Chuyện vị bác sĩ ra Trường Sa, mổ ruột thừa cho chiến sĩ bằng… dao lam

Bây giờ, chuyện bác sĩ ra đảo Trường Sa làm việc không ít, nhưng bác sĩ ra đảo chữa bệnh trong điều kiện hoàn cảnh khó khăn những năm 80, phải mổ ruột thừa bằng dao lam, làm ống thụt chống táo bón cho các chiến sĩ thì chỉ có bác sĩ Trần Văn Phụng. Hiện nay, bác sĩ Phụng đang làm trạm trưởng trạm y tế xã Mễ Trì, Từ Liêm, Hà Nội.

Bác sĩ Trần Văn Phụng khám chữa bệnh cho bệnh nhân tại trạm y tế xã Mễ Trì.
Bác sĩ Trần Văn Phụng khám chữa bệnh cho bệnh nhân tại trạm y tế xã Mễ Trì.
 
Ký ức Trường Sa dội về

Mặc dù đã gần bước sang tuổi lục tuần nhưng nom bác sĩ Trần Văn Phụng (sinh năm 1957), trẻ hơn nhiều so với tuổi thực bởi tác phong quân đội nhanh nhẹn, khỏe khoắn. Trong cuộc đời làm nghề của mình, bác sĩ Phụng cho biết chưa một ngày ông quên kí ức công tác ở Trường Sa. Dưới hầm ngầm, trong ánh sáng leo lắt của bình ắcquy, ông đã mổ ruột thừa bằng những con dao lam. Trong cuộc điện thoại với chúng tôi, anh Đinh Quang Thế - trú tại thành phố Tuy Hòa, tỉnh Phú Yên, người đầu tiên được bác sĩ Phụng mổ ruột thừa bằng dao lam không khỏi xúc động kể lại: “Ai chứ bác sĩ Phụng thì cả đời này tôi không quên được. Chính bác sĩ Phụng đã cứu mạng sống của tôi năm đó. Hơn 20 năm qua, tôi vẫn chưa có dịp ra Bắc thăm bác sĩ nên tôi thấy áy náy quá, nhưng nhất định tôi sẽ thu xếp ra thăm bác vào một ngày gần nhất có thể”.

Nhớ lại ca bệnh đầu tiên của mình thực hiện trong hoàn cảnh đặc biệt, bác sĩ Phụng kể: “Tôi ra đảo Trường Sa lớn nhận nhiệm vụ mới từ tháng 3.1988. Hôm ấy, ra tới đảo Trường Sa là 13h30 chiều và vẫn còn đang say sóng thì tới 20h tối, tôi tiếp nhận ca mổ đầu tiên cho chiến sĩ Đinh Quang Thế. Qua chẩn đoán, tôi biết anh này đau ruột thừa, cần phải mổ gấp, nếu chậm sẽ vỡ ruột, tử vong. Nhưng nhìn lại đống thiết bị y tế thì tôi không tin vào mắt mình, lấy cái gì để mổ đây trong khi hầu hết các dụng cụ bị han gỉ, cũ rích do nhiễm mặn. Tôi lục tìm thì chỉ còn mấy con dao lam là dùng được. Tôi quyết định sẽ mổ ruột thừa cho chiến sĩ kia bằng dao lam và cho lưỡi dao vào nồi quân dụng đun sôi.

Ánh sáng làm việc trong hầm mổ là ánh sáng của đèn ác quy 25W, chân tay bệnh nhân được cột chặt vào ghế và ca mổ bắt đầu. Khi tôi vừa mổ được một lúc, ghim xong các mạch máu thì điện tắt phụt. Cũng may là tôi vừa ghim song mạch máu thì mất điện chứ không thì bệnh nhân sẽ mất máu mà chết. Trong tình huống nguy cấp, tôi huy động hết đèn pin của anh em trên đảo được gần 20 cái, soi rọi rồi mổ tiếp. Sau gần 10 ngày cắt chỉ, nghỉ ngơi, chiến sĩ đó đã quay về đơn vị công tác bình thường”.

