Thầy trò vị giáo sư Nhật mê văn hóa Việt

Ít ai biết rằng, vị giáo sư có tên tuổi trong làng kiến trúc xứ sở hoa anh đào này đã có đến vài chục lần đi về giữa Việt Nam - Nhật Bản, chỉ vì đã trót mê văn hóa, kiến trúc của đất nước Việt Nam.

Và ông cùng người học trò thân cận của mình đã biến niềm đam mê ấy thành một công trình nghiên cứu khoa học “độc nhất vô nhị”, mà trước đó chưa một ai từng bỏ công tìm hiểu về kiến trúc của miền Bắc nước ta.

Một chữ “duyên”

Khuôn mặt phúc hậu, nụ cười hiền hòa luôn nở trên môi và đặc biệt đôi mắt sáng bừng khi nhắc đến Việt Nam, đó là ấn tượng dễ chịu đầu tiên của tôi khi được gặp GS Yamada Yukimasa – Giảng viên Đại học Tokyo Nhật Bản. GS Yamada Yukimasa sang VN lần đầu tiên từ năm 1993, cùng cùng đoàn kiến trúc sư Nhật Bản trong những đợt khảo sát đầu tiên về phố cổ Hội An khi Hội An vẫn chưa được nhiều người biết đến.

Để rồi sau đó, kết quả của các đợt khảo sát này trở thành dữ liệu quan trọng trong hồ sơ gửi lên UNESCO để Hội An được công nhận là di sản văn hóa của nhân loại. Đến 2003, ông trở lại VN để nghiên cứu về các nhà dân gian truyền thống VN theo chương trình hợp tác nghiên cứu giữa chính phủ hai nước.

Một góc nhà thờ chính tòa Phát Diệm - một trong những công trình còn lưu giữ kiến trúc gỗ độc đáo tại miền Bắc Việt Nam.

Trong các đợt khảo sát này, ông tình cờ phát hiện sự tồn tại của một lượng lớn các nhà thờ Công giáo, đặc biệt là nhà thờ gỗ tuyệt đẹp ở vùng nông thôn đồng bằng Bắc Bộ và nhen nhóm ý định một lúc nào đó sẽ quay trở lại để tìm hiểu về những ngôi nhà thờ tuyệt đẹp này.

Tuy nhiên, ý định của ông chỉ hiện thực hóa khi tình cờ gặp anh Katano Tomoharu - nghiên cứu sinh về kiến trúc ở Nhật, lúc đó đang vừa học tiếng Việt ở Hà Nội, vừa lặng lẽ một mình đi đến các tỉnh phía bắc tìm hiểu về kiến trúc gỗ truyền thống.

Chân dung thầy Yamada (trái) và học trò Katano (phải) trong lần trở lại Việt Nam vào cuối năm 2011.

Cuộc gặp “duyên kỳ ngộ” này đã khởi nguồn cho sự ra đời của công trình nghiên cứu “Kiến trúc nhà thờ Công giáo bằng gỗ ở miền Bắc Việt Nam” của anh Katano, do GS Yamada hướng dẫn. Được sự tài trợ của Quỹ Hỗ trợ nghiên cứu Nhật Bản, thầy trò GS Yamada bắt tay vào khảo sát kiến trúc của hơn 1.200 giáo đường phía bắc.

Ròng rã hơn 3 năm trời, mỗi năm có đến 3-4 chuyến đi về giữa VN và Nhật Bản và mỗi chuyến đi của giáo sư và cộng sự bao giờ cũng là những chuyến nằm vùng dài hơi tại vùng quê các tỉnh Nam Định, Ninh Bình...

Càng nghiên cứu, ông càng bị cuốn hút bởi sự hòa quyện tinh tế giữa nét đẹp truyền thống của phương Đông lẫn nét hiện đại của phương Tây trong những ngôi nhà thờ Thiên chúa giáo.

Điều khá thú vị là trong hơn 1.200 giáo đường mà ông và cộng sự đã khảo sát, có hơn 300 giáo đường xây dựng bằng kiến trúc gỗ (chiếm 24%). Đại đa số các nhà thờ đều xây dựng từ thời Pháp thuộc và đến bây giờ hầu như vẫn lưu giữ những nét tinh túy nhất.

