Thị trường ôtô và những cú “bẻ lái” vội vàng

Từ chỗ liên tiếp nằm trong nhóm xe bán chạy nhất thị trường, cả hai mẫu SUV Honda CR-V và Toyota Fotuner đã đột ngột "mất hút" suốt từ cuối năm 2017 đến nay.
>>Honda CR-V cũ lắp ráp trong nước vẫn giữ giá dù có xe mới nhập khẩu
>>Thị trường SUV ngày càng ít lựa chọn vì thiếu xe nhập

Từ kỳ vọng đến thất vọng

Tháng 1/2017, mẫu SUV 7 chỗ ngồi Toyota Fortuner xuất hiện trên thị trường với một diện mạo khác hẳn. Bên cạnh thiết kế hiện đại, trau chuốt hơn, hãng xe Nhật Bản cũng đã khắc phục vài điểm yếu về vận hành để Fortuner hấp dẫn hơn đối với người tiêu dùng.

Thế hệ hoàn toàn mới, ngay lập tức, đã giúp Fortuner duy trì vững chắc hơn vị thế là 1 trong 5 mẫu xe đắt khách nhất thị trường ôtô Việt Nam.

Tháng 11/2017, Honda tiếp bước hãng xe đồng hương khi ra mắt thế hệ mới của mẫu SUV CR-V. So với đàn anh Fortuner, màn lột xác của CR-V còn ngoạn mục hơn. Bỏ qua tính thực dụng của thế hệ cũ, CR-V bám chặt xu hướng công nghệ và thiết kế hiện đại, đồng thời cũng chuyển một mạch từ kiểu loại 5 chỗ ngồi lên 5 2 chỗ ngồi.

Sự thay đổi của cả CR-V và Fortuner đều cần thiết nhằm đáp ứng nhu cầu của người tiêu dùng và cũng để cạnh tranh tốt hơn khi hầu hết các đối thủ đều đã có thế hệ mới.

Tuy nhiên, bước ngoặt của sự thay đổi mà hai liên doanh Nhật Bản thực hiện chính là cú "đánh lái" đột ngột từ lắp ráp trong nước (CKD) sang nhập khẩu nguyên chiếc (CBU).

Ở thời điểm ra mắt thế hệ mới, quyết định bỏ lắp ráp để chuyển sang nhập khẩu từ Indonesia đối với Fortuner và từ Thái Lan đối với CR-V có vẻ là một quyết định đúng của Toyota và Honda.

Thực chất, cả Toyota và Honda đều là những tập đoàn công nghiệp lớn với cánh tay vươn dài xuyên quốc gia nên mục tiêu tìm kiếm lợi nhuận luôn được đặt lên hàng đầu. Bởi vậy, khi lộ trình cắt giảm thuế nhập khẩu đối với mặt hàng ôtô CBU chở người dưới 10 chỗ ngồi từ các nước nội khối ASEAN về mức 0% (vào ngày 1/1/2018) còn rất ngắn, cả Toyota và Honda cùng nhiều liên doanh khác đã nhanh chân chuyển sang nhập khẩu để hưởng thuế ưu đãi.

Thế nhưng, kết quả lại không như mong muốn.

Tại thời điểm ra mắt, Honda Việt Nam cam kết giá bán lẻ của CR-V là dưới 1,1 tỷ đồng. Mức giá bán lẻ này được tính toán dựa trên thuế suất thuế nhập khẩu 0% và cũng vì thế, dù giới thiệu từ tháng 11/2017 nhưng Honda chỉ chính thức bán ra thị trường từ ngày 1/1/2018.

Bước sang năm mới, giá bán lẻ của CR-V đã không như cam kết của Honda khi vượt qua mức 1,2 tỷ đồng. Đáng chú ý là dù giá sai cam kết song thậm chí liên doanh Nhật Bản không có xe để bán.

Fortuner có phần may mắn hơn khi ra mắt thị trường ngay từ đầu năm 2017. Khi đó, chính sách đối với mặt hàng ôtô chưa có gì mới và với việc hưởng thuế nhập khẩu 30%, Fortuner đã duy trì vị trí trong 5 mẫu xe bán chạy nhất suốt cả năm 2017.

