Bên lề kỳ họp Thường vụ Quốc hội, Bộ trưởng Bộ Tài chính, ông Vũ Văn Ninh, đã có cuộc trao đổi nhanh với các phóng viên.
Thưa Bộ trưởng, trước tình hình giá cả vẫn tiếp tục leo thang trong thời gian qua, tới đây Bộ Tài chính có tham mưu gì với Chính phủ?
Chúng ta phải đưa ra giải pháp tổng thể, cân đối cung cầu hàng hóa vẫn phải bảo đảm - đây là việc lớn nhất. Bên cạnh đó, về tài chính, phải siết chặt chi tiêu, đảm bảo chi tiêu đều đặn, không bị dồn; còn thu phải tích cực, thu về cho đúng, trong khi bội chi phải giữ. Về tiền tệ, theo quan điểm cá nhân, tôi cho rằng phải điều hành chặt chẽ, linh hoạt, thận trọng nhưng không được “giật cục”.
Ví dụ như vấn đề lãi suất ngân hàng vẫn phải điều hành lãi suất dương. Từ lãi suất suất dương có thể gây khó khăn cho nền kinh tế trong giai đoạn ngắn hạn ở việc huy động vốn nhưng lại làm lành mạnh hóa các khoản tín dụng. Bởi khi lãi suất lên thì các chủ dự án sẽ phải tính toán: dự án hiệu quả mới đầu tư, còn không thì phải từ bỏ.
Trong mảng tín dụng phải phân biệt chứ không nên vơ đũa cả nắm. Thắt chặt tín dụng không có nghĩa là tất cả đều thắt chặt mà vẫn phải mở để phục vụ tăng trưởng. Đối với chứng khoán chẳng hạn, phải có giới hạn nhất định chứ không phải cho đóng cửa hết. Trong giới hạn an toàn, phải mở biên độ để chứng khoán hoạt động bình thường.
Bất động sản cũng thế. Nóng có thể do cung cầu chưa ổn hoặc do đầu cơ. Đầu cơ thì phải chỉnh, nhưng với những trường hợp phát triển cung một cách lành mạnh, phải cho vay, nếu không thì lấy đâu ra cung để cân đối với cầu. Kể cả người dân, doanh nghiệp đều được vay.
Nhưng nếu đầu tư theo kiểu chụp giật hoặc đầu cơ thì phải xem xét. Trong tín dụng phải tính toán, kiểm soát các dự án, những trường hợp bán thì phải xử lý. Cái này phải phối hợp giữa Trung ương, địa phương, các ngành. Quản lý trên địa bàn thì thừa biết dự án nào người ta không làm mà “sang tay” chứ.
Về tài chính thì sao, thưa ông?
Về tài chính, trong lúc chưa ra được Luật thuế tài sản (phải tới 2010), chúng tôi đang thúc đẩy và sắp tới có thể lấy ý kiến sửa Pháp lệnh thuế nhà đất. Đây là vấn đề thuộc quyền hạn của ủy ban Thường vụ Quốc hội. Trước mắt, sẽ sửa để điều tiết nhà, đất phi sản xuất, trong đó, có phân biệt giữa đất thành thị và nông thôn, nhà thành thị và nhà nông thôn... Cái này sẽ góp phần tích cực vào thị trường.
Giá tiêu dùng tăng cao, nhiều người đặt vấn đề phải chăng chính sách thả nổi giá xăng vừa qua chưa thích hợp trong thị trường được coi là chưa hoàn hảo đã dẫn tới không kiểm soát được giá của các loại mặt hàng khác?
Không thể nói là thả nổi. Nhà nước phải đi theo cơ chế thị trường, nhưng vẫn có quản lý. Đằng sau việc điều chỉnh giá xăng là việc thay đổi phương thức, cơ chế quản lý giá xăng, dầu. Sau này Liên Bộ Tài chính - Công thương sẽ tính toán hình thành mặt bằng giá hợp lý trên cơ sở giá đầu vào, đầu ra, chi phí hợp lý, lãi phù hợp… từ đó, có một mức trần cho các doanh nghiệp đăng ký. Nếu doanh nghiệp vượt quá mức này thì nhà nước “thổi còi”.
Trên thực tế vừa qua mỗi lần giá xăng tăng, chúng ta không kiểm soát được hệ quả tiếp theo?
Cơ chế của chúng ta hiện chưa đồng bộ. Phải ra một cơ chế nữa là phải làm sao giá xăng dầu không điều chỉnh giật cục mà theo lộ trình, kế hoạch mình định ra được. Chẳng hạn, 3 tháng hay 6 tháng điều chỉnh một lần.
Cái này phụ thuộc vào tài giỏi của người quản lý. Phải có dự phòng rủi ro thì mới chỉ huy được việc điều chỉnh này. Khi đó, giá lên nhưng có thể chưa điều chỉnh ngay, ngược lại, giá xuống cũng có lộ trình giảm một cách bình thường. Khi Nhà nước công bố rõ ràng thì người kinh doanh cũng chủ động được, còn bản thân các doanh nghiệp sử dụng xăng dầu cũng chủ động được.
Hiện có những dự báo cho rằng lạm phát sẽ ở mức rất cao?
Hiện nay, Chính phủ chưa ai đưa ra bất kỳ con số nào. Chính phủ đương nhiên không muốn giá quá cao nên cố gắng bằng nhiều cách giữ trong giới hạn kiểm soát được và không để xảy ra đột biến.
Thị trường chứng khoán đã “quá yếu”, vậy với vai trò cơ quan quản lý nhà nước, Bộ có đưa ra giải pháp gì kích cầu?
Vẫn phải xem lại cân đối cung cầu để điều hòa hợp lý. Thứ nữa, quản lý thị trường phải tốt hơn thì sẽ cân bằng giữa bất động sản và chứng khoán, bởi 2 thị trường này gần như là bình thông nhau. Về chính sách tín dụng, tôi cũng đã có ý kiến chính thức rồi, phải xem xét để làm sao có giới hạn an toàn nhưng không thể thắt tới mức nhà đầu tư không có nguồn để kinh doanh chứng khoán hoặc bất động sản.
Xin cảm ơn ông!
Mạnh Cường (ghi)