Nỗi lo rối loạn tâm thần ở giới trẻ

Tại Việt Nam, có ít nhất 3 triệu thanh thiếu niên có các vấn đề về tâm lý, tâm thần nhưng chỉ có khoảng 20% trong số đó nhận được hỗ trợ y tế và điều trị cần thiết

Đây là báo cáo mới nhất của Quỹ Nhi đồng Liên Hiệp Quốc (UNICEF) tại Việt Nam về tình hình sức khỏe tâm thần của trẻ em, thanh thiếu niên Việt Nam được đưa ra ở hội thảo "Ma túy và sức khỏe tâm thần thanh thiếu niên" vừa được tổ chức tại TP HCM.

Nguy cơ tự sát do trầm cảm

Theo Tổ chức Y tế thế giới, một nửa các bệnh lý về tâm thần khởi phát ở độ tuổi 14 nhưng phần lớn đều không được phát hiện hay điều trị. Trầm cảm là rối loạn tâm thần phổ biến thứ 3 trong thanh thiếu niên. Theo đó, tự sát là nguyên nhân gây tử vong thứ 2 trong nhóm tuổi từ 15 đến 29.

Tại Việt Nam, theo báo cáo mới nhất của UNICEF về tình hình sức khỏe tâm thần trong trẻ em và thanh thiếu niên độ tuổi 14-18 thì tỉ lệ trung bình mắc các rối loạn tâm thần của nhóm này là 12%. Những biểu hiện phổ biến là trầm cảm, rối loạn lo âu, cô đơn và tăng động giảm chú ý.

Bà Nguyễn Thùy Linh, quản lý chương trình Trẻ em và Thanh niên Trung tâm Hỗ trợ Sáng kiến Phát triển cộng đồng (SCDI), cho biết qua khảo sát thực tế trên mạng xã hội với 230 thanh thiếu niên có độ tuổi 15-24, có đến 3/4 người cho biết đã từng sử dụng chất kích thích, gây nghiện; phổ biến nhất là rượu (chiếm 73,3%), bóng cười (41,2%), cần sa (40,6%), ma túy đá (31,6%)… Ngoài việc bị bạn bè lôi kéo, phần lớn họ tự tìm đến các chất trên để trải nghiệm vì thích cảm giác; giải tỏa stress, căng thẳng; để thoát khỏi nỗi buồn…

Bữa tiệc sinh nhật bằng ma túy được hàng chục nam, nữ thanh niên tổ chức tại một biệt thự ở TP Phan Thiết, tỉnh Bình Thuận bị công an phát hiện. (Ảnh do cơ quan công an cung cấp)
Bữa tiệc sinh nhật bằng ma túy được hàng chục nam, nữ thanh niên tổ chức tại một biệt thự ở TP Phan Thiết, tỉnh Bình Thuận bị công an phát hiện. (Ảnh do cơ quan công an cung cấp)

Bệnh tâm thần khởi phát ở độ tuổi 14

Những năm đầu của tuổi trưởng thành là khoảng thời gian diễn ra nhiều thay đổi, như chuyển trường, sống xa gia đình, bắt đầu học đại học hoặc một công việc mới. Với nhiều người, có thể là thời điểm dồn dập những lo âu và căng thẳng.

Trong một số trường hợp, những căng thẳng đó không được nhận biết và xử trí kịp thời, bên cạnh đó là việc kết nối công nghệ liên tục "ngày và đêm" làm giới trẻ dễ tổn thương trước các căng thẳng tâm trí và mắc những bệnh về sức khỏe tâm thần. Một nửa các bệnh lý về tâm thần khởi phát ở độ tuổi 14

ThS-BS Nguyễn Song Chí Trung, Bệnh viện Đại học Y Dược TP HCM, cho biết ma túy là chất kích thích khi sử dụng sẽ làm tâm thần biến đổi như tri giác, ý thức, sự tỉnh táo hoặc suy nghĩ thay đổi. Lạm dụng và nghiện ma túy chịu ảnh hưởng của các yếu tố như: khiếm khuyết bẩm sinh trong hệ thần kinh như gien, căng thẳng, trải nghiệm tiêu cực thời thơ ấu, sang chấn tâm lý; rối loạn tâm thần.

