Giải mã loài rắn thường bắt gặp trong điều hòa tại Việt Nam
(Dân trí) - Không ít lần các chủ nhà và thợ sửa điều hòa tại Việt Nam kinh hãi khi phát hiện rắn ẩn mình hoặc chui ra từ điều hòa. Đây là loài rắn gì và có nguy hiểm với con người hay không?
Ổ rắn xuất hiện trong dàn lạnh máy điều hòa nhà dân tại Quảng Ngãi
Như Dân trí đã đưa tin, vào ngày 5/6, anh Ngô Quyền được một hộ dân trú tại phường Đức Phổ (Quảng Ngãi) nhờ kiểm tra dàn lạnh điều hòa vì nghe thấy tiếng động lạ. Khi tháo lớp vỏ ngoài để kiểm tra, anh Quyền đã giật mình vì nhìn thấy đuôi của một con rắn.
Sau khi dùng kìm để kéo con rắn đầu tiên ra ngoài, anh Quyền tiếp tục phát hiện thêm 3 con rắn khác bên trong điều hòa. Những con rắn này dài từ 60 đến 70cm, đều đang quấn chặt vào các linh kiện nên việc kéo ra ngoài gặp nhiều khó khăn.
Con rắn được kéo ra khỏi dàn lạnh điều hòa tại Quảng Ngãi (Video: Ngô Quyền).
Đáng chú ý, đây không phải là lần đầu tiên thợ sửa điều hòa phát hiện ổ rắn trong dàn lạnh tại Việt Nam. Vào tháng 4 năm ngoái, chị N.T.H. trú tại xã Thăng Bình (Đà Nẵng) đã nhìn thấy chiếc đuôi thò ra từ dàn lạnh và nghĩ rằng đó là chuột. Tuy nhiên, sau khi quan sát kỹ, chị H. nghi ngờ đó là đuôi rắn và quyết định gọi thợ sửa máy điều hòa đến kiểm tra.
Ổ rắn 7 con trong máy điều hòa tại Đà Nẵng khiến nhiều người hoảng sợ (Video: NVCC).
Khi tháo vỏ dàn lạnh ra, gia đình chị H. và người thợ đã rất kinh hãi khi phát hiện nhiều đuôi rắn thò ra ngoài. Tổng cộng, thợ sửa điều hòa bắt được 7 con rắn trú ẩn bên trong.
Vào tháng 5/2023, một gia đình sống tại xã Tân Châu (Tây Ninh), cũng gặp trường hợp tương tự. Theo đó, chủ nhà cho biết nghe thấy những âm thanh lạ bên trong dàn lạnh điều hòa nên đã nhờ thợ đến kiểm tra. Khi thợ mở vỏ máy, người này và chủ nhà hoảng hốt khi phát hiện bên trong dàn lạnh có 4 con rắn bò lổm ngổm.
Ổ rắn được phát hiện bên trong điều hòa tại Tây Ninh (Video: HKN).
Thợ sửa điều hòa sau đó đã sử dụng kìm và các thiết bị, đứng từ xa kéo rắn ra ngoài rồi giết chúng ngay dưới sàn nhà để đề phòng nguy hiểm.
Cũng trong năm 2023, một gia đình sống tại phường Rạch Giá (An Giang), cũng đã có phen thót tim khi phát hiện rắn nằm trong máy điều hòa. Con rắn sau đó bị những người trong gia đình kéo ra ngoài và tiêu diệt để đảm bảo an toàn.
Chủ nhà tại An Giang phát hiện rắn trong điều hòa (Video: SIFASV).
Loài rắn “thích” làm ổ trong điều hòa là loài gì?
Dựa vào hình ảnh và video được các nhân chứng ghi lại tại hiện trường, những con rắn được tìm thấy trong điều hòa đều chung một loài, có tên gọi rắn cườm.
Rắn cườm, còn được gọi là rắn lục mè, tên khoa học Chrysopelea ornata, là một loài thuộc họ rắn nước. Rắn cườm là loài rắn có kích thước nhỏ, dài tối đa 1,3m, thân màu xanh lục nhạt với các viền đen vắt ngang người. Đôi khi rắn cườm cũng có những màu sắc khác như lớp vảy màu đỏ, vàng hoặc cam… nhưng không quá phổ biến.
Rắn cườm có cơ thể thon gọn, cùng màu sắc đặc trưng rất dễ nhận dạng (Ảnh: TNP).
Rắn cườm phân bố rộng khắp Việt Nam, xuất hiện ở cả ba miền. Thức ăn chủ yếu của chúng là thằn lằn, thạch sùng và các loài gặm nhấm nhỏ. Mỗi lứa, rắn cái đẻ từ 6 đến 12 trứng. Rắn non mới nở dài khoảng 15-20cm, có hình dáng tương tự rắn trưởng thành nhưng màu sắc và hoa văn nhạt hơn.
Loài rắn này có khả năng leo trèo rất tốt, thậm chí có thể bám leo trên những bề mặt gần như thẳng đứng. Vì vậy, chúng thường xuất hiện trên mái nhà hoặc các công trình cao.
Trên thực tế, rắn cườm không phải loài có tập tính làm tổ trong máy điều hòa. Nhờ khả năng leo trèo linh hoạt, chúng thường bò theo đường ống thoát nước để săn mồi và đôi khi bị mắc kẹt trong dàn lạnh.
Rắn cườm thường xuyên xuất hiện tại khu vực con người sinh sống để săn thạch sùng, con mồi yêu thích của chúng (Ảnh: Jay).
Rắn cườm thuộc nhóm rắn bay, có khả năng thực hiện những cú lao từ trên cao xuống vị trí thấp hơn. Đây thực chất là dạng "rơi có kiểm soát", khi chúng có thể điều chỉnh tư thế cơ thể để định hướng điểm tiếp đất. Khả năng này giúp rắn cườm trốn tránh kẻ săn mồi hoặc tiếp cận con mồi hiệu quả hơn.
Do phân bố rộng và khá phổ biến, rắn cườm thường xuất hiện ở các khu vực có người sinh sống để tìm kiếm thức ăn. Chúng đặc biệt ưa săn thạch sùng nên không hiếm trường hợp bò vào nhà, khiến con người và loài rắn này thường xuyên chạm mặt nhau.
Rắn cườm có độc và gây nguy hiểm cho con người hay không?
Dù còn được gọi là rắn lục mè, rắn cườm không thuộc họ rắn lục - nhóm rắn có nọc độc nguy hiểm, mà thuộc họ rắn nước.
Một con rắn cườm non được tìm thấy tại TPHCM (Video: SIFASV).
Trên thực tế, rắn cườm vẫn có nọc độc nhưng độc tính rất yếu, chủ yếu dùng để khống chế các con mồi nhỏ. Nọc độc của chúng không đủ mạnh để gây nguy hiểm cho con người. Vết cắn thường chỉ gây đau nhẹ hoặc ngứa ở một số người nhạy cảm.
Rắn cườm là loài có vai trò tích cực trong hệ sinh thái nhờ góp phần kiểm soát quần thể động vật gặm nhấm, thằn lằn, tắc kè và một số loài bò sát nhỏ khác. Vì vậy, khi bắt gặp loài rắn này, người dân không nên quá hoảng sợ.
Trong trường hợp cần thiết, có thể tìm cách xua đuổi hoặc di dời chúng khỏi khu vực sinh hoạt thay vì tiêu diệt.