Bước ngoặt bắt đầu hiện rõ từ đầu năm 2018 đến nay, khi cả 2 mẫu xe CR-V và Fotuner đều mất hút trên thị trường. Nếu như CR-V thỉnh thoảng lại xuất hiện thì thậm chí Fortuner hoàn toàn vắng bóng.

Vậy là, thay vì chỉ việc nhập khẩu về để bán kiếm lợi nhuận, cả Toyota lẫn Honda đều đang rơi vào tình cảnh bị động trên thị trường đối với cả hai mẫu xe "con cưng" của mình.

Chuyển hướng nhầm lối?


Riêng với Honda Việt Nam, nếu vẫn duy trì lắp ráp CR-V, liên doanh này hoàn toàn đủ điều kiện để hưởng thuế nhập khẩu linh kiện ưu đãi 0%. Khi đó, bài toán cho lời giải về lợi nhuận có lẽ sẽ trở nên đơn giản hơn.

Riêng với Honda Việt Nam, nếu vẫn duy trì lắp ráp CR-V, liên doanh này hoàn toàn đủ điều kiện để hưởng thuế nhập khẩu linh kiện ưu đãi 0%. Khi đó, bài toán cho lời giải về lợi nhuận có lẽ sẽ trở nên đơn giản hơn.

Từ nhiều năm nay, mỗi lần được hỏi về khả năng duy trì nhà máy hay lựa chọn chuyển sang nhập khẩu khi Việt Nam ngày càng hội nhập sâu rộng vào các tổ chức quốc tế, đại diện hầu hết các liên doanh ôtô đều khẳng định mục tiêu đầu tư lâu dài. Tuy nhiên, nói và làm lại đang có phần trái ngược.

Cũng cần phải nhìn nhận khách quan rằng, tại thời điểm Toyota và Honda chuyển Fortuner và CR-V từ lắp ráp sang nhập khẩu là một quyết định đúng, ít nhất là cho mục tiêu tìm kiếm lợi nhuận. Về cơ bản, mỗi doanh nghiệp nước ngoài khi đầu tư vào một thị trường nào đó thì mục tiêu lợi nhuận luôn được đặt lên hàng đầu.

Tuy nhiên, các liên doanh mà điển hình là Toyota và Honda vẫn chưa lường hết những trở ngại có thể vấp phải đối với mỗi quyết định thay đổi mang tính bước ngoặt của mình.

Gần như cùng thời điểm Honda ra mắt CR-V thế hệ mới, Chính phủ đã ban hành đồng thời hai chính sách quan trọng đối với ngành ôtô. Một mặt, trong khi Nghị định 116 siết chặt hơn đối với ôtô CBU bằng yêu cầu về Giấy chứng nhận chất lượng kiểu loại ôtô (VTA) và quy định về kiểm định ngẫu nhiên đối với mỗi lô xe nhập khẩu thì mặt khác, Nghị định 125 lại mở ra cơ hội đối với các doanh nghiệp duy trì sản xuất xe CKD bằng quyết định áp dụng thuế nhập khẩu ưu đãi 0% đối với một nhóm linh kiện và cụm linh kiên.

Ngay khi có hiệu lực thi hành từ ngày 1/1/2018, Nghị định 116 đã bóp chặt đường về của hầu hết các mẫu xe nhập khẩu nguyên chiếc. Trong khi đó, với Nghị định 125 ưu đãi thuế nhập khẩu linh kiện, các hãng xe từng bị xem là "ngược dòng" như tập đoàn Trường Hải (với Mazda và Kia) hay tập đoàn Thành Công (với Hyundai) lại thênh thang con đường phía trước trong mục tiêu phát triển công nghiệp ôtô nội địa.

Trong một cuộc trò chuyện hồi đầu năm 2018, người viết đã đặt ra hai câu hỏi với một quan chức cấp cao của Honda Việt Nam.

