Chủ nhật 19/12/2010 - 01:47

iPhone và nghịch lý thương mại Trung-Mỹ

Giá trị xuất khẩu iPhone năm 2009 tạo ra 1,9 tỷ USD trong thặng dư thương mại của Trung Quốc, đồng thời một giá trị tương tự trong thâm hụt thương mại Mỹ.

iPhone và nghịch lý thương mại Trung-Mỹ - 1
Những chiếc iPhone "chính hãng" thu hút người Trung Quốc.
Nhiều người vẫn tin rằng, một trong những giải pháp cho khó khăn kinh tế mà Mỹ hiện đang phải đối mặt là nước này cần xuất khẩu thêm những thiết bị công nghệ cao mà cả thế giới ngưỡng mộ, như chiếc điện thoại màn hình cảm ứng iPhone của Apple.

Tuy nhiên, theo tờ Wall Street Journal, một nghiên cứu mới đây đã chỉ ra rằng, theo những thống kê thương mại truyền thống, thì iPhone - một trong những sản phẩm công nghệ bán chạy nhất của Mỹ - đã làm thâm hụt thương mại của Mỹ với Trung Quốc... tăng thêm một khoản 1,9 tỷ USD trong năm 2009.

Hai học giả thực hiện nghiên cứu nói trên - các ông Yuqing Xing và Neal Detert thuộc Viện Ngân hàng Phát triển châu Á có trụ sở tại Tokyo, Nhật Bản - cho rằng, cách tính toán truyền thống để đưa ra các con số về cán cân thương mại không thể phản ánh được sự phức tạp trong thương mại toàn cầu, nơi các hoạt động thiết kế, chế tạo và lắp ráp sản phẩm thường có sự tham gia của nhiều quốc gia khác nhau.

Theo các học giả này, cách tính toán truyền thống chỉ đưa ra “một bức tranh bị bóp méo”, mang tính “nói quá” về mất cân đối thương mại giữa các quốc gia.

Thống kê thương mại của cả Mỹ và Trung Quốc đều xem iPhone là hàng xuất khẩu của Trung Quốc sang Mỹ, mặc dù đây là sản phẩm hoàn toàn do một công ty Mỹ thiết kế và sở hữu, đồng thời được tạo thành chủ yếu bởi các linh kiện sản xuất tại nhiều nước châu Á và châu Âu. Trung Quốc chỉ đóng góp vào công đoạn cuối cùng là lắp ráp và xuất khẩu chiếc điện thoại này.

Nghiên cứu trên chỉ ra rằng, toàn bộ giá thành 178,96 USD của chiếc iPhone được cho là giá trị xuất khẩu của Trung Quốc, mặc dù giá trị mà các công nhân lắp ráp Trung Quốc làm việc tại công ty Hon Hai Precision Industry đóng góp vào chiếc điện thoại này chỉ chiếm 3,6% tổng giá thành, tương đương 6,5 USD.

Kết quả là, theo thống kê chính thức, “thậm chí cả những sản phẩm công nghệ cao do các công ty Mỹ phát minh cũng không làm gia tăng kim ngạch xuất khẩu của Mỹ”, nghiên cứu viết.

Nghiên cứu trên càng làm “nóng” thêm cuộc tranh cãi về các thống kê thương mại được tính toán theo cách truyền thống - những con số có thể có ảnh hưởng tới quan hệ kinh tế và thương mại giữa các quốc gia. Những số liệu thương mại vẫn là cơ sở cho Mỹ và châu Âu tìm cách đối phó với chính sách tiền tệ và hoạt động thương mại bị cho là bất bình đẳng của Trung Quốc.

“Thứ mà chúng ta gọi là "made in China" trên thực tế chỉ được lắp ráp tại Trung Quốc. Trong khi đó, những gì tạo thành giá trị thương mại của sản phẩm lại đến từ nhiều quốc gia. Khái niệm quốc gia xuất xứ đối với hàng chế tạo đang dần trở thành vô nghĩa”, ông Pascal Lamy, Tổng giám đốc Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) phát biểu hồi tháng 10 vừa qua.

