Những tiết học “cháy giáo án”

Đổi mới phương pháp giảng dạy không cần phải làm gì to tát lắm. Nhiều giáo viên tại TPHCM đã cố gắng vượt ra ngoài khuôn khổ của chương trình, chấp nhận cháy giáo án, tự chế những cách học mới giúp học sinh thích thú hơn với môn học.

Hành lang, lề đường, sở thú thành… lớp học

Không máy lạnh, không phòng ốc khang trang, cô và trò cùng kéo nhau ra hành lang học. Sáu bé túm tụm lại tự vẽ cây gia đình mình bằng tiếng Anh: Grandmother ở gốc nè, rồi đến father bên trái, mother nhánh bên phải… Một em lên bảng trả lời sai, cánh tay của các bạn lập tức giơ lên “cứu bạn” khiến nhiều khán giả là phụ huynh cười ngất. Đó là tiết học ngoài trời khá thoải mái của lớp tiếng Anh tăng cường lớp 1/5 Trường tiểu học (TH) Nguyễn Bỉnh Khiêm (Q.1). Với tiêu chí trẻ học lớp 1 không cần học từ, ngữ pháp, viết từ, mà chỉ cần tập nghe nói theo từng chủ đề, phụ huynh có thể trực tiếp theo dõi một tiết học của con mình và có quyền “bật” lại giáo viên những điểm cần khắc phục.

Tận dụng điều kiện gần Thảo cầm viên, Bảo tàng Lịch sử Việt Nam TP Hồ Chí Minh…, thầy cô Trường TH Nguyễn Bỉnh Khiêm còn dẫn học sinh (HS) “la cà” ở vỉa hè, công viên vào những giờ học. Thay vì ngồi giữa bốn bức tường học lý thuyết, HS học ở bất cứ đâu. Học về nông nghiệp, cô bắt trò phải lội xuống ruộng trồng lúa để hiểu thế nào là lao động của người nông dân. Học về chiến thắng lịch sử 30/4/1975, HS được giáo viên hướng dẫn đến Bảo tàng Lịch sử Việt Nam TP.Hồ Chí Minh tham quan, sau đó đi bộ theo kiểu hành quân đến Hội trường Thống Nhất để có cảm giác như cuộc hành quân lịch sử năm nào. Các em được nghe thuyết trình, thấy tận mắt, sờ tận tay xe tăng, máy bay…

Trường TH Nguyễn Bỉnh Khiêm còn có nhiều tiết học “đời mới” theo kiểu “hai trong một”. Tuần thứ sáu của chương trình lớp 5, các em sẽ học bài sử Quyết chí ra đi tìm đường cứu nước và bài văn miêu tả cảnh sông nước. Vậy là ban giám hiệu nảy ra ý tưởng cho HS học sử ở Bến Nhà Rồng - Bảo tàng Hồ Chí Minh chi nhánh TP.HCM để các em nghe thuyết minh, tự cảm nhận và làm bài thu hoạch, giáo viên sẽ chốt kiến thức sau. Các em còn được đi thuyền trên sông Sài Gòn ngắm cảnh, giáo viên hướng dẫn dàn bài. Cô Lê Thị Ngọc Điệp, Hiệu trưởng trường cho biết, tiết học này giúp tránh tình trạng HS làm theo văn mẫu. Trước nay, HS vẫn nhìn cuộc sống qua đôi mắt của giáo viên, các em phải được chứng kiến thực tế mới có kiến thức thực tế và ý tưởng để viết văn theo cảm nhận của bản thân.

Học sinh Trường tiểu học Nguyễn Bỉnh Khiêm (Q.1, TPHCM) học ngoài đồng ruộng
Học sinh Trường tiểu học Nguyễn Bỉnh Khiêm (Q.1, TPHCM) học ngoài đồng ruộng.

Hãy quên kiến thức!

“Hôm nay chúng ta học bài Chiếc thuyền ngoài xa của Nguyễn Minh Châu. Các em biết Nguyễn Minh Châu không? Bây giờ các em hãy quên hết, không cần nhớ năm sinh, năm mất của tác giả mà chỉ cần nắm những điểm làm cho ông ấy khác với những tác giả khác. Không được thuộc lòng, vì nhiều tác giả, tác phẩm, các em có học cũng không thuộc nổi, chỉ cần nắm ý là đủ…”. Cô Nguyễn Thị Mỹ Liên, giáo viên dạy văn Trường THPT Trần Phú đã hướng dẫn HS lớp 12 cách học như thế.

