng vào chiến lược “Ấn Độ-Thái Bình Dương tự do và rộng mở” do các bên hiện vẫn đang còn nhiều khác biệt.

Thứ tư, 11/04/2018 - 07:58

Đại sứ Thụy Điển tham gia thách thức 7 ngày "sống xanh" vì môi trường
Đại sứ Thụy Điển tham gia thách thức 7 ngày "sống xanh" vì môi trường

(Dân trí) - Đại sứ Thụy Điển Pereric Högberg, nữ ca sỹ Mỹ Linh cùng quan chức Liên Hợp Quốc đã tham gia sự kiện phát động chiến dịch mang tên “7 ngày thách thức”, và cùng cam kết duy trì lối sống xanh, tiết kiệm nhằm bảo vệ môi trường, hướng tới mục tiêu phát triển bền vững.

Thứ tư, 11/04/2018 - 07:36

Cơ quan không lưu châu Âu cảnh báo khả năng NATO không kích Syria trong 72 giờ
Cơ quan không lưu châu Âu cảnh báo khả năng NATO không kích Syria trong 72 giờ

(Dân trí) - Cơ quan kiểm soát không lưu của châu Âu đã cảnh báo các hãng hàng không về khả năng xảy ra tấn công quân sự ở Syria trong bối cảnh căng thẳng đang leo thang.

Thứ tư, 11/04/2018 - 06:47

Nga, Mỹ đối đầu nảy lửa về vấn đề Syria ở Liên Hợp Quốc
Nga, Mỹ đối đầu nảy lửa về vấn đề Syria ở Liên Hợp Quốc

(Dân trí) - Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc ngày 10/4 đã không thể thông qua nghị quyết về vụ tấn công bằng vũ khí hóa học ở Syria sau khi cả nghị quyết do Nga và Mỹ đề xuất đều bị phủ quyết.

Thứ tư, 11/04/2018 - 06:43

Tổng thống Trump để ngỏ phương án tấn công quân sự Syria
Tổng thống Trump để ngỏ phương án tấn công quân sự Syria

(Dân trí) - Tổng thống Donald Trump đã hủy cuộc họp thượng đỉnh với các nước Mỹ Latinh để ở lại Mỹ nhằm chuẩn bị cho các phương án đối phó với Syria, bao gồm cả khả năng sử dụng vũ lực quân sự.

Thứ tư, 11/04/2018 - 06:23

Hé lộ hành trình cha con cựu điệp viên Nga thoát “cửa tử”
Hé lộ hành trình cha con cựu điệp viên Nga thoát “cửa tử”

(Dân trí) - Các bác sĩ đã tiết lộ quá trình cứu cha con cựu điệp viên Sergei Skripal khỏi ảnh hưởng của chất độc thần kinh sau khi họ được phát hiện bất tỉnh bên ngoài trung tâm mua sắm ở Anh hồi tháng trước.

Thứ ba, 10/04/2018 - 09:11

Những điều ít biết về vụ bắt giữ tỷ phú bí ẩn nhất nước Nga có khối tài sản 1,4 tỷ USD
Những điều ít biết về vụ bắt giữ tỷ phú bí ẩn nhất nước Nga có khối tài sản 1,4 tỷ USD

Tỷ phú Ziyavudin Magomedov, chủ sở hữu Tập đoàn Summa đã bị bắt tại Matxcơva, Nga. Ngoài ra, Magomed Magomedov, anh trai của ông Ziyavudin và Artur Maksidov, cựu Giám đốc Công ty Intex, thành viên của Summa cũng đã bị bắt. Họ bị cáo buộc chiếm đoạt tổng số tiền hơn 2,5 triệu rúp. Tỷ phú Ziyavudin còn được coi là “ông vua” các đơn đặt hàng của Nhà nước.

Thứ ba, 10/04/2018 - 09:09

Thượng nghị sĩ Mỹ đầu tiên sinh con khi đang tại chức
Thượng nghị sĩ Mỹ đầu tiên sinh con khi đang tại chức

(Dân trí) - Nghị sĩ thuộc đảng Dân chủ Tammy Duckworth là thành viên đầu tiên của Thượng viện Mỹ sinh con khi vẫn đang giữ chức vụ, truyền thông Mỹ ngày 10/4 đưa tin.