Theo ông Lamy, nếu các thống kê thương mại được điều chỉnh để phán ánh đúng giá trị thực tế mà các quốc gia khác nhau đóng góp vào sản phẩm, quy mô thâm hụt thương mại của Mỹ với Trung Quốc - hiện ở mức 226,88 tỷ USD mỗi năm theo số liệu của phía Mỹ - sẽ được cắt giảm một nửa.

Tuy nhiên, đây là một việc không dễ thực hiện, vì đòi hỏi sự hiểu biết cặn kẽ về từng “chân tơ kẽ tóc” của sản phẩm.

Việc chia tách giá trị nhập khẩu và xuất khẩu trên cơ sở giá trị gia tăng từ các quốc gia khác nhau có thể dẫn tới một vài kết luận gây tranh cãi. Chẳng hạn, một số nhà làm luật của Mỹ cho rằng, Trung Quốc cần cho phép đồng Nhân dân tệ tăng giá mạnh hơn so với USD để giảm thâm hụt thương mại giữa hai bên.

Trên thực tế, cách tính giá trị thương mại theo phương thức giá trị gia tăng cho thấy, doanh số của chiếc iPhone bổ sung giá trị thay vì làm giảm giá trị nền kinh tế Mỹ.

Với doanh số của iPhone vào năm 2009 và 11,3 triệu chiếc, các nhà nghiên cứu tính toán giá trị xuất khẩu iPhone của Trung Quốc ở mức 2,02 tỷ USD.

Sau khi trừ đi khoản 121,5 triệu USD mà Trung Quốc nhập khẩu linh kiện từ các công ty Mỹ như hãng chip Broadcom, giá trị xuất khẩu iPhone tạo ra 1,9 tỷ USD trong thặng dư thương mại của Trung Quốc, đồng thời một giá trị tương tự trong thâm hụt thương mại Mỹ.

Song, nếu giá trị xuất khẩu iPhone của phía Trung Quốc chỉ được tính bằng phần giá trị mà nước này thực sự đóng góp vào chiếc điện thoại, thì doanh số nói trên của iPhone sẽ tạo ra cho phía Mỹ mức thặng dư 48,1 triệu USD sau khi đã trừ đi phần đóng góp của các công ty Mỹ.

Tuy nhiên, các chuyên gia kinh tế khác cho rằng, một vài khía cạnh trong phương thức tính toán của hai học giả Xing và Detert có thể đã dẫn tới những kết luận thiếu chính xác. Chẳng hạn, nghiên cứu của hai ông lấy giả thiết là các công ty sản xuất linh kiện iPhone như Toshiba và Samsung Electronics thực hiện lắp ráp hoàn toàn những linh kiện này ở trong nước.

Trong khi đó, trên thực tế, nhiều nhà cung cấp của Apple có cơ sở sản xuất tại Trung Quốc, do vậy, có khả năng một phần linh kiện mà họ sản xuất cho iPhone cũng được tạo ra tại Trung Quốc.

Kết quả nghiên cứu của hai học giả trên nhìn chung tương đồng với những phân tích mà Trung tâm Công nghiệp điện toán cá nhân thuộc Đại học California (Mỹ) đã thực hiện về giá trị thương mại và quá trình sản xuất một sản phẩm đình đám khác của Apple là chiếc máy nghe nhạc iPod.

Nghiên cứu của trung tâm này cũng cho thấy, các công nhân Trung Quốc chỉ đóng góp vỏn vẹn vài USD vào giá trị của iPod, mặc dù thống kê thương mại xem toàn bộ giá trị của chiếc máy nghe nhạc này là giá trị xuất khẩu của Trung Quốc.

Trong một bài phát biểu hồi tháng 9 ở New York, Thủ tướng Trung Quốc Ôn Gia Bảo đã dẫn nghiên cứu trên để lập luận rằng, căng thẳng thương mại giữa Bắc Kinh và Washington đã bị thổi phồng.

Theo ông Ôn Gia Bảo, nhiều hàng xuất khẩu của Trung Quốc là hàng gia công theo đơn đặt hàng của các công ty nước ngoài, do vậy nước Mỹ không nên chỉ trích Trung Quốc có mức thặng dư thương mại lớn.

