Chức danh giáo sư vì sao không được mặn mà?

Năm nay có 571 tân giáo sư (GS) và phó giáo sư (PGS). Điều đáng nói là không có ứng viên nào từ nước ngoài.

PV báo Tiền Phong đã trao đổi với GS.TSKH Trần Văn Nhung, Tổng Thư ký Hội đồng Chức danh giáo sư nhà nước, xung quanh vấn đề này. 

GS.TSKH Trần Văn Nhung.
GS.TSKH Trần Văn Nhung.

Xin GS đánh giá về kết quả của việc bình chọn chức danh GS, PGS năm 2013?

Trong số 57 GS được phong tặng năm nay, chỉ có 3 nữ, chiếm 5,26% và trong 514 PGS, có 116 nữ, chiếm 22,57%. Tỷ lệ nữ trong dân số là quá nửa, nhưng, phụ nữ đang rất thiệt thòi trong con đường công danh. Từ xa xưa, nữ đã chịu thiệt thòi trong con đường theo đuổi học vấn. Trong từng ấy bia đá ở Văn Miếu Quốc Tử Giám, chưa có bà tiến sĩ nào.

Về tuổi đời, năm nay GS trẻ nhất là Trần Đình Hòa (sinh năm 1970, ngành Thủy lợi; PGS trẻ nhất Lê Anh Vinh (30 tuổi, ngành Toán học). Mọi năm, GS, PGS trẻ nhất là ngành Toán học; năm nay người trẻ nhất thuộc ngành ứng dụng, có liên quan đến dân sinh và đó là một điểm mới của việc phong tặng. Điều này cho thấy Hội đồng Chức danh giáo sư nhà nước đã quan tâm và đánh giá cao cả những đóng góp về mặt lý thuyết của văn minh thế giới và đồng thời cũng đánh giá cao những đóng góp của khoa học ứng dụng vào cải thiện đời sống của người dân, lao động của nông dân.

Điều đặc biệt là tuổi bình quân ngày càng trẻ hơn và tỷ lệ những người trực tiếp cầm phấn tăng lên. Số giáo viên tăng lên theo các năm, giáo viên thỉnh giảng giảm dần đi. Trong số 571 tân GS, PGS có 453 giảng viên chiếm 79,33% (năm ngoái tỷ lệ này là 76,97%). Nhà Triết học Ấn Độ Tagore từng nói: đầu tư để có một người đàn ông tốt, sẽ được một gia đình tốt, đầu tư vào thầy giáo thì được cả một thế hệ; phải tăng nữa.

Năm nay có ứng viên người VN ở nước ngoài nào được nhận chức danh GS, PGS không?

Năm nay không có ứng viên nước ngoài nào. Nhìn chung các năm, không có ứng viên nước ngoài hoặc đang công tác ở nước ngoài hoặc rất ít. Sau nhiều năm chúng ta phong tặng thì mới có GS Ngô Bảo Châu; sau đó là PGS.TS Trần Hải Anh, GS.TS Vũ Hà Văn, GS.TSKH Nguyễn Ngọc Thành. Mới chỉ có chừng ấy GS, PGS là người VN đang công tác ở nước ngoài.

Theo ông, vì sao lại như vậy?

Bản thân sự giới thiệu các chức danh trong nước và sự sẵn sàng từ các ứng viên ở nước ngoài chưa gặp nhau. Hiện VN có hàng trăm nhà khoa học, nhà giáo, nhà quản lý. Từ năm 2000, VN đã nghĩ đến việc phong tặng các chức danh GS, PGS cho những người này để thể hiện sự trân trọng của chính phủ VN đối với tài năng, tấm lòng của kiều bào đối với Tổ quốc. Nhưng, thú thực, các GS, PGS người Việt ở nước ngoài được công nhận tại VN chưa được quyền lợi gì mà chủ yếu là tình cảm đối với đất nước.

Vậy phải làm thế nào để thu hút được nguồn chất xám vô giá này?

Bất cứ nước nào cũng nghĩ đến việc tận dụng nguồn nhân lực to lớn của mình ở nước ngoài để được học hỏi, cập nhật kiến thức thế giới, để giúp đỡ và là cầu nối với nước bạn. Có nhiều việc phải làm nhưng Nhà nước phải thực sự cần họ trong hành động và phải chuẩn bị, phải có cơ chế chứ không thể nói một cách chung chung.

Cần phải trả lời rõ các câu hỏi: những người này về thì làm việc gì, ở đâu, điều kiện thế nào, các cộng sự và học trò thế nào, điều kiện sống ra sao... Một số nước có chính sách rất cụ thể: nếu ngoại kiều xuất sắc về nước lĩnh lương tháng từ 30.000 - 40.000 USD, lương GS bình thường cũng là 1.000 USD/tháng, có nhà chung cư, ô tô, thư ký giúp việc, có tiền mua sách, tiền mời khách nước ngoài đến nghiên cứu...

