Làn sóng sa thải công nghệ năm nay: Hé lộ nhóm nhân sự dễ "bay màu" nhất

Trong bối cảnh làn sóng sa thải tiếp diễn, một thông điệp thực tế đang được các tập đoàn công nghệ phát đi. Đó là không ai được trả lương chỉ để giám sát người khác.

Đầu tháng 5, CEO Brian Armstrong của Coinbase gửi một bức thư nội bộ thông báo cắt giảm 14% nhân sự, tương đương 700 người.

Vị lãnh đạo này nhấn mạnh mọi nhân viên ở lại phải trở thành cá nhân đóng góp chủ động. Các nhóm làm việc sẽ bị thu hẹp, thậm chí có những nhóm chỉ còn một nhân sự làm việc cùng các tác nhân AI. Armstrong tuyên bố rõ ràng rằng sẽ không còn chỗ cho kiểu quản lý thuần túy.

Cuộc đại phẫu bộ máy và sự lụi tàn của "quản lý thuần túy"

Nếu thông điệp của Coinbase nghe quen thuộc, đó là bởi xu hướng này đang lan rộng. Những quản lý cấp trung vốn quen với việc phân bổ nhiệm vụ và giám sát tiến độ thay vì trực tiếp bắt tay vào làm đang trở thành nhóm dễ bị cắt giảm nhất.

Tháng trước, CEO Jack Dorsey của Block cho biết công ty đã cắt giảm 40% nhân sự. Ông đồng thời định nghĩa lại vai trò của người quản lý thành "player-coach", tức là vừa làm chuyên môn vừa dẫn dắt đội ngũ.

Tương tự, CEO Evan Spiegel của Snap mô tả đợt cắt giảm 1.000 việc làm của họ là một bước chuyển sang mô hình các đội nhỏ được vận hành bằng AI. Những lãnh đạo khác như Mark Zuckerberg của Meta hay Mike Cannon-Brookes của Atlassian cũng có chung quan điểm.

Theo chuyên gia phân tích nhân sự Josh Bersin, khái niệm về một người quản lý chỉ làm nhiệm vụ giám sát bắt nguồn từ thời Cách mạng Công nghiệp. Khi đó, người lao động làm việc còn quản lý chỉ đạo họ phải làm gì. Mô hình này đã bộc lộ sự cồng kềnh trong nhiều thập kỷ qua và chính công nghệ đang đẩy nhanh quá trình thay đổi.

Thực tế thị trường lao động phản ánh rõ rệt sự dịch chuyển này. Theo nền tảng tuyển dụng Indeed, số lượng tin đăng tuyển cho vị trí quản lý cấp trung trong năm 2025 đã giảm 12,3% so với năm 2024. Những người giữ được việc cũng đang phải gánh vác khối lượng công việc nhiều hơn.

Khảo sát của Gallup hồi tháng 1 cho thấy trung bình mỗi quản lý hiện phụ trách 12,1 nhân viên, tăng từ mức 10,9 của năm 2024. Đáng chú ý, 97% quản lý thừa nhận họ đang phải đảm nhận thêm các công việc cá nhân nằm ngoài phạm vi lãnh đạo.

Giới chuyên môn đã gọi những người ở lại qua đợt thanh lọc này là "megamanagers". Đây là nhóm nhân sự vừa phải giám sát nhiều người hơn, vừa phải trực tiếp tham gia công việc và quản lý cả các tác nhân AI.

Trợ lý AI lên ngôi, bài toán sinh tồn cho giới văn phòng

Sự thay đổi cấu trúc bộ máy có nguyên nhân lớn từ trí tuệ nhân tạo. Các lãnh đạo công nghệ là những người đi đầu trong việc áp dụng AI và tin tưởng vào khả năng tăng năng suất của công cụ này.

Giáo sư truyền thông số Richard Lachman tại Đại học Toronto Metropolitan nhận định giới lãnh đạo đang đặt niềm tin hoàn toàn vào làn sóng AI. Điều đó đồng nghĩa tiêu chuẩn dành cho cấp quản lý đang tăng vọt. Doanh nghiệp kỳ vọng họ phải tham gia sâu hơn vào công việc thực tế. Theo ông Lachman, quản lý giờ đây cần có đủ hiểu biết trực tiếp từ thực tiễn để có thể làm chính công việc mà nhân viên cấp dưới đang làm.

Sự xuất hiện của AI đang thay đổi cách phân bổ kiến thức trong doanh nghiệp. Chuyên gia Josh Bersin cho biết mỗi nhân viên hiện nay đều có một trợ lý AI và công cụ này thậm chí có thể biết nhiều thông tin hơn cả người quản lý. Để tồn tại ở vị trí lãnh đạo trong năm 2026, các cá nhân bắt buộc phải tham gia vào nhiều dự án thực tế hơn và trực tiếp dẫn dắt các sáng kiến mới.

Một quản lý tại Coinbase chia sẻ rằng AI đã làm thay đổi cách thức vận hành của công ty. Người này cho biết thông điệp của CEO Armstrong không mới vì kỳ vọng này đã được truyền đạt từ trước. Theo vị quản lý này, nhân sự chỉ thực sự gặp rắc rối nếu họ không biết cách sử dụng AI hoặc không có ý tưởng tốt.

Bức tranh việc làm ngành công nghệ năm 2026 đang cho thấy sự dịch chuyển rõ nét. Theo dữ liệu từ Trueup và Business Insider, dù mới bước sang quý II, đã có hơn 119.000 nhân sự công nghệ mất việc. Tốc độ sa thải đang nhanh hơn năm ngoái, thời điểm ghi nhận hơn 245.000 người bị cho nghỉ việc trong cả năm 2025.

Chỉ tính riêng trong tháng 4, hơn 18.000 người đã mất việc tại các công ty như Meta, Amazon và Snap. Trong đó, Meta gây chú ý với kế hoạch cắt giảm 10% nhân sự, tương đương khoảng 8.000 người và đóng 6.000 vị trí tuyển dụng. Microsoft cũng lần đầu tiên triển khai chương trình mua lại hợp đồng cho tối đa 7% nhân viên.

Trước đó, tháng 3 ghi nhận gần 50.000 người bị ảnh hưởng từ các đợt cắt giảm của Oracle, Epic Games hay Atlassian.

Nhiều doanh nghiệp cho biết nguyên nhân cắt giảm là để dồn ngân sách cho việc phát triển AI.