Ông chia sẻ: “Cộng đồng nông thôn VN tuy nhỏ, nhưng lại có quá nhiều công trình kiến trúc nhà thờ kỳ vĩ. Một điều mà tôi chắc chắn chỉ có thể tìm thấy ở VN là đi vào nhà thờ đã thấy hình ảnh của cả phương Tây lẫn phương Đông, bên trong có cảm giác như đứng ở đình chùa, nhưng bên ngoài lại là kết cấu của một nhà thờ Công giáo. Ở Nhật Bản cũng có nhà thờ gỗ nhưng đơn thuần là nhà thờ, kiến trúc chùa chiền và nhà thờ là hoàn toàn riêng biệt chứ không hề có sự kết hợp thú vị này”.

Niềm vui thầm lặng

Nghiên cứu bằng tất cả niềm say mê, điều mà thầy trò GS Yamada mong muốn khi kết thúc công trình, chính là giúp những bạn bè, đồng nghiệp, giới kiến trúc sư Nhật Bản và VN hiểu được những giá trị văn hóa đặc sắc của nhà thờ Công giáo phía bắc. “Hiểu và có cách gìn giữ những công trình này để sao cho nét kiến trúc nhà thờ gỗ không bị mai một theo thời gian. Trong quá trình nghiên cứu, đã có không ít công trình đang bị thời gian tàn phá, làm biến dạng. Và điều mà tôi mong muốn là chính người dân ở các miền quê hãy nỗ lực gìn giữ những di sản tuyệt tác này” – ông Yamada bộc bạch.

Về phần mình, ông cùng các cộng sự cũng có những kế hoạch cụ thể để làm sao phát huy những giá trị của công trình thầm lặng này. Hiện ông đang xây dựng lại toàn bộ hệ thống bản vẽ, các bức ảnh đẹp về nhà thờ nhằm tạo một bộ tư liệu hoàn chỉnh để chuyển giao cho các nhà thờ. Từ đây, ông mong muốn người dân sẽ được tiếp cận những kiến thức để hiểu hơn về giá trị lịch sử, văn hóa của các công trình này. Hiểu được những giá trị này, bà con sẽ tự giác gìn giữ hơn các tài sản văn hóa của chính quê hương mình, đó là điều mà vị GS tên tuổi này hi vọng.

Có một điều là khi sang VN để công bố công trình, những người được đón nhận công trình đơn thuần chỉ là giới kiến trúc sư trong ngành, một số giảng viên kiến trúc của VN cùng đại diện các nhà thờ Công giáo phía bắc.

Không quá rầm rộ và khoa trương, những cống hiến của nhóm nghiên cứu chỉ giản đơn và thầm lặng như vậy. Thầm lặng như chính tình yêu của vị GS già dành cho đất nước và con người VN. Ông tâm sự: “Tôi quyết định dừng chân ở đây thay vì có nhiều sự lựa chọn khác.

Vì sao ư? Khi tôi đặt chân về nông thôn VN, điều mà tôi sững sờ chính là tìm thấy khung cảnh của quê hương Nhật Bản của tôi từ thời bé, rất gần gũi thân thuộc. Chỉ có điều bây giờ nông thôn Nhật thay đổi rất nhiều, tốc độ hiện đại hóa đã làm mất đi nét nguyên sơ mà VN các bạn hiện vẫn còn. Tôi không muốn VN giẫm lên vết xe đổ của Nhật Bản, không muốn những miền quê tuyệt đẹp này mất đi theo thời gian và tốc độ phát triển đất nước”.

Theo Dương Hà
Lao Động
Tag :
CÁC BÀI MỚI
Sau Tết, SV Huế “xanh mặt” với các kỳ thi
Sau Tết, SV Huế “xanh mặt” với các kỳ thi

(Dân trí) - Kết thúc kỳ nghỉ Tết, nhiều bạn sinh viên Huế đang phải “bù đầu” với việc ôn bài để chuẩn bị cho kỳ thi hóc búa kéo dài hơn nữa tháng.

Thứ năm, 02/02/2012 - 04:38

Học sinh THPT tập Thể dục vào buổi... tối!
Học sinh THPT tập Thể dục vào buổi... tối!