Thứ ba, 10/04/2018 - 09:06

Nga đào tạo binh sĩ vận hành "rồng lửa" S-400 thế nào?
Nga đào tạo binh sĩ vận hành "rồng lửa" S-400 thế nào?

(Dân trí) - Chỉ những người ưu tú nhất trong những người ưu tú, những người phải trải qua hàng năm trời rèn luyện khắc nghiệt trong quân đội Nga, mới được giao nhiệm vụ điều khiển và vận hành những hệ thống phòng không hàng đầu thế giới S-300 và S-400.

Thứ ba, 10/04/2018 - 08:45

Thực hư việc Trung Quốc xây căn cứ quân sự ở Nam Thái Bình Dương
Thực hư việc Trung Quốc xây căn cứ quân sự ở Nam Thái Bình Dương

(Dân trí) - Trung Quốc và Vanuatu hôm nay đã lên tiếng phản hồi về tin truyền thông nói rằng Bắc Kinh có ý định xây dựng căn cứ quân sự lâu dài tại Vanuatu ở Nam Thái Bình Dương.

Thứ ba, 10/04/2018 - 05:08

Syria trở thành đấu trường để các cường quốc “dàn xếp tỷ số”?
Syria trở thành đấu trường để các cường quốc “dàn xếp tỷ số”?

Hơn bao giờ hết, Syria đang đứng trước nguy cơ trở thành một đấu trường để các cường quốc “dàn xếp tỷ số”.

Thứ ba, 10/04/2018 - 04:08

ĐÁNG QUAN TÂM
Bồi thường 6,5 triệu USD vì phát tán ảnh nóng của bạn gái cũ
Bồi thường 6,5 triệu USD vì phát tán ảnh nóng của bạn gái cũ

(Dân trí) - Một tòa án quận tại California, Mỹ đã tuyên phạt một người đàn ông hơn 6 triệu USD vì tội cố ý phát tán ảnh và clip khỏa thân của bạn gái cũ lên mạng Internet.

Thứ ba, 10/04/2018 - 03:05

Hệ lụy của chính sách nhà ở Trung Quốc: Đám cưới hợp đồng và ly hôn chớp nhoáng
Hệ lụy của chính sách nhà ở Trung Quốc: Đám cưới hợp đồng và ly hôn chớp nhoáng

(Dân trí) - Nhiều công dân Trung Quốc đã lựa chọn phương án cưới hợp đồng hoặc ly hôn với bạn đời dù đang sống hạnh phúc để có thể hưởng lợi hoặc “lách” luật từ các chính sách nhà ở của Trung Quốc.

Thứ ba, 10/04/2018 - 02:50

Con gái cựu điệp viên Nga xuất viện và được chuyển đến nơi bí mật
Con gái cựu điệp viên Nga xuất viện và được chuyển đến nơi bí mật

(Dân trí) - Yulia, con gái cựu điệp viên hai mang của Nga Sergei Skripal, đã được xuất viện vào hôm qua 9/4 sau hơn một tháng điều trị tích cực nghi do bị đầu độc, hãng tin Sky News cho biết.

Thứ ba, 10/04/2018 - 02:33

Mỹ chi 73.000 USD để bảo vệ con trai nhà Trump đi ăn cưới
Mỹ chi 73.000 USD để bảo vệ con trai nhà Trump đi ăn cưới

(Dân trí) - Chuyến đi của hai con trai Tổng thống Mỹ Donald Trump tới Dubai dự tiệc cưới con gái đối tác làm ăn mới đây được cho là đã tiêu tốn khoảng 73.000 USD tiền ngân sách chính phủ, Dailymail cho biết.

Thứ ba, 10/04/2018 - 02:19

Hàng trăm người nước ngoài dự giải chạy mừng sinh nhật cố lãnh đạo Triều Tiên
Hàng trăm người nước ngoài dự giải chạy mừng sinh nhật cố lãnh đạo Triều Tiên

(Dân trí) - Hàng trăm người nước ngoài đã tham gia giải chạy tại thủ đô Bình Nhưỡng nhân sự kiện kỷ niệm ngày sinh của cố lãnh đạo Triều Tiên Kim Nhật Thành.