Trong đó, rối loạn tâm thần ảnh hưởng nghiêm trọng về nhận thức, điều hòa cảm xúc hay hành vi của một người; gây ra đau khổ hay mất khả năng trong công việc và hoạt động xã hội quan trọng khác.

BS Trung cũng nhấn mạnh lâu nay, mọi người hay ngộ nhận rằng một người mạnh mẽ, có đạo đức, nhân cách tốt không bị sức khỏe tâm thần hoặc lạm dụng ma túy; đánh đồng những người thất nghiệp, hư hỏng, học hành kém… thường dễ bị cám dỗ, sa ngã, nghiện ngập… Suy nghĩ áp đặt trên hoàn toàn sai lầm. Do vậy, đừng kỳ thị những người bị sức khỏe tâm thần cũng như sử dụng ma túy; hãy đón nhận, quan tâm để họ sớm trở về với cộng đồng.

Tại hội thảo, các chuyên gia cũng cho rằng gia đình và bạn bè đóng vai trò quan trọng trong việc giúp phát hiện sớm các dấu hiệu của lạm dụng ma túy và rối loạn tâm thần. Vì vậy phải tạo được mối quan hệ chân thành, không gian an toàn để thanh thiếu niên có thể tin tưởng chia sẻ các vấn đề của mình. Việc tham gia điều trị chỉ là một phần trong toàn bộ quá trình hồi phục của người nghiện ma túy hoặc có vấn đề về sức khỏe tâm thần. Người nghiện cần sự đồng hành lâu dài của gia đình, bạn bè và cộng đồng.

Kỳ thị - rào cản nghiêm trọng

Có đến gần 60% thanh thiếu niên sử dụng ma túy tự kỳ thị và căm ghét bản thân dựa trên phản ứng của mọi người xung quanh, hơn 40% trong số họ thường xuyên cảm thấy cô đơn và có ý định tự tử.

Kỳ thị và phân biệt đối xử là một rào cản nghiêm trọng hạn chế việc chia sẻ, tìm kiếm sự giúp đỡ và tiếp cận hỗ trợ của các thanh thiếu niên sử dụng ma túy. Họ lo sợ phản ứng của mọi người nếu biết mình sử dụng ma túy và cảm thấy cần thiết phải giấu tình trạng sử dụng ma túy của bản thân. Các tin tức và hình ảnh tiêu cực về người sử dụng ma túy trên truyền thông gắn với tình trạng "ngáo đá", gây rối trật tự công cộng, phạm pháp, giết người... cũng là những định kiến có tác động không nhỏ tới nhóm này.

Theo Trịnh Thiệp

Người lao động

MỚI NHẤT
Chỉ một lon nước tăng lực có thể làm hẹp mạch máu trong 90 phút
Chỉ một lon nước tăng lực có thể làm hẹp mạch máu trong 90 phút

(Dân trí) - Uống chỉ một lon nước tăng lực có thể làm tăng nguy cơ đau tim và đột quỵ trong 90 phút, một nghiên cứu mới cho thấy.

Thứ ba, 06/11/2018 - 04:51

Tư vấn trực tuyến: Điều trị ung thư đường tiêu hóa - Phác đồ quyết định phần thắng
Tư vấn trực tuyến: Điều trị ung thư đường tiêu hóa - Phác đồ quyết định phần thắng

(Dân trí) - Gần 20 câu hỏi của nhiều bạn đọc gửi về Dân trí với các nội dung từ tầm soát, phòng ngừa đến điều trị đã được Bác sĩ Zee Ying Kiat, Chuyên khoa Y tế Ung thư Tư vấn tại Viện Ung thư Đại học Quốc gia, Singapore (NCIS), Bệnh viện ĐKQT Thu Cúc, giải đáp, tư vấn đầy đủ, rõ ràng.

Thứ ba, 06/11/2018 - 03:00

Cứu thai phụ mang u nang “khủng” to như quả bưởi
Cứu thai phụ mang u nang “khủng” to như quả bưởi

(Dân trí) - Đang mang thai 37 tuần tuổi, chị L.B.Hà (29 tuổi, trú tại phường Tân Biên, TP Biên Hòa) thấy mệt mỏi, khó thở. Đi khám chị mới biết trong bụng có khối u cực lớn 20 x 30 cm.

