Gia đình liệt sĩ Huỳnh Văn Quên mong bà Lệ được công nhận là vợ liệt sĩ

Những ngày qua, câu chuyện về bà Nguyễn Thị Lệ (79 tuổi, quê Tây Ninh) - người yêu của liệt sĩ Huỳnh Văn Quên khiến nhiều người xúc động. Suốt 58 năm, bà vẫn đơn thân để giữ trọn lời thề thủy chung.

Theo tìm hiểu của phóng viên Dân trí, gia đình liệt sĩ Huỳnh Văn Quên đã từng xin chính quyền xác nhận bà Nguyễn Thị Lệ là vợ liệt sĩ Quên. Tuy nhiên, vì nhiều lý do, nguyện vọng đó đến nay chưa thể thực hiện.

Còn thiếu hồ sơ bổ sung

Hơn nửa thế kỷ qua, bà Lệ vẫn lẻ bóng, từ chối nhiều lời ngỏ ý, kiên tâm với người lính mà mình đã trao trọn tình yêu thời thanh xuân. Dù chưa kết hôn, bà Lệ luôn xem gia đình ông Quên như người thân ruột thịt. Ngược lại, cha mẹ ông Quên cũng xem bà như con dâu. Các anh, chị, em của ông Quên cũng rất yêu thương bà.

Trao đổi với phóng viên Dân trí, lãnh đạo Sở Nội vụ tỉnh Tây Ninh cho biết, hồ sơ bằng Tổ quốc ghi công của liệt sĩ Huỳnh Văn Quên đang có chi tiết tên liệt sĩ còn ký tự khác. Cụ thể, tên liệt sĩ trong Quyết định 04 TTg-A ghi là "Huỳnh Văn Quyên", khớp với giấy báo tử; tên liệt sĩ trên bằng Tổ Quốc ghi công ghi Huỳnh Văn Quên. Việc này, sau xác minh, Sở Nội vụ có thể đề xuất chỉnh sửa lại cho đúng.

Tuy nhiên, đối với trường hợp của bà Lệ, về trình tự thủ tục rất khó để công nhận là vợ liệt sĩ. Theo vị lãnh đạo Sở Nội vụ tỉnh Tây Ninh, trong thời kỳ kháng chiến, bà Lệ và liệt sĩ Quên chỉ mới yêu nhau, chưa kết hôn và chưa chung sống với nhau như vợ chồng. Bà Lệ cũng chưa về sinh sống cùng gia đình liệt sĩ.

Việc thờ cúng liệt sĩ Quên trong nhiều năm qua do gia đình và em ruột của liệt sĩ đảm nhận. Bà Lệ cũng không sống cùng để phụng dưỡng cha mẹ liệt sĩ Huỳnh Văn Quên.

Theo lãnh đạo Sở Nội vụ tỉnh Tây Ninh, khoảng 10 năm trước, bà Lệ từng làm hồ sơ đề nghị xem xét hưởng chế độ dành cho vợ liệt sĩ. Sau đó, Sở Nội vụ trả lại hồ sơ và hướng dẫn bà bổ sung xác nhận của cha, mẹ liệt sĩ Huỳnh Văn Quên, công nhận bà là con dâu, tức vợ liệt sĩ; trường hợp này không cần giấy đăng ký kết hôn.

Tuy nhiên, sau khi nhận lại hồ sơ, bà Lệ không bổ sung theo hướng dẫn và cũng không gửi lại cho sở.

"Phải có giấy xác nhận của mẹ liệt sĩ Huỳnh Văn Quên công nhận bà Lệ là con dâu thì hồ sơ mới có cơ sở giải quyết. Lãnh đạo sở chờ nhưng đến nay vẫn không nhận được hồ sơ bổ sung", vị lãnh đạo cho biết.

"Chị hai Quên"

Trao đổi với phóng viên Dân trí, bà Huỳnh Thị Lê (72 tuổi, em gái liệt sĩ Huỳnh Văn Quên) cho biết, những năm tham gia kháng chiến, ông Quên có mối tình với bà Nguyễn Thị Lệ, nhưng gia đình không ai hay biết. Đến khi ông hy sinh trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Tết Mậu Thân 1968, gia đình vẫn không biết chuyện.

Sau khi ông Quên hy sinh, UBND xã Đức Tân cử cán bộ đến gia đình thu thập thông tin để lập hồ sơ liệt sĩ. Khi được hỏi ông Quên đã có vợ hay chưa, mẹ của bà cho biết con trai chưa lập gia đình.

