Câu hỏi ở đề văn “gài bẫy” học sinh quá tối nghĩa

Dân trí Sau khi xem câu hỏi đề thi chính thức kiểm tra học kỳ II, môn ngữ văn lớp 9, ở phần I, câu 1 của TP.HCM, nhiều nhà giáo dạy Ngữ văn cho rằng câu hỏi đề thi quá tối nghĩa.
>>Đề thi ngữ văn lớp 9 “gài bẫy” học sinh?

Vừa qua, nhiều học sinh ở TP.HCM sau khi hết giờ thi môn ngữ văn lớp 9 đã tỏ ra lo lắng, hoang mang vì gặp phải đề thi mang tính đánh đố và khó hiểu.

Theo đó, trong đề thi chính thức kiểm tra học kỳ II, môn ngữ văn lớp 9, ở phần I, câu 1 như sau:

“Nguyễn Du viết:

Cỏ non xanh tận chân trời

Cành lê trắng điểm một vài bông hoa

Nào phải để cho chúng ta biết cảnh mùa xuân ra sao mà thôi, hai câu thơ làm chúng ta rung động với cái đẹp lạ lùng mà tác giả đã nhìn thấy trong cảnh vật, rung động với cảnh thiên nhiên mỗi mùa xuân lại như tái sinh, tươi trẻ mãi, và cảm thấy trong lòng ta có những sự sống tươi trẻ luôn luôn tái sinh ấy.”

Đọc đoạn trích trên và thực hiện các yêu cầu sau:

a) Nêu tên tác giả tác phẩm

b) Từ ý nghĩa của các cụm chủ vị “ta biết cảnh mùa xuân”, “chúng ta rung động với cái đẹp lạ lùng”, em hãy tìm các cụm từ thể hiện điều chúng ta có được từ văn học nghệ thuật (qua đôi câu thơ của thi hào Nguyễn Du).

Thầy Trần Hinh - giảng viên khoa ngữ văn - ĐHKHXH&NV
Thầy Trần Hinh - giảng viên khoa Ngữ văn - ĐH Khoa học Xã hội và Nhân văn - ĐH QGHN

Đánh giá về đề thi ngữ văn trên, Thầy Trần Hinh, giảng viên khoa Ngữ Văn – ĐH Khoa học Xã hội & Nhân văn - ĐH Quốc gia Hà Nội bày tỏ quan điểm rằng, thực tế những người ra đề thi đang muốn tạo nên sự mới mẻ đề thi cho học sinh. Tuy nhiên, khi ra đề thi cần căn cứ vào chuẩn của học sinh, đối với học sinh cấp 2 nên chú ý vào kiến thức tiếng việt, ngôn ngữ, văn bản, đoạn văn bản chứ không nên đưa ra sự đánh đố như vậy. “Không cần thiết phải lấy đoạn văn của nhà văn Nguyễn Đình Thi đưa vào đề thi để làm cho học sinh nhầm lẫn với truyện Kiều của Nguyễn Du”, thầy Hinh nói.

Đặc biệt, ở câu hỏi B: “Từ ý nghĩa của các cụm chủ vị “ta biết cảnh mùa xuân”, “chúng ta rung động với cái đẹp lạ lùng”, em hãy tìm các cụm từ thể hiện điều chúng ta có được từ văn học nghệ thuật (qua đôi câu thơ của thi hào Nguyễn Du”, nhà giáo Trần Hinh cho rằng: “Câu hỏi này quá tối nghĩa và phức tạp, đến như tôi còn chẳng hiểu được là người ra đề thi định hỏi cái gì, yêu cầu học sinh phải tìm đoạn chủ vị như vậy rất khó hiểu”.

Khảo sát đề văn “gài bẫy” học sinh đối với các giáo viên ngữ văn, hầu hết đều cho rằng, học sinh sẽ trả lời nhầm ở câu hỏi A rằng đây là tác phẩm Truyện Kiều của Nguyễn Du vì hai câu thơ trên quá nổi tiếng. Đối với câu hỏi B, các giáo viên đều cho biết quá mù mịt, tối nghĩa và học sinh không thể trả lời rõ ràng được.