Khi vết mổ của chiến sĩ Thế chưa khô miệng thì bốn ngày sau, bác sĩ Phụng lại tiếp nhận ca mổ ruột thừa thứ hai là chiến sĩ Lưu Văn Thông – trú tại thôn Cẩm Hoàn, xã Thanh Sơn, huyện Kiến Thụy, Hải Phòng. Vẫn trong căn hầm, vẫn dưới ánh sáng của đèn ắcquy, bác sĩ Phụng lại cột chân tay bệnh nhân vào chân bàn vì không có thuốc tê để giảm đau, sợ nạn nhân giãy giụa không tiến hành mổ được. “Tôi đau đớn vô vùng nhưng may mắn có bác sĩ Phụng. Trong cơn đau, tôi thấy ruột mình ở bên ngoài da rồi tôi ngất đi không còn biết gì nữa. Lúc tỉnh dậy, nghe bác sĩ Phụng tếu táo tôi mới biết mình vẫn còn sống. Bác sĩ nói tôi giãy khỏe quá nên chân tay mới xước xát như thế, giãy khỏe thế chứng tỏ sức khỏe tốt, tôi sẽ nhanh bình phục”, anh Thông cười nhớ lại. Cũng như anh Thế, anh Thông chưa một lần ra Hà Nội thăm bác sĩ Phụng, nhưng những cuộc điện thoại hỏi han, cảm ơn của hai bệnh nhân với bác sĩ Phụng vẫn diễn ra thường xuyên.

Đó là hai trường hợp mổ “bất đắc dĩ” trong cuộc đời làm nghề y mà bác sĩ Phụng nhớ mãi. Tuy nhiên còn một kỷ niệm đặc biệt mà không chiến sĩ nào thời đó có thể quên là việc bác sĩ Phụng sáng tạo ra chiếc ống thụt táo bón. Bác sĩ Phụng kể: “Lần thứ hai tôi ra công tác tại đảo Sinh Tồn Đông. Ở đó không có rau xanh, chiến sĩ của ta chủ yếu ăn thịt hộp, lương khô nên vấn đề táo bón thì ai cũng mắc. Nhiều chiến sĩ tâm sự với tôi rằng họ đọc hết một tờ báo mà vẫn chưa thể đi vệ sinh được…

Nghe tới đây, tôi trăn trở vô cùng. Thế là từ đó ý nghĩ “giải cứu” các chiến sĩ thường trực trong tôi. Tôi nghĩ đến một cái ống thụt, nhưng giữa biển lấy đâu ra ống thụt bây giờ. Bỗng một hôm, tôi nhặt được chiếc phao cứu sinh của Philippines trôi dạt vào bờ. Tôi nhặt lấy đem về cắt, khoan lỗ hình quả bầu, lấy van bếp khò - như van xe đạp bây giờ, làm thêm một cái dây dẫn, mỗi lần “giải cứu” sẽ cho 1 lít nước vào đó rồi trợ giúp các chiến sĩ. Sau đó, việc đi vệ sinh lại bình thường. Các chiến sĩ khỏe khoắn trở lại để làm nhiệm vụ”. Sau này, chiếc ống thụt đó được lưu trong phòng truyền thống của Lữ đoàn 146, vùng 4 quân chủng hải quân.

3 lần cưới vợ “hụt” vì nhận công tác bất ngờ

Bác sĩ Trần Văn Phụng sinh ra và lớn lên tại mảnh đất nghèo Ân Thi, Hưng Yên đúng lúc cuộc chiến tranh ác liệt diễn ra. 18 tuổi, bác sĩ Phụng lên đường nhập ngũ. Năm 1970, bác sĩ Phụng tham gia cuộc chiến bảo vệ biên giới phía Bắc, rồi được đơn vị cử đi học ngành y để phục vụ chiến sĩ. Năm 1979, bác sĩ Phụng thi đỗ vào Học viện Quân y. Sau khi ra trường, bác sĩ Phụng về công tác Lữ đoàn bệnh xá 172 rồi về Mễ Trì, Từ Liêm, Hà Nội đóng quân. Tại đây, bác sĩ Phụng đã quen người con gái tên Nguyễn Thị Hiền. Hai người nhanh chóng có tình cảm với nhau và có ý định tiến tới hôn nhân. Nhưng nhiều lần việc tổ chức đám cưới bị “hụt” vì bác sĩ Phụng đột ngột nhận công tác đặc biệt.

