Doanh thu nhiều trường đại học lập đỉnh mới, học phí vẫn chiếm áp đảo

Theo báo cáo công khai hoạt động thường niên năm 2026 vừa được các cơ sở giáo dục đại học công bố, bức tranh tài chính năm 2025 của các trường tại TPHCM tiếp tục ghi nhận sự tăng trưởng quy mô nguồn thu đáng chú ý.

Nguồn thu đại học tiếp tục tăng mạnh

Tại Trường Đại học Văn Lang, tổng thu hoạt động năm 2025 đạt gần 2.900 tỷ đồng, tăng gần 297 tỷ đồng so với năm 2024. Đây là năm thứ ba liên tiếp trường duy trì tổng thu hoạt động trên mốc 2.500 tỷ đồng.

Mức thu này đưa trường trở thành một trong những cơ sở giáo dục đại học có tổng thu hoạt động cao nhất tại TPHCM tính đến thời điểm hiện tại. Được biết, quy mô đào tạo của trường rất lớn, với gần 50.000 sinh viên đại học chính quy.

Tương tự, Trường Đại học Công nghệ Kỹ thuật TPHCM cũng ghi nhận bước tăng mạnh về tài chính. Năm 2025, tổng thu hoạt động của trường đạt 1.326 tỷ đồng, tăng hơn 200 tỷ đồng so với mức 1.120 tỷ đồng của năm 2024.

Tại Đại học Y Dược TPHCM, tổng thu năm 2025 cũng ghi nhận tăng thêm 119 tỷ đồng so với mức 1.123 tỷ đồng của năm 2024. Đây là trường chuyên về đào tạo ngành sức khỏe duy nhất tại TPHCM có nguồn thu ở top "nghìn tỷ".

Báo cáo thường niên của Trường Đại học Bách khoa (Đại học Quốc gia TPHCM) cũng cho thấy sự tăng trưởng mạnh mẽ về quy mô tài chính. Năm 2025, tổng thu hoạt động của nhà trường đạt gần 1.493 tỷ đồng, tăng tới hơn 308 tỷ đồng so với mức 1.184 tỷ đồng của năm 2024.

Hay như tại Trường Đại học Tôn Đức Thắng, tổng thu hoạt động năm 2025 tiếp tục duy trì đà tăng trưởng khi đạt hơn 1.318 tỷ đồng, tăng 93,88 tỷ đồng so với năm 2024.

Bên cạnh các đơn vị duy trì tổng thu trên mốc nghìn tỷ, một số trường đại học tại TPHCM cũng ghi nhận sự tăng trưởng nhanh chóng và đang tiến rất sát cột mốc này. Điển hình tại Trường Đại học Công Thương TPHCM, tổng thu hoạt động năm 2025 đạt hơn 923 tỷ đồng, tăng gần 95 tỷ đồng so với năm 2024.

Dù chưa công bố báo cáo thường niên nhưng một số cơ sở đào tạo khác tại TPHCM vẫn duy trì top “nghìn tỷ" trong những năm gần đây, như Đại học Kinh tế TPHCM, Trường Đại học Công nghiệp TPHCM, Trường Đại học Nguyễn Tất Thành và Trường Đại học Công nghệ TPHCM (HUTECH).

Học phí "gánh" tài chính, thu từ khoa học công nghệ còn hạn chế

Dù tổng nguồn thu hoạt động tăng trưởng ấn tượng, nhưng khi mổ xẻ cơ cấu các nguồn thu, bức tranh tài chính đại học vẫn phản ánh sự phụ thuộc lớn vào thu từ người học.

Điển hình tại Trường Đại học Công nghệ Kỹ thuật TPHCM, trong tổng thu 1.326 tỷ đồng của năm 2025, nguồn thu từ học phí, lệ phí trực tiếp từ người học chiếm 1.123 tỷ đồng, (84,6% tổng tổng thu toàn trường).

Trong khi đó, mảng thu từ nghiên cứu khoa học và chuyển giao công nghệ – vốn được xem là thước đo quan trọng phản ánh tiềm lực của một trường đại học – vẫn chiếm tỷ trọng tương đối khiêm tốn. Năm 2025, thu từ khoa học công nghệ của trường đạt 93 tỷ đồng (tăng so với mức 46 tỷ đồng của năm 2024), chỉ chiếm khoảng 7% tổng thu hoạt động.

Xét về cơ cấu nguồn thu tại Trường Đại học Bách khoa (Đại học Quốc gia TPHCM), thu từ học phí, lệ phí của người học đạt hơn 1.136 tỷ đồng (chiếm 76,13% tổng doanh thu toàn trường), tăng đáng kể so với con số 873,1 tỷ đồng của năm 2024.

Ở mảng thu từ khoa học và công nghệ, trường ghi nhận con số khả quan hơn khi đạt 128,24 tỷ đồng trong năm 2025, tăng nhẹ so với mức 126,58 tỷ đồng của năm 2024, chiếm khoảng 8,58% tổng thu hoạt động.

Tương tự, tại Đại học Y Dược TPHCM, nguồn thu từ học phí và lệ phí của người học đạt 952 tỷ đồng, chiếm tới 76,6% tổng thu hoạt động của nhà trường.

Đáng chú ý, theo thống kê trong báo cáo, nguồn thu từ hoạt động nghiên cứu khoa học và công nghệ của trường trong năm 2025 ghi nhận sự sụt giảm khá mạnh. Cụ thể, nguồn thu này chỉ đạt 54 tỷ đồng (chiếm khoảng 4,3% tổng thu), giảm gần một nửa so với con số 105 tỷ đồng của năm 2024 (chiếm 9,3%). 

Ở Trường Đại học Tôn Đức Thắng cũng cho thấy sự phụ thuộc lớn vào nguồn thu từ đào tạo. Cụ thể, khoản học phí, lệ phí thu từ người học đạt hơn 1.155 tỷ đồng, đóng góp tới 87,68% tổng thu toàn trường.

Trái lại, nguồn thu từ khoa học và công nghệ của trường dù có sự tăng trưởng nhẹ nhưng tỷ trọng vẫn còn khá khiêm tốn. Năm 2025, thu từ khoa học công nghệ đạt 51,25 tỷ đồng (tăng so với mức 44,84 tỷ đồng năm 2024), chỉ chiếm 3,89% tổng thu hoạt động.

Phân tích cơ cấu tài chính tại Trường Đại học Công Thương TPHCM cũng tương tự, khoản thu trực tiếp từ học phí, lệ phí của người học đạt 672,28 tỷ đồng, chiếm 72,7% tổng thu toàn trường. Ở mảng khoa học và công nghệ, đạt khoảng 25 tỷ đồng trong năm 2025, chiếm khoảng 2,71%.

Từ những số liệu thống kê đó cho thấy, vấn đề này không chỉ diễn ra ở riêng một vài đơn vị mà là bài toán chung của nhiều trường đại học hiện nay. Khi thực hiện tự chủ tài chính, các trường chủ yếu gia tăng nguồn thu thông qua việc tăng quy mô tuyển sinh, mở rộng ngành nghề đào tạo và điều chỉnh mức học phí.

Nguồn thu thương mại hóa sản phẩm nghiên cứu, tài trợ doanh nghiệp hay các dịch vụ khoa học công nghệ nhìn chung vẫn còn gặp nhiều khó khăn, chưa thể bứt phá để trở thành trụ cột tài chính thứ hai.