Làm Tiến sĩ phải có công bố quốc tế: Sao ngập ngừng?

Việc quy định bảo vệ TS phải có công trình nghiên cứu công bố quốc tế là cần thiết, nhưng với một TS nó vẫn chưa đủ, cần thêm nhiều yếu tố.

Đó là quan điểm của PGS.TS Đoàn Văn Điều - Khoa Tâm lý Giáo dục, Trường Đại học Sư phạm TPHCM với báo Đất Việt.

Nên dạy phương pháp nghiên cứu khoa học

PV:- Mới đây, tại buổi tọa đàm về nâng cao chất lượng tiến sĩ, ông Bùi Văn Ga - Thứ trưởng Bộ GD-ĐT cho biết để nâng cao chất lượng đào tạo tiến sĩ, luận án tiến sĩ phải là công trình khoa học, phải có cái mới và phải được đăng tải trên các tạp chí quốc tế để được phản biện.

Ông bình luận như thế nào về yêu cầu trên? Thưa ông, cách tiếp cận mới của một vị quan chức giáo dục như vậy có phải là tín hiệu chứng tỏ việc đào tạo TS ở Việt Nam sẽ chấm dứt kiểu đại trà, mua danh, kém chất lượng hay không?

PGS.TS Đoàn Văn Điều:- Thật ra, công bố kết quả nghiên cứu trên các diễn đàn khoa học quốc tế là một điều gần như tất yếu trong quá trình học tiến sĩ.

Thế nhưng, nếu áp dụng ngay thì sẽ có nhiều khó khăn cho các NCS, vì nếu gửi lên các tạp chí quốc tế thì cũng phải đợi chờ 2-3 năm thì mới phản biện xong. Vì thế nên theo tôi, trước mắt chúng ta có thể đề nghị họ viết bằng tiếng Anh, đăng tải tạp chí có tên tuổi trong nước, rồi nâng dần mức độ yêu cầu, tránh hiện tượng bị sốc.

Mà khi choáng váng với các yêu cầu cao, thì lại là cơ hội béo bở để "làm tiền" của các tạp chí thiếu uy tín nhận tiền để đăng công bố quốc tế, như vậy, vô tình chúng ta tạo điều kiện cho những người có tiền làm việc tốt hơn người không có tiền.

Còn những tạp chí công bố quốc tế có uy tín như ISI thì TS của chúng ta không bao giờ có cơ hội được đăng hoặc có thì vô cùng ít bởi vì không có GS để giới thiệu mà mức giá phải trả khá cao, có khi 2000 USD/bài là chuyện bình thường.

Bảo vệ luận án Tiến sĩ phải có công trình khoa học công bố quốc tế.
Bảo vệ luận án Tiến sĩ phải có công trình khoa học công bố quốc tế.

Thực ra theo tôi, việc quy định công bố quốc tế chỉ là một phần đánh giá chất lượng, cái quan trọng vẫn là phải viết được về phương pháp nghiên cứu khoa học, không chỉ phương pháp trong 1 vài bài, mà phải học thành từng các môn cụ thể, rồi từ từ cân bằng, phương pháp nghiên cứu và thống kê ứng dụng để xử lý số liệu tìm ra quy luật để làm.

Qua đó biết chọn mẫu, biết soạn thảo, thực hiện các bảng hỏi, trắc nghiệm một cách thuần thục. Bộ GD-ĐT muốn một có những người nghiên cứu chất lượng thực sự thì việc dạy về nghiên cứu khoa học là tốt nhất.

Nếu chúng ta đào tạo cả quá trình tốt thì sẽ tốt hơn chú trọng đến kết quả, tôi lấy ví dụ một số môn như mình muốn sau này trường là nghiên cứu khoa học thì phải dạy họ nghiên cứu trước, sau đó nâng cấp giảng viên trong trường lên thì mới có NCS tốt.

Tôi chỉ đặt câu hỏi hiện có bao nhiêu trường đại học tại VN hiện nay dạy nghiên cứu, đặt điều kiện cho mục tiêu đào tạo, con số này vô cùng hiếm hoi.

