Thứ ba, 02/07/2019 - 23:15

Dù ông Trump và ông Tập bắt tay, sự ngờ vực và tranh chấp vẫn tồn tại trong thương chiến Mỹ-Trung

Dân trí

Các nhà phân tích của cả hai bên đều đồng ý rằng các nhà lãnh đạo tại Cuộc họp Osaka đã làm rất ít để thay đổi bức tranh lớn quan hệ Mỹ-Trung.

Dù ông Trump và ông Tập bắt tay, sự ngờ vực và tranh chấp vẫn tồn tại trong thương chiến Mỹ-Trung - 1
Minh họa: Lau Ka-kuen

Cuộc gặp giữa các nhà lãnh đạo Trung Quốc và Mỹ ở Osaka có thể đã nhấn nút tạm dừng cuộc chiến thương mại leo thang của họ, nhưng các chuyên gia ở cả hai bên vẫn nghi ngờ về việc “đình chiến” này có thể ngăn chặn cuộc tranh chấp giữa hai siêu cường kinh tế trong bao lâu.

Trong một cuộc họp quyết định vào thứ Bảy tại Nhật Bản, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã đồng ý với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình để tiếp tục đàm phán thương mại trong khi trì hoãn đánh thêm thuế quan mới đối với hàng nhập khẩu của Trung Quốc.

Trong một sự nhượng bộ khác, Trump đã đưa ra một thông báo bất ngờ tại một cuộc họp báo, sau cuộc họp kéo dài 80 phút với ông Tập Cận Bình, đó là hủy bỏ lệnh cấm xuất khẩu của Hoa Kỳ với Huawei, công ty viễn thông hàng đầu Trung Quốc.

Với các chuyên gia và các nhà ngoại giao, có một cảm giác nhẹ nhõm rõ ràng rằng Bắc Kinh và Washington một lần nữa đang cố gắng ngăn chặn sự leo thang thuế quan của họ trở thành một cuộc chiến tranh lạnh kinh tế toàn diện, với một thỏa thuận tương tự như hồi Trump – Tập họp tại hội nghị thượng đỉnh G20 ở Argentina bảy tháng trước.

Nhưng vẫn còn nhiều nghi ngờ về triển vọng của một thỏa thuận chấm dứt cuộc chiến thương mại kéo dài gần một năm này.

Zhu Feng, một chuyên gia Hoa Kỳ tại Đại học Nam Kinh, cho biết việc tạm dừng đánh thêm thuế quan cho thấy cả hai bên đang cố gắng giữ cho cuộc chiến thương mại không leo thang vào thời điểm mà các mối quan hệ đã ở mức thấp vì sự cạnh tranh về công nghệ và địa chính trị của họ.

Không giống như lệnh đình chiến 90 ngày mà Tập và Trump đã đồng ý ở Buenos Aires, Argentina vào ngày 1 tháng 12, lần này họ không áp đặt thời hạn, Zhu nói.

Thỏa thuận này cho thấy cả hai bên đều hiểu rõ hơn về những thách thức nghiêm trọng trước mắt và sẵn sàng giải quyết linh hoạt hơn những khác biệt về thương mại và kinh tế của hai quốc gia.

Gal Luft, đồng giám đốc của Viện phân tích An ninh toàn cầu có trụ sở tại Washington, đã mô tả hội nghị thượng đỉnh giữa Tập và Trump là một cuộc họp bảo trì nhằm bảo trì các mối quan hệ cá nhân thay vì khắc phục các vấn đề.

“Thật khó để thấy làm thế nào trong một thời gian ngắn như vậy, hai nhà lãnh đạo có thể đi sâu vào nhiều vấn đề phức tạp có trong chương trình nghị sự”, ông nói. “Cuộc họp chỉ kéo dài 80 phút.”