Thứ ba, 06/11/2018 - 11:37

Ma túy mới tấn công khiến nhiều người trẻ hôn mê, suy đa tạng
Ma túy mới tấn công khiến nhiều người trẻ hôn mê, suy đa tạng

(Dân trí) - Ths.BS Nguyễn Trung Nguyên, Trung tâm chống độc (BV Bạch Mai) cảnh báo tình trạng ngày càng xuất hiện nhiều loại ma túy mới khiến nhiều người trẻ bị ngộ độc, hôn mê. Tại Trung tâm, ngày nào cũng tiếp nhận bệnh nhân ngộ độc ma túy.

Thứ ba, 06/11/2018 - 09:44

Đái tháo đường thai kỳ: Vấn đề cần được quan tâm tại Việt Nam
Đái tháo đường thai kỳ: Vấn đề cần được quan tâm tại Việt Nam

(Dân trí) - Đái tháo đường thai kỳ (ĐTĐTK) là một vấn đề phổ biến, khá thường gặp với các thai phụ trên toàn thế giới. Tại Việt Nam, ước tính có khoảng 20% thai phụ đối mặt với ĐTĐTK, và con số này đang có chiều hướng gia tăng. ĐTĐTK nếu không được quan tâm đầy đủ dễ dẫn đến những nguy cơ cho cả mẹ lẫn thai nhi.

Thứ ba, 06/11/2018 - 08:40

Tự cắt tay chảy máu để... tĩnh tâm
Tự cắt tay chảy máu để... tĩnh tâm

Khi cảm thấy căng thẳng, cần giải tỏa, những người này thường lặp lại hành động vô thức là cắn móng tay, bặm môi đến bật máu hoặc thậm chí rạch dao lam vào tay.

Thứ ba, 06/11/2018 - 07:25

Đình chỉ 1 loại thuốc tiêu hóa Ấn Độ không đạt chỉ tiêu định lượng
Đình chỉ 1 loại thuốc tiêu hóa Ấn Độ không đạt chỉ tiêu định lượng

(Dân trí) - Ngày 2/11, TS Trần Văn Chung, Phó Giám đốc Sở Y tế Hà Nội đã ký văn bản gửi các đơn vị y tế trong ngành, đơn vị nhập khẩu, đơn vị kinh doanh về việc xử lý thuốc không đạt chất lượng đối với thuốc tiêu hóa dạng viên nén bao phim nhập khẩu từ Ấn Độ.

Thứ ba, 06/11/2018 - 07:21

Bé 2 tuổi tử vong nghi do tay chân miệng
Bé 2 tuổi tử vong nghi do tay chân miệng

(Dân trí) - Sau 2 ngày có biểu hiện sốt, nôn ói, mệt mỏi bé trai 2 tuổi được bố mẹ đưa vào nhập viện, sau đó diễn tiến bệnh nặng hơn, bé được chuyển tuyến, lên bệnh viện tỉnh điều trị rồi tử vong trên đường chuyển đi Bệnh viện Nhi đồng 2 - TP.HCM.

Thứ ba, 06/11/2018 - 04:14

Tưởng bé chậm lẫy, chậm vận động hóa bệnh hiếm gặp
Tưởng bé chậm lẫy, chậm vận động hóa bệnh hiếm gặp

(Dân trí) - "Chiến đấu" với căn bệnh hiếm của con gần 2 năm nay, chị Hoàng Huyền Trang (26 tuổi ở Thái Bình) vẫn nhớ như in những ngày đầu lặn lội khắp BV Nhi Trung ương để tìm ra bệnh cho bé. "Con đến viện đầu tiên chỉ với dấu hiệu viêm phổi, chậm lẫy hơn trẻ khác... nhưng thêm mỗi xét nghiệm, vợ chồng chị lại thêm thấp thỏm bởi một căn bệnh hiếm liên quan đến di truyền.

Thứ hai, 05/11/2018 - 09:19

7 việc nếu làm buổi tối sẽ khiến bạn mệt mỏi vào sáng hôm sau
7 việc nếu làm buổi tối sẽ khiến bạn mệt mỏi vào sáng hôm sau

(Dân trí) - Những nguyên nhân gây mệt mỏi vào buổi sáng và có thể làm gì vào buổi tối để sáng thức dậy sảng khoái.

Thứ hai, 05/11/2018 - 05:15

Bạn cần nạp bao nhiêu vitamin mỗi ngày để cơ thể được cung cấp đầy đủ chất?
Bạn cần nạp bao nhiêu vitamin mỗi ngày để cơ thể được cung cấp đầy đủ chất?