Để dẫn chứng cho chi tiết tác giả là người tiên phong đổi mới văn học theo hướng dân chủ hóa, cô nói: Khái niệm dân chủ hóa văn chương nghe có vẻ trừu tượng nhưng thực ra đơn giản lắm, đó là xu hướng cá nhân hóa, tác giả hướng đến cái tôi hơn là cái chung, văn chương cũng phải phù hợp với tâm lý thời đại. Bằng vốn sống của người từng trải, cô thường đưa HS tiếp cận bài học từ những câu chuyện có thật, chọn chi tiết đắt để liên hệ thực tế, khiến trong những tiết học của cô, học trò hết khóc lại cười từ những chuyện thực, những câu đùa dí dỏm... Nhiều HS cho biết, thích học văn với cô Liên vì cô giảng rất hay, dễ hiểu.

Cô không cho học thuộc lòng mà chỉ cần hiểu là cho điểm. Như khi học bài Đất nước có câu “tóc mẹ thì bới sau đầu”, cô gọi một bạn lên bới tóc và giải thích phụ nữ ngày xưa thường để tóc dài, khi có chồng thì bới lên. Sau bài học, HS thường tự bàn với nhau tái diễn tác phẩm chừng năm - mười phút hoặc làm thơ, vẽ… nên nhớ lâu lắm. Chính vì được học trò thích nên ngoài giờ dạy chính thức ở trường chính, cô Liên còn được mời thỉnh giảng cho học sinh lớp 12 của các trường THPT Hồng Đức, Nhân Việt...

“Không khi nào tôi dạy theo chương trình quy định. Đoạn nào không trọng tâm, ít hay thì lướt qua, chủ yếu lấy các chi tiết đắt để phân tích cho HS dễ nắm bắt, dạy ít mà sâu. Bài vở, kiến thức dàn trải mà bắt HS học hết thì chắc chắn không nổi, các em sẽ không thích học văn. Dạy văn đừng bắt trả bài thuộc lòng, phải để các em tự cảm thụ mới nhớ lâu. Phương châm của tôi là chỉ cần dạy các em nắm phương pháp, khi đi thi gặp dạng đề nào cũng có thể làm được”, cô Liên nói.

Môn giáo dục công dân - phải học như chơi

“Chúng em yêu sớm vì cha mẹ, nhà trường ít quan tâm, người lớn thường trách mỗi khi chúng em làm sai nên chúng em sợ và e ngại nói với người lớn chuyện tình yêu, mới dẫn đến yêu lệch lạc. Tình yêu đó sẽ làm ảnh hưởng đến học tập, tương lai. HS chỉ nên yêu thương chân thành, trong sáng và tuyệt đối phải “no sex”, những cô cậu HS lớp 10A2 Trường THPT Nguyễn Chí Thanh thẳng thắn thừa nhận trong bài thuyết trình môn giáo dục công dân “Tình yêu, hôn nhân và gia đình”. Bên dưới có những tiếng cười khúc khích, nhưng việc được bày tỏ quan điểm về tình yêu được nhiều HS đồng tình, thích thú.

Cô Nguyễn Thị Thảo phụ trách tiết học cho biết: Đọc - chép là phương pháp dạy “xưa rồi”, không xài được với HS nữa đâu. Lớp 12 học về kiến thức pháp luật công dân, mình sẽ để các em thuyết trình, đóng kịch; lớp 10 là các vấn đề đạo đức thì sẽ để các em thảo luận nhóm, bày tỏ quan điểm cá nhân… Giáo viên phải không sợ cháy giáo án, đưa ra những tình huống ngoài lề bài học. Như bài “Tình yêu, hôn nhân và gia đình” không yêu cầu về tình yêu học trò, nhưng mình phải đưa vào vì các em quan tâm và cần thiết để giáo dục HS.