Ở nước ta đã bắt đầu có sự đầu tư và quan tâm, trường hợp GS Ngô Bảo Châu là một ví dụ. Giảng dạy tại Mỹ nhưng một năm GS dành 3-4 tháng về VN để tham gia đào tạo bồi dưỡng học trò, tổ chức hội nghị, hội thảo theo chương trình của Viện Toán cao cấp và chương trình trọng điểm toán của VN. Việc đi về nước của GS đã kéo theo nhiều nhà khoa học lớn trên thế giới cùng với các GS Vũ Hà Văn, Đàm Thanh Sơn về giảng, hướng dẫn nghiên cứu cho học sinh VN.

Lần đầu tiên chúng ta tạo ra được một không khí quốc tế hóa, đi-về thoải mái, bài giảng bằng tiếng Anh, đầu tư chương trình trọng điểm, cấp học bổng cho học sinh chuyên toán trong cả nước, các nhà khoa học có bài báo xuất sắc được tặng thưởng tiền... Tôi nghĩ, nếu Toán, Lý, Hóa và các ngành khoa học ứng dụng khác cũng thực hiện được mô hình đó thì sẽ tạo điều kiện cho nhiều người VN ở nước ngoài và kéo nhiều người nước ngoài về VN cống hiến.

Cảm ơn GS.

Theo Hồ Thu
Tiền Phong
MỚI NHẤT
Hàng chục học sinh tiểu học được điều động “phục vụ” lễ cúng đình
Hàng chục học sinh tiểu học được điều động “phục vụ” lễ cúng đình

(Dân trí) - Ngay ngày đầu tuần, một lễ hội kỳ yên được tổ chức rình rang, hát hò cạnh trường cấp 1 và hàng chục em học sinh được điều động đến “phục vụ” kèn trống đón khách.

Thứ hai, 18/11/2013 - 11:47

Món quà 20/11 của giáo viên vùng cao
Món quà 20/11 của giáo viên vùng cao

(Dân trí) - Đầu đông. Cái lạnh vùng núi như nhân lên bởi mưa phùn, gió bão. Khí trời khó ưa là vậy nhưng ta vẫn cảm nhận được ấm áp, hạnh phúc từ nụ cười mầm thơ và sự yêu thương vô bờ bến của giáo viên mầm non trong từng trang giáo án, từng bài giảng…

Thứ hai, 18/11/2013 - 09:03

Thêm hàng chục trẻ mầm non nghỉ học
Thêm hàng chục trẻ mầm non nghỉ học

(Dân trí) -Từ sự việc 53 học sinh điểm trường lẻ làng Vân Hà, Trường tiểu học Quang Sơn, Đô Lương (Nghệ An) chưa tới trường sau hơn hai tháng khai giảng năm học mới, đến nay, hàng chục trẻ mầm non tại đây cũng nghỉ học do phụ huynh phản đối chủ trương sát nhập trường lớp.

Thứ hai, 18/11/2013 - 09:02

TPHCM: 30 giáo viên nhận giải thưởng Võ Trưởng Toản
TPHCM: 30 giáo viên nhận giải thưởng Võ Trưởng Toản

(Dân trí) - 30 giáo viên được chọn ra từ hơn 60.000 giáo viên tiêu biểu tại TPHCM nhận giải thưởng Võ Trường Toản tối 17/11.

Thứ hai, 18/11/2013 - 09:01

Tầm quan trọng của Tiếng Anh trong thời mở cửa
Tầm quan trọng của Tiếng Anh trong thời mở cửa

Có lẽ trong quá khứ, chưa từng có ai nghĩ rằng, trong xã hội hiện đại thời nay, Tiếng Anh là một yếu tố quan trọng mà chúng ta cần để vươn tới mọi cái đích.

Thứ hai, 18/11/2013 - 09:00

Đồng tiền có mùi gì?
Đồng tiền có mùi gì?

Một câu chuyện có thật vừa được đưa lên báo đang gây sự phẫn nộ cực điểm trong dư luận.

Thứ hai, 18/11/2013 - 08:05

Tâm sự “đắng lòng” của một người thầy
Tâm sự “đắng lòng” của một người thầy

Mẹ, anh, chị tôi đều là những “kỹ sư tâm hồn”. Tốt nghiệp phổ thông, nhiều bạn bè thi các ngành khác, chỉ riêng tôi chọn thi Cao đẳng Sư phạm tỉnh… Nhìn đi nhìn lại, tôi vẫn thấy mình là người nghèo nhất so với bạn bè.