Còn theo Tiến sĩ Trịnh Thu Tuyết, giáo viên ngữ văn trường THPT Chu Văn An – Hà Nội, đây là dạng câu hỏi đọc - hiểu, là dạng đề bài kiểm tra khả năng đọc và hiểu văn bản của học trò khi đưa ra một ngữ liệu cùng những câu hỏi về các giá trị nội dung hoặc hình thức của ngữ liệu.

Theo đó, ngữ liệu đọc - hiểu phải là một đơn vị ngôn ngữ hoàn chỉnh ( một câu, một đoạn, hoặcmột văn bản trọn vẹn...), và các câu hỏi phải giúp học sinh hiểu những vấn đề liên quan đến hình thức hoặc nội dung biểu đạt, biểu cảm của văn bản - những vấn đề hàm chứa trong ngữ liệu. 

Đề văn trên, ngữ liệu đọc hiểu là một đoạn văn của một tác giả A nhận xét, thẩm bình về câu thơ của một tác giả B; câu hỏi a (nêu tên tác giả, tác phẩm? ) là mơ hồ về yêu cầu đọc hiểu, học sinh sẽ không thể đoán biết đề bài yêu cầu nêu tên tác giả tác phẩm nào, đoạn văn phân tích của Nguyễn Đình Thi hay câu thơ trong Truyện Kiều của Nguyễn Du.

Đây không phải dạng câu hỏi đánh đố mà đơn thuần chỉ là sơ suất của người ra đề, khi không " bạch hoá" yêu cầu. Bởi chỉ khi người ra đề chủ ý đưa ra những câu hỏi lắt léo thì mới coi là đánh đố; còn khi câu hỏi mà hiểu thế nào cũng đúng hoặc không đúng bởi sự thiếu chặt chẽ của câu hỏi thì đây chỉ là lỗi kĩ năng diễn đạt. 

 

Tiến sĩ Văn học Trịnh Thị Thu Tuyết
Tiến sĩ Văn học Trịnh Thu Tuyết

"Theo tôi, kể cả chủ ý đánh đố cũng là không nên với mọi môn học, không riêng gì môn văn, vì mục đích dạy học là cung cấp tri thức và dạy phương pháp, kĩ năng tư duy, không phải dạy học trò sự lắt léo tinh ranh dựa trên những mối liên hệ không bản chất kiểu " đuổi hình bắt chữ".  Hệ thống câu hỏi kiểm tra phải dựa trên mối quan hệ bản chất của các kiến thức đã có với phương pháp tư duy logic để học sinh hoặc kiểm nghiệm những tri thức, kĩ năng đã biết, hoặc tìm ra tri thức, kĩ năng mới" - nhà giáo Trịnh Thu Tuyết nói.

Cô Tuyết phân tích, câu hỏi b: Từ ý nghĩa của các cụm chủ vị “ta biết cảnh mùa xuân”, “chúng ta rung động với cái đẹp lạ lùng”, em hãy tìm các cụm từ thể hiện điều chúng ta có được từ văn học nghệ thuật (qua đôi câu thơ của thi hào Nguyễn Du) cũng có vấn đề về diễn đạt.

Cụ thể, học sinh sẽ bối rối trước phần lệnh của câu hỏi, đó là không hiểu "các cụm từ thể hiện điều chúng ta có được từ văn học nghệ thuật" liên quan đến các chức năng nhận thức, giáo dục, thẩm mĩ của "văn học nghệ thuật"  nói chung hay " (qua đôi câu thơ của thi hào Nguyễn Du)" nói riêng khi cả hai yêu cầu đều hiện hữu trong câu hỏi.

Thêm nữa, đó là những cụm từ học sinh phải tự phát hiện hay có sẵn trong đoạn văn của Nguyễn Đình Thi, hay trong "đôi câu thơ của thi hào Nguyễn Du"...! Và sự trùng lặp của " các cụm chủ vị", " các cụm từ" trong cả câu hỏi cũng khiến nội dung câu hỏi thêm tối nghĩa.

Được biết, đây cũng là đề thi sử dụng kết quả để xét tốt nghiệp THCS, nhiều giáo viên lo ngại đề thi đánh đố khiến học sinh rất dễ mất điểm câu này.

Lê Tú

MỚI NHẤT
Tuyển sinh Thạc sỹ Tài chính tại Học viện Tài chính
Tuyển sinh Thạc sỹ Tài chính tại Học viện Tài chính

Học viện Tài chính tuyển sinh Thạc sỹ Tài chính và Đầu tư (Master of Science in Finance & Investment), khóa 4, địa điểm học tại số 6&8, Phan Huy Chú, Hoàn Kiếm, Hà Nội. Bằng tốt nghiệp do Đại học Greenwich cấp.