HS thích những tiết học giáo dục công dân của cô Thảo vì thường được đề cập đến những vấn đề nóng của giới trẻ: giới tính, tình dục, tình yêu… HS “mê” một phần vì những tiết dạy của cô… khác người. Thay vì bảng chi chít chữ thì ở đây chỉ có hình ảnh, sơ đồ tư duy dễ hiểu; kiểm tra không cần thuộc lòng mà chỉ cần hiểu và biết vận dụng; HS không cần “vuốt đuôi”, thậm chí trái ý giáo viên cũng được, chỉ cần có ý tưởng, sáng tạo vẫn được điểm và thường xuyên được chơi trò chơi ô chữ liên quan đến bài học. Chính cách cô Thảo chấp nhận để HS được nghĩ khác mình nên thu hút được HS học đến quên cả giờ ra chơi.

Theo Tiêu Hà
Phụ nữ TPHCM
MỚI NHẤT
Thủ khoa ĐH Bách khoa Hà Nội chia sẻ cách học môn Vật lý
Thủ khoa ĐH Bách khoa Hà Nội chia sẻ cách học môn Vật lý

(Dân trí) - Để giúp các thí sinh thi ĐH, CĐ 2014 đạt kết quả cao, Lê Trung Kiên - Thủ khoa ĐH Bách khoa Hà Nội năm 2009 chia sẻ cách học ôn môn Vật lý với chuyên đề Đại cương về Dao động điều hòa.

Thứ hai, 05/05/2014 - 07:39

Lớp học thêm của thầy
Lớp học thêm của thầy

(Dân trí) - Trước đây, lớp học ở góc nhà của thầy giúp bao học sinh thực hiện ước mơ của mình. Lớp đóng cửa, học trò phải lên thành phố, tìm đến những lò luyện cấp tốc...

Thứ hai, 05/05/2014 - 06:44

Dạy đạo đức trong nhà trường nặng về lý thuyết
Dạy đạo đức trong nhà trường nặng về lý thuyết

Số vụ việc học sinh đánh nhau, học trò tấn công thầy giáo... xuất hiện ngày càng nhiều trên các trang mạng xã hội, gây chấn động dư luận thời gian qua. Một trong những nguyên nhân được chỉ ra là nội dung dạy môn đạo đức/giáo dục công dân (GDCD) chưa đổi mới.

Chủ nhật, 04/05/2014 - 04:48

Hành trình sáng từ bóng tối
Hành trình sáng từ bóng tối

Là một bác sĩ nội trú được đánh giá cao về chuyên môn với tương lai xán lạn phía trước, Ngô Minh Biên không thể ngờ có một ngày ánh sáng khép lại trước mắt, đoạt đi của anh bao ước mơ, hoài bão.

Chủ nhật, 04/05/2014 - 10:23

Học sinh vừa học vừa lo vữa rơi vào đầu
Học sinh vừa học vừa lo vữa rơi vào đầu

(Dân trí) - Trường xuống cấp nghiêm trọng, một số phòng học buộc phải đóng cửa để đảm bảo an toàn cho các em học sinh và giáo viên. Tuy nhiên, sau nhiều lần kiến nghị lên các cấp có thẩm quyền không được, đến nay nhà trường đành phải “sống chung” với những mối hiểm nguy.

Chủ nhật, 04/05/2014 - 06:02

Dấn thân học... “tiếng hiếm”
Dấn thân học... “tiếng hiếm”

Chưa bao giờ em nghĩ mình sẽ học tiếng Ả Rập - ngôn ngữ mà khi phát âm người học phải líu lưỡi”, Nguyễn Duy Anh - sinh viên năm cuối khoa Đông phương học - chia sẻ về nghề “phiên dịch tiếng Ả Rập”. Thế nhưng cái giá của việc học ngôn ngữ hiếm là những cơ hội rộng mở phía trước.

Chủ nhật, 04/05/2014 - 05:05

Khi ngành Giáo dục và đào tạo chưa công tâm
Khi ngành Giáo dục và đào tạo chưa công tâm

(Dân trí) - Công việc đổi mới giáo dục và sách giáo khoa không phải là mới. Nó được nhắc đến và rục rịch khởi động vào đúng năm đầu của thế kỉ 21 và đã được dư luận từ nhân dân cho đến Quốc hội quan tâm.

