Tự chủ Đại học tại Việt Nam: Nên hay không nên?

Theo các chuyên gia tham dự bàn tròn Hội Khoa học và Chuyên gia Việt Nam tại Pháp (AVSE) tổ chức, tự chủ đại học là một xu hướng tất yếu.

"Tự chủ Đại học" có phải là một xu hướng tất yếu? Xu hướng tại Pháp và châu Âu ra sao cũng như rút ra bài học nào cho Việt Nam? Đó là những câu hỏi mà bàn tròn giáo dục lần 2 do Hội Khoa học và Chuyên gia Việt Nam tại Pháp (AVSE) đưa ra.

Tham dự bàn tròn giáo dục lần 2 của Hội Khoa học và chuyên gia Việt Nam tại Pháp tổ chức có nhiều giáo sư, giảng viên có uy tín người Việt và người Pháp. Trong đó có những tên tuổi lớn như Giáo sư Lê Văn Cường, Đại học kinh tế Paris; Giáo sư Bosi Stefano, Phó Giám đốc khoa học, Trung tâm nghiên cứu khoa học quốc gia Pháp (CNRS); Giáo sư Diệp Thế Hùng, Hiệu phó Đại học Cergy-Pontoise; Giáo sư Ngô-Mai Stephane, Hiệu phó Đại học Nice Sophia Antipolis ...

Tiếp theo bàn tròn đầu tiên bàn về triết lý giáo dục, bàn tròn thứ hai đi sâu vào một vấn đề thực tiễn mà ngành giáo dục thế giới nói chung, châu Âu nói riêng quan tâm từ nhiều năm qua: "Tự chủ giáo dục".

Toàn cảnh bàn tròn giáo dục
Toàn cảnh bàn tròn giáo dục.

Tự chủ Đại học - Bài toán đau đầu của nhiều quốc gia

Với kinh nghiệm giảng dạy lâu năm tại Pháp và nhiều quốc gia phát triển trên thế giới, các giáo sư tham gia bàn tròn đều nhận thấy nhiều trường đại học hàng đầu thế giới tự chủ và độc lập phát triển, đặc biệt tại Mỹ như Havard, Berkeley.

Nói về lý do lựa chọn thảo luận chủ đề "Tự chủ đại học" trong bàn tròn giáo dục lần 2, Tiến sỹ ngành khoa học giáo dục Nguyễn Thụy Phương, Giảng viên Đại học Paris 7, thành viên ban tổ chức loạt bàn tròn giáo dục, cho biết: "Chúng tôi chọn Tự chủ đại học là một chủ điểm, bắt nguồn từ thực tế một vấn đề thời sự nóng bỏng ở Việt Nam. Pháp đã thực hiện việc này từ 2007, còn Việt Nam mới triển khai từ từ 2012. Như vậy về thời điểm, chúng ta và Pháp đang cùng trong quá trình thực hiện. Vì thế, chúng tôi muốn chọn, tìm hiểu để Việt Nam có thể nghiên cứu cách đi riêng".

Tại châu Âu, từ đầu những năm 2000, cộng đồng chung đã đề nghị các nước thành viên nghiên cứu trao tự chủ cho đại học nhằm tăng sức cạnh tranh trên tầm quốc tế, nhằm đổi mới giáo dục và tăng vai trò trong nền kinh tế.

Bài toán về "Tự chủ giáo dục" cũng đang là vấn đề thời sự tại Pháp, khi nước này triển khai thực hiện đạo luật về tự chủ đại học được đưa ra vào năm 2007 - Luật Tự do và trách nhiệm của các trường đại học (LRU - hay còn gọi là Luật Pécresse - tên bộ trưởng giáo dục Pháp lúc đó). Bộ luật này nhằm mục đích làm cho các trường đại học có sức hút lớn hơn, thoát ra khỏi sự thiếu năng động trong quản lý hiện tại, tăng sự đổi mới, tăng khả năng cạnh tranh cao hơn trên bình diện quốc tế, mà cụ thể là trong các bảng xếp hạng quốc tế.

Các diễn giả chính tại bàn tròn giáo dục lần 2
Các diễn giả chính tại bàn tròn giáo dục lần 2.

Hiểu thế nào về Tự chủ giáo dục?