PV:- Theo ông, để cụ thể hơn, liệu có nên quy định cụ thể về chất lượng công trình khoa học cũng như nơi đăng tải uy tín, để đảm bảo việc đào tạo TS của Việt Nam tiệm cận với chuẩn thế giới hay không? Nếu như vậy, ở điểm xuất phát như Việt Nam, theo ông, cần đưa ra những tiêu chuẩn như thế nào thì phù hợp?

PGS.TS Đoàn Văn Điều:- Thực tế, trên thế giới, đã có nhiều trường ĐH ở châu Âu, châu Mĩ và Úc khuyến khích NCS công bố vài bài báo khoa học trước khi viết luận án tiến sĩ. Ngày nay, các ĐH lớn ở Trung Quốc, Hàn Quốc, Đài Loan thậm chí Thái Lan cũng có qui định tương tự.

Bài báo khoa học, nói cho cùng, là một bản báo cáo những gì NCS đã làm và tại sao làm, kết quả ra sao và có ý nghĩa gì và những gì cần làm tiếp.

Vì thế, công bố những gì nghiên cứu đã nghiên cứu là một hình thức “thử lửa” tốt nhất cho NCS. Tuy nhiên, nếu Bộ GD-ĐT chỉ nêu cần công bố khoa học quốc tế thì chưa tính đến việc thuê người viết hộ, rồi chi tiền để được đăng trên các tạp chí như tôi đã nói.

Lúc này, cần có quy định rõ ràng, chỉ công nhận các công trình khoa học công bố trên hệ thống tạp chí ISI hoặc các tạp chí có tên tuổi, sẽ hạn chế được phần nào.

Riêng với VN, thì tôi nghĩ, chúng ta cứ có các Hội đồng thẩm định chất lượng, có các tiêu chí để đo lường xem độ chính xác của các số liệu nghiên cứu, kết quả nghiên cứu.

Hoặc có thể đặt vấn đề dụng cụ nghiên cứu, quá trình nghiên cứu, phương pháp nghiên cứu, số lượng, NCS phải giải thích được tất cả. Bởi khi muốn đánh giá phải thống nhất tiêu chí trong phần phản biện bài báo, khẳng định độ đầu tư vào công trình khoa học nghiên cứu.

Bức tường lửa loại bớt nhân tố kém chất lượng

PV:- Nếu những biện pháp trên được áp dụng vào thực tế, theo ông, liệu nó có nhận được sự đồng thuận của bản thân các nghiên cứu sinh cũng như dư luận hay không và vì sao? Xin ông phân tích cụ thể.

PGS.TS Đoàn Văn Điều:- Khi đã nâng mức tiêu chuẩn lên cao để tìm được các nhà nghiên cứu khoa học thực chất, các NCS chấp nhận là tốt.

Tôi tin chắc với các nhà khoa học nghiên cứu thực sự, họ còn rất mong muốn sẽ làm được điều này, vì muốn những gì mình làm được trân trọng và được công nhận một cách xứng đáng.

Còn tất nhiên với những người làm chỉ để có cái bằng thì tất nhiên sẽ không thích thú gì với yêu cầu trên, vì họ chỉ có thể một là không thể học được TS, hai là, mất khá nhiều tiền để đáp ứng được, còn nếu Bộ làm chặt chẽ hơn thì có tiền cũng không làm được.

Tôi hoan nghênh những người biết khó mà vẫn làm đúng yêu cầu, đó là những người rất đáng khen. Đây có thể được coi là bước tường rào bằng lửa, loại bỏ bớt các NCS không thực sự muốn cống hiến cho nghiên cứu.

PV:- Hiện tại, Bộ GD-ĐT vẫn đang thực hiện đề án 20.000 tiến sĩ đến năm 2020. Việc xiết lại chất lượng đào tạo liệu có ảnh hưởng tới mục tiêu này hay không? Theo ông, với cách tiếp cận mới như trên, Bộ Giáo dục có nên nói lại về đề án 20.000 tiến sĩ, để làm rõ quan điểm trọng chất lượng chứ không trọng số lượng hay không?

