Sự khác biệt đáng suy ngẫm

Dân trí Giáo viên mình có thể phát biểu một đằng nhưng nghĩ một nẻo. Còn ở Phần Lan, có sự đồng nhất rất cao giữa văn bản, kế hoạch và hành động, họ không "sống hai mặt".

Trong quá trình thực hiện dự án “So sánh điển hình về vai trò các chủ thể tại hai trường tiểu học công lập của hai nước Việt Nam và Phần Lan”, TS Nguyễn Khánh Trung (Viện Nghiên cứu phát triển giáo dục IRED) nhận thấy nhiều sự khác biệt. Điều này được ông chia sẻ tại buổi toạ đàm giới thiệu dự án vừa diễn ra tại TPHCM.

Khi thực hiện khảo sát, phỏng vấn lấy kiến thức thực tế từ hiệu trưởng, giáo viên (GV), quản lý địa phương ở Việt Nam, 5 lần ông Trung đều ghi nhận câu trả lời như một văn bản soạn sẵn. Ít ai đề cập đến quan điểm, suy nghĩ cá nhân. Chỉ khi đã trở nên thân thiết hơn qua những lần nhậu nhẹt, họ trải lòng, ông Trung mới ghi nhận được được những thông tin ý xác thực, thật lòng hơn.

Còn ở Phần Lan, cũng thông qua những cuộc khảo sát, phỏng vấn, quan sát có thể thấy rõ họ chân thật, có sự đồng nhất giữa lớn văn bản, suy nghĩ và hành động.

Rất nhiều gò bó trói sự tự do, sáng tạo với giáo viên Việt Nam (Ảnh minh họa)
Rất nhiều gò bó "trói" sự tự do, sáng tạo với giáo viên Việt Nam (Ảnh minh họa)

Nhìn người…

Một trong những chủ thể giáo dục ông Trung quan tâm là người thầy. Đây cũng được các nhà nghiên cứu đánh giá là yếu tố đem lại sự thành công cho nền giáo dục tiên tiến của Phần Lan.

Ở đất nước này, hiệu trưởng có rất nhiều quyền như một “ông chủ” nhưng không có quyền can thiệp vào công việc trong lớp của GV. Người thầy hoàn toàn có quyền trong lớp học, thiết kế bài giảng theo cách của mình. Họ chủ động, được phân quyền, được tin tưởng bởi đã được tuyển chọn và đào tạo rất bài bản.

Nhiều điểm khác biệt giữa giáo dục Việt Nam và nền giáo dục tiên tiến Phần Lan
Nhiều điểm khác biệt giữa giáo dục Việt Nam và nền giáo dục tiên tiến Phần Lan

Tuy nhiên, điều cần chú ý, GV ở họ là một nghề được trọng vọng, sự cạnh tranh vào các trường sư phạm rất lớn, rất khó nên có nhiều cơ hội để lựa chọn người giỏi, người có tâm hồn và mong muốn thật sự đối với công tác giáo dục. Người thầy đã đứng lớp là đã được đào tạo rất tốt, đảm bảo sự bài bản, chất lượng,

Tại trường tiểu học ở Phần Lan nơi ông Trung khảo sát, sĩ số lớp đông nhất là 20 học sinh (HS) với 3 GV đứng lớp. Trong đó một GV chịu trách nhiệm chính, một phụ giảng và một GV chỉ thực hiện trách nhiệm với một em HS khuyết tật trong lớp. Giáo dục của họ quan tâm đặc biệt đến những HS yếu, có vấn đề, trái với chúng ta, càng học giỏi càng được quan tâm (như qua hình thức trường chuyên, lớp chọn).

Ngẫm mình

Ở Việt Nam, Bộ GD-ĐT soạn chương trình, sách giáo khoa, sách GV, các điều lệ, quy chế…, GV thực hiện công việc dạy học theo cách được “cầm tay chỉ việc”. Người thầy là thợ dạy, phát ngôn viên của sách giáo khoa. Họ lao động dưới nhiều bậc thanh tra từ Sở, Phòng, hiệu trưởng, tổ chuyên môn… làm hạn chế đóng góp, sự chủ động của người thầy.