Theo các chuyên gia tham gia bàn tròn giáo dục lần 2, cách hiểu về tự chủ đại học cũng không giống nhau trên thế giới. Theo một báo cáo của Liên hiệp các Đại học châu Âu, tự chủ đại học bao gồm sự tự chủ trong 4 lĩnh vực gồm có tự chủ học thuật; tự chủ về quản lý tài chính; tự chủ về tổ chức và tự chủ về cán bộ và nhân viên.

Không thể phủ nhận nhiều lợi ích cụ thể của tự chủ đại học như giảm lãng phí trong chi tiêu, tăng hiệu quả hoạt động, chọn lọc cao trong tuyển dụng...

Giáo sư Nguyễn Tiến Dũng đến từ Đại học Toulouse 3 nhận định việc để các trường đại học có tự chủ về tài chính là cần thiết để tăng cạnh tranh về chất lượng giáo dục: "Tự chủ tài chính đặc biệt quan trọng. Những nước tốt nhất trên thế giới đều là những trường có tự chủ tài chính rất cao, có thể trả lương cao cho các giáo sư, thì mới có chất lượng giảng dạy cao nhất, thu hút được các giáo sư giỏi nhất. Tự chủ đó quan trọng trong việc cạnh tranh giữa các đại học, trong bối cảnh thế giới đại đồng, thì cạnh tranh quốc tế rất cần thiết".

Tự chủ Đại học tại Việt Nam: Nên hay không nên?

Theo các chuyên gia tham dự bàn tròn, tự chủ đại học là một xu hướng tất yếu. Tại Việt Nam, đã có một số đại học công lớn được đưa vào thí điểm thực hiện xu hướng này. Tuy nhiên, cần xác định thời điểm thích hợp, quy mô phù hợp với những quy chế chín muồi.

Trả lời PV VOV, Giáo sư Nguyễn Đức Khương, Chủ tịch Hội Khoa học và chuyên gia Việt Nam tại Pháp phân tích tình hình ở Pháp và bày tỏ suy nghĩ về câu hỏi tự chủ đại học ở Việt Nam: "Tự chủ giáo dục là chủ đề mà không chỉ Việt Nam quan tâm mà hầu hết các nước đều quan tâm. Các trường đại học của Pháp có khả năng cạnh tranh ở cấp độ quốc tế còn thấp vì nhiều lý do mà trong đó có việc tự chủ tài chính. Các đại học ở Pháp không được quyền tự chủ tuyển chọn sinh viên chất lượng cao, quản lý quyết sách mức học phí, cũng như không được quyền tự chọn các giáo viên phù hợp với nhu cầu của trường mà phải tuân thủ các quy trình hành chính và thủ tục khác nhau, nhiều khi không liên quan đến nhu cầu của các trường đại học. Ở Việt Nam, đây là một vấn đề lớn được bàn thảo mà chúng tôi nghĩ rằng cần thiết bởi khi các trường đại học được tự chủ thì họ sẽ tìm ra hướng đi phù hợp, tất nhiên chúng ta phải đặt trong khung cảnh các trường đại học là phục vụ sự nghiệp và phù hợp với mong muốn của tất cả người dân".

GS Nguyễn Đức Khương
GS Nguyễn Đức Khương.

Cũng theo ông Nguyễn Đức Khương, Hội Khoa học và chuyên gia Việt Nam tại Pháp, lập những bàn tròn giáo dục để lắng nghe các ý kiến và đưa đến những nhà quản lý chính sách ở Việt Nam.

Kết thúc bàn tròn giáo dục lần 2 về chủ đề "Tự chủ giáo dục", Hội khoa học và chuyên gia Việt Nam tại Pháp kiến nghị để có một quá trình tự chủ đại học hiệu quả ở Việt Nam, cần chú ý: xác định rõ mục tiêu của tự chủ; đánh giá kết quả tự chủ của các trường thí điểm; từ đó xây dựng một quá trình tự chủ hóa từng bước một với các thời điểm rõ ràng; chuẩn bị khuôn khổ pháp lý cần thiết; cơ chế quản lý minh bạch, hiệu quả; tăng trình độ học thuật của giảng viên; tuyên truyền xã hội để toàn xã hội, các tổ chức, cá nhân, doanh nghiệp có trách nhiệm đầu tư vào giáo dục...

