Bệnh viện Nhi Đồng 1 TP.HCM thường xuyên tiếp nhận những trẻ bị ngạt nước trong tình trạng ngưng thở. Đáng lưu ý, tai nạn do nước xảy ra không chỉ ở những nơi nước sâu như sông, suối, kênh rạch mà cũng có thể xảy ra ở ngay trong nhà, tại các nơi trông giữ trẻ nhỏ.
Xô nước cũng có thể gây chết đuối
Gần đây nhất là trường hợp bé N.T.K.N, 2 tuổi, nhà ở Q.8, TP.HCM, được đưa đến BV Nhi Đồng 1 vì trước đó khoảng 30 phút bé bị té vào chậu nước. Người nhà đi ra sân để bé chơi một mình trong nhà, đến khi trở vào nhà thì không thấy bé đâu. Đi tìm, phát hiện bé đang đâm đầu trong chậu nước nhưng không thấy cử động. Khi bồng lên thấy bé tím ngắt không thở, người nhà nhanh chóng sơ cứu bằng cách thổi ngạt, ấn tim đến khi thấy bé thở lại thì đưa ngay đến BV Nhi Đồng 1. Các bác sĩ tiếp tục hồi sức trong 2 ngày, sau đó điều trị tiếp tình trạng viêm phổi 7 ngày nữa bé mới khỏe hẳn và được xuất viện, không có biến chứng gì.
Các bác sĩ ở Khoa Hồi sức cấp cứu BV Nhi Đồng 1 cho biết những vật dụng chứa nước như chậu, thùng, xô đựng nước nếu không cẩn thận đều có thể gây tai nạn ngạt nước đối với trẻ em nhỏ, đặc biệt đối với những trẻ dưới 3 tuổi thích đùa nghịch nước trong thời tiết oi bức.
Ghi nhận tại BV Nhi Đồng 1 cho thấy ngoài nguyên nhân ngạt nước do trẻ té xuống ao, hồ hay ngạt nước khi đi biển, tắm sông thì có đến 18% trẻ bị ngạt nước do chúi đầu vào xô, chậu đang chứa nước. Trong khi, đây là những tình huống phần nào có thể dự đoán trước và phòng ngừa được.
Ngạt do vật dụng chứa nước chủ yếu xảy ra ở trẻ dưới 3 tuổi, xảy ra ở trẻ nữ nhiều hơn trẻ nam. Các bác sĩ khuyến cáo trong gia đình có trẻ nhỏ, đặc biệt trẻ dưới 3 tuổi, cần lưu ý những dụng cụ chứa nước trong nhà như thau chậu, thùng xô cũng cần phải có nắp đậy kín hoặc để ở khu vực trẻ không thể nghịch chơi được. Không để trẻ nhỏ một mình ở nhà. Khi trông giữ trẻ, nhất là trẻ mới chập chững biết đi, không làm việc khác mà phải thường xuyên theo sát trẻ.
|
Hơn 10% trẻ tử vong do ngạt nước
Nghiên cứu gần đây nhất của BS Phạm Thị Ngọc Lan tiến hành tại BV Nhi Đồng 2 cho thấy tỉ lệ tử vong của trẻ ngạt nước là hơn 10%.
Ghi nhận tại BV Nhi Đồng 1, trẻ nhỏ nhất nhập viện vì ngạt nước là 3 tháng tuổi.
Nhóm tuổi thường gặp nhất là khoảng 3 tuổi, chiếm 49%.
Còn trẻ trên 3 tuổi đến 5 tuổi chiếm 14%, trẻ trên 5 tuổi đến 10 tuổi chiếm 21%, trẻ trên 10 tuổi chiếm 16%.
Thời điểm trong ngày thường xảy ra tai nạn là 14 - 17 giờ.
Đặc biệt, có 43% tai nạn ngạt nước xảy ra vào tháng 4 đến tháng 7 hằng năm, do đây là thời gian trẻ được nghỉ hè và tham gia các hoạt động dã ngoại như đến hồ bơi, đi chơi biển... |
Xốc nước không đúng dễ thiếu ôxy não
BS Bùi Quốc Thắng, bộ môn Nhi - ĐH Y Dược TP.HCM, cho biết: Khảo sát trong số 85% bệnh nhi bị ngạt nước được hồi sức tại hiện trường trước khi đưa đi cấp cứu, chỉ có 8% trường hợp được hồi sức đúng cách. Có đến 75% trẻ có suy hô hấp lúc nhập viện, 64% trẻ có rối loạn tri giác, 4% hạ thân nhiệt và 3% nạn nhân có chấn thương đi kèm. Những xử trí sai không những không giúp ích gì cho trẻ mà còn làm nặng hơn đồng thời làm mất thời gian quý giá để hồi sức cho trẻ.
Có một trường hợp cha là điều dưỡng vẫn thường tiến hành xốc nước cho trẻ, một số nhân viên cứu hộ của hồ bơi cũng xốc nước cho nạn nhân rồi mới hà hơi thổi ngạt. Các chuyên gia cấp cứu cảnh báo các bậc phụ huynh cũng như nhân viên cứu hộ, khi xảy ra tai nạn ngạt nước, điều cần thiết là phải tiến hành cấp cứu cơ bản ngưng thở, ngưng tim tại hiện trường ngay. Thời gian xốc nước nạn nhân có thể gây thiếu ôxy não trầm trọng thêm.
Ngoài ra, do tập quán sai lầm trong sơ cứu ngạt nước như hơ lửa, lăn lu, ép bụng... càng làm tình trạng thêm nặng. Trong quá trình nghiên cứu, nhóm đã tiếp nhận một trường hợp phỏng do lăn lu, điều này lại một lần nữa cho thấy những tập quán sai lầm trong sơ cứu ngạt nước không những không giúp nạn nhân cải thiện mà còn gây thương tổn nhiều hơn.
Các bác sĩ khuyến cáo trẻ bị ngạt nước nếu được người lớn phát hiện sớm và sơ cứu đúng cách tại chỗ thì khi đến BV các bác sĩ mới có thể hồi sức cứu sống trẻ mà không để lại những di chứng sau này. Không nên mất nhiều thời gian vào việc xốc nước vì làm chậm thời gian sơ cứu nạn nhân sẽ dẫn đến tổn thương não, nguy hiểm đến tính mạng.
Theo Ninh Cơ
Người lao động