Nghệ sĩ cần làm gì khi bị “réo” tên vào các vụ án ma túy

Chỉ một dòng trạng thái, một bài đăng chưa được kiểm chứng trên mạng xã hội có thể đẩy một nghệ sĩ vào “tâm bão” dư luận. Đặc biệt, các tin đồn liên quan đến ma túy luôn tạo hiệu ứng lan truyền cực nhanh do yếu tố giật gân, đánh vào tâm lý tò mò của công chúng.

Đáng lo ngại hơn, nhiều trường hợp nghệ sĩ bị “réo" tên dù chưa hề có bất kỳ kết luận điều tra chính thức nào từ cơ quan chức năng. Khi đó, thiệt hại không chỉ dừng lại ở danh dự, uy tín cá nhân mà cả sự nghiệp của họ, các hợp đồng thương mại và hình ảnh thương hiệu cũng đứng trước nguy cơ đổ vỡ. 

Trao đổi với Dân trí, luật sư Hạ Thị Thu Thảo, Công ty luật Hoàng Minh An, Đoàn Luật sư TPHCM có những chia sẻ dưới góc độ pháp lý xoay quanh vấn đề này.

Tránh phản ứng cảm tính

Theo luật sư Thảo, khi bị “réo” tên vào các vụ việc liên quan đến ma túy dù chưa có bất kỳ kết luận điều tra nào từ cơ quan chức năng, nghệ sĩ hoàn toàn có quyền áp dụng đồng thời các biện pháp pháp lý và truyền thông để bảo vệ danh dự, uy tín và hình ảnh cá nhân của mình.

Trước hết, yếu tố quan trọng nhất là nghệ sĩ bị ảnh hưởng cần giữ thái độ bình tĩnh, chủ động minh bạch thông tin và tránh phản ứng cảm tính trên mạng xã hội. Trong bối cảnh mạng xã hội dễ tạo ra hiệu ứng “đám đông xét xử”, việc phản ứng cảm tính, phát ngôn cảm tính hoặc tranh cãi trực diện trên nền tảng trực tuyến đôi khi lại khiến khủng hoảng lan rộng hơn.

Thay vào đó, việc nghệ sĩ nhanh chóng lên tiếng chính thức bằng cách cung cấp thông tin rõ ràng, phối hợp với cơ quan chức năng hoặc chủ động thực hiện các biện pháp chứng minh trong sạch của bản thân như kiểm tra chất kích thích, làm việc với cơ quan điều tra sẽ giúp hạn chế tin đồn lan rộng.

Trường hợp ca sĩ Ngọc Sơn chủ động đến cơ quan công an để xét nghiệm ma túy là một cách phản ứng nhằm bảo vệ uy tín cá nhân trước áp lực dư luận và hạn chế tin đồn tiếp tục lan truyền. Đây được xem là một cách phản ứng mang tính chủ động, góp phần giảm thiểu suy diễn và ổn định tâm lý công chúng.

Nữ luật sư cho rằng không chỉ dừng lại ở khía cạnh truyền thông, pháp luật hiện hành cũng đã có nhiều cơ chế để bảo vệ người bị xâm phạm danh dự, nhân phẩm trên không gian mạng. Nếu có cá nhân hoặc tài khoản mạng xã hội đăng tải thông tin sai sự thật, bịa đặt nghệ sĩ liên quan đến ma túy có thể bị xử lý theo nhiều chế tài khác nhau.

Trong đó, người bị ảnh hưởng có quyền yêu cầu gỡ bỏ nội dung, cải chính công khai và đề nghị cơ quan chức năng xử lý người đăng tải theo quy định pháp luật. Tùy tính chất, mức độ vi phạm, hành vi này có thể bị xử phạt hành chính theo quy định về cung cấp, chia sẻ thông tin sai sự thật trên mạng xã hội căn cứ theo quy định tại Nghị định số 282/2025/NĐ-CP.

Trường hợp nghiêm trọng hơn khi việc bịa đặt nhằm xúc phạm danh dự, nhân phẩm hoặc gây thiệt hại nghiêm trọng cho người khác, hành vi này có thể bị xem xét trách nhiệm hình sự về tội Vu khống theo Điều 156 Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung 2017).

Khởi kiện, yêu cầu bồi thường

Ngoài ra, luật sư Thảo cho biết, nghệ sĩ cũng có quyền khởi kiện dân sự yêu cầu bồi thường thiệt hại về danh dự, nhân phẩm và uy tín.