Thứ năm, 23/04/2015 - 06:01

Học sinh bị nhà trường... thu dép khi đi học
Học sinh bị nhà trường... thu dép khi đi học

(Dân trí) - Phụ huynh học sinh xã Xuân Sơn (huyện Vạn Ninh, Khánh Hòa) bức xúc phản ánh với báo chí tình trạng con em họ khi đến trường THCS Hoa Lư đóng ở xã này đi học thì bị thu dép…

Thứ năm, 23/04/2015 - 05:47

Bạc Liêu: Triển khai kế hoạch tổ chức thi THPT quốc gia
Bạc Liêu: Triển khai kế hoạch tổ chức thi THPT quốc gia

(Dân trí) - Ban chỉ đạo thi THPT quốc gia 2015 tỉnh Bạc Liêu vừa tổ chức cuộc họp triển khai kế hoạch tổ chức thi trên địa bàn tỉnh.

Thứ năm, 23/04/2015 - 05:14

Vẫn còn nhiều bất cập trong phân quyền quản lý giáo dục
Vẫn còn nhiều bất cập trong phân quyền quản lý giáo dục

(Dân trí) - Hơn 4 năm kể từ khi thực hiện Nghị định 115 về phân cấp, phân quyền quản lý giáo dục, các địa phương vẫn gặp nhiều vướng mắc do các văn bản quy phạm, hướng dẫn còn rời rạc, chưa thống nhất với nhau...

Thứ năm, 23/04/2015 - 05:08

Quảng Nam trao 140 suất học bổng Chan Chu
Quảng Nam trao 140 suất học bổng Chan Chu

(Dân trí) - Ngày 23/4, Hội Khuyến học tỉnh Quảng Nam, Ban Điều hành Quỹ học bổng Chan Chu đã tổ chức lễ cấp học bổng năm học 2014-2015 đến 140 em học sinh, sinh viên các cấp đang học tại các trường THPT, TC, CĐ và ĐH trên cả nước.

Thứ năm, 23/04/2015 - 04:36

Xem xét đề thi được cho là “gài bẫy” học trò
Xem xét đề thi được cho là “gài bẫy” học trò

(Dân trí) - Đề thi học kỳ môn Văn mà một số ý kiến cho là “gài bẫy” học sinh đang được xem xét lại và có thể điều chỉnh đáp án sao cho có lợi cho học sinh.

Thứ năm, 23/04/2015 - 03:59

9X Việt giành học bổng tiến sĩ 11 ĐH công nghệ hàng đầu thế giới
9X Việt giành học bổng tiến sĩ 11 ĐH công nghệ hàng đầu thế giới

(Dân trí) - Ngoài việc “đánh bại” học bổng tiến sĩ toàn phần danh giá của Viện công nghệ số 1 thế giới - Massachusetts Institute of Technology (MIT), chàng trai 22 tuổi Phan Đức Huy còn được 10 đại học công nghệ, kỹ thuật xếp hạng cao nhất toàn cầu chào đón.

Thứ năm, 23/04/2015 - 03:18

Nghệ An: Gần 44 ngàn thí sinh dự thi vào lớp 10
Nghệ An: Gần 44 ngàn thí sinh dự thi vào lớp 10

(Dân trí) - Ngày 23/4, Sở Giáo dục và Đào tạo Nghệ An cho biết, kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 năm học 2015 - 2016 sẽ có khoảng 44 ngàn thí sinh dự thi và áp dụng dưới hai hình thức.

Thứ năm, 23/04/2015 - 02:47

Điều tra hơn 2 tỷ đồng “bốc hơi” tại Trung tâm dạy nghề tỉnh
Điều tra hơn 2 tỷ đồng “bốc hơi” tại Trung tâm dạy nghề tỉnh

(Dân trí) - Trao đổi với PV Dân trí sáng ngày 23/4, ông Đoàn Dụng - Giám đốc Sở GD&ĐT tỉnh Quảng Ngãi cho biết đã gửi văn bản đề nghị Công an tỉnh phối hợp làm rõ sai phạm hơn 2 tỷ đồng nằm ngoài sổ sách tại Trung tâm Dạy nghề -Giáo dục thường xuyên và Hướng nghiệp tỉnh.