Người thợ dạy này, TS Trung phải nói rằng họ không có tự do trong công việc của mình. Có GV dạy vẽ tâm sự với ông, để xếp bàn trong lớp hình chữ U, thầy bị nhắc nhở và phải đấu tranh rất nhiều.

Chính từ sự bị động của người thầy, HS cũng phải chịu sự áp đặt, thụ động.

Ngoài ra, TS Nguyễn Khánh Trung chỉ ra những khác biệt đáng lưu ý như ở Phần Lan, giáo dục tiểu học không chạy theo thành tích, thi đua, xem nhẹ việc thi cử và điểm số, đánh giá HS là cả một quá trình, chủ trương khác biệt hoá trong giáo dục, không chủ trương thanh tra, kiểm tra mà đặt tin tưởng ở người thầy.

Trái ngược với ta là chủ trương thi đua khen thưởng dựa trên thành tích, điểm số, phong trào, nặng thi cử, kiểm tra cuối năm rất qua trọng trong việc đánh giá HS; giáo dục mang tính đồng loạt và xem thanh kiểm tra là một cách chính yếu để đảm bảo giáo dục.

Ông Trung cho rằng, rất hiếm sự tương đồng, nổi bật là sự khác biệt giữa nền giáo dục của Việt Nam với Phần Lan - đất nước với mô hình giáo dục nổi tiếng được rất nhiều nhà nghiên cứu trên thế giới quan tâm, Điều này khơi gợi lên câu hỏi đã được đặt ra lâu nay: “Có chăng giáo dục của chúng ta đang đi lạc đường?”. Mà lạc đường thì nguy hiểm hơn cả lạc hậu!

Hoài Nam
 
 
MỚI NHẤT
Bộ Giao thông Vận tải đề nghị thẩm tra học vị Tiến sĩ ông Trần Đình Bá
Bộ Giao thông Vận tải đề nghị thẩm tra học vị Tiến sĩ ông Trần Đình Bá

(Dân trí) - Bộ Giao thông Vận tải vừa có công văn gửi tới một số cơ quan chức năng về việc một số báo đưa thông tin sai sự thật liên quan đến Cảng Hàng không quốc tế Long Thành. Trong công văn, Bộ Giao thông Vận tải có đề nghị Bộ GD-ĐT thẩm tra học vị Tiến sĩ ông Trần Đình Bá.

Thứ năm, 28/05/2015 - 03:25

Nữ sinh khóc nấc kể chuyện bị bạn đánh hội đồng ngay tại trường
Nữ sinh khóc nấc kể chuyện bị bạn đánh hội đồng ngay tại trường

(Dân trí) - Theo lời kể của nữ sinh tội nghiệp, sau trận đánh buổi sáng, buổi chiều cùng ngày, em lại bị nhóm nữ sinh gọi ra sau trường đánh tiếp trận thứ hai.

Thứ năm, 28/05/2015 - 02:20

Tạm dừng xét “Tài năng khoa học trẻ Việt Nam” năm 2015 cho sinh viên
Tạm dừng xét “Tài năng khoa học trẻ Việt Nam” năm 2015 cho sinh viên

(Dân trí) - Ngày 28/5, Bộ GD-ĐT thông báo tạm dừng xét “Tài năng khoa học trẻ Việt Nam” năm 2015 cho sinh viên.

Thứ năm, 28/05/2015 - 01:59

Thông tư 30: Nỗi buồn khen thưởng cuối năm
Thông tư 30: Nỗi buồn khen thưởng cuối năm

Do cách áp dụng Thống tư 30 mỗi trường một khác nên nhiều em có thành tích học tập tốt nhưng không được khen, nhưng có trường học sinh kém được khen?