PGS.TS Đoàn Văn Điều:- Rõ ràng, các trường ĐH hiện nay đang đào tạo thạc sĩ, tiến sĩ rất nhiều. Tuy nhiên, người học chỉ lấy tấm bằng đó làm căn cứ để thăng quan tiến chức chứ không thích giảng dạy ở các trường ĐH.

Cho nên, với tôi cái con số mục tiêu 20.000 tiến sĩ không có ý nghĩa, bản thân tôi cũng không để ý đến đề án này. Theo tôi, có 10.000 tiến sĩ chất lượng còn tốt hơn 20.000 tiến sĩ mà không có chất lượng, không có các công trình khoa học giúp ích cho xã hội, ứng dụng thực tiễn.

Dĩ nhiên, với việc đưa ra các quy chế chặt chẽ hơn với đào tạo tiến sĩ, Bộ GD-ĐT chắc chắn phải chuẩn bị tâm lý cho mình về việc không hoàn thành mục tiêu, thậm chí nên xóa bỏ đề án trên. Thực tế đó chỉ là bệnh thành tích, phấn đấu có được một con số đầy hy vọng vào các tiến sĩ.

Việc cần làm hiện nay là đầu tư nghiên cứu để có được những giảng viên cơ hữu tại các trường thật có năng lực, khi đó sẽ có các NCS chất lượng.

- Xin cảm ơn PGS.TS đã trao đổi với Đất Việt!

Theo Châu An

Đất Việt

MỚI NHẤT
Gặp mặt tri ân các cựu giáo chức đang công tác tại Cơ quan TW Hội Khuyến học VN
Gặp mặt tri ân các cựu giáo chức đang công tác tại Cơ quan TW Hội Khuyến học VN

(Dân trí) - Nhân ngày Nhà giáo Việt Nam (20/11), Cơ quan Trung ương Hội Khuyến học Việt Nam tổ chức buổi gặp mặt tri ân các thày cô giáo đã từng nhiều năm đứng trên giảng đường và tham gia công tác quản lý giáo dục, hiện đang công tác ở Cơ quan Trung ương Hội Khuyến học Việt Nam.

Thứ bảy, 19/11/2016 - 09:59

Khoa Luật - ĐH Quốc gia HN đón nhận Huân chương Lao động hạng Nhì
Khoa Luật - ĐH Quốc gia HN đón nhận Huân chương Lao động hạng Nhì

(Dân trí) - Ngày 19/11, Khoa Luật - ĐH Quốc gia HN đã long lọng tổ chức Lễ kỷ niệm 40 năm truyền thống (1976 – 2016) và đón nhận Huân chương Lao động hạng Nhì. Phó Chủ tịch Quốc hội Uông Chu Lưu đã tới dự buổi lễ.

Thứ bảy, 19/11/2016 - 09:31

Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam: Trẻ không nỗ lực, già khó thảnh thơi
Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam: Trẻ không nỗ lực, già khó thảnh thơi

(Dân trí) - "Chúng ta không thể nghèo mãi, phải chấp nhận sự cạnh tranh, mỗi người ai cũng phải nỗ lực hết mình. Tuổi trẻ không nỗ lực thì già rất khó thảnh thơi".

Thứ bảy, 19/11/2016 - 09:20

Đà Nẵng để mở tủ sách ngoài trời ở các trường học 24/24
Đà Nẵng để mở tủ sách ngoài trời ở các trường học 24/24

(Dân trí) - Ông Nguyễn Đình Vĩnh - Giám đốc Sở Giáo dục - Đào tạo TP. Đà Nẵng vừa cho biết, bắt đầu từ ngày 1/12 tới, các tủ sách ngoài trời tại các trường học trên địa bàn sẽ được để mở cả ngày chứ không chỉ mở khi có học sinh yêu cầu được mượn sách như trước đây.