Thứ năm, 23/04/2015 - 02:12

"Học kỳ nước ngoài" giúp sinh viên ĐH FPT thích nghi nhanh với môi trường quốc tế
"Học kỳ nước ngoài" giúp sinh viên ĐH FPT thích nghi nhanh với môi trường quốc tế

Tham gia học kỳ nước ngoài, sinh viên sẽ phải sống trong môi trường “không tiếng Việt”. Nhưng lớp trẻ có sự thích nghi rất nhanh. Đây không phải lần đầu Trường đại học FPT tổ chức học kỳ nước ngoài, thực tế là các em đều được trường bạn khen.

Thứ năm, 23/04/2015 - 02:08

Hiệu trưởng gần 100 ĐH Pháp ngữ châu Á tụ họp Hà Nội bàn hợp tác
Hiệu trưởng gần 100 ĐH Pháp ngữ châu Á tụ họp Hà Nội bàn hợp tác

(Dân trí) - Vào sáng nay (23/4), hội nghị Hiệu trưởng các trường ĐH thành viên AUF (CONFRASIE) với sự tham gia của khoảng 100 hiệu trưởng đến từ các trường ĐH thành viên tại khu vực châu Á - Thái Bình Dương của Tổ chức ĐH Pháp ngữ (AUF) đã chính thức được khai mạc.

Thứ năm, 23/04/2015 - 01:58

Đà Nẵng công bố quy định tuyển sinh đầu cấp
Đà Nẵng công bố quy định tuyển sinh đầu cấp

(Dân trí) - Ngày 23/4, Sở Giáo dục - đào tạo Đà Nẵng vừa công bố quy định tuyển sinh lớp 1, 6, 10 vào các trường học trên địa bàn thành phố năm học 2015 - 2016. Riêng quy định tuyển sinh lớp 6 vào THCS Nguyễn Khuyến vẫn đang chờ quyết định của UBND thành phố.

Thứ năm, 23/04/2015 - 12:36

ĐÁNG QUAN TÂM
Thiết kế mùa hè lý tưởng cho con – không khó!
Thiết kế mùa hè lý tưởng cho con – không khó!

Nếu như đối với trẻ em, mỗi kỳ nghỉ hè ở trường là một trong những điều các em mong đợi nhất trong năm thì đối với các bậc phụ huynh, lên kế hoạch về các hoạt động hè bổ ích và hiệu quả cho con là một bài toán không hề đơn giản. Một vài ý tưởng dưới đây sẽ là những gợi ý thiết thực để cha mẹ có thể thiết kế một mùa hè lý tưởng cho con.

Thứ năm, 23/04/2015 - 11:20

Gần 23 tỷ đồng hỗ trợ giáo viên mầm non ngoài biên chế
Gần 23 tỷ đồng hỗ trợ giáo viên mầm non ngoài biên chế

(Dân trí) - Tin vui với những giáo viên mầm non ngoài biên chế trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa khi mới đây UBND tỉnh có quyết định phê duyệt kinh phí gần 23 tỷ đồng để hỗ trợ cho những giáo viên thuộc đối tượng nêu trên.

Thứ năm, 23/04/2015 - 11:15

Bộ GD-ĐT sẽ chấn chỉnh địa phương tuyển lớp 6 sai quy định
Bộ GD-ĐT sẽ chấn chỉnh địa phương tuyển lớp 6 sai quy định

(Dân trí) - Trao đổi với báo chí chiều ngày 22/4, Thứ trưởng Bộ GD-ĐT Nguyễn Vinh Hiển cho biết: Bộ sẽ chấn chỉnh những địa phương làm sai quy định. Quan điểm của Bộ quán triệt là không tổ chức thi tuyển vào lớp 6.

Thứ năm, 23/04/2015 - 09:05

Cảm phục thầy cô vượt ngàn đưa nước sạch về trường cho học sinh
Cảm phục thầy cô vượt ngàn đưa nước sạch về trường cho học sinh

(Dân trí) - Để có nước sạch cho hàng trăm em học sinh dân tộc bán trú tiểu học Mản Thẩn (huyện Si Ma Cai, tỉnh Lào Cai), toàn bộ giáo viên nhà trường đã không quản khó khăn vác vật liệu, đi bộ lên đỉnh núi, tự tay lắp đường ống đưa nước sạch về.