Cuộc họp thứ bảy như một sự cứu trợ rất cần thiết cho ông Tập, đặc biệt là sau khi ông dùng đến chủ nghĩa dân tộc để chống lại sự o ép thương mại của Mỹ trong bối cảnh kinh tế trì trệ, Steve Tsang, giám đốc Viện SOAS Trung Quốc tại Đại học London cho biết.

“Sự đình chiến là điều mà ông Tập Cận Bình đặt ra để cố đạt được, và nó sẽ là một thất bại đáng kể nếu ông không thể bảo đảm điều đó”, anh nói.

“Vì vậy, đây là một thành công với ông Tập để ổn định nền kinh tế Trung Quốc.”

Cả Tổng thống Trump và ông Tập đều công khai gọi nhau là “người bạn của tôi”, đặc biệt, Trump nói rằng ông và nhà lãnh đạo Trung Quốc đã có một tình bạn rất tốt, một tình bạn rất rất tốt.

Trong khi hội nghị thượng đỉnh Osaka gần như chắc chắn sẽ được coi là một chiến thắng cho Bắc Kinh, cựu đại sứ Trung Quốc tại Anh, Ma Zhengang cho biết các nhà lãnh đạo cấp cao của Trung Quốc vẫn hoài nghi về việc liệu Trump có thực hiện các cam kết của mình hay không.

Ông Trump đã nói rất nhiều về tình bạn của ông với ông Tập, nhưng ông đã dần củng cố lập trường của mình đối với Trung Quốc kể từ khi nhậm chức hai năm trước và luôn coi Bắc Kinh là đối thủ lớn nhất. Vì vậy, vẫn còn phải xem liệu Trump có thực hiện các cam kết của mình hay không, ông Ma nói.

“Chúng tôi đã chứng kiến ​​một số thay đổi cơ bản trong quan hệ Trung Quốc-Hoa Kỳ trong những tháng qua, với sự đồng thuận của cả hai đảng ở Hoa Kỳ về sự cần thiết phải kiềm chế sự trỗi dậy của Trung Quốc. Tôi không hoàn toàn lạc quan về triển vọng của các cuộc đàm phán thương mại hoặc các mối quan hệ của chúng tôi.”

Các nhà phân tích khác cũng đồng ý rằng cuộc họp ở Osaka đã làm rất ít để thay đổi bức tranh lớn cho quan hệ Mỹ-Trung.

Họ cảnh báo rằng Bắc Kinh không nên đánh giá quá cao sự thành công của hội nghị thượng đỉnh cuối tuần, thực tế cả hai đều không đạt được bất kỳ tiến bộ đáng kể nào.

“Rõ ràng, Bắc Kinh và Washington có quan điểm gần như mâu thuẫn về những gì tạo nên một thỏa thuận tốt”, ông nói.Thực tế không thấy bất kỳ dấu hiệu tích cực nào cho thấy cả hai bên đều có khả năng chấp nhận lẫn nhau tại thời điểm hiện tại này.

“Nói cách khác, Trung Quốc quan tâm nhiều hơn đến định hướng chiến lược của các mối quan hệ trong khi Mỹ tập trung nhiều hơn vào các vấn đề cụ thể. Và việc ông Tập phải đối mặt với những lời chỉ trích trong nước đã khiến ông không thể nhượng bộ quá nhiều trên mặt trận thương mại.”

Nhà nghiên cứu Tsang nói rằng sự mẫu thuẫn của các nền kinh tế Hoa Kỳ và Trung Quốc, thực tế không chỉ nằm trong lĩnh vực thương mại và công nghệ, đã bắt đầu và nó sẽ tiếp tục.

“Một giao dịch thương mại không phải là không thể”, ông nói, “nhưng ngay cả khi đạt được một giao dịch, những cấu trúc kinh tế cơ bản của hai cường quốc đều không thay đổi và vẫn sẽ đối lập nhau, do đó sẽ làm sâu sắc thêm quá trình mâu thuẫn”

Vũ Huy Hoàng

Theo Scmp