(Dân trí) - Đến 2010, 80 công ty chứng khoán đang hoạt động hiện nay có thể sẽ giảm xuống còn khoảng 20 công ty sau các hoạt động sáp nhập và mua lại, các chuyên gia trong lĩnh vực này nhận định.
Thị trường sôi động
Cả nước hiện có trên 80 công ty chứng khoán hoạt động, với khoảng 300.000 tài khoản. Trong bối cảnh lạm phát tăng cao, ngân hàng nhà nước áp dụng chính sách thắt chặt tiền tệ, thị trường chứng khoán liên tục suy giảm, hoạt động kinh doanh của các công ty chứng khoán không tránh khỏi lâm vào cảnh khó khăn chồng chất.
Chính vì thế việc các công ty chứng khoán nhỏ sáp nhập hoặc bị các công ty lớn khác mua lại là điều đang xảy ra và sẽ sôi động hơn trong tương lai.
Theo đánh giá một số chuyên gia, đến năm 2010, Việt Nam có thể chỉ còn khoảng 20 công ty chứng khoán tồn tại, như vậy sẽ có khoảng 60 công ty chứng khoán sẽ bị sáp nhập và mua lại.
Một loạt vụ chuyển nhượng phần vốn góp trong vốn điều lệ của các công ty chứng khoán cho các đối tác nước ngoài vừa qua đã chứng tỏ xu hướng sáp nhập và mua lại đang trở nên sôi động trong ngành tài chính – chứng khoán.
Có thể kể đến Công ty Cổ phần Chứng khoán Hướng Việt chuyển nhượng hơn 48% vốn điều lệ cho Morgan Stanley (Singapore) Holdings Pte, Công ty Cổ phần Chứng khoán Nhấp & Gọi chuyển nhượng 49% vốn điều lệ cho Công ty Golden Bridge của Hàn Quốc, Công ty Cổ phần chứng khoán Việt Nam chuyển nhượng 49% cho Ngân hàng RHB Malaysia.
Ngoài ra, không dưới 10 công ty chứng khoán khác bao gồm cả các công ty mới được cấp phép lẫn các công ty đã đi vào hoạt động cũng đang gấp rút tìm kiếm các đối tác chiến lược nước ngoài hay nói cách khác là đang tìm cách chuyển nhượng phần vốn góp trong vốn điều lệ cho đối tác nước ngoài.
Còn trong lĩnh vực ngân hàng, theo thống kê của Cục Quản lý cạnh tranh (Bộ Công thương), trong nửa đầu năm 2007 có 46 vụ sáp nhập và mua lại (với tổng giá trị 626 triệu USD, cao gấp 2 lần năm 2006 và gấp 15 lần năm 2005) trong đó lĩnh vực tài chính – ngân hàng chiếm nhiều nhất với 9 vụ.
Điển hình cho hoạt động M&A trong ngành ngân hàng Việt nam là vụ Ngân hàng Eximbank bán 17,8% cổ phiếu cho 16 đối tác chiến lược trong đó có Kinh Đô, ACB, PVFC, Sinco với trị giá lên tới 248 triệu USD; Eximbank bán 15% cổ phần cho Tập đoàn Sumitomo Mitsui (Nhật Bản) với trị giá 225 triệu USD, Habubank bán 10% cổ phần cho Deutsche Bank AG (Đức); Techcombank bán 10% cổ phần cho HSBC với trị giá 17,3 triệu USD sau đó lại tiếp tục bán thêm 5%.
Thâu tóm và bành trướng
Trong thời điểm khó khăn trên thị trường chứng khoán hiện nay, các công ty chứng khoán có quy mô nhỏ chắc chắn sẽ phải nghĩ đến chuyện sáp nhập hoặc bán lại.
Ở phía bên kia các công ty chủ động “tung một núi tiền” tham gia vào việc sáp nhập – mua lại đều là các công ty có vốn đầu tư của nước ngoài vốn là những “đại công ty” quốc tế muốn thông qua cơ hội thị trường chứng khoán suy giảm để “thâu tóm” thị trường, “bành trướng” hoạt động.
Việc sáp nhập – mua lại các công ty ở thị trường Việt Nam đang dần trở nên phổ biến bởi nó dần trở nên thông thoáng và dễ dành hơn trước.
TS Phạm Trí Hùng (Indochine Counsel) cho rằng: “Thị trường tài chính Việt Nam nói chung và thị trường sáp nhập - mua bán nói riêng trở nên minh bạch hơn, thu hút được nhiều nhà đầu tư cả trong nước lẫn ngoài nước. Lãi suất của các đồng tiền chủ chốt trên thế giới thấp góp phần đẩy các tổ chức, cá nhân rót tiền thêm vào các công ty để nắm giữ cổ phần, cổ phiếu thay cho gửi tiền vào ngân hàng lấy lãi”.
Việc “thâu tóm” đang dần trở thành xu hướng tất yếu của thị trường Việt Nam và nó cũng mang lại đến những yếu tố tích cực giúp tận dụng tối đa sức mạnh về tài chính, kinh nghiệm hoạt động cũng như thế mạnh về công nghệ thông tin của các đối tác nước ngoài..
TS Phạm Trí Hùng có nhận định tích cực: “Hoạt động sáp nhập – mua lại ở đây được xem như một công cụ chiến lược để phát triển hay tái cơ cấu lại công ty chứng khoán, do sau khi sáp nhập, mua lại lợi ích của các bên tham gia thu được là rất lớn. Đó là sự tăng cường hiệu quả kinh tế nhờ quy mô khi tăng thị phần, giảm chi phí cố định, chi phí nhân lực…”
Huỳnh Linh