Theo Thùy Vân
VOV

 

MỚI NHẤT
Làm hai tháng không lương, giáo viên bức xúc
Làm hai tháng không lương, giáo viên bức xúc

(Dân trí) - Từ hơn hai tháng nay, tập thể cán bộ, giáo viên Trung tâm Kỹ thuật Tổng hợp Hướng nghiệp Phan Rang (Ninh Thuận) vô cùng bức xúc vì chưa được nhận lương. Chiều qua 8/12, đại diện Sở GD-ĐT Ninh Thuận cho biết sẽ sớm giải quyết lương cho cán bộ, giáo viên trong thời gian sớm nhất.

Thứ ba, 09/12/2014 - 03:03

Dạy học tích hợp như... nấu lẩu thập cẩm
Dạy học tích hợp như... nấu lẩu thập cẩm

(Dân trí) - Không được đào tạo, chưa hiểu rõ tích hợp là gì, nhiều giáo viên dạy học tích hợp như chế biến "nồi lẩu thập cẩm". Đến hệ hậu quả ôm đồm các kiến thức không cần thiết, kiến thức trọng tâm lại bị loãng.

Thứ ba, 09/12/2014 - 10:52

“Chị Búp bê” - lớp trưởng nổi bật với thành tích “khủng“ tại HV Ngoại giao
“Chị Búp bê” - lớp trưởng nổi bật với thành tích “khủng“ tại HV Ngoại giao

Với vẻ dịu dàng đầy nữ tính, "chị Búp bê" của Chương trình Xứ sở cầu vồng, Truyền hình Cáp Việt Nam luôn là tâm điểm chú ý khi xuất hiện trong các chương trình, sự kiện hay các hoạt động xã hội.

Thứ ba, 09/12/2014 - 09:43

Giáo viên là người quyết định sự trung thực hay giả dối của môn Văn
Giáo viên là người quyết định sự trung thực hay giả dối của môn Văn

(Dân trí) - Quan điểm về việc sự trung thực hay giả dối trong dạy môn Văn ảnh hưởng tới học sinh như thế nào được nhà giáo Trần Hinh - giảng viên khoa Văn học, Trường ĐH KHXH & NV Hà Nội phân tích cụ thể dưới đây.

Thứ ba, 09/12/2014 - 08:43

Siết chặt mở ngành trình độ Trung cấp chuyên nghiệp
Siết chặt mở ngành trình độ Trung cấp chuyên nghiệp

(Dân trí) - Bộ GD-ĐT vừa ban hành văn bản hợp nhất quy định về điều kiện, hồ sơ, quy trình mở ngành đào tạo, đình chỉ tuyển sinh, thu hồi quyết định mở ngành đào tạo trình độ trung cấp chuyên nghiệp (TCCN).

Thứ ba, 09/12/2014 - 07:29

Chán môn Văn, học sinh không viết nổi lá đơn thường
Chán môn Văn, học sinh không viết nổi lá đơn thường

“Con tôi hỏi các môn Toán, Lý, Hoá chỉ yêu cầu thuộc công thức để giải những bài tập mới nhưng tại sao môn Văn cứ hết hỏi “Chí Phèo”, “Sóng” rồi đến “Vợ nhặt”…” - Vụ trưởng Vụ Tổ chức cán bộ (Bộ GD-ĐT) Bùi Mạnh Nhị chia sẻ với tư cách là một phụ huynh có con đang học phổ thông.

Thứ ba, 09/12/2014 - 07:27

Vụ Trưởng Phòng Giáo dục bị cách chức: Xem xét rút danh hiệu Nhà giáo ưu tú
Vụ Trưởng Phòng Giáo dục bị cách chức: Xem xét rút danh hiệu Nhà giáo ưu tú

(Dân trí) - Liên quan đến việc Trưởng phòng GD-ĐT huyện Quan Sơn (Thanh Hóa) bị cách các chức vụ do mắc nhiều sai phạm, trong đó có việc khai man thành tích, Sở GD-ĐT Thanh Hóa cho biết sẽ xem xét và báo cáo Bộ GD-ĐT xin ý kiến chỉ đạo.

Thứ hai, 08/12/2014 - 04:54

Từ tâm thư để giành học bổng đến ĐH Yale danh giá của 9X Việt
Từ tâm thư để giành học bổng đến ĐH Yale danh giá của 9X Việt

(Dân trí) - “Âm nhạc là phương thức để gắn kết mọi người, xoa dịu nỗi đau, giao lưu tâm hồn với khán giả”, đây là điều Trần Tuấn An - tài năng guitar trẻ từng được vinh danh tại trường ĐH North Park (Mỹ), tâm niệm và theo đuổi.