Câu hỏi thứ nhất đại ý rằng Honda Việt Nam có cho rằng quyết định chuyển CR-V sang nhập khẩu là quá sớm hay không? Vị đại diện liên doanh trả lời gián tiếp rằng tại thời điểm quyết định chuyển CR-V sang nhập khẩu thì Chính phủ Việt Nam chưa ban hành Nghị định 116;

Tiếp theo, người viết hỏi sau khi Chính phủ Việt Nam ban hành Nghị định 116 và Nghị định 125, liệu Honda có tính đến kế hoạch "quay đầu" từ nhập khẩu về lắp ráp trong nước với CR-V? Vị đại diện liên doanh lại trả lời gián tiếp rằng điều đó sẽ còn phụ thuộc vào sự chấp thuận của Honda Nhật Bản.

Dù không trả lời trực tiếp song câu trả lời của người đại diện Honda Việt Nam cũng thể hiện khá rõ về sự tiếc nuối khi có phần vội vàng chuyển hướng kinh doanh. Tình thế của Honda Việt Nam cũng tương đồng với hầu hết các liên doanh khác khi liên tiếp mở rộng danh mục xe nhập khẩu để hướng thuế ưu đãi theo nội dung Hiệp định Thương mại hàng hóa ASEAN (ATIGA).

Đặt giả thiết ngược lại, nếu các liên doanh không vội vàng bỏ lắp ráp để chuyển sang nhập khẩu thì ở thời điểm này, thị trường ôtô Việt Nam không rơi vào tình trạng khan hàng. Đáng chú ý là, dù đa số các hãng xe đã "vượt rào" Nghị định 116 xong xuôi nhưng trên thị trường, các đại lý ôtô vẫn chưa thể biết được khi nào mới có xe để bán.

Riêng với Honda Việt Nam, nếu vẫn duy trì lắp ráp CR-V, liên doanh này hoàn toàn đủ điều kiện để hưởng thuế nhập khẩu linh kiện ưu đãi 0%. Khi đó, bài toán cho lời giải về lợi nhuận có lẽ sẽ trở nên đơn giản hơn.

Các hãng xe luôn khẳng định mục tiêu đầu tư lâu dài tại Việt Nam. Tuy nhiên, khi các cam kết quốc tế đem lại những hứa hẹn về lợi nhuận từ việc cắt giảm thuế nhập khẩu, nhiều hãng xe đã vội vàng "phản bội" cam kết của mình.

Tháng 7/2014, Chính phủ đã ban hành chiến lược phát triển công nghiệp ôtô đến năm 2025 và tầm nhìn đến năm 2035. Cùng với việc ban hành chiến lược giai đoạn mới, Chính phủ cũng chỉ đạo các ngành liên quan nghiên cứu các chính sách nhằm hỗ trợ một cách tối đa cho ngành sản xuất ôtô nội địa. Nghị định 116 và Nghị định 125 chính là bước đi ban đầu cho ý chí phát triển công nghiệp ôtô của Việt Nam.

Điểm đáng tiếc là dù đã có mặt tại Việt Nam hơn 20 năm nay và tại mỗi liên doanh đều có sự hiện diện của các doanh nghiệp nhà nước của Việt Nam, thế nhưng, các liên doanh vẫn chưa thể đánh giá đúng mục tiêu và quyết tâm phát triển công nghiệp ôtô trong nước để dẫn đến những cú "bẻ lái" vội vàng.

Theo Đức Thọ
Vneconomy

Thị trường ôtô và những cú “bẻ lái” vội vàng - 2
MỚI NHẤT
Bộ Giao thông Vận tải: Nghị định 116 không ảnh hưởng đến thị trường xe nhập (!)
Bộ Giao thông Vận tải: Nghị định 116 không ảnh hưởng đến thị trường xe nhập (!)

(Dân trí) - Cơ quan này cho rằng sau nửa năm triển khai Nghị định 116 đến nay, các dòng ô tô từ các nước như Indonesia, Thái Lan, Ấn Độ, EU, Mỹ và Mexico đã lần lượt được nhập khẩu và đưa ra thị trường.