Theo lịch học điều chỉnh ở Hà Nội, đối với khối THPT, do 19h học sinh ca chiều mới được về nhà nên nhiều em đã phải học Thể dục khi trời tối mịt.

Thứ năm, 02/02/2012 - 12:39

Nhiều trường ĐH công bố chỉ tiêu tuyển sinh năm 2012
Nhiều trường ĐH công bố chỉ tiêu tuyển sinh năm 2012

(Dân trí)- Nhiều trường đại học vừa công bố dự kiến chỉ tiêu tuyển sinh năm 2012. Theo đó, nhiều trường cơ bản giữ ổn định như năm trước nhưng nhiều trường tiếp tục tăng chỉ tiêu tuyển sinh và có khá nhiều điểm mới thí sinh cần chú ý.

Thứ năm, 02/02/2012 - 08:29

Nỗ lực vượt khó của nữ sinh lớp 11 cao 1m
Nỗ lực vượt khó của nữ sinh lớp 11 cao 1m

(Dân trí) - Bị di tật bẩm sinh từ khi vừa lọt lòng mẹ, giờ chỉ cao chưa đầy 1m nhưng cô bé người Chăm Hroi Ra Lan Luồn đã vượt qua nhiều mặc cảm, tự ty của bản thân để được đến trường học chữ, mang theo giấc mơ trở thành một kỹ sư tin học.

Thứ năm, 02/02/2012 - 08:24

Tuyển sinh 2012: Thí sinh cân nhắc khi đăng ký vào ngành “nóng”
Tuyển sinh 2012: Thí sinh cân nhắc khi đăng ký vào ngành “nóng”

(Dân trí) - Trong chỉ tiêu dự kiến 2012 Bộ GD-ĐT đã công bố, chỉ tiêu ngành Kinh tế - Tài chính - Ngân hàng vẫn đứng đầu với 184.300 chỉ tiêu. Tuy nhiên, thí sinh cần cân nhắc khi đăng ký vào các ngành này.

Thứ năm, 02/02/2012 - 05:28

Ngày mai, học sinh THPT Hà Nội mới phải học đến 19h
Ngày mai, học sinh THPT Hà Nội mới phải học đến 19h

(Dân trí) - Theo thông tin từ các trường THPT công lập thuộc địa bàn thủ đô, ngày hôm nay HS ca chiều chỉ phải học 3 tiết sau đó ra về sớm. Lý do là theo quy định của ngành, vào chiều thứ 4 hàng tuần, các trường sẽ dành 2 tiết cuối để họp hội đồng.

Thứ tư, 01/02/2012 - 04:56

Đà Nẵng xây “Ngôi nhà xanh” hơn 1,3 tỷ đồng cho HS, SV nghèo
Đà Nẵng xây “Ngôi nhà xanh” hơn 1,3 tỷ đồng cho HS, SV nghèo

(Dân trí)-Ngày 1/2, Hội Khuyến học TP Đà Nẵng cho biết đã làm lễ khánh thành và đưa vào sử dụng “Ngôi nhà xanh” dành cho HS, SV nghèo, khó khăn trên địa bàn TP. Kinh phí xây dựng “Ngôi nhà xanh” là 50.000 Euro (khoảng hơn 1,3 tỷ đồng) do tổ chức Care the People tài trợ.

Thứ tư, 01/02/2012 - 04:03

Giao thông hỗn loạn tại trường tổ chức học 2 ca
Giao thông hỗn loạn tại trường tổ chức học 2 ca

(Dân trí)-HS ca chiều thì ùn ùn đi vào, HS ca sáng tấp nập đi ra khiến tuyến phố Hàm Long rơi vào tình trạng giao thông hỗn loạn, ùn tắc. Đó cũng chính là điều mà lãnh đạo Trường THCS Ngô Sĩ Liên đã dự đoán về tình trạng “hỗn loạn” giao ca khi đổi giờ học.