Chủ nhật, 04/05/2014 - 03:43

Học ngành GD quốc phòng và an ninh được hưởng quyền lợi như học viên sĩ quan quân đội
Học ngành GD quốc phòng và an ninh được hưởng quyền lợi như học viên sĩ quan quân đội

(Dân trí) - Thủ tướng Chính phủ vừa phê duyệt Đề án “Đào tạo giáo viên, giảng viên giáo dục quốc phòng và an ninh cho các trường trung học phổ thông, trung cấp chuyên nghiệp, trung cấp nghề, cao đẳng nghề và các cơ sở giáo dục đại học đến năm 2020”.

Thứ bảy, 03/05/2014 - 09:33

Thí sinh vẫn đổ xô chọn ngành đã cảnh báo thất nghiệp
Thí sinh vẫn đổ xô chọn ngành đã cảnh báo thất nghiệp

(Dân trí) - Mặc dù đã có các khuyến cáo thí sinh về thừa nhân lực ngành Kinh tế, Tài chính ngân hàng nhưng lượng hồ sơ thí sinh nộp vào những ngành này năm nay vẫn không hề giảm.

Thứ bảy, 03/05/2014 - 11:23

ĐH Trà Vinh thừa nhận có sai sót trong liên kết đào tạo
ĐH Trà Vinh thừa nhận có sai sót trong liên kết đào tạo

(Dân trí) - Liên quan đến vụ liên kết đào tạo sai quy định giữa Trường ĐH Trà Vinh và tỉnh Cà Mau, lãnh đạo Trường ĐH Trà Vinh thừa nhận có sự sai sót và sẽ chấm dứt việc liên kết này.

Thứ bảy, 03/05/2014 - 09:06

Giỏi thì không sợ thiếu việc làm
Giỏi thì không sợ thiếu việc làm

Bộ trưởng Lao động - Thương binh & Xã hội Phạm Thị Hải Chuyền trao đổi với Tiền Phong xung quanh thực trạng việc làm của thanh niên hiện nay cũng như các giải pháp, chính sách giải quyết việc làm cho thanh niên.

Thứ bảy, 03/05/2014 - 07:46

Nhiều trường đại học thay đổi cách thi và quy định tuyển thẳng
Nhiều trường đại học thay đổi cách thi và quy định tuyển thẳng

(Dân trí) - Trường ĐH Kiến trúc Hà Nội không tổ chức sơ tuyển môn Vẽ Mỹ thuật, trường ĐH Ngân hàng TP Hồ Chí Minh sửa đổi quy định tuyển thẳng, ĐH Y Hà Nội thay đổi điều kiện tuyển thẳng và quy định tuyển thẳng của ĐH Y Thái Bình.

Thứ bảy, 03/05/2014 - 07:04

ĐÁNG QUAN TÂM
Trẻ bị lạm dụng tình dục: Hậu quả của “lỗ hổng” giáo dục giới tính
Trẻ bị lạm dụng tình dục: Hậu quả của “lỗ hổng” giáo dục giới tính

(Dân trí) - Trẻ em bị lạm dụng tình dục phải chịu đựng nỗi đau khủng khiếp và dai dẳng về thể xác lẫn tinh thần. Nguyên phân phần lớn là do "lỗ hổng" trong việc giáo dục giới tính cho trẻ.

Thứ sáu, 02/05/2014 - 01:34

Bắc Giang thông báo tuyển 1 Hiệu trưởng, 3 Phó Hiệu trưởng
Bắc Giang thông báo tuyển 1 Hiệu trưởng, 3 Phó Hiệu trưởng

Sở GD-ĐT Bắc Giang vừa có thông báo tuyển chọn Hiệu trưởng Trường THPT DTNT Lục Nam và 3 Phó Hiệu trưởng cho 3 trường THPT: Thái Thuận, Tứ Sơn, Việt Yên số 2.

Thứ sáu, 02/05/2014 - 01:12

Không thuộc thơ, bé 4 tuổi bị cô giáo nhốt vào nhà vệ sinh
Không thuộc thơ, bé 4 tuổi bị cô giáo nhốt vào nhà vệ sinh

(Dân trí) - Vì không thuộc thơ, lại nghịch trong lớp, nên cháu T. (4 tuổi, học tại Trường mẫu giáo thị trấn Vân Canh, tỉnh Bình Định) bị cô giáo nhốt trong nhà vệ sinh.