Thứ bảy, 23/06/2018 - 02:00

Cô gái lái siêu xe Ferrari gây tai nạn ngay sau khi rời đại lý
Cô gái lái siêu xe Ferrari gây tai nạn ngay sau khi rời đại lý

(Dân trí) - Cầm lái một chiếc siêu xe là giấc mơ của không ít người, nhưng trên thực tế, điều khiển siêu xe không đơn giản. Clip dưới đây là một minh chứng.

Thứ bảy, 23/06/2018 - 11:03

Chevrolet Blazer 2019 - Thêm lửa cho phân khúc SUV 5 chỗ
Chevrolet Blazer 2019 - Thêm lửa cho phân khúc SUV 5 chỗ

(Dân trí) - Sau 13 năm vắng bóng, mẫu Chevrolet Blazer đã chính thức trở lại, đón sóng thị trường SUV trong một diện mạo hoàn toàn mới, hiện đại hơn, cá tính hơn.

Thứ bảy, 23/06/2018 - 08:30

Cơ quan an toàn Mỹ "tuýt còi" công ty bán phụ kiện cho xe Tesla
Cơ quan an toàn Mỹ "tuýt còi" công ty bán phụ kiện cho xe Tesla

(Dân trí) - Cục quản lý an toàn giao thông quốc gia Mỹ (NHTSA) vừa ra lệnh cấm đối với một bán thiết bị giúp tài xế "né" các tín hiệu cảnh báo từ hệ thống lái tự động Autopilot của Tesla.

Thứ bảy, 23/06/2018 - 07:00

TP.HCM mong thu thêm 4.000 tỷ đồng cho ngân sách nhờ... xe sang
TP.HCM mong thu thêm 4.000 tỷ đồng cho ngân sách nhờ... xe sang

(Dân trí) - Hải quan TP.HCM vẫn mong chờ vào việc thu thêm cho ngân sách Nhà nước khoảng 4.000 tỷ đồng từ việc nhập khẩu xe sang trong những tháng cuối năm 2018.

Thứ bảy, 23/06/2018 - 06:18

Apple đuối sức với dự án xe tự lái
Apple đuối sức với dự án xe tự lái

(Dân trí) - Hãng công nghệ Apple được cho là đã trì hoãn kế hoạch đầy tham vọng tự mình phát triển một chiếc xe tự lái; thay vào đó sẽ tìm kiếm một đối tác có kinh nghiệm trong lĩnh vực ô tô.

Thứ bảy, 23/06/2018 - 05:02

Hơn 200.000 xe ôtô bị cấm ra đường từ 1/6/2018
Hơn 200.000 xe ôtô bị cấm ra đường từ 1/6/2018

(Dân trí) - Theo thông tin từ Cục Đăng kiểm Việt Nam, tính đến ngày 1/6/2018, đã có 205.058 ôtô quá hạn kiểm định từ 30 ngày trở lên. Cục cũng đã chính thức đề nghị các cơ quan chức năng tại các tỉnh, thành phố tăng cường tuần tra, kiểm soát để xử lí các trường hợp quá xe hạn kiểm định vẫn tham gia giao thông.

Thứ sáu, 22/06/2018 - 03:12

Mở cửa xe ô tô - Dễ nhưng không “đơn giản”
Mở cửa xe ô tô - Dễ nhưng không “đơn giản”

(Dân trí) - Mở cửa xe ô tô tưởng chừng là hành động dễ nhất, ai cũng có thể làm được, nhưng thực tế lại không hề đơn giản và hoàn toàn có thể dẫn tới tai nạn chết người nếu làm không đúng cách và thiếu quan sát.

Thứ sáu, 22/06/2018 - 02:28

Mặc thị trường "mơ" xe giá rẻ, Honda Việt Nam đột ngột tăng giá CR-V
Mặc thị trường "mơ" xe giá rẻ, Honda Việt Nam đột ngột tăng giá CR-V

(Dân trí) - Theo thông tin từ Honda, từ ngày 1/7/2018 tới đây, mẫu crossover 7 chỗ CR-V nhập khẩu từ Thái Lan tăng giá bán với tất cả các phiên bản có mặt tại Việt Nam.