Thứ tư, 01/02/2012 - 02:43

Đầu năm, hàng cơm lại “bắt chẹt” SV
Đầu năm, hàng cơm lại “bắt chẹt” SV

(Dân trí) - Quay lại trường đi học đầu năm, nhiều sinh viên (SV) chưa thể ổn định sinh hoạt đành ăn cơm bụi. Lượng SV đông, nhiều hàng cơm ven các trường ĐH, CĐ trên địa bàn TP Đà Nẵng “đột ngột” tăng giá khiến SV “chóng mặt”.

Thứ tư, 01/02/2012 - 11:22

Ngày đầu đổi giờ học, giờ làm: Tất bật và âu lo
Ngày đầu đổi giờ học, giờ làm: Tất bật và âu lo

(Dân trí) - Phụ huynh hối hả đưa trẻ đến trường rồi lại tất bật quay về để kịp giờ làm. Để thực hiện “trôi chảy”, nhiều phụ huynh đã phải “xông” ra đường từ lúc 6h30 sáng. Khung giờ học, giờ làm mới khiến nhiều gia đình lâm vào cảnh tất bật xen lẫn âu lo.

Thứ tư, 01/02/2012 - 11:07

Thay đổi về chất cho nguồn nhân lực nghề chất lượng cao
Thay đổi về chất cho nguồn nhân lực nghề chất lượng cao

(Dân trí) - Tổng cục dạy nghề vừa cử 96 giảng viên ở nhiều trường ĐH, CĐ nghề sang Malaysia học kỹ năng nghề. Đây là lớp học thí điểm đầu tiên của cả nước thực hiện đào tạo nghề chất lượng cao.

Thứ tư, 01/02/2012 - 08:55

Trở lại trường, SV vẫn còn tâm lý vui xuân
Trở lại trường, SV vẫn còn tâm lý vui xuân

(Dân trí) - Sau những ngày du xuân vui vẻ cùng gia đình, bạn bè, người thân, sinh viên các trường đã trở lại trường học. Buổi học đầu năm dường như vắng bóng SV hơn trong Tết khi mỗi SV vẫn còn tâm lý vui xuân.

Thứ tư, 01/02/2012 - 08:25

CÙNG CHUYÊN MỤC
“Giờ học thay đổi, không biết phải đón con như thế nào?”
“Giờ học thay đổi, không biết phải đón con như thế nào?”

(Dân trí) - Ngày mai 1/2, các trường học của 12 quận huyện thuộc địa bàn thủ đô bắt đầu áp khung giờ mới do UBND thành phố ban hành. Tuy nhiên, lãnh đạo nhiều trường học cũng như các phụ huynh bày tỏ những bất cập của việc điều chỉnh giờ học này.

Thứ ba, 31/01/2012 - 06:50

Cuộc thi "Tài năng trẻ Việt Nam tại Pháp 2012"
Cuộc thi "Tài năng trẻ Việt Nam tại Pháp 2012"

Đêm chung kết cuộc thi "Tài năng trẻ Việt Nam tại Pháp 2012" vừa diễn ra tại nhà hát Armande Béjart, cách thủ đô Paris, Pháp khoảng 25km, trong không khí tươi trẻ, sống động và đậm chất Việt Nam.

Thứ ba, 31/01/2012 - 02:13

Những tấm huy chương quốc tế từ đất học Ý Yên
Những tấm huy chương quốc tế từ đất học Ý Yên

Những năm gần đây, huyện Ý Yên (Nam Định) đã trở thành huyện duy nhất trong toàn quốc liên tiếp có 3 học sinh bước lên đài vinh quang trong các kỳ thi học sinh giỏi quốc tế với những tấm Huy chương Vàng, Huy chương Bạc, đem lại niềm tự hào cho quê hương, đất nước.

Thứ ba, 31/01/2012 - 11:28

Hà Tĩnh: Thanh tra công tác dạy học sau Tết
Hà Tĩnh: Thanh tra công tác dạy học sau Tết

(Dân Trí) - Nhằm đưa công tác dạy học trở lại đúng với nề nếp vốn có Sở GD-ĐT Hà Tĩnh đã triển khai các đoàn thanh tra về tận các cơ sở giáo dục trong tỉnh để “mục sở thị” công tác dạy, học đầu năm.