Thứ sáu, 02/05/2014 - 12:17

Biến tướng dạy thêm
Biến tướng dạy thêm

Nhà trường và giáo viên đang tìm mọi cách đối phó, lách luật để hợp pháp hóa việc dạy thêm.

Thứ sáu, 02/05/2014 - 09:46

Học sinh “khổ” vì chỗ ăn gần…nhà vệ sinh
Học sinh “khổ” vì chỗ ăn gần…nhà vệ sinh

Gần 11g trưa, mấy chục học sinh (HS) ngồi ăn cơm dưới mái tôn nóng hầm hập. Bốn chiếc máy quạt nhỏ treo tường không đủ sức làm dịu bớt không khí, nhiều em ăn cơm mà mồ hôi nhễ nhại. Cách đó vài bước chân là nhà vệ sinh.

Thứ sáu, 02/05/2014 - 09:25

“Hậu trường” chuyện rèn học sinh cá biệt
“Hậu trường” chuyện rèn học sinh cá biệt

Câu chuyện của thầy Nguyễn Đăng Hùng - Trường THPT Cao Bá Quát (Hà Nội) không chỉ là bài học quý giá trong công tác giáo dục nề nếp cho học sinh cá biệt mà còn thể hiện tình cảm của người thầy - người cha thực sự yêu thương học sinh.

Thứ sáu, 02/05/2014 - 06:05

Xúc động buổi trao quà đến học sinh nghèo, khuyết tật
Xúc động buổi trao quà đến học sinh nghèo, khuyết tật

(Dân trí) - Hội Khuyến học huyện Hồng Dân (tỉnh Bạc Liêu) vừa phối hợp với các nhà tài trợ tổ chức trao nhiều phần quà cho các em học sinh nghèo và khuyết tật trên địa bàn huyện.

Thứ năm, 01/05/2014 - 09:09

Vinh quang từ “môn phụ“
Vinh quang từ “môn phụ“

Một số học sinh đã tâm sự với tôi: “Cô ơi, bố mẹ em chỉ cho thi các môn theo khối, kể cả không có giải, chứ thi môn Giáo dục công dân bố mẹ em không đồng ý cô ạ”.

Thứ năm, 01/05/2014 - 01:28

Đề nghị chấm dứt liên kết đào tạo sai quy định
Đề nghị chấm dứt liên kết đào tạo sai quy định

(Dân trí) - Ngày 30/4, nguồn tin của Dân trí cho biết, UBND tỉnh Cà Mau vừa có công văn chỉ đạo Trung tâm Giáo dục thường xuyên huyện Trần Văn Thời chấm dứt việc liên kết đào tạo đối với một số trường học sai quy định.

Thứ năm, 01/05/2014 - 08:42

GS Đàm Thanh Sơn được bầu vào Viện Hàn lâm khoa học Mỹ
GS Đàm Thanh Sơn được bầu vào Viện Hàn lâm khoa học Mỹ

Theo thông báo ngày 29/4/2014 của Hàn lâm viện Khoa học Hoa Kỳ (National Academy of Sciences - USA, viết tắt : NAS), Viện này vừa tiến hành bầu ra 84 thành viên mới, trong đó người ta nhận thấy sự có mặt của giáo sư Đàm Thanh Sơn (Thông báo ghi "Son, Dam Thanh"), Đại học Chicago.

Thứ năm, 01/05/2014 - 08:40

Dạy con yêu lịch sử
Dạy con yêu lịch sử

Ngoài các bài học ở trường, gia đình là môi trường quan trọng để hun đúc cho các em học sinh lòng yêu mến quê hương, yêu cội nguồn dân tộc. Đó là những trò chơi bình dị, những bức tranh ảnh mà bố mẹ đã tìm tòi trên mạng cùng con.

Thứ năm, 01/05/2014 - 08:35

Hồ sơ đăng ký dự thi ĐH, CĐ giảm mạnh
Hồ sơ đăng ký dự thi ĐH, CĐ giảm mạnh

(Dân trí) - Hôm qua 29/4 là thời hạn cuối thí sinh nộp hồ sơ đăng ký dự thi tuyển sinh ĐH-CĐ năm 2014. Thống kê sơ bộ từ nhiều sở GD-ĐT và các trường thì lượng hồ sơ đăng ký năm nay giảm mạnh so với năm trước.

Thứ tư, 30/04/2014 - 02:22