Thứ sáu, 22/06/2018 - 11:06

Renault-Nissan-Mitsubishi tiết kiệm được hàng tỷ USD nhờ sự hiệp lực
Renault-Nissan-Mitsubishi tiết kiệm được hàng tỷ USD nhờ sự hiệp lực

(Dân trí) - Renault-Nissan-Mitsubishi hiện là liên minh lớn nhất trong ngành công nghiệp và cũng là minh chứng rõ ràng nhất cho hiệu quả của mô hình này, khi tiết kiệm được tới 5,7 tỷ euro (hơn 6,6 tỷ USD) trong năm ngoái nhờ việc bắt tay liên kết với nhau để cắt giảm chi phí, gia tăng lợi nhuận.

Thứ sáu, 22/06/2018 - 10:56

Đừng bị "hạ gục" vì những lý do đơn giản
Đừng bị "hạ gục" vì những lý do đơn giản

(Dân trí) - Sang đường bất cẩn, phóng xe tốc độ cao trong phố, tạt đầu xe khác để chuyển hướng… có nhiều lý do đơn giản nhưng tác hại vô cùng ghê gớm khi bạn cầm lái xe ôtô.

Thứ sáu, 22/06/2018 - 10:32

Xe Hàn vượt xe Đức, xe Nhật về chất lượng ban đầu
Xe Hàn vượt xe Đức, xe Nhật về chất lượng ban đầu

(Dân trí) - Như thông lệ thường niên, hãng nghiên cứu thị trường hàng đầu thế giới J.D. Power & Associates đã công bố kết quả khảo sát về chất lượng ô tô tại Mỹ, thị trường ô tô lớn thứ hai thế giới. Và năm nay, lần đầu tiên ba thương hiệu ô tô Hàn Quốc đứng đầu “bảng vàng chất lượng”. Chốt bảng cũng là những cái tên gây bất ngờ.

Thứ sáu, 22/06/2018 - 09:00

ĐÁNG QUAN TÂM
Audi A1 Sportback - Tạm biệt hình ảnh "bé tròn"
Audi A1 Sportback - Tạm biệt hình ảnh "bé tròn"

(Dân trí) - Kiểu dáng vuông vức hơn và cũng bớt hiền hơn trước, Audi A1 Sportback thế hệ mới giờ đây trông cá tính hơn, khỏe khoắn hơn.

Thứ năm, 21/06/2018 - 03:50

Cảnh sát Nhật Bản được trang bị siêu xe Nissan GT-R
Cảnh sát Nhật Bản được trang bị siêu xe Nissan GT-R

(Dân trí) - Sở cảnh sát tỉnh Tochigi, Nhật Bản vừa tiếp nhận chiếc Nissan GT-R đầu tiên trên cả nước làm xe tuần tra. Đây hẳn là một tin không vui với những ai hay vi phạm luật giao thông.

Thứ năm, 21/06/2018 - 01:40

Audi bổ nhiệm lãnh đạo tạm thay thế CEO vừa bị bắt giữ
Audi bổ nhiệm lãnh đạo tạm thay thế CEO vừa bị bắt giữ

(Dân trí) - Chỉ một ngày sau khi CEO Rupert Stadler bị bắt giữ vì có dính líu đến vụ bê bối gian lận khí thải, Audi cho biết đã đình chỉ chức vụ của ông này, và chỉ định giám đốc kinh doanh Abraham Schot tạm giữ vị trí này. Quyết định này có hiệu lực ngay lập tức.

Thứ năm, 21/06/2018 - 12:10

Choáng với bộ sưu tập xe của các ngôi sao World Cup 2018
Choáng với bộ sưu tập xe của các ngôi sao World Cup 2018

(Dân trí) - Với thu nhập hàng trăm triệu USD mỗi năm, các ngôi sao bóng đá dễ dàng mua bất cứ loại xe nào có thể mua bằng tiền.