Thứ bảy, 19/11/2016 - 08:20

Những cô giáo liều mình cứu trường trong lũ
Những cô giáo liều mình cứu trường trong lũ

(Dân trí) - Sắp đến ngày Hiến chương Nhà giáo Việt Nam, PV Dân trí đã vượt cả trăm cây số ngược lên ngôi trường này để tìm gặp, chuyện trò với những cô giáo ở trường tiểu học Phương Mỹ, huyện Hương Khê (Hà Tĩnh) vừa khiến cộng đồng mạng cảm phục khi dầm mình dưới dòng nước lũ sâu để cứu tài sản của nhà trường, cứu những đồ chơi cho trẻ nhỏ.

Thứ bảy, 19/11/2016 - 07:28

Độc đáo mô hình dạy tiếng Anh ở ngôi trường tiểu học xứ Thanh
Độc đáo mô hình dạy tiếng Anh ở ngôi trường tiểu học xứ Thanh

(Dân trí) - Mô hình dạy và học tiếng Anh với nhiều hình thức hoạt động phong phú, sinh động, học sinh đi đâu, nhìn bất cứ chỗ nào trong nhà trường cũng được học và được tiếp thu đã đem lại những kết quả ngoài mong đợi của giáo viên cũng như học sinh trường Tiểu học Ba Đình, thành phố Thanh Hóa (Thanh Hóa).

Thứ bảy, 19/11/2016 - 07:19

Cô giáo Mầm non trên đảo nghèo coi học trò như em ruột
Cô giáo Mầm non trên đảo nghèo coi học trò như em ruột

(Dân trí) - Sinh ra trong gia đình có 7 anh chị em trên đảo Thạnh An (Cần Giờ, TPHCM), cô giáo Thúy Ngân đã sớm quen với việc trông nom, dạy dỗ trẻ nhỏ nên cô chăm sóc các học trò như các em của mình.

Thứ bảy, 19/11/2016 - 05:00

Bộ trưởng Phùng Xuân Nhạ gửi thư chúc mừng giáo viên nhân ngày 20/11
Bộ trưởng Phùng Xuân Nhạ gửi thư chúc mừng giáo viên nhân ngày 20/11

(Dân trí) - “Nhân ngày nhà giáo Việt Nam 20/11/2016, thay mặt Ban Cán sự Đảng và lãnh đạo Bộ GD&ĐT, tôi thân ái gửi tới các cô giáo thầy giáo, cán bộ, nhân viên trong toàn ngành lời thăm hỏi ân cần và những lời chúc mừng tốt đẹp nhất”.

Thứ bảy, 19/11/2016 - 12:03

Nữ PGS trẻ nhất Việt Nam năm 2016: Ngành Tâm lý - ngã rẽ thú vị trong cuộc đời
Nữ PGS trẻ nhất Việt Nam năm 2016: Ngành Tâm lý - ngã rẽ thú vị trong cuộc đời

(Dân trí) - Ở tuổi 33, giảng viên Bùi Thị Hồng Thái, Khoa Tâm lý học, Trường ĐHKH Xã hội và Nhân văn, ĐH Quốc gia HN trở thành nữ phó giáo sư trẻ nhất Việt Nam năm 2016. Cô tâm sự: "cuộc sống có nhiều ngã rẽ và cơ duyên đến với ngành tâm lí học là một ngã rẽ thú vị trong cuộc đời tôi".

Thứ sáu, 18/11/2016 - 04:11

Thầy trò rạng rỡ trong lễ kỷ niệm ngày Nhà giáo Việt Nam
Thầy trò rạng rỡ trong lễ kỷ niệm ngày Nhà giáo Việt Nam

(Dân trí) - Sáng 18/11, thầy cô và học trò nhiều trường phổ thông ở Hà Nội tổ chức lễ kỷ niệm ngày Nhà giáo Việt Nam. Nhiều thế hệ học sinh, giáo viên cũ trở về trường dự lễ, ôn lại kỷ niệm xưa.