Thứ hai, 08/12/2014 - 02:15

Dạy Văn có phải là dạy các em nói dối?
Dạy Văn có phải là dạy các em nói dối?

(Dân trí) - Bài viết ngắn dưới đây của một sinh viên Sư phạm Văn chia sẻ nỗi băn khoăn về việc dạy Văn ở trường phổ thông: Dạy Văn là dạy gì?

Thứ hai, 08/12/2014 - 02:06

Chàng Tiến sỹ Anh quốc làm sinh viên Việt “choáng”
Chàng Tiến sỹ Anh quốc làm sinh viên Việt “choáng”

Là giảng viên tại Đại học Anh quốc Việt Nam (British University Vietnam - BUV), với khuôn mặt và dáng dấp như một tài tử cùng với tấm bằng Tiến sỹ danh giá của Đại học York (Vương quốc Anh), Mike Perkins luôn được sinh viên trong trường thần tượng và yêu mến.

Thứ hai, 08/12/2014 - 01:01

Hà Tĩnh: Thêm 36 học sinh Hương Bình trở lại trường
Hà Tĩnh: Thêm 36 học sinh Hương Bình trở lại trường

(Dân trí) - Sau khi một số đối tượng kích động, gây rối trật tự bị bắt giam, số học sinh các cấp học tại xã Hương Bình (huyện Hương Khê, Hà Tĩnh) đi học đã tăng lên 36 em. Hiện vẫn còn hơn 400 học sinh tại đây vẫn chưa đến trường.

Thứ hai, 08/12/2014 - 12:04

Đạt điểm IELTS/SAT/TOEFL cao - Khó mà dễ!
Đạt điểm IELTS/SAT/TOEFL cao - Khó mà dễ!

Sao IELTS lại khó thế chứ? - đã biết bao lần Thúy Quỳnh (sinh viên ĐH Kinh tế TPHCM) phải thốt lên câu đó. Luyện thi lấy bằng IELTS từ 6 tháng trước, nhưng đến giờ Quỳnh vẫn chưa dám thi lấy chứng chỉ vì sợ không đạt được số điểm mong muốn…

Thứ hai, 08/12/2014 - 11:31

ĐÁNG QUAN TÂM
Tháng 3, thí sinh đăng ký môn thi của kỳ thi THPT quốc gia 2015
Tháng 3, thí sinh đăng ký môn thi của kỳ thi THPT quốc gia 2015

(Dân trí) - Thông tin từ Bộ GD-ĐT cho biết, dự kiến trong tháng 3 – 2015, thí sinh sẽ bắt đầu đăng ký môn thi trong kỳ thi THPT quốc gia. Để được xét công nhận tốt nghiệp THPT và tuyển sinh ĐH, CĐ thí sinh phải thi 4 môn bắt buộc như đã thông báo.

Thứ hai, 08/12/2014 - 09:26

Người thầy hơn 30 năm gieo chữ cho trẻ vùng cao
Người thầy hơn 30 năm gieo chữ cho trẻ vùng cao

(Dân trí) - Suốt 30 năm gắn bó, người thầy ấy vẫn một lòng với tình yêu dành cho sự nghiệp giáo dục những trẻ em vùng cao. Rời xa đồng bằng, lên tận vùng núi ở độ cao trên 1.000m, thầy miệt mài "gánh" con chữ miền xuôi đến với trẻ em nơi đây.

Thứ hai, 08/12/2014 - 07:43

Cậu bé vàng của sáng tạo trẻ châu Á
Cậu bé vàng của sáng tạo trẻ châu Á

16 tuổi, đang là học sinh lớp 11A3 của trường THPT Lạng Giang số 2 (huyện Lạng Giang, tỉnh Bắc Giang), Nguyễn Văn Hoan đã sở hữu tấm Huy chương vàng “Triển lãm sáng tạo khoa học công nghệ trẻ châu Á” .

Thứ hai, 08/12/2014 - 07:29

Học nghề ở trường phổ thông: Quá hình thức!
Học nghề ở trường phổ thông: Quá hình thức!

Nhiều học sinh cho biết học xong nghề thì kiến thức cũng quên hết nên chẳng ứng dụng được gì vào cuộc sống.

Thứ hai, 08/12/2014 - 07:25

Học sinh, sinh viên Đà Nẵng thi viết về Hoàng Sa
Học sinh, sinh viên Đà Nẵng thi viết về Hoàng Sa

(Dân trí) - Chiều 7/12, tại Bảo tàng Đà Nẵng đã diễn ra lễ tổng kết Ngày hội Sử học Đà Nẵng 2014 và trao giải cuộc thi “Viết về huyện đảo Hoàng Sa thân yêu”.