Thứ năm, 21/06/2018 - 10:00

Ngang nhiên tháo trộm chụp la-zăng ô tô giữa ban ngày
Ngang nhiên tháo trộm chụp la-zăng ô tô giữa ban ngày

(Dân trí) - Những kẻ trộm cắp thường có hành vi thậm thụt, lén lút, vì sợ bị phát hiện, nhưng clip dưới đây lại cho thấy một câu chuyện khác hẳn...

Thứ năm, 21/06/2018 - 06:37

Bảng giá xe Honda phân khối lớn tại Việt Nam cập nhật tháng 6/2018
Bảng giá xe Honda phân khối lớn tại Việt Nam cập nhật tháng 6/2018

(Dân trí) - Thương hiệu xe máy Nhật Bản chính thức gia nhập phân khúc xe phân khối lớn tại Việt Nam từ cuối tháng 5/2018 với 9 mẫu xe đầu tiên với đầy đủ các dòng Sport, Naked-bike, Adventure và Touring; nhưng lại bỏ ngỏ dòng Motorcross, dù hãng có những cái tên khá nổi, như CRF250L hay CRF450...

Thứ năm, 21/06/2018 - 12:29

Audi và Hyundai lên kế hoạch hợp tác
Audi và Hyundai lên kế hoạch hợp tác

(Dân trí) - Hai bên đang tiến gần đến thỏa thuận hợp tác phát triển công nghệ pin nhiên liệu.

Thứ tư, 20/06/2018 - 03:15

Honda ra mắt MSX 125 phiên bản mới, giá từ 49,9 triệu đồng
Honda ra mắt MSX 125 phiên bản mới, giá từ 49,9 triệu đồng

(Dân trí) - Hãng xe máy Nhật Bản chính thức cho ra mắt phiên bản nâng cấp của mẫu minibike MSX 125 tại Việt Nam với giá bán xuất xưởng là 49,9 triệu đồng (đã bao gồm thuế GTGT).

Thứ tư, 20/06/2018 - 03:06

Malaysia sẽ không chi ngân sách cho dự án ô tô quốc gia, tư nhân tự lo
Malaysia sẽ không chi ngân sách cho dự án ô tô quốc gia, tư nhân tự lo

(Dân trí) - Bộ trưởng Tài chính Malaysia Lim Guan Eng khẳng định rằng sẽ không duyệt chi ngân sách nhà nước cho dự án ô tô quốc gia mới; thay vào đó, nguồn tài chính sẽ phải đến từ khu vực tư nhân.

Thứ tư, 20/06/2018 - 09:55

Nổ lốp ôtô nguy hiểm thế nào?
Nổ lốp ôtô nguy hiểm thế nào?

(Dân trí) - Bạn nghĩ với áp suất chỉ khoảng 2,2 - 2,5 bar (hay vẫn thường được gọi bằng đơn vị cân) thì một chiếc lốp ôtô nếu không may bị nổ cũng không nguy hiểm? Bạn sẽ thay đổi suy nghĩ sau khi xem clip dưới đây.

Thứ tư, 20/06/2018 - 09:50

Toyota ấp ủ dự án sản xuất siêu xe thể thao với công nghệ xe đua Le Mans
Toyota ấp ủ dự án sản xuất siêu xe thể thao với công nghệ xe đua Le Mans

(Dân trí) - Dù là một trong những nhà sản xuất ô tô lớn nhất thế giới, nhưng đến nay Toyota vẫn chưa có một mẫu siêu xe thực thụ nào. Điều này có thể thay đổi trong tương lai không xa.

Thứ tư, 20/06/2018 - 08:33

Lái xe bất cẩn - "Bạn thân" của tai nạn
Lái xe bất cẩn - "Bạn thân" của tai nạn

(Dân trí) - Dù là ở các nước phát triển, nơi người dân đã sử dụng ôtô từ lâu, hay ở những nước mới làm quen với phương tiện giao thông bốn bánh này, sự bất cẩn, mất tập trung sau tay lái đều sẽ dẫn đến tai nạn...

Thứ tư, 20/06/2018 - 05:00