Tâm điểm

Tư tưởng Hồ Chí Minh - nền tảng cho hành trình vươn mình của dân tộc

Dưới ánh sáng tư tưởng Hồ Chí Minh, Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời năm 1930 đã trở thành nhân tố quyết định mọi thắng lợi của cách mạng. Tư tưởng Hồ Chí Minh không chỉ mở ra kỷ nguyên độc lập, tự do cho dân tộc, mà còn trở thành nguồn sức mạnh tinh thần to lớn, soi sáng sự nghiệp đổi mới, phát triển đất nước.

Trong hành trình hướng tới mục tiêu xây dựng Việt Nam giàu mạnh, phồn vinh, văn minh, hạnh phúc, tư tưởng của Người tiếp tục là nền tảng vững chắc quy tụ niềm tin, ý chí và khát vọng phát triển dân tộc.

Mở ra kỷ nguyên độc lập, tự do

Tư tưởng Hồ Chí Minh là kết tinh của trí tuệ, bản lĩnh và khát vọng giải phóng dân tộc, đồng thời là sự vận dụng sáng tạo chủ nghĩa Mác - Lênin vào điều kiện cụ thể của cách mạng Việt Nam. Giá trị lớn nhất, bao trùm nhất của tư tưởng ấy chính là đã tìm ra con đường đúng đắn để dân tộc Việt Nam thoát khỏi ách nô lệ, bước vào kỷ nguyên độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội.

Trước khi có ánh sáng tư tưởng Hồ Chí Minh, dân tộc Việt Nam đã trải qua hàng chục năm khủng hoảng về đường lối cứu nước. Các phong trào yêu nước tuy sôi nổi nhưng đều thất bại vì thiếu một con đường cách mạng đúng đắn. Trong bối cảnh đó, Nguyễn Ái Quốc đã tìm thấy con đường giải phóng dân tộc theo cách mạng vô sản, gắn độc lập dân tộc với chủ nghĩa xã hội, gắn vận mệnh dân tộc với xu thế tiến bộ của thời đại. Sự lựa chọn ấy không chỉ là bước ngoặt của lịch sử Việt Nam, mà còn là đóng góp quan trọng vào kho tàng lý luận cách mạng thế giới.

Tư tưởng Hồ Chí Minh - nền tảng cho hành trình vươn mình của dân tộc - 1

Chủ tịch Hồ Chí Minh (Ảnh tư liệu: TTXVN).

Dưới ánh sáng tư tưởng Hồ Chí Minh, Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời năm 1930 đã trở thành nhân tố quyết định mọi thắng lợi của cách mạng. Từ Cách mạng Tháng Tám 1945 khai sinh nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, đến hai cuộc kháng chiến trường kỳ chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ, tư tưởng Hồ Chí Minh luôn là ngọn cờ đoàn kết, quy tụ sức mạnh toàn dân tộc. Những giá trị cốt lõi như độc lập dân tộc, tự do, hạnh phúc của nhân dân; sức mạnh đại đoàn kết; tinh thần “không có gì quý hơn độc lập tự do” đã trở thành chân lý bất diệt, dẫn dắt dân tộc vượt qua mọi thử thách khốc liệt nhất của lịch sử.

Không chỉ dừng lại ở giá trị lịch sử, tư tưởng Hồ Chí Minh còn mang giá trị nhân văn sâu sắc và tính phổ quát toàn cầu. Đó là tư tưởng về giải phóng con người, về hòa bình, bình đẳng và tiến bộ xã hội. Giá trị trường tồn ấy chính là nền tảng tạo nên kỷ nguyên độc lập, tự do của dân tộc Việt Nam và tiếp tục là điểm tựa tinh thần cho các thế hệ hôm nay.

Dẫn dắt sự nghiệp đổi mới đất nước

Bước sang giai đoạn sau năm 1975, đất nước thống nhất nhưng phải đối mặt với vô vàn khó khăn: kinh tế kiệt quệ, đời sống nhân dân khó khăn, cơ chế quản lý cũ bộc lộ nhiều hạn chế. Trong bối cảnh đó, yêu cầu đổi mới trở thành tất yếu lịch sử. Chính tư tưởng Hồ Chí Minh, với tinh thần “cách mạng là đổi mới, là sáng tạo”, đã trở thành cơ sở lý luận và thực tiễn quan trọng để Đảng ta khởi xướng công cuộc đổi mới từ Đại hội VI (năm 1986).