(Dân trí) - Tất cả chúng ta đều biết rằng trái cây và rau củ rất có lợi cho sức khoẻ. Tuy nhiên, chỉ một số ít người biết chính xác cơ thể cần ăn bao nhiêu để cơ thể có đủ các vitamin cần thiết.

Thứ hai, 05/11/2018 - 03:35

Đâu là chỗ ngồi an toàn nhất trên xe con?
Đâu là chỗ ngồi an toàn nhất trên xe con?

(Dân trí) - Theo Hội đồng an toàn quốc gia Mỹ, năm 2016 là năm nguy hiểm nhất trên các con đường của nước này kể từ năm 2007, với khoảng 40.000 người chết vì tai nạn xe hơi - tăng 6% so với năm 2015. Trong khi khá nhiều bang áp đặt mức phạt nghiêm khắc đối với việc nhắn tin hoặc nói chuyện điện thoại khi lái xe, nhưng người dân vẫn bất chấp các quy định.

Thứ hai, 05/11/2018 - 10:19

ĐÁNG QUAN TÂM
Cục An toàn thực phẩm cảnh báo Thảo mộc Hoa Mộc Lâm quảng cáo "không chính chủ"
Cục An toàn thực phẩm cảnh báo Thảo mộc Hoa Mộc Lâm quảng cáo "không chính chủ"

(Dân trí) - Theo Cục An toàn thực phẩm, thực phẩm bảo vệ sức khỏe Thảo mộc Hoa Mộc Lâm được quảng cáo trên một số website không phải là do công ty sản xuất, chịu trách nhiệm về chất lượng thực hiện quảng cáo.

Thứ hai, 05/11/2018 - 08:34

Vây bắt lợn rừng 100 kg, người đàn ông bị lợn cắn thủng bụng, đứt ngón tay
Vây bắt lợn rừng 100 kg, người đàn ông bị lợn cắn thủng bụng, đứt ngón tay

(Dân trí) - Một nhóm người đang làm ruộng gần bìa rừng thì phát hiện một con lợn rừng xuống tìm thức ăn nên đã vây bắt. Trong lúc hoảng loạn, con lợn này đã cắn 1 người đàn ông bị thương ở bụng, cắn đứt ngón tay …

Thứ hai, 05/11/2018 - 05:07

Bố nướng mực bằng cồn, con 2 tuổi tử vong, 3 người nguy kịch
Bố nướng mực bằng cồn, con 2 tuổi tử vong, 3 người nguy kịch

Trong lúc nướng mực, anh N.Q.T bất ngờ sơ sẩy làm ngọn lửa bén vào lọ cồn gây cháy lớn. Theo phản xạ, anh T hốt hoảng hất lọ cồn ra ngoài nhưng trúng phải vợ con đang ngồi cạnh đó.

Thứ hai, 05/11/2018 - 01:12

Người trẻ mắc ung thư: Chữa trị không dễ!
Người trẻ mắc ung thư: Chữa trị không dễ!

Dù chưa có thống kê đầy đủ về việc trẻ hóa ung thư ở Việt Nam song một số bệnh ung thư ở nước ta có độ tuổi mắc sớm hơn so với thế giới

Thứ hai, 05/11/2018 - 12:14

Tăng cường hậu kiểm, phát hiện nhiều TPCN không đạt chất lượng như công bố
Tăng cường hậu kiểm, phát hiện nhiều TPCN không đạt chất lượng như công bố

(Dân trí) - TS Nguyễn Thanh Phong, Cục trưởng Cục An toàn thực phẩm cho biết đang tiếp tục triển khai hậu kiểm về an toàn thực phẩm; xây dựng kế hoạch chỉ đạo công tác bảo đảm an toàn thực phẩm trong dịp Tết nguyên đán Kỷ Hợi 2019. Kết quả thi hành pháp luật về xử lý vi phạm hành chính, công khai cơ sở vi phạm sẽ được cập nhật trên website vfa.gov.vn.