Thứ hai, 18/11/2013 - 03:40

Tuyên dương các nhà giáo tiêu biểu toàn quốc giai đoạn 2008-2013
Tuyên dương các nhà giáo tiêu biểu toàn quốc giai đoạn 2008-2013

(Dân trí) - Sáng 17/11, tại Hội trường Tạ Quang Bửu (ĐH Bách khoa Hà Nội), Bộ GD-ĐT tổ chức lễ tuyên dương các nhà giáo tiêu biểu toàn quốc 2008-2013. Đồng chí Nguyễn Thiện Nhân, Ủy viên Bộ Chính trị, Chủ tịch Mặt trận Tổ quốc VN tham dự và phát biểu tại buổi lễ.

Chủ nhật, 17/11/2013 - 06:02

Trường Bưởi - Chu Văn An kỷ niệm 105 năm xây dựng và phát triển
Trường Bưởi - Chu Văn An kỷ niệm 105 năm xây dựng và phát triển

Sáng 17/11, thầy trò Trường Bưởi - Chu Văn An đã long trọng tổ chức Lễ kỷ niệm ngôi trường 105 năm tuổi (1908 - 2013) và 31 năm ngày nhà giáo Việt Nam 20/11.

Chủ nhật, 17/11/2013 - 04:58

Tình thầy ngoài bục giảng
Tình thầy ngoài bục giảng

(Dân trí) - Không chỉ ở trên bục giảng hay trong những bài học về kiến thức, tấm lòng người thầy đối với học trò xuất hiện nhiều trong cuộc sống hàng ngày không phải lúc nào cũng được mọi người biết đến.

Chủ nhật, 17/11/2013 - 12:50

Sinh viên Việt Nam nhận giải thưởng kép tại Australia
Sinh viên Việt Nam nhận giải thưởng kép tại Australia

Đặng Thị Hương - một sinh viên Việt Nam vượt khó, vừa nhận được giải thưởng kép danh giá Sinh viên quốc tế của năm bang Victoria và Sinh viên quốc tế của năm bậc đại học bang Victoria do Thủ hiến bang Victoria, Australia trao tặng.

Chủ nhật, 17/11/2013 - 12:26

TPHCM: 80% sinh viên ra trường có việc làm
TPHCM: 80% sinh viên ra trường có việc làm

Đó là số liệu do ThS Trần Anh Tuấn, Phó Giám đốc Trung tâm Dự báo nhu cầu nhân lực và Thông tin thị trường lao động TPHCM, công bố ngày 16/11 tại hội thảo “Giải pháp phát triển nghề nghiệp hướng đến ASEAN 2015” do Trường ĐH Quốc gia TPHCM tổ chức.

Chủ nhật, 17/11/2013 - 08:41

ĐÁNG QUAN TÂM
Chủ tịch nước lắng nghe tâm tư các nhà giáo
Chủ tịch nước lắng nghe tâm tư các nhà giáo

Sáng nay (16/11), tại Phủ Chủ tịch, Chủ tịch nước Trương Tấn Sang đã gặp mặt thân mật 104 nhà giáo có thành tích xuất sắc trên cả nước về Hà Nội dự Lễ tuyên dương các nhà giáo tiêu biểu toàn quốc 2008 - 2013 do Bộ GD-ĐT tổ chức.

Thứ bảy, 16/11/2013 - 06:19

“Thầy giáo tý hon” không đầu hàng số phận
“Thầy giáo tý hon” không đầu hàng số phận

32 tuổi, nặng 20kg và chiều cao cũng thật khiêm tốn, nhưng Nguyễn Ngọc Phương (xã Quế An, huyện Quế Sơn, tỉnh Quảng Nam), hiện là giáo viên tại Trung tâm Bảo trợ nạn nhân chất độc da cam TP Đà Nẵng, làm nên điều kì diệu cho cuộc đời chính mình.

Thứ bảy, 16/11/2013 - 05:59

Siết chặt các điều kiện thành lập trường đại học
Siết chặt các điều kiện thành lập trường đại học

(Dân trí) - Thủ tướng Chính phủ vừa ban hành điều kiện và thủ tục thành lập, cho phép hoạt động đào tạo, đình chỉ hoạt động đào tạo, sáp nhập, chia, tách, giải thể trường ĐH. Quy định lần này siết chặt hơn về điều kiện thành lập và bổ sung trường hợp bị giải thể.