Tư tưởng Hồ Chí Minh về đổi mới trước hết là tư tưởng vì nhân dân, lấy lợi ích của nhân dân làm trung tâm. Người từng khẳng định: “Việc gì có lợi cho dân thì hết sức làm, việc gì có hại cho dân thì hết sức tránh”. Đây chính là nguyên lý cốt lõi của mọi chính sách phát triển trong thời kỳ đổi mới. Đổi mới không phải là phủ định sạch trơn cái cũ, mà là kế thừa, phát huy những giá trị tích cực, đồng thời loại bỏ những gì lạc hậu, kìm hãm sự phát triển.

Dưới ánh sáng tư tưởng Hồ Chí Minh, Đảng ta đã từng bước hoàn thiện đường lối đổi mới toàn diện, từ đổi mới kinh tế, chính trị đến văn hóa, xã hội và đối ngoại. Nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa được hình thành, kết hợp hài hòa giữa quy luật thị trường và định hướng xã hội chủ nghĩa; giữa tăng trưởng kinh tế và tiến bộ, công bằng xã hội. Vai trò của nhân dân được khẳng định là trung tâm, là chủ thể của công cuộc đổi mới.

Trong 40 năm đổi mới, Việt Nam đã đạt được những thành tựu to lớn, có ý nghĩa lịch sử: quy mô nền kinh tế không ngừng mở rộng, đời sống nhân dân được cải thiện rõ rệt, tỷ lệ nghèo giảm mạnh, quốc phòng - an ninh được bảo đảm, hội nhập quốc tế sâu rộng. Những thành tựu đó không chỉ là kết quả của đường lối đúng đắn, mà còn là minh chứng sinh động cho sức sống của tư tưởng Hồ Chí Minh trong thực tiễn phát triển đất nước.

Đặc biệt, tư tưởng Hồ Chí Minh chính là nền tảng tư tưởng giúp Đảng ta kiên định mục tiêu độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội, giữ vững định hướng trong bối cảnh toàn cầu hóa và biến động phức tạp của thế giới. Nhờ đó, Việt Nam luôn giữ được bản sắc riêng, con đường riêng, phù hợp với thực tiễn đất nước.

Soi sáng kỷ nguyên phát triển mới

Bước vào giai đoạn phát triển mới, Việt Nam đứng trước những vận hội lớn chưa từng có, đồng thời cũng đối mặt với nhiều thách thức gay gắt của thời đại. Cạnh tranh chiến lược giữa các nước lớn ngày càng quyết liệt, cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư diễn ra sâu rộng, các vấn đề an ninh phi truyền thống, biến đổi khí hậu, dịch bệnh, già hóa dân số hay nguy cơ tụt hậu về khoa học - công nghệ đang tác động mạnh mẽ đến mọi quốc gia.

Trong bối cảnh đó, yêu cầu đặt ra đối với Việt Nam là phải đổi mới mạnh mẽ hơn, toàn diện hơn, sâu sắc hơn để hiện thực hóa khát vọng phát triển đất nước phồn vinh, hùng cường vào giữa thế kỷ XXI. Trên hành trình ấy, tư tưởng Hồ Chí Minh tiếp tục khẳng định giá trị trường tồn, giữ vai trò là nền tảng tư tưởng, kim chỉ nam định hướng cho con đường phát triển của dân tộc.

Điểm cốt lõi và xuyên suốt trong tư tưởng Hồ Chí Minh là phát huy sức mạnh của nhân dân, của khối đại đoàn kết toàn dân tộc. Người từng khẳng định: “Đoàn kết, đoàn kết, đại đoàn kết - thành công, thành công, đại thành công”. Trong giai đoạn hiện nay, tinh thần đại đoàn kết không chỉ là sự gắn bó giữa các tầng lớp nhân dân, giữa Đảng với nhân dân, mà còn được mở rộng thành sức mạnh của đồng thuận xã hội, của khát vọng phát triển quốc gia và của hội nhập quốc tế sâu rộng.

