Truy vết 7 tỷ USD bán khống dầu mỏ trước các tuyên bố của Mỹ

Ngày 21/4, một lệnh bán khống trị giá 830 triệu USD đối với hợp đồng dầu Brent và WTI bất ngờ được đẩy lên hệ thống. Đúng 15 phút sau, Tổng thống Mỹ thông báo gia hạn lệnh ngừng bắn với Iran. Giá dầu Brent lập tức lao dốc từ mốc trên 100 USD xuống dưới 97 USD mỗi thùng.

Kịch bản bán trước, chờ giá sập rồi mua lại đã mang về cho những nhà giao dịch ẩn danh khoản lợi nhuận khổng lồ. Đây chỉ là một phần nhỏ trong bức tranh thao túng quy mô lớn đang gây chấn động thị trường năng lượng toàn cầu.

Những cú đặt cược chuẩn xác đến từng phút

Theo Reuters, một loạt giao dịch đặt cược giá dầu giảm với tổng quy mô lên tới khoảng 7 tỷ USD đã được thực hiện liên tục trong tháng 3 và tháng 4. Các lệnh bán khống này trải rộng trên nhiều loại tài sản, từ hợp đồng dầu Brent, WTI đến dầu diesel và xăng. Dữ liệu ghi nhận các giao dịch bao gồm cả hợp đồng giao ngay lẫn kỳ hạn trên hai sàn giao dịch lớn nhất thế giới là ICE và CME.

Điểm chung của toàn bộ dòng tiền khổng lồ này là chúng đều xuất hiện ngay trước các thời điểm công bố thông tin nhạy cảm. Mô hình giao dịch có tính toán bắt đầu lộ diện rõ nét từ ngày 23/3.

Chỉ vài phút trước khi chính quyền Mỹ tuyên bố trì hoãn kế hoạch tấn công cơ sở hạ tầng điện của Iran, giới đầu tư đã tung lệnh bán khoảng 20.000 hợp đồng dầu Brent và WTI. Khối lượng giao dịch lúc đó trị giá khoảng 1,35 tỷ USD.

Kịch bản tương tự tiếp tục lặp lại vào đầu tháng 4. Ngày 7/4, khoảng 2,12 tỷ USD lệnh bán dầu và xăng được kích hoạt ngay trước khi thông báo ngừng bắn kéo dài hai tuần với Iran được công bố. Lực bán chủ động này đã góp phần đẩy giá dầu bốc hơi tới 15% ngay trong phiên.

Đến ngày 17/4, gần 2 tỷ USD hợp đồng tiếp tục bị bán ra thị trường ngay trước khi Ngoại trưởng Iran Abbas Araqchi phát tín hiệu về việc eo biển Hormuz sẽ mở cửa trở lại.

Lợi nhuận khổng lồ và dấu hỏi về tính minh bạch

Cơ chế của những giao dịch này hoàn toàn dựa trên nghiệp vụ bán khống quen thuộc trong giới tài chính. Nhà đầu tư tiến hành vay hợp đồng phái sinh để bán ở vùng giá cao. Họ sau đó chờ thị trường phản ứng tiêu cực với tin tức để mua lại ở mức giá thấp hơn và hưởng chênh lệch.

Theo tính toán của Reuters, những cú sập giá hơn 10% chỉ trong vài giờ đồng hồ sau các thông báo liên quan tới Iran đã tạo ra biên độ lợi nhuận khổng lồ. Những người thực hiện các lệnh bán khống này có thể đã bỏ túi hàng trăm triệu USD tiền lãi.

Ban đầu, quy mô của các giao dịch đáng ngờ chỉ được giới chức ước tính ở mức 2,6 tỷ USD. Tuy nhiên, phân tích dữ liệu mới nhất cho thấy con số thực tế lớn hơn gấp nhiều lần.

Sự trùng khớp hoàn hảo về mặt thời gian đang đặt ra dấu hỏi lớn về tính minh bạch của thị trường. Chuyên gia Adi Imsirovic từ Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế đánh giá các lệnh bán khống mang đậm dấu ấn của những người nắm giữ nguồn tin tức nội bộ.

Đại diện Onyx Capital Group là ông Jorge Montepeque cũng nhìn nhận khối lượng giao dịch trong những ngày qua là cực kỳ bất thường. Dòng tiền tập trung với mật độ cao và luôn đi trước các thông báo quan trọng một bước.

Cuộc truy vết lịch sử của giới chức Mỹ

Trước những diễn biến bất thường, các cơ quan quản lý đầu ngành tại Mỹ đã buộc phải vào cuộc. Theo ABC News, Bộ Tư pháp Mỹ đang tiến hành điều tra các giao dịch trị giá 2,6 tỷ USD liên quan đến tình hình Iran. Sàn CME cũng bắt đầu quy trình kiểm tra nội bộ đối với các lệnh bán khống đáng ngờ.

Nguồn tin của Reuters tiết lộ Ủy ban Giao dịch Hàng hóa Tương lai Mỹ đang ráo riết thu thập chứng cứ. Luật sư Robert Frenchman từ Dynamis LLP khẳng định quy mô giao dịch lên tới hàng tỷ USD chắc chắn không thể lọt qua mạng lưới giám sát. Cơ quan chức năng hoàn toàn đủ công cụ kỹ thuật để truy xuất danh tính người giao dịch thông qua dữ liệu từ các sàn.

Sự việc nghiêm trọng đến mức Nhà Trắng đã phải lên tiếng cảnh báo nội bộ. Người phát ngôn của cơ quan này nhấn mạnh mọi nhân viên liên bang đều phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy tắc đạo đức. Lệnh cấm tuyệt đối việc sử dụng thông tin chưa công khai để phục vụ lợi ích tài chính cá nhân đã được nhắc lại.

Động thái này phần nào phản ánh nỗ lực của Washington trong việc xoa dịu những lo ngại về nguy cơ rò rỉ thông tin từ bên trong bộ máy chính phủ.

Thị trường dầu mỏ vốn luôn nhạy cảm với các biến động địa chính trị tại khu vực Trung Đông. Việc hàng tỷ USD được đặt cược thành công ngay trước mũi các nhà đầu tư toàn cầu đang tạo ra một cú sốc lớn về niềm tin. Nếu cơ quan điều tra chứng minh được có sự can thiệp của giao dịch nội gián, đây sẽ trở thành một trong những vụ án tài chính lớn nhất lịch sử ngành năng lượng.

Dòng tiền 7 tỷ USD đã tìm được bến đỗ nhưng danh tính của những cá nhân đứng sau thao túng cuộc chơi vẫn là một ẩn số chờ được giải đáp.