Nhớ lại những lần bị “cưới hụt”, chị Hiền bồi hồi: “Năm 1988, khi thiệp mời đã được chuẩn bị đâu ra đấy, anh Phụng đang trên đường mang xuống cơ quan dưới Quảng Ninh để mời dự đám cưới của chúng tôi thì nhận lệnh đi công tác Trường Sa. Cũng may là thiệp mời chưa kịp đưa tới ai. Đó là lần anh ấy công tác ở Trường Sa lớn. Trước đó, cũng 2 lần chúng tôi hoãn cưới vì việc công tác dồn dập của anh ấy”.

Sau 18 tháng công tác, đám cưới của bác sĩ Phụng mới được tổ chức, nhưng đôi vợ chồng trẻ chưa kịp bén hơi nhau thì hai tháng sau bác sĩ Phụng lại nhận công tác ở đảo Sinh Tồn Đông. “Ngày trở về, tôi không cầm được nước mắt khi vợ tôi bế con ra đón từ đầu ngõ. Cô ấy đã hi sinh cho tôi quá nhiều. Những ngày tôi công tác xa nhà, một mình cô ấy mang nặng đẻ đau, chăm con rồi chăm lo cho bố mẹ hai bên. Chính vì vậy mà năm 1991, tôi quyết định xin phục viên gắn bó với dân làng, với gia đình, vợ con. Không phục vụ trong quân đội thì tôi phục vụ bà con nhân dân, đâu đâu cũng là nhiệm vụ với Tổ quốc, với nhân dân mà thôi”, bác sĩ Phụng nói.

Bác sĩ Phụng được bổ nhiệm làm Trạm trưởng trạm y tế xã Mễ Trì. Ngoài thời gian khám chữa bệnh tại trạm xá, bác sĩ Phụng còn mở phòng bệnh nhỏ tại nhà phục vụ người dân vào buổi tối. Người dân nơi đây cho biết từ ngày có bác sĩ Phụng về địa phương, ai có đau ốm gì cũng đến nhờ bác sĩ Phụng và được bác sĩ tận tình khám, chữa. Những ca nằm ngoài khả năng khám chữa, bác sĩ Phụng tư vấn cho gia đình đưa bệnh nhân lên tuyến trên. Không ngại những hôm trời mưa bão, trái gió trở trời, kể cả ban đêm, hễ có người bệnh gọi cửa hay tiếng chuông điện thoại kêu là bác sĩ Phụng bật dậy, lấy túi đồ nghề để sẵn trước cửa đi luôn.

Tâm sự với chúng tôi, chị Ngô Thị Nhàn ở làng Phú Đô cho biết: “Bác sĩ Phụng về làng đã lâu nên bà con ai có việc gì cũng đều đến nhờ bác ấy chữa trị. Bác ấy chuyên môn cao lại tận tình nên bà con làng trên xóm dưới ai cũng quý mến, nể phục. Nhiều người nghèo khó, bác ấy không lấy tiền chữa trị mà còn cho thêm thuốc để điều trị”.

Theo Nguyên Phương

Lao Động

MỚI NHẤT
Hội chứng hô hấp Trung Đông đang hoành hành ở Ả rập Xê út
Hội chứng hô hấp Trung Đông đang hoành hành ở Ả rập Xê út

(Dân trí) - Tổng số người nhiễm bệnh tại Ả rập Xê út hiện là 175 người, tính từ khi Hội chứng Hô hấp Trung Đông (MERS) xuất hiện lần đầu tiên ở nước này vào tháng 9 năm 2012.