"Mãi đến sau ngày giải phóng, bà Nguyễn Thị Lệ cầm theo di ảnh và những lá thư 2 người gửi cho nhau đến gặp mẹ tôi, bật khóc xin được nhận làm con dâu. Lúc đó, gia đình mới biết trước khi hy sinh, anh Quên có người yêu là bà Lệ và 2 người đã hẹn ước với nhau", bà Lê nói.

Em gái của liệt sĩ Quên cho biết, từ thời điểm đó, cả gia đình đều biết và cảm thương cho chuyện tình giữa bà Lệ với anh trai mình nên đồng ý nhận bà làm con dâu. Từ đó về sau, bà Lệ thường xuyên qua lại như người trong gia đình, các em đều quý mến và gọi bà là chị hai Quên. Bà cũng ở vậy, giữ trọn tấm chân tình dành cho liệt sĩ Quên, không mở lòng với bất kỳ ai khác.

Theo bà Lê, mẹ bà từng dắt bà Lệ đến UBND xã Đức Tân xin xác nhận bà Lệ là vợ liệt sĩ Quên để được hưởng các chế độ. Tuy nhiên, chính quyền địa phương không chấp nhận với lý do trước đó, khi cán bộ đến gia đình thu thập thông tin lập hồ sơ liệt sĩ, mẹ của liệt sĩ Quên khai con trai chưa có vợ. Hơn nữa, 2 người cũng không có giấy chứng nhận kết hôn.

Trước thông tin khoảng 10 năm trước bà Lệ từng làm hồ sơ gửi Sở Lao động - Thương binh và Xã hội tỉnh Tây Ninh (nay là Sở Nội vụ tỉnh Tây Ninh) xin được xác nhận là vợ liệt sĩ, bà Lê cũng chia sẻ rõ về vụ việc.

Theo bà Lê, thời điểm đó, mẹ bà đã tuổi cao, sức yếu và bị lẫn nặng. Bà gần như không còn tỉnh táo, khoảng 4 năm sau thì qua đời.

"Mẹ tôi bị lẫn một thời gian rồi mới qua đời. Có thể thời điểm đó, bà không còn tỉnh táo để làm giấy xác nhận chị hai Quên là con dâu gửi lên Sở Lao động - Thương binh và Xã hội tỉnh Tây Ninh", em gái liệt sĩ nói.

Mong chị hai được là vợ liệt sĩ

Cũng liên quan đến câu chuyện này, ông Huỳnh Văn Chín (em trai liệt sĩ Quên) cho biết, không chỉ gia đình mà cả dòng họ đều chấp nhận bà Lệ là con dâu. "Mẹ tôi từng nắm tay chị hai (bà Lệ) lên UBND xã Đức Tân xin xác nhận là vợ liệt sĩ", ông Chín nhắc lại.

Theo ông Chín, năm 1968, anh trai ông hy sinh, khi đó bà Lệ mới ngoài 20 tuổi nhưng vẫn giữ trọn lòng chung thủy đến nay. Mỗi dịp giỗ ông Quên, bà đều đến sớm để cùng gia đình chuẩn bị mâm cơm cúng và luôn mua một bao thuốc lá để thắp hương cho ông.

Khi cha mẹ liệt sĩ tuổi già, sức yếu, bà Lệ thường ở bên chăm sóc không khác gì con ruột. Khi cha của liệt sĩ Quên qua đời, bà đội khăn tang và chịu tang với tư cách là con dâu trong gia đình. Đến khi mẹ của liệt sĩ Quên qua đời, bà Lệ bị tai biến, liệt gần nửa người nên không thể đi lại. Bà Lệ đã nhờ con gái nuôi (cháu ruột) đến gia đình đội khăn tang với tư cách cháu nội.

"Ngày trước, bà Lệ cũng thường dẫn con gái nuôi về thăm gia đình và gọi mẹ tôi là bà nội. Gia đình tôi mừng vì bà có một người con gái để nương tựa lúc về già", ông Chín bùi ngùi nói.

Em trai liệt sĩ Quên cho biết, những ngày bà Lệ bị tai biến, anh chị em trong gia đình thường xuyên đến thăm hỏi, quan tâm như người thân ruột thịt.

"Chị hai đã dành cả một đời vì anh hai, nên gia đình tôi rất mong chị được công nhận là vợ liệt sĩ để an ủi trong những ngày tháng cuối đời. Tuổi chị hai đã cao, không biết còn được bao nhiêu năm nữa. Anh em tôi thương chị hai lắm", ông Chín chia sẻ.