Thứ năm, 28/05/2015 - 12:54

Không phải đóng học phí 1,5 năm học tại Cộng hòa Pháp
Không phải đóng học phí 1,5 năm học tại Cộng hòa Pháp

Thực hiện chương trình hợp tác giữa Trường Đại học Kinh tế Quốc dân và Trường Đại học Tổng hợp Claude Bernard Lyon 1 Pháp, được sự đồng ý của Bộ GD-ĐT hai trường thực hiện tuyển sinh khóa 5, chương trình đào tạo liên thông Cử nhân – Thạc sỹ, chuyên ngành “Định phí Bảo hiểm và Tài chính – Actuary”.

Thứ năm, 28/05/2015 - 12:03

Khen thưởng trẻ mầm non bằng... sữa hết hạn
Khen thưởng trẻ mầm non bằng... sữa hết hạn

(Dân trí) - Ngày 28/5, tin từ Trường mầm non Sao Mai (xã Lộc Trì, huyện Phú Lộc, tỉnh Thừa Thiên - Huế) cho biết vừa thu hồi một số sản phẩm sữa (loại sữa bịch) bị hết hạn đã phát thưởng cho học sinh trường tại lễ tổng kết vừa diễn ra.

Thứ năm, 28/05/2015 - 10:52

Hà Nội: Yêu cầu báo cáo vụ nữ sinh đánh bạn ngay trong trường
Hà Nội: Yêu cầu báo cáo vụ nữ sinh đánh bạn ngay trong trường

(Dân trí) - Cơ quan quản lý giáo dục vừa yêu cầu Phòng Giáo dục huyện Đông Anh (Hà Nộ) cùng ban giám hiệu Trường THCS Uy Nỗ xử lý nghiêm vụ việc nữ sinh đánh bạn ngay trong trường.

Thứ năm, 28/05/2015 - 09:07

Đại học Quốc gia Hà Nội: Hai phương án tuyển sinh của Khoa Quốc tế
Đại học Quốc gia Hà Nội: Hai phương án tuyển sinh của Khoa Quốc tế

Được thành lập từ năm 2002, Khoa Quốc tế - Đại học Quốc gia Hà Nội (ĐHQGHN) tổ chức các chương trình đào tạo theo các nhóm ngành kinh tế, kinh doanh, quản lí, công nghệ thông tin bằng các thứ tiếng Anh, Nga, Pháp ... ở bậc đại học và sau đại học.

Thứ năm, 28/05/2015 - 09:03

Cao thủ nhí Tiếng Anh lớp 7 “ngồi nhầm” lớp 12 chia sẻ bí quyết đạt 885/900 TOEFL Junior
Cao thủ nhí Tiếng Anh lớp 7 “ngồi nhầm” lớp 12 chia sẻ bí quyết đạt 885/900 TOEFL Junior

Vũ Hoàng Minh, cậu bé tài năng Tiếng Anh với những thành tích kinh ngạc: 7 năm học sinh giỏi, giải 3 cấp thành phố Olympic tiếng Anh năm 2012, 885/900 TOEFL Junior năm 2014, thi thử TOEIC đạt 930/990 vào đầu năm 2015, cậu bé còn đạt chứng chỉ B1, B2 (Chứng chỉ Quốc tế ESOL theo khung chuẩn châu Âu- Cambridge).

Thứ năm, 28/05/2015 - 09:00

Mời thử sức với bài toán "khó nhằn" của Giáo sư Việt tại Pháp
Mời thử sức với bài toán "khó nhằn" của Giáo sư Việt tại Pháp

(Dân trí) - Bài toán được đề xuất bởi GS Nguyễn Tiến Dũng (Đại Học Toulouse Pháp , thí sinh nhỏ tuổi nhất đạt Huy chương vàng IMO của Việt Nam (năm 14 tuổi ) cho kì thi tìm kiếm tài năng toán học trẻ do trung tâm Hexagon tổ chức.