Trong lĩnh vực giải trí, thiệt hại do tin đồn thất thiệt gây ra không chỉ nằm ở yếu tố tinh thần mà còn kéo theo nhiều thiệt hại vật chất như mất hợp đồng quảng cáo, bị nhãn hàng hủy hợp tác, vai diễn bị cắt, ảnh hưởng hình ảnh thương hiệu hoặc sụt giảm doanh thu.

Đó là những thiệt hại hoàn toàn có thể được xem xét yêu cầu bồi thường nếu chứng minh được mối quan hệ nhân quả từ thông tin sai lệch và thiệt hại thực tế phát sinh.

Để bảo vệ quyền lợi của mình, nghệ sĩ cần chủ động thu thập và lưu giữ chứng cứ ngay từ thời điểm tin đồn xuất hiện như ảnh chụp màn hình bài viết, video, bình luận; đường dẫn bài đăng; số lượng lượt tiếp cận, chia sẻ; các tài liệu thể hiện thiệt hại thực tế như hợp đồng bị hủy hoặc văn bản từ đối tác, nhãn hàng cho thấy ảnh hưởng từ tin đồn.

Trong trường hợp cần thiết, người bị ảnh hưởng có thể yêu cầu thừa phát lại lập vi bằng nhằm ghi nhận nội dung trên mạng xã hội nhằm tăng giá trị chứng cứ khi làm việc với cơ quan chức năng hoặc khởi kiện tại tòa án.

Khoảng trống trong quản lý thông tin mạng xã hội

Luật sư Hạ Thị Thu Thảo nhìn nhận, thực tế hiện nay liên tục xuất hiện tình trạng “réo” tên nghệ sĩ vào các vụ án ma túy dù chưa có kết luận điều tra chính thức cũng cho thấy khoảng trống nhất định trong quản lý thông tin trên không gian mạng xã hội hiện nay.

Tốc độ lan truyền thông tin của mạng xã hội quá nhanh trong khi cơ chế kiểm chứng thông tin, xử lý tin giả hoặc trách nhiệm của người dùng chưa theo kịp. Nhiều tài khoản tận dụng tâm lý tò mò, giật gân để câu tương tác mà không quan tâm hậu quả pháp lý hay tác động đến danh dự người khác.

Về lâu dài, nghệ sĩ cần xây dựng cơ chế ứng phó khủng hoảng truyền thông chuyên nghiệp thay vì chỉ xử lý tình huống khi sự việc đã lan rộng. Điều này bao gồm việc có đội ngũ pháp lý đồng hành, xây dựng kênh truyền thông chính thức để phản hồi nhanh chóng, chủ động kiểm soát hình ảnh cá nhân và sẵn sàng áp dụng biện pháp pháp lý đối với các trường hợp tung tin thất thiệt.

Khi nghệ sĩ thể hiện quan điểm cứng rắn trong việc bảo vệ danh dự bằng công cụ pháp luật, đây không chỉ là cách tự bảo vệ mình mà còn là cách góp phần răn đe hành vi đưa tin sai sự thật trên mạng xã hội, hướng đến môi trường thông tin lành mạnh và có trách nhiệm hơn.

Theo luật sư Thảo, đối với người hoạt động nghệ thuật, chỉ một tin đồn liên quan đến ma túy cũng có thể gây hậu quả rất lớn cho sự nghiệp, kể cả khi sau đó được xác định là hoàn toàn vô căn cứ. Một thông tin tiêu cực lan truyền mạnh có thể khiến nghệ sĩ mất hợp đồng thương mại, bị nhãn hàng cắt hợp tác, khán giả quay lưng hoặc ảnh hưởng tâm lý kéo dài.

Đặc biệt, việc “minh oan” thường khó khăn và chậm hơn rất nhiều so với tốc độ lan truyền của tin đồn ban đầu.

Vì vậy, bên cạnh sự tỉnh táo của công chúng khi tiếp cận thông tin, luật sư Thảo đánh giá việc nâng cao trách nhiệm pháp lý đối với hành vi tung tin giả trên mạng xã hội là yêu cầu cần thiết nhằm bảo vệ quyền nhân thân, bảo vệ danh dự cá nhân và xây dựng môi trường thông tin không gian mạng văn minh, thượng tôn pháp luật.