Thứ bảy, 16/11/2013 - 05:28

“Người Việt Nam lấy sự học làm điều căn bản”
“Người Việt Nam lấy sự học làm điều căn bản”

(Dân trí) - “Tôi biểu dương tinh thần trách nhiệm của các thầy, cô giáo, đội ngũ cán bộ quản lý giáo dục, hội khuyến học các cấp đã chăm lo, động viên học sinh dân tộc thiểu số vươn lên, đạt kết quả cao trong học tập, rèn luyện”, Phó Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc khẳng định.

Thứ bảy, 16/11/2013 - 11:58

Lớp học của “người thầy không bằng cấp”
Lớp học của “người thầy không bằng cấp”

(Dân trí) - Chưa một ngày qua môi trường đào tạo Sư phạm nhưng hơn 10 năm qua, "ông giáo làng" Vũ Hoàng Hà (xã Thiệu Khánh, TP Thanh Hóa) vẫn miệt mài đứng lớp. Nhờ sự dạy dỗ của “người thầy không bằng cấp” này mà nhiều em học sinh đã đỗ đạt và trưởng thành.

Thứ bảy, 16/11/2013 - 08:40

Bộ trưởng GD-ĐT thăm bà giáo 81 tuổi
Bộ trưởng GD-ĐT thăm bà giáo 81 tuổi

(Dân trí) - Chiều 15/11, Bộ trưởng Bộ GD-ĐT Phạm Vũ Luận cùng lãnh đạo ngành giáo dục Hà Nội đã đến thăm hỏi lớp học Tình thương quận Tây Hồ nằm trong khuôn viên Trường THCS An Dương (quận Tây Hồ) do bà giáo Hồ Hương Nam (81 tuổi) lập ra.

Thứ bảy, 16/11/2013 - 12:18

Chủ tịch nước Trương Tấn Sang gặp gỡ học sinh giỏi dân tộc thiểu số
Chủ tịch nước Trương Tấn Sang gặp gỡ học sinh giỏi dân tộc thiểu số

(Dân trí)-“Bác mong các cháu sau này dù làm quan to hay quan bé, làm công hay làm tư, đều phải là những công dân gương mẫu, góp phần rút ngắn khoảng cách phát triển giữa miền núi và đồng bằng” - Chủ tịch nước nhắn nhủ đến các em học sinh giỏi người dân tộc thiểu số.

Thứ sáu, 15/11/2013 - 10:50

Tâm sự của giáo viên mầm non
Tâm sự của giáo viên mầm non

(Dân trí) - Bậc học mầm non chiếm một vị trị quan trọng trong hệ thống giáo dục. Nhưng giáo viên mầm non chưa thật sự được coi trọng, nhiều người vẫn nhìn giáo viên mầm non với cái nhìn dành cho “ô sin có bằng cấp”.

Thứ sáu, 15/11/2013 - 03:38

Bộ trưởng Bộ Giáo dục gửi thư cảm ơn các thầy cô giáo
Bộ trưởng Bộ Giáo dục gửi thư cảm ơn các thầy cô giáo

(Dân trí) - Ngày 15/11, Bộ trưởng Bộ GD-ĐT Phạm Vũ Luận đã viết thư gửi các cô giáo, thầy giáo và cán bộ, công chức ngành giáo dục nhân dịp ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11/2013.

Thứ sáu, 15/11/2013 - 03:32

Đưa phòng chống bạo lực gia đình vào giảng dạy
Đưa phòng chống bạo lực gia đình vào giảng dạy

(Dân trí) - Thủ tướng Chính phủ vừa phê duyệt Đề án giáo dục chuyển đổi hành vi về xây dựng gia đình và phòng, chống bạo lực gia đình đến năm 2020. Theo đó, sẽ đưa nội dung này vào giảng dạy.

Thứ sáu, 15/11/2013 - 03:30

Vì sao trẻ nên học tiếng Anh ngay từ 4-6 tuổi?
Vì sao trẻ nên học tiếng Anh ngay từ 4-6 tuổi?

Cha mẹ không nên lãng phí “giai đoạn vàng” để con mình học một ngôn ngữ mới. Độ tuổi 4-6 tuổi, trẻ có khả năng ghi nhớ tự nhiên và “nhập tâm” một ngoại ngữ mới nhanh đến kỳ diệu và khác hoàn toàn với cách tư duy của người lớn.

Thứ sáu, 15/11/2013 - 03:29

Sinh viên dân tộc thiểu số được hỗ trợ chi phí học tập
Sinh viên dân tộc thiểu số được hỗ trợ chi phí học tập

(Dân trí) - Thủ tướng Chính phủ vừa ban hành Quyết định 66/2013/QĐ-TTg quy định về chính sách hỗ trợ chi phí học tập đối với sinh viên là người dân tộc thiểu số học tại các cơ sở giáo dục đại học.

Thứ sáu, 15/11/2013 - 01:46