Thứ sáu, 18/11/2016 - 03:22

Vụ tiến sĩ nhảy lên bàn chửi học viên: Biển hiệu đổi tên, trang web y nguyên
Vụ tiến sĩ nhảy lên bàn chửi học viên: Biển hiệu đổi tên, trang web y nguyên

(Dân trí) - Sáng nay 18/11, Học viện Kinh tế Sáng tạo - nơi công tác của "tiến sĩ nhảy lên bàn chửi học viên" gây xôn xao vừa qua đã sửa chữa một số sai phạm ban đầu theo yêu cầu của đoàn kiểm tra liên ngành. Theo đó, biển hiệu của "Học viện" được đổi thành “Trung tâm Ngoại ngữ Kinh tế Sáng tạo”.

Thứ sáu, 18/11/2016 - 11:57

Cô giáo bị ong đốt gần 100 mũi đã tỉnh
Cô giáo bị ong đốt gần 100 mũi đã tỉnh

(Dân trí) - Sau 5 ngày được các bác sĩ bệnh viện Chợ Rẫy chăm sóc tích cực, đến nay cô giáo Phạm Thị Tú Trinh - nạn nhân trong vụ bị ong vò vẽ đốt gần 100 mũi đã tỉnh, cô Trinh nghe và nhận biết được người thân.

Thứ sáu, 18/11/2016 - 10:40

ĐÁNG QUAN TÂM
“Tiếp sức người thầy” giúp hàng trăm giáo viên vượt khó
“Tiếp sức người thầy” giúp hàng trăm giáo viên vượt khó

(Dân trí) - Sau hơn 5 năm Sở GD-ĐT Kiên Giang thực hiện Chương trình “Tiếp sức người thầy”, đã huy động trên 2,6 tỷ đồng. Từ số tiền này, chương trình “tiếp sức” cho hàng trăm nhà giáo vượt khó, thoát khỏi bệnh tật tiếp tục đứng trên bục giảng, ươm mầm trí thức cho đất nước.

Thứ sáu, 18/11/2016 - 08:53

Vị thế người thầy nằm ở trái tim con trẻ
Vị thế người thầy nằm ở trái tim con trẻ

(Dân trí) - Vị thế của người thầy không nằm ở những mỹ từ ca tụng, những lời cao quý hay bất cứ sự vinh danh nào. Vị thế, hình ảnh của người thầy nằm ở trái tim con trẻ, thể hiện ở sự trưởng thành của trẻ.

Thứ sáu, 18/11/2016 - 07:30

Video bài giảng hóa học: Phương pháp bảo toàn khối lượng
Video bài giảng hóa học: Phương pháp bảo toàn khối lượng

(Dân trí) - Thầy Phạm Ngọc Sơn (giảng viên trường Đại học Thủ đô) giới thiệu đến các em học sinh phương pháp bảo toàn khối lượng, một bài toán được áp dụng rộng rãi trong rất nhiều dạng bài tập khác nhau.

Thứ sáu, 18/11/2016 - 05:00

Thành lập Viện Tài nguyên và Môi trường
Thành lập Viện Tài nguyên và Môi trường

(Dân trí) - Thủ tướng Chính phủ vừa quyết định thành lập Viện Tài nguyên và Môi trường thuộc Đại học Quốc gia Hà Nội.

Thứ năm, 17/11/2016 - 10:04

Cầu bị cuốn trôi, học sinh thành phố phải đi học bằng thuyền
Cầu bị cuốn trôi, học sinh thành phố phải đi học bằng thuyền

(Dân trí) - Câu chuyện tưởng chừng như khó tin này đang diễn ra hàng ngày ở TP Nha Trang (Khánh Hòa) sau khi một cây cầu gỗ bị nước lũ trên sông Cái cuốn trôi hơn 10 ngày nay. Hiện cầu gỗ chưa được khắc phục và tình trạng học sinh đến trường bằng thuyền chưa biết kéo dài bao lâu.