“Chính các công ty có vốn đầu tư nước ngoài, bao gồm cả các công ty Mỹ, mới là đối tượng hưởng lợi chính”, Thủ tướng Trung Quốc nói.

Theo An Huy
VnEconomy

Tag :
MỚI NHẤT
Một số cửa hàng xăng dầu ngừng… bán dầu
Một số cửa hàng xăng dầu ngừng… bán dầu

(Dân trí) - Tại các địa phương như: Ninh Bình, Hải Phòng, Lạng Sơn…, một số đại lý kinh doanh xăng dầu từ chối bán dầu diezel với lý do “hết hàng, chuẩn bị tăng giá”.

Thứ hai, 20/12/2010 - 05:37

Đồng ý cho Vincom xây đường bộ trên cao tại Hà Nội
Đồng ý cho Vincom xây đường bộ trên cao tại Hà Nội

(Dân trí) - Bộ Xây dựng vừa có văn bản gửi Văn phòng Chính phủ về việc thống nhất ý kiến và đề xuất chủ trương cho phép Công ty cổ phần Vincom xây dựng tuyến đường bộ trên cao đoạn từ cầu Vĩnh Tuy đến Ngã Tư Sở (Hà Nội), dự kiến dài 10km.

Thứ hai, 20/12/2010 - 04:29

Giá vàng lại mất mốc 3,6 triệu đồng/chỉ
Giá vàng lại mất mốc 3,6 triệu đồng/chỉ

(Dân trí) - Giá vàng thế giới đang có biên độ tăng hơn 9 USD/ounce đã kéo giá vàng trong nước vọt qua mốc 3,6 triệu đồng/chỉ vào sáng nay. Nhưng đến phiên chiều giá vàng đã điều chỉnh giảm dưới mốc trên. Giá USD tự do niêm yết quanh mức 21.200 VND.

Thứ hai, 20/12/2010 - 03:20

Cá tra lại vào danh sách “đặc biệt” tại Brazil
Cá tra lại vào danh sách “đặc biệt” tại Brazil

(Dân trí) - VASEP vừa nhận được thông tin của doanh nghiệp xuất khẩu cá tra lớn nhất vào thị trường Brazil từ nhà nhập khẩu cho biết, cá tra đã bị đưa vào danh mục “đặc biệt”, như vậy có thể sẽ bị áp thuế tới 35%.

Thứ hai, 20/12/2010 - 03:06

Giảm 7 điểm cuối phiên, Vn-Index mất mốc 480 điểm
Giảm 7 điểm cuối phiên, Vn-Index mất mốc 480 điểm

(Dân trí) - Những NĐT cầm tiền khá rụt rè trong việc đặt mua giá cao, trong khi bên bán có chiều hướng tăng mạnh. ITA tăng trần, SSI đuối sức, VIC, BVH giảm sàn.

Thứ hai, 20/12/2010 - 12:30

“Vinashin sẽ thu xếp đủ vốn trả nợ sau 1 năm”
“Vinashin sẽ thu xếp đủ vốn trả nợ sau 1 năm”

(Dân trí) - Sau khi tái cơ cấu, số đơn vị thành viên sẽ giảm từ 216 đơn vị xuống còn 43 đơn vị thành viên. Theo tính toán, tổng số lao động dôi dư khoảng 13.000 người.

Thứ hai, 20/12/2010 - 12:25

Chú ý địa chỉ khi mua vé máy bay
Chú ý địa chỉ khi mua vé máy bay

Gần đây có bạn đọc gửi phản ánh về tình trạng nhiều phòng vé gắn biển, logo của Vietnam Airlines (VNA) nhưng bán vé với giá cao hơn và chất lượng dịch vụ hạn chế.

Thứ hai, 20/12/2010 - 12:02

Lãi suất cao làm nghẽn dòng tín dụng
Lãi suất cao làm nghẽn dòng tín dụng

Mức lãi suất tín dụng hợp lý, theo các chuyên gia chỉ ở mức 11 - 14%/năm - không quá rẻ để khuyến khích đầu tư kém hiệu quả nhưng cũng không quá cao khiến cho doanh nghiệp khó khăn và nền kinh tế trì trệ.