Thứ ba, 10/04/2018 - 02:14

Tàu chiến Mỹ mang theo 60 tên lửa tiến sát Syria
Tàu chiến Mỹ mang theo 60 tên lửa tiến sát Syria

(Dân trí) - Tàu khu trục USS Donald Cook của Hải quân Mỹ mang theo khoảng 60 tên lửa hành trình Tomahawk đang di chuyển chỉ cách cảng Tartus của Syria khoảng 100km, Sputnik dẫn nguồn tin từ CNN cho biết hôm nay 10/4.

Thứ ba, 10/04/2018 - 12:13

Nga nghi Anh định hủy bằng chứng quan trọng vụ cựu điệp viên bị đầu độc
Nga nghi Anh định hủy bằng chứng quan trọng vụ cựu điệp viên bị đầu độc

(Dân trí) - Bộ Ngoại giao Nga cho biết việc Anh được cho là sẽ phá hủy căn nhà ở thị trấn Salisbury cũng như các cửa hàng mà cựu điệp viên Nga Sergei Skripal và con gái đến ăn trước khi bị đầu độc, là dấu hiệu cho thấy London dường như đang muốn hủy đi bằng chứng quan trọng trong vụ việc này.

Thứ ba, 10/04/2018 - 11:53

Mỹ dọa hành động chống Syria không cần thông qua Liên Hợp Quốc
Mỹ dọa hành động chống Syria không cần thông qua Liên Hợp Quốc

(Dân trí) - Đại sứ Mỹ Nikki Haley cảnh báo Washington sẽ có các biện pháp đáp trả chính phủ Syria dù có hay không sự ủng hộ từ Liên Hợp Quốc, sau khi Washington cáo buộc Damascus đứng sau vụ tấn công hóa học khiến hàng chục người thiệt mạng.

Thứ ba, 10/04/2018 - 11:39

Trung Quốc muốn lập căn cứ quân sự ở Nam Thái Bình Dương?
Trung Quốc muốn lập căn cứ quân sự ở Nam Thái Bình Dương?

Trung Quốc đã đề cập với Vanuatu về việc thiết lập sự hiện diện quân sự vĩnh viễn ở đảo quốc nhỏ tại Thái Bình Dương, hãng tin Fairfax Media của Australia ngày 10/4 đưa tin.

Thứ ba, 10/04/2018 - 11:19

Con gái cựu điệp viên Nga xin tị nạn chính trị sau nghi vấn bị đầu độc?
Con gái cựu điệp viên Nga xin tị nạn chính trị sau nghi vấn bị đầu độc?

(Dân trí) - Yulia, con gái cựu điệp viên hai mang Nga Sergei Skripal, được cho là sẽ xin tị nạn chính trị sau nghi vấn bị đầu độc tại Salisbury (Anh), hãng tin RIA dẫn lời chị họ của cô cho biết ngày 9/4.

Thứ ba, 10/04/2018 - 10:39

Nga công bố thư tín từng gửi cho Thủ tướng Anh Theresa May
Nga công bố thư tín từng gửi cho Thủ tướng Anh Theresa May

(Dân trí) - Văn phòng Tổng công tố Nga ngày 9/4 đã công bố hàng loạt thư tín công vụ của Thủ tướng Anh Theresa May khi bà còn là Bộ trưởng Nội vụ Anh để chứng minh London thiếu hợp tác trong các vụ điều tra tương tự vụ cựu điệp viên hai mang Sergei Skripal nghi bị đầu độc.

Thứ ba, 10/04/2018 - 10:05

Mỹ có thể đã biết trước vụ nã 8 tên lửa vào căn cứ quân sự Syria
Mỹ có thể đã biết trước vụ nã 8 tên lửa vào căn cứ quân sự Syria

(Dân trí) - Hai quan chức Mỹ tiết lộ Washington đã được thông báo trước về vụ không kích bằng tên lửa nhằm vào một căn cứ không quân của Syria khiến 14 người thiệt mạng hôm 9/4.

Thứ ba, 10/04/2018 - 09:31