Chủ nhật, 04/11/2018 - 09:13

Sẽ đóng cửa công ty sản xuất thực phẩm chức năng không đạt GMP
Sẽ đóng cửa công ty sản xuất thực phẩm chức năng không đạt GMP

(Dân trí) - Ông Nguyễn Thanh Phong, Cục trưởng Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) cho biết, qua rà soát hiện cả nước có hơn 4.000 cơ sở sản xuất thực phẩm chức năng (TPCN), thực phẩm bảo vệ sức khỏe thì có đến hơn 3.000 cơ sở không đạt tiêu chuẩn GMP. Theo đó, đến hạn chót 1/7/2019, các cơ sở này sẽ không được phép sản xuất TPCN, thực phẩm bảo vệ sức khỏe nếu không đạt chuẩn GMP.

Chủ nhật, 04/11/2018 - 09:12

Cảnh báo chứng lo âu, trầm cảm ở trẻ "dán mắt" vào thiết bị thông minh
Cảnh báo chứng lo âu, trầm cảm ở trẻ "dán mắt" vào thiết bị thông minh

(Dân trí) - Các nhà khoa học Anh Mỹ cảnh báo: Trẻ em cũng như người trẻ đang mắc các vấn đề và tâm lý do sử dụng smartphone và máy tính bảng.

Chủ nhật, 04/11/2018 - 06:23

Phát hiện kho chứa hàng ngàn sản phẩm thuốc, vật tư y tế không rõ nguồn gốc
Phát hiện kho chứa hàng ngàn sản phẩm thuốc, vật tư y tế không rõ nguồn gốc

(Dân trí) - Cơ quan chức năng tỉnh Đắk Lắk vừa triệt phá một đường dây mua bán thuốc, dịch truyền, các sản phẩm vật tư y tế không rõ nguồn gốc mang tiêu thụ trên địa bàn tỉnh.

Chủ nhật, 04/11/2018 - 04:14

Quảng cáo “nổ” giống thuốc chữa bệnh, hàng loạt công ty bị xử phạt nặng
Quảng cáo “nổ” giống thuốc chữa bệnh, hàng loạt công ty bị xử phạt nặng

(Dân trí) - Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) cho biết, kể từ ngày 8/9 đến hết ngày 2/11, đơn vị này đã xử phạt hành chính số tiền hơn 920 triệu đồng với 24 cơ sở có vi phạm về an toàn thực phẩm. Trong đó, đáng chú ý, sai phạm trong lĩnh vực quảng cáo là 14 công ty, chiếm 2/3 (hơn 630 triệu đồng) trong tổng số tiền xử phạt.

Thứ bảy, 03/11/2018 - 07:45

Việt Nam hợp tác với Pháp trong lĩnh vực điều trị ung thư
Việt Nam hợp tác với Pháp trong lĩnh vực điều trị ung thư

(Dân trí) - Ngày 3/11, Bệnh viện K đã kí kết hợp tác với Viện Curie, Cộng hòa Pháp nhân chuyến viếng thăm và làm việc tại Việt Nam của Bộ trưởng Bộ Đoàn kết và Y tế, Cộng hòa Pháp.

Thứ bảy, 03/11/2018 - 06:23

Không rượu bia, thuốc lá, kỹ sư 48 tuổi bất ngờ xuất huyết não do tham công tiếc việc
Không rượu bia, thuốc lá, kỹ sư 48 tuổi bất ngờ xuất huyết não do tham công tiếc việc

Dù có lối sống lành mạnh nhưng vận động trí não quá sức và thiếu ngủ kéo dài đã khiến người đàn ông 48 tuổi bị xuất huyết não nghiêm trọng.

Thứ bảy, 03/11/2018 - 08:02

Bé gái 14 tuổi bị cắt cổ, cưỡng hiếp phải chuyển lên Hà Nội cấp cứu
Bé gái 14 tuổi bị cắt cổ, cưỡng hiếp phải chuyển lên Hà Nội cấp cứu

(Dân trí) - Bệnh nhi Lò Thị T. - người bị nam thiếu niên cưỡng hiếp ở Lai Châu rồi cứa cổ đã được đưa xuống BV Tai mũi họng Trung ương cấp cứu. Trước đó, bệnh nhi nhập viện tuyến dưới trong tình trạng bị lưỡi liềm rạch đứt đôi cổ gây tổn thương sâu chia đôi thành sau họng, Bệnh nhi cũng bị đường rạch giữa ngực dài đến 15cm.

Thứ bảy, 03/11/2018 - 07:13