Thứ hai, 20/12/2010 - 09:15

Khi các nhà tài trợ nói thẳng
Khi các nhà tài trợ nói thẳng

Sau những thành tựu đã được ghi nhận, các nhà hoạch định chính sách của Việt Nam hẳn đã rút ra được nhiều bài học quý từ những nhận định sâu sắc và thẳng thắn của các nhà tài trợ tại Hội nghị Nhóm tư vấn các nhà tài trợ cho Việt Nam (CG) vừa kết thúc.

Thứ hai, 20/12/2010 - 01:39

Đề xuất thành lập Sàn Giao dịch vàng chính thức
Đề xuất thành lập Sàn Giao dịch vàng chính thức

(Dân trí) - Dự kiến tuần tới, Ủy ban Giám sát Tài chính Quốc gia sẽ họp để bàn bạc, hiến kế chiến lược để xử lý dứt điểm vấn đề tỷ giá hối đoái và Đô la hóa, đầu tư vàng.

Chủ nhật, 19/12/2010 - 09:01

Trời rét hại, thực phẩm Hà Nội “đội” giá cao
Trời rét hại, thực phẩm Hà Nội “đội” giá cao

(Dân trí) - Thời tiết rét đậm, rét hại ở khu vực phía Bắc đã kìm hãm sự phát triển của rau xanh là nguyên nhân khan hiếm nguồn cung và đẩy giá thực phẩm trên thị trường Hà Nội tăng lên gấp 2, thậm chí gấp 3 lần so với những ngày trước đó.

Chủ nhật, 19/12/2010 - 05:35

Trung Quốc tuyên bố đã kiểm soát được lạm phát
Trung Quốc tuyên bố đã kiểm soát được lạm phát

(Dân trí) - Ông Liu Mingkang, quan chức cao cấp trong ngành ngân hàng Trung Quốc, khẳng định giá cả tại Trung Quốc năm 2011 sẽ không tăng nhanh và Trung Quốc đã có một số thành công trong kiềm chế lạm phát.

Chủ nhật, 19/12/2010 - 05:10

ĐÁNG QUAN TÂM
Vietnam Airlines hủy chuyến vì thời tiết, hành khách bức xúc
Vietnam Airlines hủy chuyến vì thời tiết, hành khách bức xúc

(Dân trí) - Rất nhiều hành khách đi trên các chuyến bay của Vietnam Airlines chặng Hà Nội - Chu Lai ngày hôm qua (17/12) bức xúc khi bị đổi chuyến, đổi chặng bay đột ngột. Phía Vietnam Airlines cho biết không thể thực hiện khởi hành đúng giờ vì thời tiết không cho phép.

Thứ bảy, 18/12/2010 - 12:07

Vàng tăng hơn 10.000 đồng/chỉ, USD lên 21.200 VND
Vàng tăng hơn 10.000 đồng/chỉ, USD lên 21.200 VND

(Dân trí) - Sáng nay 18/12, giá vàng miếng trong nước tăng hơn 10.000 đồng/chỉ so với chốt phiên chiều qua, lên mức 3,595 triệu đồng/chỉ. Giá USD tự do cũng lên mức 21.200 VND.

Thứ bảy, 18/12/2010 - 10:37

Công an vào cuộc phòng chống tội phạm phá máy ATM
Công an vào cuộc phòng chống tội phạm phá máy ATM

(Dân trí) - Bộ Công an sẽ có văn bản chỉ đạo Cục điều tra tội phạm kinh tế, Công an hình sự, công an địa phương, các lực lượng tuần tra canh gác bảo vệ tăng cường hỗ trợ, phối hợp với các ngân hàng trong việc đảm bảo an toàn cho ATM…

Thứ bảy, 18/12/2010 - 10:29

Thuế nhập khẩu gas giảm còn 2%
Thuế nhập khẩu gas giảm còn 2%

(Dân trí) - Hôm qua 17/12, Bộ Tài chính đã ban hành Thông tư 208/2010/TT-BTC quy định áp dụng mức thuế suất, thuế nhập khẩu ưu đãi là 2% (thay cho mức 5% trước đây) đối với một số mặt hàng khí dầu mỏ và các loại khí hydrocarbon.