Thứ năm, 28/05/2015 - 08:09

40 ngày hè cho bé thêm trưởng thành
40 ngày hè cho bé thêm trưởng thành

Với nhiều phụ huynh, những ngày hè ngắn ngủi không chỉ là thời gian để con được thoải mái vui chơi sau hai học kỳ vất vả mà còn là thời điểm tuyệt vời giúp con trưởng thành hơn thông qua việc phát triển kỹ năng sống phù hợp với từng lứa tuổi.

Thứ năm, 28/05/2015 - 08:00

Xôn xao mùa chia tay
Xôn xao mùa chia tay

Những ngày cuối tháng 5, các trường THPT trong cả nước đồng loạt tổ chức lễ bế giảng năm học. Bên cạnh những hình ảnh khóc cười, viết lưu bút chia tay... gắn với sự trong sáng, mộng mơ của tuổi học trò, mùa bế giảng năm nay còn có những điều khiến phụ huynh sốc.

Thứ năm, 28/05/2015 - 07:58

ĐÁNG QUAN TÂM
Lâm Đồng công bố phương thức tuyển sinh vào lớp 10
Lâm Đồng công bố phương thức tuyển sinh vào lớp 10

(Dân trí) - UBND tỉnh Lâm Đồng vừa công bố kế hoạch tuyển sinh vào lớp 10 công lập năm học 2015 - 2016 trên địa bàn toàn tỉnh. Theo đó, phương thức tuyển sinh vào lớp 10 công lập năm học 2015 - 2016 sẽ xét tuyển vào các trường THPT không chuyên, trường phổ thông dân tộc nội trú và thi tuyển vào trường THPT chuyên.

Thứ năm, 28/05/2015 - 06:01

Cụm thi An Giang: Có thể “mượn” thêm doanh trại quân đội cho thí sinh ở
Cụm thi An Giang: Có thể “mượn” thêm doanh trại quân đội cho thí sinh ở

(Dân trí) - Tính đến thời điểm hiện tại, công tác chuẩn bị cho kỳ thi quốc gia của Cụm thi An Giang, Kiên Giang tương đối hoàn chỉnh. Tất cả các đơn vị liên quan đều tập trung chuẩn bị cho kỳ thi, đảm bảo kỳ thi diễn ra an toàn, nghiêm túc, đúng quy chế.

Thứ năm, 28/05/2015 - 12:21

Nghiêm cấm nhận trẻ mẫu giáo 5 tuổi nếu thiếu cơ sở vật chất, giáo viên
Nghiêm cấm nhận trẻ mẫu giáo 5 tuổi nếu thiếu cơ sở vật chất, giáo viên

(Dân trí) - Đó là chỉ đạo của Sở GD-ĐT tỉnh Khánh Hòa đối với Phòng GD-ĐT các huyện, thị xã, thành phố liên quan đến việc thu nhận trẻ mẫu giáo 5 tuổi chuẩn bị cho năm học mới 2015-2016.

Thứ tư, 27/05/2015 - 10:04

Nam Định sắp tổ chức cho học sinh thi thử THPT quốc gia
Nam Định sắp tổ chức cho học sinh thi thử THPT quốc gia

(Dân trí) - Để giúp các học sinh sắp bước vào kỳ thi THPT quốc gia làm quen với kỹ năng làm bài, đề thi và đánh giá việc rèn luyện ôn tập của mình. Sở GD&ĐT tỉnh Nam Định sẽ tổ chức cho các học sinh thi thử THPT quốc gia từ ngày 4/6 đến ngày 7/6.

Thứ tư, 27/05/2015 - 07:28

Thi THPT Quốc gia: Dồn dập củng cố kiến thức cho học sinh
Thi THPT Quốc gia: Dồn dập củng cố kiến thức cho học sinh

(Dân trí) - Kỳ thi tốt nghiệp THPT quốc gia đang đến gần, các địa phương, các trường căng sức, dồn sức ôn tập, củng cố kiến thức cho học sinh với mong muốn hướng tới một kỳ thi quốc gia đạt chất lượng.