Thứ ba, 31/01/2012 - 10:19

Nghệ An: Sau Tết, HS đến trường bằng xe máy giảm
Nghệ An: Sau Tết, HS đến trường bằng xe máy giảm

(Dân trí) - Ngày đầu tiên trở lại trường sau kỳ nghỉ Tết, nhìn chung học sinh các trường học trên địa bàn tỉnh Nghệ An khá nghiêm túc trong việc chấp hành Luật ATGT đường bộ. Thế nhưng phụ huynh học sinh lại lơ là với Luật Giao thông khi đưa con tới trường.

Thứ ba, 31/01/2012 - 09:21

Tuyển sinh 2012: Thí sinh có nhiều cơ hội trúng tuyển
Tuyển sinh 2012: Thí sinh có nhiều cơ hội trúng tuyển

(Dân trí) - Hôm nay 31/1 là ngày cuối cùng để các ĐH, học viện, trường ĐH, CĐ và TCCN phải gửi đăng ký chỉ tiêu tuyển sinh năm 2012 và kết quả tuyển sinh 2011 về Bộ GD-ĐT.<br><a href='http://dantri.com.vn/event-1853/Thay-doi-trong-tuyen-sinh-DH-2012.htm'><b>&nbsp;>>&nbsp; Thay đổi trong tuyển sinh ĐH 2012</b></a>

Thứ ba, 31/01/2012 - 05:31

Trẻ nhõng nhẽo quay lại lớp sau Tết
Trẻ nhõng nhẽo quay lại lớp sau Tết

(Dân trí) - Mè nheo không chịu đi học, đến lớp thì khóc nhè hoặc không tập trung bài giảng… - đó là tình cảnh chung của học trò những ngày đầu quay lại trường sau kỳ nghỉ Tết dài. Phụ huynh và giáo viên cũng vất vả hơn để xây dựng lại nề nếp cho trẻ.

Thứ hai, 30/01/2012 - 03:23

Trưa nay, tác giả bài văn “lạ” lên đường du học Mỹ
Trưa nay, tác giả bài văn “lạ” lên đường du học Mỹ

(Dân trí) - 11h trưa nay 30/1, Nguyễn Trung Hiếu - tác giả bài văn “lạ” đã chính thức lên đường du học chương trình phổ thông tại Trường Besant Hill (California, Mỹ).

Thứ hai, 30/01/2012 - 12:23

Từ 1/2, Hà Nội điều chỉnh giờ học ở 12 quận, huyện
Từ 1/2, Hà Nội điều chỉnh giờ học ở 12 quận, huyện

(Dân trí) - Sở GD-ĐT Hà Nội vừa chính thức thông báo thay đổi giờ học của 12 quận huyện thuộc địa bàn thủ đô. Việc thay đổi này sẽ được thực hiện bắt đầu từ ngày 1/2/2012.

Thứ hai, 30/01/2012 - 08:25

Đưa hàng nghìn giảng viên ra nước ngoài học kỹ năng nghề
Đưa hàng nghìn giảng viên ra nước ngoài học kỹ năng nghề

(Dân trí) - “Năm 2012, dự kiến sẽ đưa hàng nghìn giảng viên ở nhiều trường ĐH,CĐ nghề sang Malaysia học kỹ năng nghề. Đây là bước đột phá về đào tạo nguồn nhân lực nghề chất lượng cao”.

Thứ hai, 30/01/2012 - 08:13

“Căng” với thiết bị dạy học
“Căng” với thiết bị dạy học

Từ nay đến hết năm, khoảng 130 tỉ đồng sẽ được đầu tư cho việc thí điểm tự làm thiết bị dạy học của giáo dục mầm non và phổ thông trên cả nước.

Thứ hai, 30/01/2012 - 07:49

Nhiệm vụ rất nặng nề nhưng nhiều hứa hẹn!
Nhiệm vụ rất nặng nề nhưng nhiều hứa hẹn!

(Dân trí) - Tính đến mùa xuân này, Hội Khuyến học Việt Nam mới bước sang năm thứ 16 kể từ ngày thành lập. Tuy tuổi đời còn rất trẻ nhưng Hội Khuyến học Việt Nam đã trở thành một tổ chức quần chúng sâu rộng có trên 8,5 triệu hội viên…

Thứ hai, 30/01/2012 - 06:03