Thứ năm, 10/04/2014 - 01:26

Khai mạc hội nghị da liễu khu vực châu Á - Úc
Khai mạc hội nghị da liễu khu vực châu Á - Úc

(Dân trí) - Sáng 10/4, Hội nghị khoa học da liễu khu vực châu Á - Úc lần thứ 21 đã chính thức khai mạc tại Đà Nẵng. Đây là lần đầu tiên hội nghị này được tổ chức tại Việt Nam.

Thứ năm, 10/04/2014 - 12:06

Nhật: 17 người chết sau khi tiêm thuốc
Nhật: 17 người chết sau khi tiêm thuốc

(Dân trí) - Đã có 17 người chết sau khi được tiêm một thuốc điều trị tâm thần phân liệt kể từ khi thuốc này bắt đầu được sử dụng tại Nhật tháng 11 năm ngoái.

Thứ năm, 10/04/2014 - 11:05

Hậu quả của mất ngủ kéo dài…
Hậu quả của mất ngủ kéo dài…

Ai bị mất ngủ cũng cảm thấy mệt mỏi, khó chịu nhưng không phải ai cũng biết nếu mất ngủ kéo dài còn làm tăng nguy cơ mắc các bệnh nguy hiểm như: tim mạch, tiểu đường, trầm cảm…

Thứ năm, 10/04/2014 - 10:19

Bao giờ sẽ công bố dịch sởi?
Bao giờ sẽ công bố dịch sởi?

(Dân trí) - Mặc dù đã có hơn 90% địa phương ghi nhận bệnh nhân sởi với hàng nghìn ca mắc, số tử vong cao và đặc biệt là rất nhiều các ca biến chứng nặng… vậy nhưng vì sao Bộ Y tế vẫn không công bố dịch sởi?

Thứ năm, 10/04/2014 - 09:58

Sữa - Vũ khí chống bệnh viêm khớp gối ở phụ nữ
Sữa - Vũ khí chống bệnh viêm khớp gối ở phụ nữ

(Dân trí) - Theo một nghiên cứu mới của các nhà nghiên cứu tại bệnh viện Brigham và phụ nữ ở Boston, Mỹ, sữa có thể là một vũ khí hữu ích chống lại bệnh viêm khớp gối ở phụ nữ.

Thứ năm, 10/04/2014 - 08:30

Cảnh báo tình trạng gia tăng trẻ bị tự kỷ
Cảnh báo tình trạng gia tăng trẻ bị tự kỷ

Việt Nam hiện có khoảng 200.000 trẻ mắc bệnh tự kỷ. Trong khi nguyên nhân dẫn đến căn bệnh này còn chưa có kết luận chính xác thì việc gia tăng trẻ mắc bệnh đã khiến nhiều bậc phụ huynh lo lắng…!

Thứ năm, 10/04/2014 - 07:55

Phòng ngừa và điều trị tiêu chảy ngày hè
Phòng ngừa và điều trị tiêu chảy ngày hè

Trong mùa hè, tiêu chảy là một trong những căn bệnh phổ biến nhất vào đối với cả người lớn và trẻ em. Tùy mức độ, đây là căn bệnh nguy hiểm, dễ lây lan và có thể gây tử vong nếu không điều trị đúng và kịp thời.

Thứ năm, 10/04/2014 - 06:34

Giải khát hóa chất hạ hỏa cho dân Sài Thành
Giải khát hóa chất hạ hỏa cho dân Sài Thành

Sài Gòn thời tiết oi bức nên rất nhiều người dừng lại vỉa hè mua nước giải khát. Thế là, nhân cơ hội này, đủ loại hóa chất, hương liệu ở chợ Kim Biên xâm nhập vào các hàng nước vỉa hè để giải nhiệt cho người đi đường. sự kiện nóng

Thứ năm, 10/04/2014 - 04:08

Cẩn trọng với triệu chứng tinh hoàn ẩn ở trẻ trai: “Của bố tốt thì con cũng hoành tráng”?
Cẩn trọng với triệu chứng tinh hoàn ẩn ở trẻ trai: “Của bố tốt thì con cũng hoành tráng”?

