Tại sao mèo có "ria mép" ở chân trước?

Mỗi chân trước của mèo thường có một chùm từ 4 đến 6 sợi râu xúc giác ở cổ tay (carpal whiskers), dài khoảng 2-3cm.

Râu xúc giác là những sợi lông chuyên biệt, cứng và dày hơn nhiều so với lông thông thường. Bản thân sợi râu không chứa tế bào thần kinh, nhưng nang lông của chúng được bao quanh bởi mạng lưới đầu mút thần kinh và mạch máu dày đặc, giúp phát hiện những rung động hoặc va chạm rất nhỏ.

Theo Giáo sư Robyn Grant, nhà sinh học cảm giác tại Đại học Manchester Metropolitan (Anh), độ nhạy của râu xúc giác có thể được ví như đầu ngón tay của con người.

Râu xúc giác quanh mõm là những sợi dài nhất. Đa số mèo có khoảng 24 sợi, chia thành 12 sợi mỗi bên và xếp thành 4 hàng, dù số lượng có thể khác nhau giữa từng cá thể.

Những sợi râu này đặc biệt hữu ích khi mèo săn mồi trong điều kiện thiếu sáng hoặc khi cần xác định vị trí các vật ở rất gần. Theo Giáo sư Jonathan Losos, nhà sinh học tiến hóa tại Đại học Washington ở St. Louis (Mỹ), mèo khó lấy nét các vật ở khoảng cách rất gần (khoảng dưới 20-30cm), nên chúng sử dụng râu xúc giác để cảm nhận vị trí và hình dạng của vật thể.

Ngoài râu ở mõm, mèo còn có râu xúc giác phía trên mắt, ở cằm và hai bên đầu. Những sợi râu này giúp chúng nhận biết không gian xung quanh và kích hoạt phản xạ chớp mắt khi có vật tiến sát mắt.

Râu xúc giác ở cổ tay có tác dụng gì?

Râu xúc giác ở cổ tay mọc ở mặt sau chân trước, gần vùng tương ứng với các xương cổ tay (carpal bones). Do mèo là loài di chuyển bằng các ngón chân (digitigrade), vị trí này nằm cao hơn so với cổ tay của con người.

Không chỉ mèo, nhiều loài thú ăn thịt khác, một số loài gặm nhấm, vượn cáo và tatu cũng có râu xúc giác ở cổ tay. Trong khi đó, chó nhà nhìn chung không có râu cổ tay rõ rệt như mèo, dù một số loài khác thuộc họ Chó (Canidae) vẫn giữ đặc điểm này.

Theo Giáo sư Losos, các loài sở hữu râu cổ tay thường sử dụng chi trước để giữ con mồi, cầm nắm đồ vật hoặc leo trèo. Khi tầm nhìn bị hạn chế, những sợi râu này có thể cung cấp thêm thông tin cảm giác để hỗ trợ các chuyển động chính xác.

Ở mèo, vai trò của râu xúc giác ở cổ tay vẫn đang được nghiên cứu. Tuy nhiên, các nhà khoa học cho rằng chúng giúp mèo cảm nhận vị trí của chân trước khi di chuyển, đặt chân chính xác khi leo trèo hoặc nhảy, đồng thời hỗ trợ giữ và xử lý con mồi, đặc biệt trong điều kiện ánh sáng yếu.