Thứ năm, 23/04/2015 - 09:02

Những điều bạn chưa biết về trường học nội trú
Những điều bạn chưa biết về trường học nội trú

Trung học nội trú không chỉ là nơi để học kiến thức sách vở, mà còn là môi trường để người học rèn luyện nhiều kĩ năng cần thiết cho cuộc sống. Trường học nội trú đã có từ lâu trên thế giới, nhưng không phải ai cũng hiểu hết về mô hình này.

Thứ năm, 23/04/2015 - 09:00

Kênh truyền hình gắn kết người nông dân với nhà khoa học
Kênh truyền hình gắn kết người nông dân với nhà khoa học

Vượt qua những khó khăn, Kênh Truyền hình Nông nghiệp - Nông thôn VTC16-3N đã trở thành nhịp cầu nối người nông dân đến với chuyên gia giúp họ vượt qua khó khăn trong quá trình lập nghiệp.

Thứ năm, 23/04/2015 - 07:02

Đề thi ngữ văn lớp 9 “gài bẫy” học sinh?
Đề thi ngữ văn lớp 9 “gài bẫy” học sinh?

Sáng 22-4, sau buổi thi cuối học kỳ II môn ngữ văn lớp 9, rất nhiều học sinh tại TP HCM vô cùng hoang mang trước kiểu ra đề vừa lạ lùng vừa đánh đố. Ngay cả giáo viên sau khi đọc xong cũng không biết đề thi đang hỏi về vấn đề gì.

Thứ năm, 23/04/2015 - 01:00

Chưa có chương trình đã đăng ký viết sách giáo khoa
Chưa có chương trình đã đăng ký viết sách giáo khoa

(Dân trí) - Mặc dù Bộ GD-ĐT chưa ban hành chương trình mới nhưng Sở GD-ĐT TPHCM đã có công văn gửi Bộ xin đăng ký viết sách giáo khoa. Thông tin này được Thứ trưởng Bộ GD-ĐT Nguyễn Vinh Hiển cho biết tại cuộc họp báo chiều 22/4.

Thứ tư, 22/04/2015 - 10:52

TPHCM bỏ quy định “giáo viên dạy thêm không phải xin phép”
TPHCM bỏ quy định “giáo viên dạy thêm không phải xin phép”

(Dân trí) - TPHCM từng cho phép giáo viên hoặc những người dạy kèm không cần phải có giấy phép. Vậy nhưng quy định này vừa bị bãi bỏ.

Thứ tư, 22/04/2015 - 05:03

Tuyên dương 130 học sinh giỏi quốc gia môn Lịch Sử
Tuyên dương 130 học sinh giỏi quốc gia môn Lịch Sử

(Dân trí) - Sáng 22/4, tại Văn Miếu -Quốc Tử Giám (Hà Nội), Quỹ Phát triển Sử học Việt Nam (Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam) tổ chức lễ tuyên dương và trao thưởng cho 130 học sinh giỏi quốc gia môn Lịch sử năm 2015. Đây là những học sinh có thành tích đạt từ giải Ba trở lên.

Thứ tư, 22/04/2015 - 03:16

Chính thức bỏ quy định liên thông chính quy phải thi chung với ĐH,CĐ
Chính thức bỏ quy định liên thông chính quy phải thi chung với ĐH,CĐ

(Dân trí) - Ngày 21/4, Bộ trưởng Bộ GD-ĐT đã ban hành Thông tư sửa đổi, bổ sung một số điều của quy định đào tạo liên thông trình độ cao đẳng, đại học. Theo đó, chính thức bỏ quy định liên thông chính quy phải thi chung với đại học, cao đẳng.

Thứ tư, 22/04/2015 - 11:06

Đáp án bài toán “dây quấn ống trụ tròn” khiến 96% học sinh Mỹ “chào thua”
Đáp án bài toán “dây quấn ống trụ tròn” khiến 96% học sinh Mỹ “chào thua”

(Dân trí) - Thật thú vị khi bài toán “dây quấn ống trụ tròn” từng khiến 96% học sinh giỏi Toán của Mỹ ra sai kết quả lại được độc giả báo Dân trí hóa giải một cách đơn giản và chính xác. Hãy cùng theo dõi đáp án…

Thứ tư, 22/04/2015 - 11:01