Thứ tư, 27/05/2015 - 04:44

ĐH Y Hà Nội “bỏ rơi” quyền lợi của học sinh giỏi quốc gia
ĐH Y Hà Nội “bỏ rơi” quyền lợi của học sinh giỏi quốc gia

(Dân trí) - Ngày 4/5, Trường ĐH Y Hà Nội đã đưa ra thông báo điều kiện tuyển thẳng và ưu tiên xét tuyển năm 2015. Các điều kiện đưa ra có nhiều điểm thay đổi so với năm 2014 nhưng lại không đề cập đến “quyền lợi” của thí sinh được bảo lưu kết quả học sinh giỏi quốc gia.

Thứ tư, 27/05/2015 - 04:13

Huế không thu lệ phí tuyển sinh đầu các cấp
Huế không thu lệ phí tuyển sinh đầu các cấp

(Dân trí) - Ngày 27/5, Sở GD-ĐT tỉnh Thừa Thiên - Huế cho biết vừa ban hành công văn số 1257/SGD&ĐT-KHTC về việc không thu tiền lệ phí tuyển sinh đầu cấp.

Thứ tư, 27/05/2015 - 02:16

Định hướng nghề nghiệp từ cấp II - Xu hướng giáo dục mới tại Việt Nam
Định hướng nghề nghiệp từ cấp II - Xu hướng giáo dục mới tại Việt Nam

Thừa thầy thiếu thợ hay sinh viên tốt nghiệp các trường danh tiếng vẫn thất nghiệp do yếu “nghiệp vụ”,... đang là vấn đề bức xúc trong xã hội Việt Nam hiện nay. Không chỉ chịu áp lực về thi trường đại học nào, chọn ngành gì mà ngay từ bậc trung học cơ sở, trung học phổ thông, các em đã phải đứng trước sức ép về chọn trường, chọn khối học cho tương lai.

Thứ tư, 27/05/2015 - 02:14

Huế: Số thí sinh đăng ký môn Sử ít nhất
Huế: Số thí sinh đăng ký môn Sử ít nhất

(Dân trí) - Ban chỉ đạo kỳ thi THPT quốc gia Thừa Thiên - Huế vừa họp bàn phương án tổ chức kỳ thi THPT quốc gia tại tỉnh này. Ở cụm thi quốc gia tại đây đều có số lượng thí sinh đăng ký dự thi ít nhất ở môn Lịch sử.

Thứ tư, 27/05/2015 - 02:12

"Tràn lan" học sinh cấp 1 khá, giỏi: "Giỏi thật" là bao nhiêu?
"Tràn lan" học sinh cấp 1 khá, giỏi: "Giỏi thật" là bao nhiêu?

(Dân trí) - Phụ huynh không yên tâm cho dù được thông báo con là học sinh khá, giỏi. Thầy cô lo lắng khi thấy học sinh của mình toàn giỏi. Đó là một nghịch lí vẫn đang tồn tại.

Thứ tư, 27/05/2015 - 10:59

 Khoa Quốc tế - phụ trách cụm thi đánh giá năng lực tại Nghệ An
Khoa Quốc tế - phụ trách cụm thi đánh giá năng lực tại Nghệ An

Từ ngày 30/5 – 2/6/2015, Đại học Quốc gia Hà Nội (ĐHQGHN) tổ chức kỳ thi đánh giá năng lực bậc đại học đợt đầu tiên.

Thứ tư, 27/05/2015 - 10:22

Nhiều sai phạm về tuyển sinh, thu chi tài chính tại ĐH Sư phạm TPHCM
Nhiều sai phạm về tuyển sinh, thu chi tài chính tại ĐH Sư phạm TPHCM

(Dân trí) - Thanh tra Bộ GD-ĐT vừa có kết luận thanh tra tại trường Đại học Sư phạm TPHCM, theo đó trong những năm 2012 -2014 trường có nhiều sai phạm trong tuyển sinh, thu chi tài chính và xây dựng cơ sở vật chất. Đặc biệt, tuyển hàng ngàn sinh viên dù chưa xin phép Bộ GD-ĐT.

Thứ tư, 27/05/2015 - 09:43