Thứ bảy, 18/12/2010 - 10:04

Lãi suất nóng do cách “kiếm ăn” mới của ngân hàng?
Lãi suất nóng do cách “kiếm ăn” mới của ngân hàng?

Xưa nay các tổ chức tín dụng vốn được biết là những người đi vay để cho vay. Họ vay của người có tiền nhàn rỗi để rồi cho những người thiếu vốn sản xuất kinh doanh vay lại. Điều này đến giờ vẫn không sai. Có điều “người vay” và “cho vay” nay đã khác.

Thứ bảy, 18/12/2010 - 07:15

Cá tra vào danh mục phát triển bền vững
Cá tra vào danh mục phát triển bền vững

(Dân trí) - Chiều 17/12, đại diện Bộ NN&PTNT và người đứng đầu Chương trình Thủy hải sản Toàn cầu của WWF, TS. Mark Powell đã kí thỏa thuận hợp tác đưa cá tra/basa Việt Nam vào danh mục hướng tới sự phát triển bền vững.

Thứ bảy, 18/12/2010 - 06:58

Thủy điện Sơn La đã hòa vào lưới điện quốc gia
Thủy điện Sơn La đã hòa vào lưới điện quốc gia

(Dân trí) - Đúng 12h45 ngày 17/12, tổ máy số 1 (công suất 400 MW) của Nhà máy Thủy điện Sơn La đã hòa thành công vào hệ thống điện Quốc gia, vượt tiến độ trước 2 năm theo Nghị quyết của Quốc hội.

Thứ sáu, 17/12/2010 - 04:40

Đình chỉ chức vụ giám đốc SHB Khánh Hòa
Đình chỉ chức vụ giám đốc SHB Khánh Hòa

(Dân trí) - Ban giám đốc SHB đã có quyết định đình chỉ đình chức vụ Giám đốc SHB chi nhánh Khánh Hòa cùng các nhân viên liên quan quanh vụ tự ý phát hành khống sổ tiết kiệm 50 tỷ đồng.

Thứ sáu, 17/12/2010 - 03:32

Du lịch Hà Nội hướng tới phát triển bền vững
Du lịch Hà Nội hướng tới phát triển bền vững

(Dân trí) - Phát triển du lịch văn hóa và sinh thái sẽ là ưu tiên của ngành du lịch Hà Nội trong những năm tới, nhằm tạo ra những sản phẩm đặc trưng của thủ đô.

Thứ sáu, 17/12/2010 - 03:13

Cổ phiếu chứng khoán, bất động sản đồng loạt tăng trần
Cổ phiếu chứng khoán, bất động sản đồng loạt tăng trần

(Dân trí) - Thị trường tăng tốc trở lại sau 2 phiên điều chỉnh mạnh. Các lệnh mua ATC được dồn vào SSI, CTG, DPM, ITA, REE, VCB... Bên sàn Hà Nội, cổ phiếu chứng khoán không còn dư bán.

Thứ sáu, 17/12/2010 - 10:47

Vàng giảm nhẹ, USD tăng lên 21.180 VND
Vàng giảm nhẹ, USD tăng lên 21.180 VND

(Dân trí) - Ảnh hưởng từ sự sụt giảm mạnh mẽ trên thị trường thế giới, giá vàng miếng trong nước sáng nay cũng điều chỉnh giảm gần 10.000 đồng/chỉ, giao dịch dưới mốc 3,6 triệu đồng/chỉ. Giá USD tự do tăng lên mức 21.180 VND.

Thứ sáu, 17/12/2010 - 09:46

Không tăng giá xăng dầu từ nay đến Tết Nguyên đán
Không tăng giá xăng dầu từ nay đến Tết Nguyên đán

(Dân trí) - Từ nay đến hết dịp Tết Nguyên đán 2011 sẽ không có chuyện tăng giá. Nếu có hiện tượng cây xăng nào dừng bán, vi phạm quy định sẽ bị xử lý nghiêm, thậm chí có thể sử dụng biện pháp cao nhất là rút giấy phép vĩnh viễn đối với cây xăng đó.

Thứ sáu, 17/12/2010 - 07:20