Thứ năm, 17/11/2016 - 05:18

Hũ gạo tình thương nâng bước trò nghèo
Hũ gạo tình thương nâng bước trò nghèo

(Dân trí) - Xuất phát từ nỗi trăn trở có nhiều em học sinh vì hoàn cảnh khó khăn mà phải nghỉ học, phong trào “Hũ gạo tình thương nâng bước đến trường” của trường THCS Tôn Đức Thắng (TP Sóc Trăng, tỉnh Sóc Trăng) đã ra đời, tiếp sức cho nhiều học sinh có hoàn cảnh khó khăn tiếp tục đến trường thực hiện ước mơ học tập của mình.

Thứ năm, 17/11/2016 - 02:42

Quảng Bình: Chậm chương trình, học sinh học cả buổi tối để bù tiết
Quảng Bình: Chậm chương trình, học sinh học cả buổi tối để bù tiết

(Dân trí) - Do ảnh hưởng của hai trận lũ lớn vừa qua, nhiều trường học tại Quảng Bình đã phải tạm dừng công việc giảng dạy, điều này khiến chương trình học bị chậm lại. Lũ đi qua, các trường đã tăng cường học bù, có trường phải học cả buổi tối.

Thứ năm, 17/11/2016 - 11:14

Quà tặng thầy và sự ưu ái
Quà tặng thầy và sự ưu ái

(Dân trí) - Dò hỏi quà cáp của các phụ huynh khác, cân nhắc thiệt hơn khi chọn quà tặng thầy cô dịp 20/11… Mong muốn và cả sự toan tính của người tặng quà đã tước đi những giá trị với cho con trẻ có ý nghĩa hơn một sự ưu tiên.

Thứ năm, 17/11/2016 - 09:02

Gặp nữ sinh viết bài thơ khiến dân mạng lặng người
Gặp nữ sinh viết bài thơ khiến dân mạng lặng người

Nguyễn Bích Ngân – nữ sinh lớp 8 Trường THCS Nguyễn Đình Chiểu (Hà Nội) – tác giả bài thơ làm “dậy sóng” cộng đồng mạng chia sẻ, em không thường xuyên làm thơ, và tự nhận xét mình là người lãng mạn.

Thứ năm, 17/11/2016 - 08:35

Hoàng tử Anh William đá bóng cùng học sinh Việt Nam
Hoàng tử Anh William đá bóng cùng học sinh Việt Nam

(Dân trí) - Hoàng tử Anh William hào hứng chơi đá bóng với các học sinh và tìm hiểu các trò chơi dân gian của Việt Nam trong chuyến thăm một ngôi trường tiểu học tại Hà Nội chiều ngày 16/11.

Thứ năm, 17/11/2016 - 08:25

“Tiến sĩ chỉ làm mấy thứ lặt vặt như thạc sĩ?”
“Tiến sĩ chỉ làm mấy thứ lặt vặt như thạc sĩ?”

“Do trước đây không quy định tiến sĩ là nghiên cứu nên đề tài có thể không có gì mới, chỉ làm mấy thứ lặt vặt như thạc sĩ” - Thứ trưởng Bộ GD&ĐT Bùi Văn Ga nhìn nhận trong cuộc trao đổi với phóng viên Tiền Phong xung quanh việc điều chỉnh quy chế đào tạo tiến sĩ hiện nay.

Thứ năm, 17/11/2016 - 07:25

Vụ phụ huynh bị “ép” ký vào giấy “ủng hộ tiền”: Hiệu trưởng xin lỗi
Vụ phụ huynh bị “ép” ký vào giấy “ủng hộ tiền”: Hiệu trưởng xin lỗi

(Dân trí) - Liên quan đến vụ phụ huynh bị “ép” ký vào giấy “ủng hộ tiền”, bà Nguyễn Vũ Hoàng Yên - Phó Chủ tịch UBND xã Nam Yang (Đăk Đoa, Gia Lai) vừa cho biết, xã đã phối hợp với Trường THCS Phan Chu Trinh tổ chức xin lỗi phụ huynh trước toàn trường vào ngày 15/11.

Thứ năm, 17/11/2016 - 02:00