Khi phát hiện “hòn ngọc” của con trai “biến mất”, thay vì đưa con đến các cơ sở chuyên khoa nhi hoặc nam khoa để khám, điều trị, không ít gia đình lại chủ quan rằng con còn bé chưa đủ sức khỏe, không nên động dao kéo...

Thứ năm, 10/04/2014 - 02:09

“Hiểm họa” từ tăm bông
“Hiểm họa” từ tăm bông

Thói quen dễ tính trong lựa chọn tăm bông khiến nhiều người thiếu cẩn trọng, nhiều khi mua phải những sản phẩm kém chất lượng, có thể gây chảy máu tai, giảm thính lực, thủng màng nhĩ, ảnh hưởng xấu đến tai – mũi – họng, gây “hiểm họa” lớn cho đôi tai.

Thứ năm, 10/04/2014 - 01:21

"Thần dược" nước tăng lực thực chất là gì?
"Thần dược" nước tăng lực thực chất là gì?

Nước tăng lực được là nước giải khát chứa chất kích thích, chủ yếu là caffeine. Nhưng không phải nước giải khát nào có caffeine đều là nước tăng lực, chẳng hạn nước ngọt Pepsi, Coke, Cola… chứa lượng caffeine ít hơn vài lần so với nước tăng lực.

Thứ tư, 09/04/2014 - 04:46

ĐÁNG QUAN TÂM
Gắp sợi dây điện gần 40cm nằm trong ruột 2 năm
Gắp sợi dây điện gần 40cm nằm trong ruột 2 năm

(Dân trí) - Trong một lần bạn bè thách đố, anh P. đã nuốt sợi dây điện dài gần 40cm vào bụng. Sau gần 2 năm bị “lãng quên” trong ruột, sợi dây điện được các bác sỹ gắp ra thành công bằng phương pháp nội soi.

Thứ tư, 09/04/2014 - 03:16

Những cách đơn giản để sống lâu và sống khỏe
Những cách đơn giản để sống lâu và sống khỏe

(Dân trí) - Thật khó để liên tục theo dõi các nghiên cứu mới nhất về những gì là tốt hay không tốt; những gì có thể giúp sống khỏe hơn... Tuy nhiên, một lối sống lành mạnh chắc chắn là yếu tố quan trọng nhất. Dưới đây là 7 lời khuyên hữu ích dành cho bạn.

Thứ tư, 09/04/2014 - 01:28

Sợ lây sởi, bệnh nhi nằm tràn hành lang bệnh viện
Sợ lây sởi, bệnh nhi nằm tràn hành lang bệnh viện

(Dân trí) - Chưa năm nào, lượng bệnh nhi phải nhập viện điều trị vì biến chứng sởi lại “kỉ lục” như năm nay. Tại bệnh viện, nhiều trẻ mắc bệnh lý hô hấp phải “rạt” ra hành lang vì sợ lây sởi. Người có việc vào viện cũng nơm nớp lo "rước" sởi về nhà.

Thứ tư, 09/04/2014 - 12:01

Người Việt đang tự đầu độc nhau (Bài 2)
Người Việt đang tự đầu độc nhau (Bài 2)

Sau an toàn vệ sinh thực phẩm, ô nhiễm không khí đang là vấn đề “thảm họa” của nhân loại khi mỗi năm có hàng triệu người chết vì nguyên nhân này.

Thứ tư, 09/04/2014 - 11:20

Xây dựng chuẩn để công nhận kết quả của các phòng xét nghiệm
Xây dựng chuẩn để công nhận kết quả của các phòng xét nghiệm

(Dân trí) – “Với cùng một thử nghiệm, nhiều phòng xét nghiệm cho ra kết quả khác nhau dẫn đến các phòng xét nghiệm không công nhận kết quả lẫn nhau. Thiếu một quy chuẩn chất lượng đang gây không ít khó khăn trong thực tế lâm sàng.”