Đó là sự kết hợp hài hòa giữa sức mạnh dân tộc với sức mạnh thời đại; giữa nội lực của đất nước với nguồn lực quốc tế nhằm tạo nên động lực phát triển mới cho dân tộc Việt Nam.

Tư tưởng Hồ Chí Minh cũng đặc biệt nhấn mạnh vai trò trung tâm của con người trong tiến trình phát triển. Theo Người, con người vừa là mục tiêu cao nhất, vừa là động lực quyết định của cách mạng. Vì vậy, phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới không chỉ là tăng trưởng kinh tế đơn thuần, mà phải hướng tới xây dựng con người Việt Nam phát triển toàn diện, có tri thức, đạo đức, bản lĩnh, khát vọng cống hiến và năng lực thích ứng với thời đại số. Đây chính là nền tảng để xây dựng một xã hội văn minh, nhân văn, phát triển bền vững và giàu bản sắc dân tộc.

Cùng với đó, tư tưởng Hồ Chí Minh về độc lập, tự chủ gắn liền với hội nhập quốc tế tiếp tục mang ý nghĩa thời sự sâu sắc. Trong bối cảnh toàn cầu hóa và cạnh tranh chiến lược ngày càng phức tạp, Việt Nam càng phải kiên định nguyên tắc độc lập, tự chủ, giữ vững lợi ích quốc gia - dân tộc, đồng thời chủ động, tích cực hội nhập quốc tế toàn diện và sâu rộng.

Tư tưởng “dĩ bất biến ứng vạn biến” của Người vẫn là bài học lớn trong hoạch định đường lối đối ngoại hiện nay: kiên định mục tiêu chiến lược, linh hoạt trong sách lược; giữ vững bản lĩnh dân tộc nhưng không tự cô lập mình khỏi dòng chảy phát triển của thế giới. Đó cũng là cơ sở để Việt Nam nâng cao vị thế, uy tín quốc tế và tranh thủ tối đa các nguồn lực cho phát triển đất nước.

Đặc biệt, trong mọi giai đoạn cách mạng, Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn coi xây dựng Đảng là nhiệm vụ then chốt. Người nhấn mạnh Đảng phải thật sự trong sạch, vững mạnh, “là đạo đức, là văn minh”; cán bộ, đảng viên phải cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư, đặt lợi ích của Tổ quốc và nhân dân lên trên hết, trước hết.

Trong bối cảnh hiện nay, khi yêu cầu phát triển đất nước ngày càng cao, việc xây dựng đội ngũ cán bộ có bản lĩnh chính trị vững vàng, tư duy đổi mới, năng lực quản trị hiện đại và tinh thần phụng sự Tổ quốc, phục vụ nhân dân càng trở thành nhân tố quyết định đối với thành công của sự nghiệp phát triển quốc gia.

Có thể khẳng định rằng, tư tưởng Hồ Chí Minh là di sản tinh thần vô giá của dân tộc Việt Nam, là nguồn lực nội sinh to lớn cho hành trình phát triển đất nước trong thời đại mới. Từ kỷ nguyên đấu tranh giành độc lập, thống nhất đất nước đến công cuộc đổi mới và hội nhập hôm nay, tư tưởng của Người luôn là ngọn đuốc soi đường, quy tụ niềm tin, hun đúc ý chí và khơi dậy khát vọng vươn lên của dân tộc.

Trong hành trình xây dựng một nước Việt Nam giàu mạnh, phồn vinh, văn minh, hạnh phúc, giá trị trường tồn của tư tưởng Hồ Chí Minh sẽ tiếp tục tỏa sáng, dẫn dắt dân tộc Việt Nam vững bước tiến về tương lai.

Tác giả: TS Phạm Ngọc Hùng công tác tại Ban Xây dựng Đảng, Tạp chí Cộng sản.

Chuyên mục TÂM ĐIỂM mong nhận được ý kiến của bạn đọc về nội dung bài viết. Hãy vào phần Bình luận và chia sẻ suy nghĩ của mình. Xin cảm ơn!