Chủ nhật, 07/12/2014 - 06:12

Huy chương Nobel được bán với giá cao kỷ lục
Huy chương Nobel được bán với giá cao kỷ lục

Tờ The New York Times đưa tin, ngày 4/12 vừa qua, tấm huy chương của giải Nobel được trao cho nhà nghiên cứu 86 tuổi người Mỹ, James Watson với công trình nghiên cứu khám phá cấu trúc ADN năm 1962, vừa được bán với giá gần 4,8 triệu đô trong một cuộc đấu giá ở New York, Mỹ.

Chủ nhật, 07/12/2014 - 11:20

 Bộ GD-ĐT giải thích về “độ khó” của việc dạy tích hợp, liên môn
Bộ GD-ĐT giải thích về “độ khó” của việc dạy tích hợp, liên môn

(Dân trí) - Một trong những điểm quan trọng của đổi mới căn bản toàn diện GD-ĐT là nâng cao năng lực cho đội ngũ giáo viên, trong đó tăng cường năng lực dạy học theo hướng tích hợp, liên môn là một trong những vấn đề cần ưu tiên. Tuy nhiên, hiện nay nhiều giáo viên than khó, vẫn chưa hiểu thế nào là dạy tích hợp, liên môn.

Chủ nhật, 07/12/2014 - 11:08

Giúp giáo viên Văn “hút hồn” học sinh bằng khả năng đọc, diễn đạt
Giúp giáo viên Văn “hút hồn” học sinh bằng khả năng đọc, diễn đạt

Nhận định hiện nay, không ít giáo viên khi dạy Văn rất hiếm khi đọc văn bản, thầy Nguyễn Văn Song - Trường THPT Phù Cừ (Hưng Yên) cho rằng,việc đọc văn bản văn học của người thầy trên lớp rất quan trọng.

Chủ nhật, 07/12/2014 - 07:26

Chuyển dịch chất xám: Không thể cản
Chuyển dịch chất xám: Không thể cản

Thực tế cho thấy những nơi không nuôi dưỡng được nhân tài sẽ thua cuộc hoàn toàn. Bởi lẽ ngày nay, sự dịch chuyển xuyên biên giới của trí tuệ và của giới hàn lâm là không gì cản được.

Chủ nhật, 07/12/2014 - 12:42

Thăm làng tiến sĩ ở xứ dừa
Thăm làng tiến sĩ ở xứ dừa

(Dân trí) - Xã Vĩnh Hòa (Ba Tri, Bến Tre) nổi tiếng là xã khuyến học với nhiều tiến sĩ, thạc sĩ, cử nhân đóng góp lớn cho xã hội. Điều đặc biệt là nhiều gia đình quyết cho con cái chữ chứ không cho tài sản hay ruộng đất nên càng nhiều "ông cử, bà cử" đỗ đạt thành tài.

Thứ bảy, 06/12/2014 - 01:54

Cô sinh viên khiếm thị chế tạo máy đếm tiền phát ra tiếng nói
Cô sinh viên khiếm thị chế tạo máy đếm tiền phát ra tiếng nói

Từng đặt chân đến nhiều quốc gia, nữ sinh 19 tuổi, Lê Hương Giang (sinh năm 1995) có ước muốn trở thành chuyên gia tâm lý để giúp đỡ học sinh khiếm thị trên toàn thế giới.

Thứ bảy, 06/12/2014 - 07:44

Nguyên giám đốc Sở GD-ĐT xin nghỉ hưu sớm đi học Tiến sỹ
Nguyên giám đốc Sở GD-ĐT xin nghỉ hưu sớm đi học Tiến sỹ

(Dân trí) - "Tôi nghĩ dù mình lớn tuổi nhưng đi học vẫn có lợi cho mình, giúp mình thỏa khát khao tìm hiểu tri thức mới... Điều tâm đắc nhất khi bảo vệ thành công luận án Tiến sỹ đó là tôi muốn nhắc nhở con cháu mình phải học và học thật, học nữa” - tâm sự của thầy Nguyễn Hữu Hạnh, nguyên giám đốc Sở GD-ĐT Kiên Giang.

Thứ bảy, 06/12/2014 - 07:28