Thứ tư, 09/04/2014 - 10:45

Nắng nóng, bệnh viện quá tải vì trẻ mắc bệnh hô hấp
Nắng nóng, bệnh viện quá tải vì trẻ mắc bệnh hô hấp

(Dân trí) - Nhiều ngày qua bệnh viện Nhi đồng TP Cần Thơ luôn trong tình trạng quá tải do thời thời tiết nắng, nóng kéo dài, số bệnh nhi mắc bệnh về hô hấp, sởi phải nhập viện tăng cao so với cùng kỳ.

Thứ tư, 09/04/2014 - 10:30

Những quan niệm dinh dưỡng đã lỗi thời!
Những quan niệm dinh dưỡng đã lỗi thời!

(Dân trí) - Dinh dưỡng là cơ sở cho sức khỏe. Chú ý cân bằng dinh dưỡng có thể làm cho ung thư giảm thấp 30-40%. Tuy nhiên trong cuộc sống thường ngày chúng ta đang mắc nhiều lỗi sai trong dinh dưỡng.

Thứ tư, 09/04/2014 - 10:18

Cấy thiết bị điện vào tủy sống: Hy vọng mới cho bệnh nhân liệt tủy
Cấy thiết bị điện vào tủy sống: Hy vọng mới cho bệnh nhân liệt tủy

(Dân trí) - Một thiết bị điện cấy vào tủy sống giúp bệnh nhân bị liệt do chấn thương tủy sống cử động được chân và bàn chân. Ba trường hợp đã điều trị thành công theo phương pháp này.

Thứ tư, 09/04/2014 - 08:19

Dịch diễn biến bất thường, đã có 25 ca tử vong vì sởi
Dịch diễn biến bất thường, đã có 25 ca tử vong vì sởi

(Dân trí) - Hà Nội hiện vẫn là địa phương đang rất "nóng" với tình trạng bệnh nhân sởi nặng phải nhập viện. Đã có 59/63 tỉnh thành ghi nhận có bệnh nhân sởi, với 25 trường hợp tử vong.

Thứ tư, 09/04/2014 - 08:04

Trẻ sinh non, bác sĩ đảo Song Tử Tây đỡ thành công công dân mới
Trẻ sinh non, bác sĩ đảo Song Tử Tây đỡ thành công công dân mới

(Dân trí) - Ngày 8/4, các bác sỹ Bệnh xá quân dân y đảo Song Tử Tây (huyện đảo Trường Sa, Khánh Hòa) đã thực hiện thành công ca đỡ đẻ cho một sản phụ sinh non 8 tháng trên đảo.

Thứ tư, 09/04/2014 - 06:20

Cải thiện thị lực rõ rệt nhờ quả Việt Quất
Cải thiện thị lực rõ rệt nhờ quả Việt Quất

Theo ThS.DS Trương Thị An, chiết xuất anthocyanidin từ cao Việt Quất có nhiều lợi ích với sức khoẻ con người nhưng nổi bật nhất là tác dụng đối với đôi mắt, giúp cải thiện triệu chứng lâm sàng ở người cận thị và suy nhược thị lực.

Thứ tư, 09/04/2014 - 04:20

Y tế học đường yếu kém, nguy cơ dịch bệnh gia tăng
Y tế học đường yếu kém, nguy cơ dịch bệnh gia tăng

(Dân trí) - Yêu cầu công việc đòi hỏi trình độ như một bác sĩ đa khoa nhưng lại hưởng đồng lương “chết đói” nên cán bộ Y tế không mặn mà với môi trường học đường. Nhiều trường học đã biến thành ổ bệnh vì công tác Y tế học đường chưa được quan tâm đúng mức.

Thứ ba, 08/04/2014 - 07:12